Lulapela kuli batu babañata ka mokukonahalela kaufela bautwe lushango lwa temuso lo ni kuswalisana ni luna kulapela Jehova ka nzila yelukile. Kono ki lika mañi zekaezahala kwa batu babasa lati kuutwa lushango lwa temuso lo ka nako ya cwale, kukopanyeleza cwalo ni ba mwa lubasi lwaluna? Mwendi tato ya Jehova ki kupilisa batu babaka bonisa tumelo ku yena habaka bona Babilona Yomutuna inzaa yundiswa. Haiba ki cwalo, uzibe ki kwa butokwa hahulu kuzwelapili kushaela lushango lwa temuso. Lika zelu bataluseza ka nako ya cwale, mwendi baka lihupula ka nako yeo. (Mubapanye Ezekiele 33:33.) Mwendi bakahupula lushango lwa temuso lone bautwile ku luna mi bakasusuezwa kuswalisana ni luna kulapela Jehova ka nzila yelukile pili nako isika fela kale. Ka kuswana ni mulibeleli wa tolongo wa kwa Filipi yanaabonisize tumelo ku Mulimu “zikinyeho yetuna” hase iezahalile, mwendi batu babañwi babasa amuheli lushango lwaluna ka nako ya cwale, bakabonisa tumelo ku Mulimu, Babilona Yomutuna hakayundiswa ka sipundumukela.—Lik. 16:​25-34. w24.05 17 ¶9-10

Luituta tuto yeñwi ya butokwa mwa liñolo leo muapositola Paulusi naañolezi Bakreste ba Maheberu. Babañwi nebatuhezi kuhula kwa moya; mane “[nebakutezi] kuba babatokwa mabisi, isiñi lico zetiile” za kwa moya. (Maheb. 5:12) Nebapalezwi kuzwelapili kuba mwa niti, ili yenesweli kupatululwa hanyinyani-hanyinyani ka kuitusisa puteho. (Liprov. 4:18) Ka mutala, Bakreste babañata ba Majuda nebasa latelela Mulao wa Mushe, nihaike kuli Mulao wo neufelisizwe ka sitabelo sa Kreste lilimo zebato ba 30 kwamulaho. (Tite 1:10) Mutu kaufela yabalile liñolo lanaañozi Paulusi kwa Bakreste ba Maheberu wakona kulemuha kuli mwa liñolo le kunani lico zetiile za kwa moya. Liñolo leo nelitusize Bakreste bao kulemuha kuli nzila yenca ya kulapela ka yona Jehova, ili yanaalukisize ka Jesu, neli yende hahulu. Hape neli bafile bundume bwa kuzwelapili kukutaza.—Maheb. 10:​19-23. w24.04 6 ¶15

Kuzwa feela nako yeo Adama ni Eva nebaswalisani ni Satani kukwenuhela Jehova Mulimu, batu babañata-ñata bashwile. Ki lika mañi zekaezahala kwa batu bao kaufela kwapili? Palonyana ya batu babaeza 144,000, kwa balateleli ba Kreste babasepahala, bakazusiwa ni kuyo pila kwa lihalimu mi habana kushwa nikamuta. (Sin. 14:1) Mi palo yetuna hahulu ya baana ni basali babasepahala, ili bane balata Jehova, bakazusiwa ka nako ya “zuho ya babalukile,” mi bakapila fa lifasi kuya kuile haiba bazwelapili kuba babalukile ka nako ya Puso ya Kreste ya Lilimo ze 1,000 ni ka nako ya tiko ya mafelelezo. (Dan. 12:13; Maheb. 12:1) Hape ka nako ya Puso ya Kreste ya Lilimo ze 1,000, batu “babasika luka,” kukopanyeleza cwalo ni bane basasebelezi Jehova kamba mane “bane baezize lika zemaswe,” bakafiwa kolo ya kucinca mupilelo wabona kuli babe batanga ba Jehova Mulimu babasepahala. (Joa. 5:29; Luka 23:​42, 43) Nihakulicwalo, batu babañwi neli babamaswe hahulu kuli mane uatuzi kuli batu bao habana kuzusiwa nikamuta.—Luka 12:​4, 5. w24.05 2 ¶3; 5 ¶15; 6 ¶17

Mutu kaufela yabata kuba muenyi wa Jehova, uswanela ‘kubulela niti mwa pilu yahae.’ (Samu 15:2) Taba yeo haitalusi feela kusapuma. Jehova ubata kuli lusepahale mwa lika kaufela zelubulela ni zelueza. (Maheb. 13:18) Ki kwa butokwa kueza cwalo “kakuli Jehova utoile mutu yapila ka bupumi, kono uitama bulikani bobutuna ni babalukile.” (Liprov. 3:32) Batu ‘bababulela niti mwa lipilu zabona’ habaipumisangi kuutwa Mulimu habali ni batu kono inze baloba milao yahae habali kwa mukunda. Haki baipumisi. Mutu yaipumisa ukona kukala kunahana kuli milao ya Jehova haikoni kulutusa kamita. (Jak. 1:​5-8) Wakona kusautwa Jehova mwa litaba zanahana kuli haki za butokwa hahulu. Mi haiba kubonahala kuli hakuna zemaswe zezwa mwateñi, wakona kuba ni bundume bwa kueza lika zemaswe hahulu nikufita, mi Jehova haana kuamuhela sebelezo yahae. (Muek. 8:11) Kono luna lubata kusepahala mwa lika kaufela. w24.06 10 ¶7-8

Batanga ba Jehova balata niti ye mwa Linzwi la Mulimu. Tumelo yaluna itomile fa niti yeo. (Maro. 10:17) Lukozwi kuli Jehova naatomile puteho ya Sikreste kuli ibe “yona musumo ni mutomo wa niti.” (1 Tim. 3:15) Satani ubata kuli lutuhele kusepa Bibele kamba ketelelo yelufiwa ki kopano ya Mulimu. (Maef. 4:14) Hona cwale-cwale fa, Diabulosi ukaitusisa litaba za buhata kuli akeluse macaba kaufela ni kutahisa kuli alwanise Jehova. (Sin. 16:​13, 14) Hape lwakona kulibelela kuli Satani ukaeza mwakonela kaufela kuli akeluse batu ba Jehova. (Sin. 12:9) Ki lona libaka halutokwa kuitwaeza kulemuha shutano ye mwahalaa niti ni litaba za buhata, ni kuikatulela kupila ka kulumelelana ni niti. (Maro. 6:17; 1 Pit. 1:22) Kueza cwalo kuka lutusa kupunyuha ñalelwa yetuna! w24.07 8 ¶1-3

Jehova hanaafile Maisilaele milao yahae, nebasepisize kuli nebaka muutwa. Mi Jehova naasepisize kuli hane bakautwa milao yahae, naaka basileleza ni kubafuyaula. Kono hane baka mukwenuhela, inge cwalo ka kulapela milimu isili, naakatuhela kubafuyaula, mi nebaka nyanda. Kono fo nekusa talusi kuli Jehova naaka bayubeka kuya kuile. Nebakona kukutela “ku Jehova Mulimu [wabona] ni kuutwa linzwi lahae.” (Deut. 30:​1-3, 17-20) Ka mubulelelo omuñwi, nebakona kubaka. Hane bakaeza cwalo, Jehova naakasutelela ku bona ni kubafuyaula hape. Batu banaaketile Jehova nebakuta-kutezi kumukwenuhela. Lika zeo nelitahisize kuli banyande. Kono Jehova naazwezipili kutusa batu bahae kuli bamusebeleze hape. Naakuta-kutezi kuluma bapolofita kuli batuse batu bahae kubaka ni kukutela ku yena.—2 Mal. 17:​13, 14. w24.08 9 ¶4-5

Bakreste ba Maheberu bane bapila mwa Jerusalema ni mwa Judea nebakopani ni miinelo yetaata lilimonyana kuzwa fashwela Jesu. Nakonyana kuzwa foitomelwa puteho ya Sikreste, Bakreste banyandiswa hahulu. Mi hamulaho wa lilimo zebato ba 20, balateleli ba Kreste nebakopani ni butata bobutuna bwa kutokwa masheleñi, mi kubonahala kuli butata bo nebutahisizwe ki lukupwe lone luambekile naha kwamulaho. (Lik. 11:​27-30) Kono ibato ba ka 61 C.E., Bakreste nebapilile mwa kozonyana, nihaike kuli kwapili nebaka kopana ni nyandiso. Ka nako yeo, nebaamuhezi liñolo lene lizwa ku muapositola Paulusi, mi liñolo leo nelitile ka nako yeswanela luli. Liñolo lene bañolezwi Bakreste ba Maheberu nelitile ka nako yeswanela, bakeñisa kuli kozo yene baikola Bakreste neli ya nakonyana feela. Paulusi naafile kelezo yende yeneka tusa Bakreste kuitiisa ka nako ya ñalelwa yene batuha bakopana ni yona. w24.09 8 ¶1-2

Halukopana ni miinelo yetaata, mizwale ni likaizeli baluna bakona ‘kuluomba-omba hahulu.’ Nzila yeñwi yalubonisanga ka yona lilato Jehova ki ka kuitusisa mizwale ni likaizeli baluna. Mizwale ni likaizeli baluna bakona kuluomba-omba ka kuteeleza ku luna ka tokomelo kamba ka ku luina kwatuko. Mwendi bakona kulususueza ka kubala timana yeñwi mwa Bibele kamba kulapela ni luna. (Maro. 15:4) Ka linako zeñwi, muzwale kamba kaizeli wakona kuluhupulisa mubonelo wa Jehova ka za nto yeñwi, ilikuli alutuse kuzwelapili kuba ni mubonelo oswanela. Mizwale ni likaizeli baluna hape bakona kulutusa ka linzila zeñwi, inge cwalo ka kululukiseza lico halulembwalile. Kuli lutusiwe ki babañwi, mwendi lukatokwa kukupa tuso yabona. (Liprov. 17:17) Mwendi habazibi moluikutwela kamba zelutokwa. (Liprov. 14:10) Kacwalo mutaluseze balikani bamina babahulile kwa moya momuikutwela. Mubataluseze mobakona kumituseza. Mwakona kuketa kutaluseza muuna-muhulu alimuñwi kamba bababeli bomulukuluhile kutaluseza litaba. Likaizeli babañwi balemuhile kuli kwatusa kuambola ni kaizeli yomuñwi yahulile kwa moya. w24.10 10 ¶15-16

Batu babañata batokomelanga zebaca mi baikatazanga kueza lipapali zetiisa mubili kamita ilikuli bazwelepili kuba ni buikangulo bobunde. Niteñi, habalibeleli kuli bakapila kuya kuile. Mwendi baikutwa kuli hakukonahali feela kupila kuya kuile. Kono sina mokuboniselizwe kwa Joani 3:16 ni 5:​24, Jesu naabulezi kuli kwakonahala kuba ni “bupilo bobusa feli.” Zazi leliñwi, Jesu naaezize makazo ya kufepa batu babañata-ñata ka sinkwa ni litapi. Taba yeo neikomokisa, kono zanaabulezi habusa mane nelikomokisa hahulu nikufita. Batu babañata neba mulatelezi kwa Kapernauma, bukaufi ni likamba la Galilea, ili kwanaa babulelezi kuli batu bakona kuzusiwa kwa bafu ni kuikola bupilo bobusa feli. (Joa. 6:​39, 40) Manzwi a Jesu abonisa kuli batu babañata babashwile bakona kuzusiwa kwa bafu ni kuli mina ni balatiwa bamina mwakona kuikola bupilo bobusa feli. w24.12 8 ¶1-2

Lipatisiso zeneezizwe cwanoñu fa ki licaziba babañwi, libonisa kuli baana babañata banatanga basali babona, kuitusisa lipulelo zemaswe ku bona, kamba kubanyandisa ka linzila zeñwi. Muuna yanani mukwa wo, wakona kubonisa likute ku musalaa hae hali fapilaa batu, kono hali kwa mukunda wamunyandisa. Ki lika mañi zekona kutahisa kuli baana banyandise basali babona? Kukona kuba kuli bo ndataa bona neli ba mifilifili; kacwalo, baikutwa kuli hakusika fosahala kunyandisa bakubona. Mi baana babañwi bakukuezwanga ki mubonelo ofosahalile oatile mwa silalanda sebapila ku sona, ili mubonelo wa kuli “muuna sakata” uswanela kuitusisa maata kuli abonise musalaa hae kuli wakona kumuzamaisa. Babañwi bona nebasika lutiwa kubonisa buiswalo ni kukuyula buhali bwabona. Mi babañwi banani mukwa wa kubuha maswaniso a mapunu, ili otahisa kuli babe ni mubonelo ofosahalile ka za basali ni ka za somano. Kutuha fo, lipiho libonisa kuli butuku bobuyambukela bwa COVID-19 buekelize hahulu kwa butata. Kono muuna haswaneli kunyandisa musalaa hae ka libaka lifi kamba lifi. w25.01 8 ¶2-3

“Ulukela kulata Jehova Mulimu wahao ka pilu yahao kaufela ni ka moyo wahao kaufela ni ka maata ahao kaufela ni ka munahano wahao kaufela.” (Luka 10:27) Jesu naabonisize kuli wo neli ona mulao wa butokwa hahulu mwa Mulao wa Mushe. Mulemuhe kuli lilato laluna ku Jehova liama pilu yaluna, ili kukopanyeleza litakazo zaluna ni maikuto aluna. Hape liama kusebeleza Mulimu ka moyo waluna kaufela ni ka maata aluna. Nihakulicwalo, kulata Jehova hape kuama munahano waluna, kukopanyeleza cwalo ni moluungela lika. Ki niti kuli halukoni kuutwisisa ka kutala mwanahanela Jehova. Kono lwakona kuziba mwanahanela Jehova ka kuituta “munahano wa Kreste” kakuli Jesu naalikanyisize mwanahanela Ndatahe ka kutala.—1 Makor. 2:16. w25.03 8 ¶1

Jesu neli muuna yapetahalile, sina feela mwanaainezi muuna wapili, yena Adama, pili asika eza kale sibi. (1 Makor. 15:45) Kacwalo, ka lifu lahae, Jesu naakona kukwahela sibi sa Adama, ili kuyolisa zanaalatehezwi ki zona Adama. (Maro. 5:19) Kabakaleo, Jesu naabile “Adama wa mafelelezo.” Kacwalo, hakutokwahali mutu yomuñwi yapetahalile kuli ato lifela zanaalatehezwi ki zona Adama. Jesu naashwile “hañwi feela,” mi naalifezi ka kutala zanaalatehezwi ki zona Adama.” (Maheb. 7:27; 10:12) Kacwalo, ki ifi shutano ye mwahalaa tukiso ya kukwahela libi ni tiululo? Tukiso ya kukwahela libi ki muhato waanga Mulimu ilikuli batu babe ni silikani sesinde hape ni yena. Tiululo ki tifo yelifiwa ilikuli libi za batu likone kukwahelwa. Tifo yeo iyemelwa ki mali a Jesu a butokwa anaasuluzwi kabakala luna.—Maheb. 9:14. w25.02 5 ¶12-13

Kuunga Jehova sina Mulimu yapila kuka lutusa kuba ni mubonelo oswanela ka za miinelo yetaata yelukopana ni yona. Ka mukwa ufi? Lukaanga miinelo yeo sina kalulo ya taba ya butokwa hahulu ye mwahalaa Jehova ni Satani. Diabulosi upihelela kuli lukafulalela Jehova haiba lukopana ni miinelo yetaata. (Jobo 1:​10, 11; Liprov. 27:11) Kono halutiyela miinelo yetaata yelukopana ni yona, lubonisa kuli lwalata Jehova ni kuli Diabulosi ki lihata. Kana musweli kulwaniswa ki ba muuso, kukopana ni butata bwa kutokwa hande masheleñi, kamba kana batu habaamuheli lushango lomukutaza, kamba mukopana ni muinelo omuñwi otaata? Haiba ki cwalo, muhupule kuli muinelo omukopana ni ona umifa kolo ya kutabisa pilu ya Jehova. Hape muhupule kuli haana kumituhelela kuli mulikwe ki muliko omusa koni kutiyela. Uka mifa maata kuli muitiise. w24.06 22 ¶9

Kana mwaziba miinelo yetahisanga kuli kumibele hahulu bunolo kukena mwa muliko? Hakusika luka kunyinyafaza bufokoli bwaluna kamba kunahana kuli halukoni kueza sibi. (1 Joa. 1:8) Muhupule kuli Paulusi naabonisize kuli nihaiba batu “babakwanisize zetokwahala kwa moya” bakona kukomiwa ki muliko haiba basaitukisezi. (Magal. 6:1) Luswanela kuitumelela bufokoli bwaluna ni kulemuha miinelo yekona kutahisa kuli lukene mwa muliko. (2 Makor. 13:5) Ki lika mañi zeluswanela kueza hase lulemuhile lika zelutahisezanga kuli lulikiwe ka bunolo? Luswanela kueza ka taata kuli lusike lwakomiwa ki miliko! Ka mutala, mwa linako zene iñolwa Bibele, kalulo ya limota yeneli hahulu bunolo kwa lila kukena mwa muleneñi neli minyako. Kacwalo, minyako ki yona yenekantelwa hahulu. Ka nzila yeswana, ni luna luswanela kuisa hahulu pilu kwa miinelo kaufela yekona kutahisa kuli kulubele hahulu bunolo kukena mwa muliko.—1 Makor. 9:27. w24.07 15 ¶5-7

Musebezi omunde obulezwi mwa liñolo la zazi la kacenu ukopanyeleza kukutaza taba yende. Kacwalo, halubala Linzwi la Mulimu ni kunahanisisa litaba zelubala, tumelo yaluna ku Jehova ikatiya mi luka lemuha butokwa bwa kukutaza lushango lwa Mubuso. Kuli lutusiwe hahulu ki Linzwi la Mulimu, luswanela kubanga ni nako yeñata ya kulibala, kuituta lona, ni kunahanisisa zelubala. Musike mwamata-mata. Haiba mufumana liñolo lemusa utwisisi hande, musike mwalitula. Kono muitusise Buka ya Lipatisiso ya Lipaki za Jehova kamba lihatiso zeñwi kuli mufumane litaba zeñata ka za timana yeo. Haiba muba ni nako yeñata ya kuituta, mukakolwa hahulu kuli zeibulela Bibele ki za niti. (1 Mates. 5:21) Kuba ni buikolwiso bobucwalo, kuka mitusa kuba ni tabo hamunze mutaluseza babañwi zemuitutile. w24.04 15 ¶4-5

Davida naabulezi kuli, ki “yomunde mi ulata kuswalela.” (Samu 86:5) Mika naañozi kuli: “Ki ufi Mulimu yaswana ni wena, yaswalela bufosi ni kukwahela milatu?” (Mika 7:18) Mi Isaya naabulezi kuli: “Mutu yamaswe atuhele nzila yahae ni yalunya atuhele mihupulo yahae; akutele ku Jehova, yena yaka mushemuba, akutele ku Mulimu waluna, kakuli uka muswalela ka kutala.” (Isa. 55:7) Kuli balikanyise Jehova, mizwale ni likaizeli mwa puteho ya mwa Korinte neba laezwi kuamuhela hande muuna yanaabakile yo ni kumukolwisa kuli neba mulata. Ka kumamela taelo yeo, mizwale ni likaizeli mwa puteho nebabonisize kuli ‘nebautwa mwa lika kaufela.’ Ki niti kuli nekufitile feela likweli lisikai kuzwa fanaazwiselizwe mwa puteho, kono kalimelo yanaafilwe nei mutusize kubaka. Kacwalo, baana-bahulu nebasa swaneli kuliyeha kumukutisa mwa puteho. w24.08 17-18 ¶12-13

Lupila ka nako fokuka bela ni licinceho zetuna! Hona cwale-cwale fa, Jesu ukaatula batu kaufela babapila fa lifasi. Jesu naabulezi za nako yelibisa kwa katulo yeo ka kufa balutiwa bahae “sisupo” sa bupolofita bobubonisa nako ya kubateñi kwa hae asabonwi ni nako ya “kufela kwa lifasi.” (Mat. 24:3) Bupolofita bo, buñozwi kwa Mateu kauhanyo 24 ni 25 ni kwa Mareka kauhanyo 13 ni Luka kauhanyo 21. Jesu naafile litemuso zende ka kuitusisa linguli zetaalu. Linguli zeo ki, nguli ya lingu ni lipuli, nguli ya basizana babanani kutwisiso ni ba likuba, ni nguli ya litalenta. Nguli ni nguli ilutusa kuutwisisa mo zaeza mutu likaamela mwakaatulelwa. w24.09 20 ¶1-2

Jesu Kreste, yena yalutomezi mutala omunde hahulu, naasusuelizwe ki lilato, ili lilato lahae ku Ndatahe ni kwa batu. Lilato leo neli mususuelize kusebeza ka taata ni kuezeza babañwi misebezi yenengiwa kuba ya kwatasi. (Mat. 20:28; Joa. 13:​5, 14, 15) Mizwale, haiba ni mina mususuezwa ki lilato, Jehova uka mifuyaula ni kumitusa kupeta likonkwani zamina za kwa moya, zecwale ka kuba sikombwa sa puteho. (1 Pit. 5:5) Batu mwa lifasi hañata baikumbutanga batu babaipahamisa. Kono batu ba Jehova habayo cwalo. Ka kuswana ni Jesu, muzwale yasusuezwa ki lilato, haana kubata kuba ni maata fahalimwaa babañwi kamba kuba ni libubo. Haiba mutu yabata kuungiwa kuba wa butokwa hahulu kufita babañwi afiwa buikalabelo mwa puteho, wakona kuhana kueza misebezi ya kwatasi yelelezwi kutusa lingu za butokwa za Jehova. Ukona kunahana kuli hakoni kueza misebezi yecwalo kakuli uikutwa kuba wa butokwa hahulu.—Joani 10:12. w24.11 15 ¶6-7

Mwa lifasi kaufela, lutokwa mizwale babañata kuli babe “limpo zeli batu.” (Maef. 4:8) Haiba mu muzwale yakolobelizwe, kana mwakona kutusa ka nzila yeo? (Liprov. 3:27) Kana mwatabela kukwanisa zetokwahala kuli mube sikombwa sa puteho? Haiba mu sikombwa sa puteho, kana mwatabela kusebeza ka taata kuli mukwanise zetokwahala kuli mube muuna-muhulu? Kana mwakona kulukisa miinelo yamina kuli mukupe kukena Sikolo sa Bakutazi ba Mubuso? Sikolo seo sikatahisa kuli Jesu aitusise hahulu mina. Haiba muikutwa kuli hamukoni kukwanisa zetokwahala, mulapele ku Jehova. Mumukupe kuli amituse ka kumifa moya wahae okenile kuli mukone kupeta hande musebezi ufi kamba ufi omukona kufiwa. (Luka 11:13) Mizwale baketile Jesu kuli babe “limpo zeli batu” ki bupaki bobubonisa kuli uzwezipili kuluetelela mwa mazazi a mafelelezo a. (Mat. 28:20) Lwaitumela hahulu kuli lunani Mulena yanani lilato, bufani, yaziba zelutokwa, ni yalufile mizwale babakwanisize zetokwahala kuli balutuse. w24.10 23 ¶16-17

Ki lika mañi zekaezahala kwa lika kaufela zetahiseza batu ba Mulimu butuku ni manyando? Hamulaho wa nako, lika zeo ‘likalibalwa ni kupatelwa meeto a Mulimu.’ (Isa. 65:16) Jehova ukafelisa miinelo yetaata kaufela yelukopana ni yona, mi hasamulaho haluna nihaiba kuhupula manyando elukopana ni ona cwale. Nihaiba ka nako ya cwale, luikutwanga kulukuluha haluli kwa mikopano ya Sikreste, mi haluikalelwangi kamba kuisa pilu kwa manyando elukopana ni ona mwa lifasi lelimaswe le. Hape lwakona kutusa mizwale ni likaizeli baluna kuikutwa kulukuluha haluba ni lilato, tabo, kozo, sishemo, ni bunolo, ili tulemeno totuli kalulo ya muselo wa moya wa Mulimu. (Magal. 5:​22, 23) Kaniti luli, ki tohonolo yetuna kuswalisana ni kopano ya Mulimu! Batu babazwelapili kuba mwa paradaisi ya kwa moya, bakaiponela sepiso ya Mulimu haika talelezwa ka kutala, yona ya kueza “mahalimu amanca ni lifasi lelinca.” w24.04 22 ¶9-10

Nihaike kuli kuba mwa libato kukona kutahiseza batu tabo yetuna, hape ki muhato wa butokwa okona kutusa batu kuziba haiba baswanela kunyalana. Fa lizazi la sinawenga, batu babanyalana baezanga buitamo fapilaa Jehova kuli bakalatana ni kukutekana mwa bupilo bwabona kaufela. Pili lusika eza kale buitamo bufi kamba bufi, luswanela kunahanisisa ka tokomelo. Kueza cwalo ki kwa butokwa hahulu sihulu mutu haeza buitamo bwa linyalo. Kuba mwa libato kukona kutusa batu kuzibana hande ni kueza katulo yende. Ka linako zeñwi, katulo yeo ikona kuba ya kunyalana kamba ya kufelisa libato. Haiba batu bafelisa libato, hakutalusi kuli kunani nto yeñwi yemaswe yebaezize. Kono mulelo wa kuba mwa libato upetilwe, ona wa kubatusa kueza katulo yende. Ki kabakalañi hakuli kwa butokwa kuba ni mubonelo oswanela ka za kuba mwa libato? Haiba Bakreste ba makwasha baba ni mubonelo oswanela, habana kukena mwa libato ni mutu yebaziba kuli habana kunyalana ni yena. w24.05 26-27 ¶3-4

Ka linako zeñwi, banana basabanga kutaluseza babañwi litaba zebalumela. Ka mutala, bakona kukenelwa ki sabo habakupiwa kutalusa libaka habasa lumeli tuto ya kuipilaula. Libaka? Baluti bakona kubonisa inge kuli tuto ya kuipilaula ki ya niti luli. Haiba mu bashemi, mukona kutusa cwañi mwanaa mina kuba ni buikolwiso bwa kuli zalumela ki za niti? Mumukolwise kuli haaswaneli kuikutwa maswabi kabakala kulumela kuli lika nelibupilwe. Libaka? Kakuli mane ba sayansi babañata ni bona balumela kuli lika zepila nelisika itahela feela kaili zona. Ba sayansi bao balemuhile kuli kulukela kuba ni mutu yanani hahulu zibo ili yabupile lika zepila. Kabakaleo, habalumeli tuto ya kuipilaula. Mwanaa mina ukakolwa hahulu kuli lika zepila nelibupilwe, haiba anahanisisa libaka mizwale ni likaizeli babañwi habalumela cwalo. w24.12 18 ¶14-15

Jesu naazwezipili kuba ni mubonelo oswanela ka za musebezi wa kukutaza. Kueza cwalo neku mutusize kuzwelapili kuba ni cisehelo mwa bukombwa bwahae. Ka mutala, kwa mafelelezo a silimo sa 30 C.E., Jesu naalemuhile kuli batu babañata nebatabela kuteeleza kwa taba yende, mi naababapanyize kwa simu yelibelezi kukutulwa. (Joa. 4:35) Ibato ba hamulaho wa silimo, Jesu naabulelezi balutiwa bahae kuli: “Kutulo ki yetuna.” (Mat. 9:​37, 38) Mi hasamulaho naakoñomekile taba yeo hape ka kubulela kuli: “Kutulo ki yetuna . . . Mukupe Muñaa kutulo kuli alume babeleki mwa musebezi wahae wa kutulo.” (Luka 10:2) Jesu naazwezipili kuba ni buikolwiso bwa kuli batu nebaka teeleza kwa taba yende, mi naatabile hane kubile cwalo. Jesu naalutile balutiwa bahae kuli bazwelepili kuba ni mubonelo oswanela ka za lushango lwabona, ili nto yeneka basusueza kuzwelapili kuba ni tukufalelo. w25.03 18-19 ¶15-16

Jehova ki masabelo. Sina feela licwe lelituna halikona kusileleza mutu kwa liñungwa lelituna, Jehova ni yena walusilelezanga halukopana ni miinelo yekona kubeya bupilo bwaluna mwa lubeta. Ulutusanga kubukeleza silikani saluna ni yena ni kulukolwisa kuli hakuna butata bolukona kukopana ni bona bobusike bwafela. Mane usepisa kuluezeza lika zeñata hahulu nikufita: Hamulaho wa nako, ukafelisa lika kaufela zetahisa kuli lusike lwapila ka kozo ni buiketo. (Ezek. 34:​25, 26) Nzila yeñwi yekona kutahisa kuli Jehova abe Masabelo aluna, ki ka kulapela ku yena. Halulapelanga ku Jehova, ulufanga “kozo ya Mulimu,” ili yesilelezanga lipilu zaluna ni minahano yaluna. (Mafil. 4:​6, 7) Jehova ni yena kamita uitukiselize kulutusa. Lwakona kumusepa kakuli “ki Licwe la kamita.” (Isa. 26:​3, 4) Ukataleleza lisepiso zahae, kuutwa litapelo zaluna, ni kulutusa halutokwa tuso, kakuli ki Mulimu yapila kamita. Hape lwakona kusepa Jehova kakuli wasepahala kwa batu baba musebeleza. (2 Sam. 22:26) Haana kulibala zelueza mi kamita uka lufa mupuzo.—Maheb. 6:10; 11:6. w24.06 27 ¶4-6

Kuitabisa ka lika zemaswe kukona kualuhanya pilu yaluna. Hape haluswaneli kuswalisana ni batu babamaswe ni kulata hahulu sifumu. Haiba lulemuha kuli nto yeñwi kikale ikala kufokolisa lilato laluna ku Jehova, luswanela kuunga muhato kapili-pili. (Mat. 5:​29, 30) Haluswaneli kulumeleza pilu yaluna kuli ialuhane. Lwakona kukala kunahana kuli ibile feela lupateha kusebeleza Jehova, halukoni kukomiwa ki lika zekona kufokolisa lilato laluna ku Jehova. Ka mutala, luunge kuli musweli kukenisa mwa ndu mi fande kufuka moya. Ki lika mañi zekaezahala haiba mukwalula mahaulo ni minyako ya ndu yamina? Liluli likakena mwa ndu yamina, mi ikatala masila hape. Lwakona kubapanya taba yeo kwa silikani saluna ni Jehova. Luswanela kueza lika zeñwi kwandaa kueza feela lika zende zekona kutiisa silikani saluna ni Jehova. Sina feela hane lusike lwatabela kuli liluli likene mwa ndu yaluna ni kuitaza masila, luswanela kuambuka nto ifi kamba ifi yekona kusinya silikani saluna ni Jehova.—Maef. 2:2. w24.07 21 ¶6-7

Kusina kukakanya, Jesu naatiyezi butuku bobutuna, kushubulwa, ni kuezwa maswe. Kono naazwezipili kuba ni lilato ni kusepahala ku Jehova kusina taba ni kunyandiswa hahulu. Mwa sibaka sa kukupa kuli masole bane bamukokotezi fa kota bafiwe koto, naalapezi kuli: “Ndate, ubaswalele, kakuli habazibi sebaeza.” (Luka 23:34) Haiba lulapelela baba lueza maswe, haluna kuba ni ndimbelela kamba kuhalifa hahulu mi mane lwakona kucinca mubonelo waluna ka za bona. Pili lifasi le lisika fela kale, lwakona kuezwa maswe. Kusina taba ni zekona kuezahala ku luna, luzwelepili kukupa Jehova kuli alutuse. Hape luswanela kulikanyisa Jesu ka mwanaaezelize hanaaezizwe maswe ni kuzwelapili kusebelisa likuka za mwa Bibele. Haiba lueza cwalo, lwakona kukolwa kuli Jehova uka lufuyaula.—1 Pit. 3:​8, 9. w24.11 6 ¶16; 7 ¶17, 19

Jehova Mulimu haatuhelelangi bumaswe, mi utoile hahulu sibi. (Samu 5:​4-6) Ubata kuli lupile ka kulumelelana ni likuka zahae zelukile, ili zelufumana mwa Linzwi lahae. Nihakulicwalo, Jehova waziba kuli halusika petahala mi lwakona kupalelwa kumuutwa ka kutala. (Samu 130:​3, 4) Ka nako yeswana, haatuhelelangi feela ‘batu babasa sabi Mulimu babaitusisa sishemo sahae sina libaka la kuba ni muzamao wa kusaswabela bufosi.’ (Juda 4) Kaniti luli, Bibele ibulela za “kuyundiswa kwa batu babasa sabi Mulimu,” fa ndwa ya Armagedoni. (2 Pit. 3:7; Sin. 16:16) Nihakulicwalo, Jehova hatabeli kuli mutu ufi kamba ufi ayundiswe. Bibele ibonisa hande kuli “utabela kuli batu kaufela babake.” (2 Pit. 3:9) Baana-bahulu balikanyisanga Jehova ka kuba ni pilu-telele habanze baikataza kutusa baezalibi kucinca mupilelo wabona ni kuba ni silikani sesinde ni Jehova hape. w24.08 26 ¶1-2

Ka kuswana ni Jehova, ni luna lwakona kufa batu babañwi lika za kwa mubili kabakala lilato. Ka mutala, kana kunani muzwale kamba kaizeli yemuziba yatokwa kutusiwa kufumana lico kamba liapalo? Jehova wakona kuitusisa mina kuli muzwale kamba kaizeli yo afumane zatokwa. Batu ba Jehova hape bazibahala hahulu ka kubonisa sishemo hakuba ni kozi. Ka mutala, ka nako ya butuku bobuyambukela bwa COVID-19, mizwale ni likaizeli nebatusize mizwale babona bane bali mwa butokwi ka kubafa lico, liapalo, ni lika zeñwi zene batokwa. Mizwale ni likaizeli babañata hape nebabonisize bufani ka kufa linubu zetusa mwa musebezi wa mwa lifasi kaufela. Linubu zeo neliitusisizwe kwa kutusa mizwale bane baamilwe ki butuku bo mwa lifasi kaufela. Nebasebelisize manzwi a kwa Maheberu 13:​16, ali: “Musike mwalibala kueza zende ni kuikabela ni babañwi zemunani zona, kakuli Mulimu utabiswa ki matabelo acwalo.” w24.09 27 ¶6-7

Halunyakisiseñi mutala wo. Mubata musebezi kuli mubabalele lubasi lwamina. Kunani misebezi yemibeli yemukona kukena. Mi munahanisisa litaba kaufela, zecwale ka mufuta wa musebezi, tomahanyo ya musebezi, nako yemuka tandanga hamuya ni hamukuta kwa musebezi, ni zeñwi cwalo. Misebezi yemibeli yeo kaufela, hailwanisani ni likuka za mwa Bibele. Mwendi mutabela ulimuñwi kwa misebezi yeo kabakala kuli mwalata mufuta wa musebezi wo kamba kabakala kuli mukaholanga masheleñi amañata. Kono kunani litaba zeñwi zemuswanela kunyakisisa pili musika eza kale katulo. Ka mutala, kana misebezi yeo yalwanisana ni tomahanyo ya mikopano ya puteho yamina? Kana misebezi yeo ika mipaleliswa kufumana nako ya kutusa lubasi lwamina kuikutwa kusilelezwa, kuba ni tabo, ni kuba ni silikani sesitiile ni Jehova? Kuipuza lipuzo zecwalo kuka mitusa kubeya “lika za butokwa hahulu nikufita,” ili sebelezo yamina ku Jehova ni zelutokwa lubasi lwamina, mwa sibaka sapili kufita kufumana masheleñi amañata. Mi mukaeza katulo yakafuyaula Jehova. w25.01 17 ¶11-13

Kusina taba kuli muezizwe maswe ki batu babañwi, mwakona kukolwa kuli Jehova wamilata mi muba butokwa ku yena. Haiba muikutwa ‘kuzwafa,’ muhupule kuli Jehova naaboni lika zende mwa pilu yamina, mi ki yena luli yamihohezi ku yena. (Joa. 6:44) Kamita uitukiselize kumitusa, kakuli mu ba butokwa ku yena. Lwakona kuziba mwaikutwelanga Jehova ka kunyakisisa mutala wa Jesu. Jesu hanaali fa lifasi, naalemuhile batu bane baangiwa kuli haki ba butokwa mi naababonisize mukekecima. (Mat. 9:​9-12) Nako yeñwi, musali yanaakula butuku bobutuna naasweli kwa siapalo sa Jesu ka kusepa kuli ukafoliswa, mi Jesu naamuomba-ombile ni kumubabaza kabakala tumelo yahae. (Mare. 5:​25-34) Jesu ulikanyisa Ndatahe ka kutala. (Joa. 14:9) Kacwalo, mwakona kukolwa kuli Jehova umiinga kuba ba butokwa mi walemuhanga tulemeno twamina totunde, kukopanyeleza cwalo ni tumelo yamina ni lilato lamina ku yena. w24.10 7 ¶4-5

Mwa bupilo bwahae, Davida naanani kutiyela miinelo yetaata yemiñata, ili yenetahisize kuli alotise miyoko. Naatoilwe ki batu babañata mi mane naabetekilwe ki batu banaasepile. (1 Sam. 19:​10, 11; 2 Sam. 15:​10-14, 30) Nako yeñwi naañozi kuli: “Nikatezi kabakala kutonga; busihu kaufela nikolobisa mumbeta waka ka miyoko; nishomwalisa bulobalo bwaka ka kulila.” (Samu 6:6) Kusina taba ni miinelo yetaata yanaakopani ni yona Davida, naaziba kuli Jehova naamulata. Naañozi kuli: “Jehova ukautwa sililo saka.” (Samu 6:8) Manzwi a mwa liñolo lelunyakisisa abonisa kuli Jehova ululata hahulu mi waluisa pilu. Davida naaikutwile inge kuli Jehova naabeya miyoko yahae mwa mukotana kamba kuiñola mwa buka. Davida naaziba kuli Jehova naalemuhile ni kuhupula butuku bwanaautwa. Davida naaziba kuli Ndatahe yalilato naalemuhile miinelo yetaata yanaakopana ni yona ni mwanaaikutwela kabakala miinelo yeo. w24.12 22 ¶11-12