Batu babanyalani babanga ni tabo yetuna hababa ni mbututu. Niteñi, nihaike kuli bashemi bao balata mbututu yo, habatabeli kuli mwanaa bona azwelepili kuba mbututu kuya kuile. Mane bakona kubilaela hahulu haiba mwanaa bona asahuli. Ka mukwa oswana, nihaike kuli Jehova watabanga halukalisa kuituta ka za hae, habati kuli luzwelepili kuba limbututu kwa moya. (1 Makor. 3:1) Kono ubata kuli lube Bakreste “babahulile” kwa moya. Mwa Bibele, linzwi la Sigerike lelitolokilwe kuli “babahulile kwa moya,” hape likona kutalusa kuhula kwa mubili. (1 Makor. 2:6) Lukona kuba Mukreste yahulile kwa moya, haiba lutuhela kuba mbututu kwa moya ni kuba muuna kamba musali yahulile kwa moya. Nihakulicwalo, niha selubile Mukreste yahulile kwa moya, luswanela kuzwelapili kueza zwelopili ya kwa moya.—1 Tim. 4:15. w24.04 2 ¶1, 3

Muunga cwañi Jehova? Mwendi mukali, ‘Jehova ki Ndate, Mulimu waka, ni Mulikanaaka.’ Kunani malumbatina kamba manzwi amañwi emukona kuitusisa hamuama ku Jehova. Nihakulicwalo, kana hape muikutwa kuli mu baenyi bahae? Mulena Davida naabapanyize silikani sesi mwahalaa Jehova ni batanga bahae babasepahala kwa silikani sesibanga mwahalaa mutu ni baenyi bahae. Naabuzize kuli: “Jehova, ki mañi yakona kuba muenyi mwa tende yahao? Ki mañi yakona kuyaha fa lilundu lahao lelikenile?” (Samu 15:1) Timana ye iluluta kuli lwakona kuba baenyi ba Jehova, ili kutalusa kuba balikani bahae. Kwa makalelo, Jehova naali anosi. Kono ka nako yeñwi aamuhela Mwanaa hae wa mweli mwa tende yahae ya swanisezo. Jehova naatabile hahulu hanaaamuhezi muenyi wahae wapili. Bibele italusa kuli Jehova ‘naalata hahulu’ Mwanaa hae. Mi muenyi wahae wapili ‘naatabile fapilaa Jehova kamita.’—Liprov. 8:30. w24.06 2 ¶1-3

Mueze inge bababona zeezahala. Baana babafitelela 340,000 bakopani kuli babeye Davida fa bulena ilikuli abuse Isilaele kaufela. Ka mazazi amalaalu, mwa sibaka sa malundu a macwe bukaufi ni Hebroni, kuutwahala milumo ya batu babaikambota ni babaopela lipina za milumbeko ka tabo. (1 Makol. 12:39) Mutangana wa libizo la Zadoki naasike alemuhiwa ka bunolo mwahalaa batu babañata hahulu bao. Nihakulicwalo, Jehova naalemuhile Zadoki, mi naabata kuli ni luna luzibe kuli Zadoki naali mwahalaa batu bao. (1 Makol. 12:​22, 26-28) Zadoki neli muprisita yanaasebelisani hahulu ni Muprisita Yapahami Abiatare. Zadoki hape neli muboni yanaakona kulemuha tato ya Mulimu mi naafilwe kutwisiso yeipitezi. (2 Sam. 15:27) Naali muuna ya bundume. Mwa mazazi a mafelelezo a, Satani ulwanisa hahulu batu ba Mulimu. (1 Pit. 5:8) Luswanela kuba ni bundume halunze lulibelela kuli Jehova ayundise Satani ni lifasi lelimaswe le. (Samu 31:24) Ka kueza cwalo lwakona kulikanyisa bundume bwa Zadoki. w24.07 2 ¶1-3

Jehova hanaabupile muuna ni musali bapili, naabata kuli babe ni tabo. Naabafile sibaka sesinde mwa kupila, mpo ya linyalo, ni musebezi omunde. Nebaswanela kutaza lifasi ka bana babona, ni kutahisa kuli lifasi kaufela libe paradaisi sina feela simu ya Edeni. Naabafile feela taelo iliñwi yebunolo. Mi naabalemusize kuli hane bakapalelwa kuutwa taelo yeo ka kumukwenuhela ka bomu, nebaka shwa. Lwaziba zeneezahezi. Lingeloi lelimaswe lene lisalati Mulimu ni batu, nelitahisize kuli basike bautwa Mulimu. Bo Adama ni Eva nebautwezi lingeloi lelimaswe leo. Mi nebaezize sibi bakeñisa kuli nebapalezwi kusepa Ndataa bona yalilato. Kaniti luli, manzwi a Jehova naatalelelizwe. Kuzwa feela lona lizazi leo, zenezwile mwateñi kikuli nebakalile kusupala, mi kwa mafelelezo bashwa.—Gen. 1:​28, 29; 2:​8, 9, 16-18; 3:​1-6, 17-19, 24. w24.08 3 ¶3

Jehova ni Mwanaa hae babata kuli lube ni tabo. Samu 119:2 ibulela kuli: “Tabo ki ya babamamela likupuliso zahae, baba mubata ka lipilu zabona kaufela.” Jesu ni yena naabulezi kuli: “Babatabile mane ki babautwa linzwi la Mulimu ni kulimamela!” (Luka 11:28) Ka kuba batanga ba Jehova, lu batu babatabile.Halu lubala Linzwi la Mulimu kamita ni kuikataza kusebelisa zeluituta. (Jak. 1:​22-25) Halusebelisa zeluituta mwa Linzwi la Mulimu, lutabisa Jehova. (Muek. 12:13) Hape kusebelisa zeluituta mwa Linzwi la Mulimu kulutusa kuswalisana hande ni ba mwa lubasi lwaluna ni mizwale ni likaizeli mwa puteho. Kutuha fo, lukaambuka butata bobakopananga ni bona batu babasa mameli milao ya Jehova. Kaniti luli, lwalumelelana ni zanaabulezi Mulena Davida. Hamulaho wa kuopela ka za milao, litaelo, ni likatulo za Jehova, naafelize ka kubulela kuli: “Kulimamela kufumanisa mupuzo omutuna.”—Samu 19:​7-11. w24.09 2 ¶1-3

kwa batanga bahae ba fa lifasi? Halutabile ni haluutwa butuku, Jehova walemuhanga. (Samu 37:18) Watabanga hahulu halubona inze lumusebeleza ka molukonela kaufela, kusina taba kuli lulobehile pilu! Kono sa butokwa nikufita kikuli, ubata luli kulutusa ni kuluomba-omba. Samu 147:3 ibulela kuli Jehova ‘utamanga litombo’ za babalobehile lipilu. Liñolo le libonisa mo Jehova ababalelelanga batu babalobehile lipilu. Ki lika mañi zeluswanela kueza kuli lutusiwe ki pabalelo ya Jehova? Halunyakisiseñi mutala wo. Kunani lika zeñata zakona kueza mualafi yacuukile kuli atuse mutu yaholofezi kuli afole. Kono kuli mutu yaholofezi yo afole, uswanela kulatelela ka tokomelo litaelo zafiwa ki mualafi. Jehova ka kuitusisa Linzwi lahae uambola kwa batu babalobehile lipilu, mi ubafa kelezo yahae yelilato. w24.10 6 ¶1-2

Kwamulaho, mwa lihatiso zaluna nekunyakisiswanga zeezahalanga kwa batu bao Jehova aatula kuli habasika luka. Nelulumela kuli batu bane bayundisizwe ki Jehova, habana kuzusiwa kwa bafu. Mwa Bibele kunani litaba zeñata zebulela ka za batu babasika luka banaayundisize Jehova, babacwale ka batu babañata hahulu bane babulailwe ki Muunda, macaba a 7 a mwa Naha ya Sepiso anaabulailwe ki Maisilaele ka taelo ya Jehova, kamba masole ba Maasiria ba 185,000 bane babulailwe ki lingeloi la Jehova mwa busihu bulibuñwi. (Deut. 7:​1-3; Isa. 37:​36, 37) Kana Bibele ibulela ka kuutwahala kuli Jehova naaatuzi kuli batu bao kaufela bayundiswe kuya kuile, ni kuli kusike kwaba nihaiba alimuñwi ku bona yakazusiwa? Batili, haibuleli cwalo. Haluzibi mo Jehova naaatulezi mañi ni mañi wa batu bao, mi haluzibi haiba batu bane babulailwe bao nebabile ni kolo ya kuituta ka za Jehova ni kubaka. w24.05 3 ¶5-7

Jesu naafile swanisezo ya mbelwa yanaazwezipili kukupa muatuli kuli amutuse kakuli naasika ezwa hande ki mutu yomuñwi. Kusina kukakanya, balutiwa ba Jesu babañata nebautwisisa hande mwanaaikutwela mbelwa yo kakuli ka nako yeo batu-tu feela hañata nebasa eziwangi hande. (Luka 18:​1-5) Ni luna lwakona kuutwisisa mwanaaikutwezi mbelwa yo kakuli ka linako zeñwi halueziwangi hande. Mwa lifasi kacenu kunani hahulu saluluti, sobozi, ni kuhatelelwa; kacwalo, halukomoki haluezwa maswe. (Muek. 5:8) Kono lukona kuikutwa hahulu bumaswe haiba luezwa maswe ki muzwale kamba kaizeli. Niti kikuli, mizwale ni likaizeli baluna habalwanisi niti. Ki mukwa feela wa kuli habasika petahala. Kunani lituto zeñata zelukona kuituta ku zanaaezize Jesu hanaaezizwe maswe ki balwanisi babamaswe. Haiba lwakona kubonisa pilu-telele kwa balwanisi baba lueza maswe, uzibe lwakona kubonisa hahulu pilu-telele kwa mizwale ni likaizeli baluna! w24.11 2 ¶1-2

Sinkwa ki sona sico sene siciwa hahulu mwa linako zene iñolwa Bibele. (Gen. 14:18; Luka 4:4) Sinkwa neli sa butokwa hahulu kuli mane Bibele haiama kwa lico, fokuñwi iitusisanga linzwi la “sinkwa.” (Mat. 6:11) Jesu naaitusisize sinkwa mwa limakazo zahae zepeli zezibahala hahulu. (Mat. 16:​9, 10) Yeñwi ya limakazo zeo ifumaneha kwa Joani kauhanyo 6. Baapositola ba Jesu hane bakutile kone baizo kutaleza, Jesu aya ni bona ka sisepe mwa buse bwa Liwate la Galilea kuli bayo pumula. (Mare. 6:​7, 30-32; Luka 9:10) Baya mwa sibaka sesikuzize kwa Betsaida. Kono kusika fita nako, batu babañata bapunya mwa sibaka seo mi babapitihanya. Jesu naasika icanganisa bona. Naabonisize sishemo ka kutanda nako yeñata inzaa baluta za Mubuso ni kufolisa bakuli. Kono ka nako ya manzibwana, baapositola bakala kunahana ka za zene bakaca batu babañata bao. Mwendi babañwi kwa batu bao nebanani lico zelikani feela, kono buñata bwabona nebatokwa kuya mwa minzi kuyo leka lico.—Mat. 14:15 w24.12 2 ¶1-2

Bashemi baluna bapili, bona bo Adama ni Eva, nebapetahalile mi nebapila mwa paradaisi yende. (Gen. 1:27; 2:​7-9) Nebakona kuikola bupilo kuya kuile. Kono kwaezahala nto yeñwi yemaswe. Bo Adama ni Eva baeza sibi, mi balatehelwa ki tohonolo ya kupila kuya kuile mwa Paradaisi. Bana babona nebahozizeñi ku bona? Bibele ilutaluseza kuli: ‘Sibi nesikeni mwa lifasi ka mutu alimuñwi, yena Adama, ni lifu litile ka sibi, mi ka mukwa ocwalo lifu layamba kwa batu kaufela kakuli kaufelaa bona baezize sibi.’ (Maro. 5:12) Luhozize sibi ku Adama, mi sibi seo sitahisize lifu. Sibi seluhozize seo siswana sina sikoloti sesituna, mi hakuna nihaiba alimuñwi ku luna yakona kusilifa. (Samu 49:8) Jesu naabapanyize libi kwa likoloti. (Mat. 6:12; Luka 11:4) Halueza sibi, kuswana feela inge kuli lukolotela Jehova. Mi luswanela kulifa sikoloti seo. Haiba lupalelwa kulifa sikoloti seo, lukona feela kulukululwa ku sona halushwa.—Maro. 6:7. w25.02 2-3 ¶2-3

Lunani tohonolo yetuna ya kutaluseza babañwi ka za Mubuso wa Mulimu! Haki batu kaufela babanani tohonolo yeo. Ka mutala, Jesu hanaali fa lifasi, naasika lumeleza mioya yemaswe kumuzibahaza. (Luka 4:41) Kacenu, mutu uswanela kupila ka nzila yetabisa Jehova pili asika kalisa kale kukutaza ni Lipaki za Jehova. Lubonisa kuli lwaitebuha tohonolo ya kukutaza ka kutaluseza batu ka za Mubuso wa Mulimu folubela ni kolo kaufela. Ka kuswana ni Jesu, luezanga molukonela kaufela kukutaza ni kuluta batu niti. (Mat. 13:​3, 23; 1 Makor. 3:6) Kopano ya Jehova ilikanyisa mutala wa Jesu ka kueza moikonela kaufela kutusa batu kuziba libizo la Mulimu. Bibele ya Toloko ya Lifasi Lelinca itusize hahulu mwa musebezi wo bakeñisa kuli mwa toloko ye, libizo la Mulimu likutisizwe mwa libaka mone lifumaneha sapili. Toloko ya Bibele ye, ibe mutumbi kamba kalulo yayona, seifumaneha mwa lipuo zefitelela 270. w24.04 9 ¶8-9

Mizwale babañwi babanani tabo mwa manyalo banani mukwa wa kuezanga nto yeñwi zazi ni zazi kuli babonise basali babona moba balatela. (1 Joa. 3:18) Muuna ukona kubonisa lilato ku musalaa hae ka kueza lika zenyinyani, inge cwalo kumuswala kwa lizoho kamba kumukumbata. Wakona kumuñolela kashango ni kumubuza kuli, “Mutozi cwañi?” kamba kuli, “Musebezi uzamaya cwañi?” Ka linako zeñwi, wakona kubonisa lilato ku musalaa hae ka kumuñolela manzwi amande, ili aketilwe hande. Haiba muuna aeza lika zeo, ukabonisa kuli wakuteka musalaa hae mi linyalo labona likatiya. Muuna yakuteka musalaa hae wamutalusezanga libaka haitebuha yena mi wamususuezanga. Nzila yeñwi yakona kueza cwalo ka yona, ki ka kubonisanga buitumelo kwa lika kaufela zaeza musalaa hae kuli amutuse. (Makolo. 3:15) Musali ukaikutwa kususuezwa haiba ababaziwa ki muuna hae kuzwelela kwatasaa pilu. Ukaikutwa kusilelezwa, kulatiwa ni kukutekiwa. w25.01 11 ¶15; 13 ¶16

Samu 15 ifeza ka sepiso yeli: “Mutu kaufela yaeza cwalo haana kunyanganyiswa nikamuta.” Mwa timana ye, muñoli wa lisamu yo utalusa libaka Mulimu habata kuli lueze lika kaufela zebulezwi mwa samu yeo. Jehova ubata kuli lube ni tabo. Kacwalo, haiba lueza zabata Mulimu kuli lueze, lukaikola bupilo mi lukasilelezwa. Baenyi ba Jehova bakaikola lika zende kwapili. Bakreste babatozizwe, ili babasepahala bakaba ni “libaka za kuina zeñata” zona zabalukiselize Jesu kwa lihalimu. (Joa. 14:2) Batu babanani sepo ya kuto pila fa lifasi bona banyolezwi kubona liñolo la Sinulo 21:3 halika talelezwa. Kaniti luli, kaufelaa luna luikutwa kuba ni tohonolo yetuna ya kuba balikani ba Jehova, ili kuba baenyi mwa tende yahae kuya kuile!—Samu 15:​1-5. w24.06 13 ¶19-20

Kanya ki nto mañi? Mwa Bibele, linzwi la “kanya” likona kuama kwa nto ifi kamba ifi yekona kutahisa kuli mutu yomuñwi abe yaipitezi hahulu. Jehova naabonisize kanya yahae ka nzila yeipitezi nakonyana kuzwa falukululela sicaba sa Isilaele mwa butanga mwa Egepita. Munahane taba ye: Maisilaele babañata-ñata bakopani kwa Lilundu la Sinai kuli bautwe zaka babulelela Mulimu. Lilu lelinsu liapesa lilundu. Ka sipundumukela, kuba ni zikinyeho yetuna ni musi, mubu fobahatile wanyanganya mi kunani mamonyi, mishika ni mulumo wa lunaka otibanya mazebe. (Exo. 19:​16-18; 24:17; Samu 68:8) Munahane feela tabo yetuna yene babile ni yona Maisilaele Jehova hanaabonisize kanya yahae ka nzila yeipitezi hahulu yeo. Kacenu, lufa Jehova kanya ka kutaluseza babañwi ka za maata ahae amatuna ni tulemeno twahae totunde ni halu mufa tumbo kabakala lika zalutusa kupeta.—Isa. 26:12. w25.01 2 ¶2-3

Nako yeñwi Maisilaele hane baya kwa Naha ya Sepiso, baana babakutekeha nebalwanisize Mushe mi nebasa kuteki buikalabelo bwanaa mufile Jehova. Nebabulezi kuli: “Kopano kaufela ikenile, kaufelaa bona [isiñi feela Mushe], mi Jehova u mwahalaa bona.” (Num. 16:​1-3) Ki niti kuli mwa meeto a Mulimu “kopano kaufela” neikenile, kono Jehova naaketile Mushe kuli aetelele batu bahae. Bakwenuheli bao hane banyaza Mushe, yene banyaza luli ki Jehova. Nebasika isa pilu kwa lika zanaabata Jehova; kono nebaisize pilu kwa lika zene babata bona, ili maata ni libubo. Mulimu naabulaile bane baetelela mwa bukwenuheli bo, hamohocwalo ni batu babañata bane babayemela. (Num. 16:​30-35, 41, 49) Ni kacenu, lwaziba kuli Jehova habatabiswi ki batu babasa kuteki litukiso zeezizwe ki kopano yahae. w24.07 11 ¶11

Lupila mwa nako ili yeo buñata bwa batu bahanyeza ni kusheununa zeibulela Bibele ka za kufela kwa lifasi le. (2 Pit. 3:​3, 4) Nihaike kuli kunani lika zeñata zelusa zibi,luswanela kuba ni tumelo yetiile ya kuli mafelelezo a lifasi le akataha ka nako yeswanela ni kuli Jehova uka lubabalela.Ni luna luswanela kuba ni tumelo yetiile ya kuli Jehova uluetelela ka kuitusisa “mutanga yasepahala yanani kutwisiso.” (Mat. 24:45) Ñalelwa yetuna haika kalisa, mwendi lukaamuhela litaelo zenongile zeka lutusa kupunyuha. Ye ki yona nako yeluswanela kusepa hahulu babaetelela mwa kopano ya Jehova ni kumamela litaelo zelufiwa. Kuka lubela hahulu taata kumamela litaelo zeluka fiwa ka nako ya ñalelwa yetuna haiba kulubela taata kumamela litaelo zelufiwa ka nako ya cwale. w24.09 11 ¶11-12

Bashemi babali Bakreste baziba kuli kuba ni tumelo ku Mulimu haki nto yakona kuhoza mwana. Kacwalo, nako hainze iya, mwanaa mina wakona kuipuza kuli: ‘Niziba cwañi kuli Mulimu uteñi? Kana nakona luli kulumela zeibulela Bibele?’ Mane Bibele ilususueza kuitusisa ‘maata aluna a kunahana’ ni ‘kuikolwisisa lika kaufela.’ (Maro. 12:1; 1 Mates. 5:21) Kono cwale mukona kutusa cwañi mwanaa mina kuba ni tumelo yetiile? Mususueze mwanaa mina kufumana bupaki bobubonisa kuli zeibulela Bibele ki za niti. Mwanaa mina habuza lipuzo, muitusise kolo yeo kuli mumutuse kuziba mwakona kufumanela likalabo kwa lipuzo zahae ka kuitusisa lihatiso zeluitusisanga kwa kueza lipatisiso zecwale ka Buka ya Lipatisiso ya Lipaki za Jehova. Mwa Buka ya Lipatisiso, aye fa taba yeli, “Bibele,” kihona akabala litaba ze mwatasaa tohonyana yeli, “Iñozwi ka Kususumezwa ki Moya wa Mulimu” kuli afumane bupaki bobubonisa kuli Bibele haki buka feela yende yeñozwi ki batu. Kono ki “linzwi la Mulimu.”—1 Mates. 2:13. w24.12 14-15 ¶4-5

Baana-bahulu bakona kulikanyisa cwañi Jesu? Baswanela kuluta mizwale misebezi ni kubatusa, kukopanyeleza cwalo ni babasali banana, kuli bakwanise zetokwahala ilikuli bafiwe buikalabelo bobutuna. Baana-bahulu habalibeleli kuli batu babalutiwa misebezi bakaeza lika ka kupetahala. Baswanela kubafa kelezo ka lilato ilikuli mizwale babasali babanca bao babe ni yeloseli, ni kulemuha libaka habatokwa kuba ni buikokobezo, busepahali, ni kuitatela kusebeleza babañwi. (1 Tim. 3:1; 1 Pit. 5:5) Jesu naasikafa feela balutiwa bahae buikalabelo bwa kukutaza kono hape naabafile ni bwa kuluta. Balutiwa bahae mwendi nebaikutwile kuli habana kukona kupeta buikalabelo bo. Nihakulicwalo, Jesu naaziba kuli nebakona kupeta musebezi wo, mi naabataluselize cwalo. Jesu naabonisize kuli naakozwi ka kutala kuli nebakona kupeta musebezi wo, ka kubulela kuli: “Sina Ndate mwanilumezi, ni na, nimiluma cwalo.”—Joa. 20:21. w24.10 16 ¶15; 17 ¶17

Davida neli mulena yomunde. Hape neli muopeli, muloki, ndwalume, ni mupolofita. Kono naakopani ni miinelo yetaata yemiñata. Naapilile sina muyambaeli ka lilimonyana kabakala kubaleha ku Mulena Saule yanaanani muna, ili yanaabata kumubulaya. Davida hasaabile mulena, naanani kubaleha hape kuli apilise bupilo bwahae kabakala mwanaa hae Abisalomi yanaabata kumuamuha bulena. Kusina taba kuli Davida naakopani ni miinelo yetaata mi ka linako zeñwi naaezanga mafosisa amatuna, naazwezipili kusepahala ku Mulimu kuisa lifu. Jehova naamutalusize kuli neli ‘muuna yanaatabisa pilu yahae.’ Kaniti luli, luswanela kusebelisa kelezo yende yanaafile Davida! (1 Mal. 15:5) Ka mutala, halunyakisiseñi kelezo yeo Davida naafile Salumoni mwanaa hae, yanaakaba mulena wa Isilaele yatatama. Mutangana yo naaketilwe ki Jehova kuli azwisezepili bulapeli bwa niti ni kuyaha tempele yeneka kutekehisa Mulimu. (1 Makol. 22:5) Salumoni naakakopana ni miinelo yetaata. Ki kelezo mañi yanaa mufile Davida? Davida naabulelezi mwanaa hae kuli hanaaka utwa Jehova, naakakondisa mwa bupilo.—1 Mal. 2:​2, 3. w24.11 10 ¶9-11

Muuna yanatanga musalaa hae kamba kuitusisa lipulelo zemaswe ku yena, uswanela kuunga mihato yemiñwi kuli abe ni silikani sesinde hape ni Jehova ni musalaa hae. Muhato wapili, uswanela kulemuha kuli unani butata bobutuna. Hakuna zeipatile mwa meeto a Jehova. (Samu 44:21; Muek. 12:14; Maheb. 4:13) Wabubeli, uswanela kutuhela kunyandisa musalaa hae ni kucinca mukwa wahae. (Liprov. 28:13) Wabulaalu, uswanela kuitumelela mafosisa ahae ku musalaa hae ni ku Jehova, ni kukupa kuli bamuswalele. (Lik. 3:19) Hape uswanela kukupa Jehova kuli amutuse kuba ni takazo ya kucinca ni kuli akone kunahana, kubulela, ni kueza lika ka nzila yetabisa Jehova. (Samu 51:​10-12; 2 Makor. 10:5; Mafil. 2:13) Wabune, uswanela kueza lika zelumelelana ni litapelo zahae ka kuituta kutoya lindwa ni lipulelo kaufela zemaswe. (Samu 97:10) Wabuketalizoho, uswanela kukupa tuso kapili kwa baana-bahulu ba puteho babalilato. (Jak. 5:​14-16) Wabu 6, uswanela kulelela cimo lika zeka mutusa kusakutela mukwa wo kwapili. w25.01 11 ¶14

Kana mwalata Jehova Mulimu, yena yamifile limpo zende kaufela, mane ni bupilo? Kana mubata kubonisa kuli mwamulata? Nzila yende yemukona kueza cwalo ka yona ki ka kuineela ku yena ni kubonisa buineelo bwamina ka kukolobezwa. Hamuka eza cwalo, mukaba mwa lubasi lwa Jehova. Mi zekazwa mwateñi kikuli, Ndataa mina, yena mulikanaa mina, uka mietelela ni kumibabalela kabakala kuli mukaba bahae. (Samu 73:24; Isa. 43:​1, 2) Hape hamuneela bupilo bwamina ku Mulimu ni kukolobezwa, mukaba ni sepo ya kupila kuya kuile. (1 Pit. 3:21) Kana kunani zemipaleliswa kukolobezwa? Haiba ki cwalo, muzibe kuli haki mina munosi. Batu babañata ni bona nebatokwa kucinca mupilelo wabona omaswe ni mubonelo wabona kuli bakolobezwe. Ka nako ya cwale, basebeleza Jehova ka tabo ni ka tukufalelo. w25.03 2 ¶1-2

Mwa Bibele, libi hañata liswanisezwanga kwa mishimbo yebukiti. Mulena Davida naatalusize libi zahae cwana: “Lifoso zaka linizengelezi fa toho; liniimezi hahulu inge mushimbo obukiti.” (Samu 38:4) Kono Jehova waswalelanga libi za baezalibi bababakile. (Samu 25:18; 32:5) Linzwi la Siheberu lelitolokilwe kuli ‘kuswalela’ litalusa “kunanula” kamba “kushimba.” Kacwalo, Jehova haswalela libi zaluna, kuswana feela inge kuli unanuzi mushimbo obukiti one lukulekile fa maheta aluna. Bibele iitusisa pulelo yeñwi ya swanisezo yebonisa kuli Jehova ushimbanga libi zaluna ni kuliisa kwahule hahulu ni luna. Samu 103:​12, ilubulelela kuli: “Sina mapazulelo haainzi kwahule ni malikelelo, ubeile cwalo lifoso zaluna kwahule ni luna.” Upa ikwahule hahulu ni wiko. Libaka zepeli zeo halikoni feela kukopana. Ka mubulelelo omuñwi, Jehova uisanga libi zaluna kwahule hahulu ni luna. Taba yeo ilukolwisa kuli Jehova waluswalelanga ka kutala! w25.02 9 ¶5-6

Jesu hasaakutezi kwa lihalimu, muapositola Pitrosi naaezize makazo ya kufolisa muuna yanaapepilwe ali sihole. (Lik. 1:​8, 9; 3:​2, 6-8) Batu babañata nebaboni makazo yeo mi bato kubukana ku Pitrosi. (Lik. 3:11) Niteñi, Pitrosi naasika bata kuli batu baise hahulu mamelelo ku yena, nihaike kuli naahuliselizwe mwa sicaba sene silata hahulu libubo. Kono naabonisize buikokobezo ni kubataluseza kuli bafe tumbo kaufela ku Jehova ni Jesu ka kubulela kuli: “Ki ka libizo la [Jesu], ni ka tumelo yaluna mwa libizo lahae, muuna yo yemubona ni yemuizibela hatiisizwe.” (Lik. 3:​12-16) Lwakona kulikanyisa Pitrosi ka kuba ni buikokobezo. Luezezanga batu lika zende kabakala kuli lwalata Jehova mi lwalata batu isiñi kabakala kuli lubata kuli batu baise mamelelo ku luna. Haiba lusebeleza Jehova ni mizwale baluna ka nzila ifi kamba ifi kusina taba kuli batu balemuha buikatazo bwaluna kamba kutokwa, lubonisa kuli lunani buikokobezo.—Mat. 6:​1-4. w25.03 10-11 ¶11-12

Lukatukufalelwa hahulu mwa musebezi wa kukutaza haiba lulata hahulu Jehova ni batu babañwi. (Mat. 22:​37-39) Munahane feela tabo yetuna yabanga ni yona Jehova halubona inze lueza musebezi wo, ni tabo yetuna yebakaba ni yona batu habaka kalisa kuituta Bibele! Hape muhupule kuli batu babateeleza kwa lushango lwaluna ni kuikatulela kusebeleza Jehova bakona kupila kuya kuile. (Joa. 6:40) Kana kunani muinelo omuñwi omukopana ni ona omipaleliswa kuzwa fa lapa? Haiba ki cwalo, muise pilu kwa lika zemukona kueza kuli mubonise kuli mwalata Jehova ni batu babañwi. Muzwale yabizwa Samuel ni musalaa hae wa libizo la Dania, nebasa koni kuzwa fa lapa kabakala butuku bobuyambukela bwa COVID-19. Ka nako yetaata yeo, nebakutazanga kamita ka kuitusisa foni, ni ka kuñola mañolo, mi nebazamaisanga lituto za Bibele ka kuitusisa Zoom. Nihaike kuli Muzwale Samuel ni musalaa hae Dania nebasa koni kueza zeñata sina kwamulaho, nebaezize zene bakona kulikana ni muinelo one bali ku ona mi nebabile ni tabo. w24.04 18 ¶15-16

Nihaike kuli mutu hatokwi kuba mwa linyalo kuli abe ni tabo, Bakreste babañata ba makwasha, ibe kuli bahulile kamba ki banana, banyolelwanga hahulu nako yebaka fumana mutu wakunyalana ni yena. Niteñi, pili musika kena kale mwa libato, muswanela kuba ni silikani sesitiile ni Jehova, kuziba hande momuinezi, ni kuba ni masheleñi akona kumikonisa kupeta hande buikalabelo bwamina mwa linyalo. (1 Makor. 7:36) Neikaba hande kuziba tulemeno tomutabela kuli mutu yemubata kunyalana ni yena abe ni tona pili musika kena kale mwa libato. Haiba musaezi cwalo, mwakona kupalelwa kulemuha mutu yaswanela wakunyalana ni yena, kamba mwakona kukena mwa libato ni mutu yasaswaneli. Niti kikuli, mutu yaswanela wakunyalana ni yena uswanela kuba Mukreste yakolobelizwe. (1 Makor. 7:39) Kono haki Mukreste kaufela yakolobelizwe yakona kuba mutu yaswanela wakunyalana ni yena. Kacwalo, mwakona kuipuza kuli: ‘Ki lika mañi zenibata kueza mwa bupilo? Ki tulemeno mañi twa butokwa tonibata kuli mutu yenika nyalana ni yena abe ni tona? Kana lika zenibata ki lika zekona kuezahala?’ w24.05 20 ¶1; 21 ¶3

Hamuli mwa libato mukona kutatulula cwañi butata ni kusalumelelana kokukona kuba teñi mwahalaa mina? Kana taba yeo italusa kuli hamuswanelani? Haki cwalo luli, batu kaufela babali mwa libato bashelananga. Linyalo lakona kutiya haiba batu bababeli babanyalani bakona kusebelisana kuli batatulule butata bobuzuhile mwahalaa bona. Kacwalo, momutatululela miinelo yetaata ka nako ya cwale, kukona kubonisa haiba mukakondisa mwa linyalo kamba kutokwa. Muipuze kuli: ‘Kana lwakona kunyakisisa litaba ka kuwa pilu ni ka likute? Kana lwaitumelelanga mafosisa eluezize ni kuikataza kucinca? Kana lwakona kucinca ka bunolo, kukupa swalelo, ni kuswalela?’ (Maef. 4:31) Nihakulicwalo, haiba kamita mwashelananga kamba kuomana ka nako yemuli mwa libato, niha mukanyalana mwendi butata bo bukazwelapili. Haiba mulemuha kuli mutu yemuli ni yena mwa libato haswaneli, katulo yende yemuswanela kueza ki kufelisa libato. w24.05 29 ¶12

Lukaba mutala omunde ku babañwi haiba luyemela lika zelukile ni kueza likatulo zetomile fa likuka za mwa Bibele. Haiba luba ni tumelo yetiile ku Jehova ni kuba ni zibo yenepahezi, lukazwelapili kutiya mwa niti. Lukalemuha lituto za buhata ni mibonelo yesalumelelani ni mwaangela lika Jehova, mi haluna kukukuezwa ki mibonelo yeo. (Maef. 4:14; Jak. 1:​6-8) Hape lwakona kutusa babakopana ni miinelo yetaata. (1 Mates. 3:​2, 3) Baana-bahulu baswanela kuba batu babaeza lika ka kusafiteleza, babaeza lika ka mukwa oswanela, ni babanani kutwisiso. Baana bao batusanga babañwi kusaikalelwa ni kuba ni tumelo ku Jehova ka “[kukumalela] linzwi lelisepahala.” (Tite 1:9; 1 Tim. 3:​1-3) Ka kuba mutala omunde ni ka kuezanga musebezi wa bulisana, baana-bahulu batusanga mizwale ni likaizeli kufumaneha kwa mikopano kamita, kuba ba kamita mwa bukombwa, ni kuezanga tuto ya ka butu. Mizwale ni likaizeli habakopana ni butata bobutahisa kuli baikalelwe, baana-bahulu bakona kubatusa ka kubahupulisa kuli bazwelepili kuitinga ku Jehova ni kuisa pilu kwa lisepiso zahae. w24.06 31 ¶16-18

Ka nako kaufela ya bukombwa bwahae, Jesu naalutile bateelezi bahae kuli Ndatahe walata kuswalela. Munyakisise ka za swanisezo ya mwana yalatehile. Mutangana yo naaiketezi kupila bupilo bobumaswe ka nako yetelele. Kono “hasaikupuzi,” akutela kwa ndu. Ndatahe naaezizeñi? Jesu naabulezi kuli mwana yo hanaasa tahelela kwahule, “ndatahe amubona . . . , amumatela ni kuyo mukumbata mi amutubeta.” Mwana yo naabata kuikupela kuli abe mutanga mwa ndu ya ndatahe, kono ndatahe naamubizize kuli “mwanaka yo” ni kumuamuhela mwa lubasi. Ndatahe naabulezi kuli: “Naalatehile mi ufumanwi.” (Luka 15:​11-32) Kusina kukakanya, pili Jesu asika taha kale fa lifasi, naaiponezi Ndatahe inze abonisa lilato lelicwalo kwa baezalibi babañata bane babakile. Swanisezo yanaaitusisize Jesu yaluomba-omba luli mi ibonisa kuli Jehova unani hahulu sishemo! w24.08 11 ¶11-12

Mukreste yanahana hande uikatazanga kueza likatulo zende zebonisa mwanahanela Jehova. Mukreste yacwalo waziba kuli mwa bupilo bwahae hakuna nto ya butokwa hahulu kufita silikani sahae ni Jehova. Haikutwi kuba wa butokwa hahulu kufita babañwi mi haikutwi kuli waziba lika kaufela. Mi ubonisanga kuli uitingile ku Jehova ka kulapelanga ku yena kamita. Kusina taba ni buikoneli bolunani bona, luswanela kulemuha kuli lutokwa kulapelanga ku Jehova kamita. Kacwalo, luswanela kulapelanga ku Jehova kuli aluetelele, sihulu halubata kueza likatulo za butokwa, ka kuziba kuli waziba zelutokwa. Lwaitumela hahulu ku Jehova kakuli ulubupile ka nzila yelukonisa kulikanyisa tulemeno twahae. (Gen. 1:26) Ki niti kuli halukoni kulikanyisa Jehova ka kutala.—Isa. 55:9. w25.03 11 ¶13; 13 ¶17-18

Muambuke kunahana kuli babañwi habana buitumelo. Haiba batu babañwi hababonisi buitebuho kabakala lika zelu baezelize, luswanela kuipuza kuli: ‘Kana luli habana buitebuho, kamba mwendi nebalibezi feela kubonisa buitebuho?’ Mwendi kunani mabaka amañwi atahisize kuli basike babonisa buitebuho sina mone lulibelelela. Babañwi bakona kuitebuha hahulu mwa pilu kono kukona kubabela taata kubonisa buitebuho bwabona. Bakona kuikutwa maswabi kutusiwa, sihulu haiba kwamulaho neli bona bane batusanga babañwi. Kono haiba lwalata luli mizwale ni likaizeli baluna, haluna kunahana kuli habana buitebuho mi lukazwelapili kufana inze lutabile. (Maef. 4:2) Mube ni pilu-telele. Mulena yabutali Salumoni naabulezi cwana ka za bufani kuli: “Nepela sinkwa sahao fa mezi, kakuli hamulaho wa mazazi amañata ukasifumana hape.” (Muek. 11:1) Manzwi ao aluluta kuli ka linako zeñwi batu bakona kubonisa buitebuho “hamulaho wa mazazi amañata.” w24.09 30 ¶18-19

Ka linako zeñwi kwa fiwanga zibiso mwa puteho ya kuli mutu yomuñwi ufilwe nyazo. Mwa muinelo wo, lwakona kuzwelapili kuswalisana ni yena kakuli lwaziba kuli mutu yo ubakile mi utuhezi muzamao wahae omaswe. Usali kalulo ya puteho mi utokwa kususuezwa ki mizwale ni likaizeli bahae kuli azwelepili kueza zelukile. (Maheb. 10:​24, 25) Kono haiba mutu uzwisizwe mwa puteho, muinelo washutana. ‘Lukatuhela kuswalisana ni mutu yo mane nihaiba kuca ni mutu yacwalo haluna kuca ni yena.’ (1 Makor. 5:11) Kana taelo ye kwa 1 Makorinte 5:11 italusa kuli halukoni kumumemela kwa mikopano, kamba kumulumelisa haiba ataha kwa kukopana? Haki cwalo luli. Ki niti kuli haluswaneli kueza siango ni yena. Kono Bakreste bakona kuitusisa lizwalo labona lelilutilwe ka Bibele habaeza katulo ka za kumemela mutu yazwisizwe mwa puteho kwa mikopano, haiba ki wahabo bona kamba neli mulikanaa bona yomutuna pili asika zwisiwa kale mwa puteho. w24.08 30 ¶13-14