Mati
Aso Tolu, Mati 1
Ona ko te mea ne fai ne koutou te mea tenā ki se tokotasi o toe tino fatauva i oku taina konei, ne fai eiloa ne koutou a mea konā ki a au.—Mata. 25:40.
“A mamoe” i te tala fakatusa tenei e fakaata mai i ei a tino amio‵tonu i te taimi o te gataga kolā e fakamoe‵moe ke ola i te lalolagi—ko nisi mamoe. E ‵lago atu latou mo te fakamaoni i te ‵toe auala tāua ki te ‵toega o taina fakaekegina o Keliso, mai te fesoasoani atu ki a latou ke fakataunu se tiute lasi ‵ki—te galuega ko te talai atu mo te faiga o soko. (Mata. 24:14; 28:19, 20) I tausaga takitasi, i vaiaso mai mua o te Fakamanatuga, e ‵lago atu a nisi mamoe ki taina o Keliso, mai te ‵kau katoatoa atu ki te galuega talai i te lalolagi kātoa ke ‵kami mai a tino fia‵fia ki te Fakamanatuga. E fesoasoani atu foki latou o fai a fakatokaga e manakogina ko te mea ke mafai o fai te Fakamanatuga i fakapotopotoga i te lalolagi kātoa. E fia‵fia malosi a nisi mamoe o ‵lago atu ki taina o Keliso i auala penei. E iloa ne mamoe konei me e kilo atu a Iesu ki mea e fai ne latou ki taina fakaekegina e pelā me e fai atu eiloa ki a ia.—Mata. 25:37-40. w22.01 22 ¶11-12
So se tino e kilo mai ki a au ko kilo foki ki te Tamana.—Ioa. 14:9.
Kafai e fakaakoako tatou ki uiga mo faifaiga a Iesu ki tino—e pelā mo tena loto alofa ki se lepela, tena mafatia i se masaki matagā o se fafine e tokotasi, penā foki tena atafai ki tino fanoa‵noa—ko fakaakoako foki loa tatou ki a Ieova. (Male. 1:40, 41; 5:25-34; Ioa. 11:33-35) Ko te lasi o te fakaakoako o tatou ki a Ieova, ko te ‵pili foki o tatou ki a ia. A te tau‵tali i kalafaga o Iesu e fesoasoani mai ke se ‵saga atu ki te lalolagi masei tenei. I te ‵toe po o ia i te lalolagi nei, ne mafai o fai atu a Iesu penei: “Ko oti ne fakatakavale ne au te lalolagi.” (Ioa. 16:33) Ne fakauiga loa a ia me ne seki talia ne ia a mafaufauga, fakamoemoega mo faifaiga a tino o te lalolagi. Ne seki puli i a Iesu te pogai ne uga mai ei a ia ki te lalolagi—ke faka‵malu a Ieova. Kae e a tatou? I te lalolagi tenei, e uke a mea kolā e mafai o fakalavelave mai ki a tatou. Kae kafai e ‵saga tonu tatou o fai te loto o Ieova, e pelā mo Iesu, ka “fakatakavale” foki ne tatou a te lalolagi.—1 Ioa. 5:5. w21.04 3-4 ¶7-8
[E seai se mea] e mafai o ‵vae ne ia tatou keatea mai te alofa o te Atua e auala i a Keliso Iesu te ‵tou Aliki.—Loma 8:39.
Ne iloa ‵lei ne te apositolo ko Paulo a te tautoga a Iesu me i “so se tino telā e fakaasi atu faeloa te fakatuanaki ki a [Iesu] ke . . . maua ne ia te ola se-gata-mai.” (Ioa. 3:16; Loma 6:23) A Paulo se tokotasi telā ne fakaasi atu ne ia te fakatuanaki ki te togiola. Ne talitonu a ia i a Ieova e toka o fakamagalo, ke oko foki loa ki tino kolā ne fai ne latou a agasala matagā kae ne sala‵mo tonu. (Sala. 86:5) Ne fakatuanaki foki a Paulo ki te malosi o te alofa o te Atua telā ne fakaasi mai ne Keliso. Onoono ki ana pati fakamalosi i te Kalatia 2:20. Ne fai mai a Paulo: “Te Tama a te Atua telā ne alofa mai ki a au kae tuku mai foki tena ola mō au.” Ne seki mafaufau lele a Paulo me isi se tapulā ki te alofa o te Atua, kae fai atu, ‘Ko lavea ne au te pogai e alofa ei a Ieova ki oku taina, kae kāti e se alofa mai ki a au i a au ko tō masei.’ Ne fakamasaua atu a Paulo ki te kau Loma: “I te taimi koi agasala ei tatou, . . . ne mate a Keliso mō tatou.” (Loma 5:8) E seai se tapulā ki te alofa o te Atua! Ne talitonu katoatoa a Paulo ki te malosi o te alofa o te Atua. Ne iloa ne Paulo a te auala ne kufaki a Ieova i ana faifaiga ki te fenua o Isalaelu. w21.04 22 ¶8-10
Me tenei te uiga o te alofa ki te Atua, ko te fakalogo ki ana fakatonuga; kae ko ana fakatonuga e se ‵mafa.—1 Ioa. 5:3.
Kafai ko fai ne koe se akoga faka-te-Tusi Tapu, fesoasoani ki tau tino akoga ke alofa ki a Ieova. Pefea la? ‵Sala ki avanoaga ke tauloto tau tino akoga ki uiga o Ieova. Fesoasoani ki a ia ke kilo atu ki a Ieova e pelā me se Atua fiafia telā e fesoasoani ki tino kolā e a‵lofa ki a ia. (1 Timo. 1:11; Epe. 11:6) Fakaasi atu ki tau tino akoga me ka maua ne ia mea aoga mai te fakagalue ne ia a fakamatalaga, kae fakamatala atu i te mea tenā se fakaasiga o te alofa o Ieova ki a ia. (Isa. 48:17, 18) Ona ko te ‵poko o tena alofa ki a Ieova, ka fakamalosi atu ei ke fai ne ia so se ‵fuliga telā e manakogina. Ke gasolo ki mua ki te papatisoga, e ‵tau o talia ne te tino akoga a mea faiga‵ta. Kāti e manakogina ke tiakina ne nisi tino a‵koga a kope faka-te-foitino. Nisi tino kāti e ‵tau o fakagata te fai taugasoa mo latou kolā e se a‵lofa ki a Ieova. Nisi e mafai o tiakina ne olotou kāiga kolā e se fia‵fia ki Molimau a Ieova. Ne tauto mai a Iesu me i a latou kolā e tau‵tali atu i a ia ka se fanoa‵noa. Ka fakamanuiagina eiloa latou ki se kāiga faka-te-agaga a‵lofa.—Male. 10:29, 30. w21.06 4 ¶8-9
‵Kilo aka ki luga kae onoono atu ki fatoaga, me ko ‵kena eiloa i fuataga e ‵tau o tau.—Ioa. 4:35.
Ne fakatusa ne te apositolo ko Paulo a te galuega ko te faiga o soko ki te ‵tokiga o lakau, se fakaasiga me e ‵tau o uke atu ‵tou mea e fai i lō te ‵toki fua o fuaga. Ne fakamasaua atu a ia ki te kau Kolinito: “Ne ‵toki ne au, ne fakasiusiu ne Apolo . . . Kae ko te Atua ne fai faeloa ne ia ke ola te lakau.” (1 Koli. 3:6-9) E pelā me ne tino ga‵lue i te “fatoaga a te Atua,” e se ‵toki fua ne tatou a fuaga kae e fakasiusiu ne tatou kae asi faeloa me e ola ‵lei io me ikai. Kae e iloa ne tatou me ko te Atua e fai ne ia ke ola a te fuaga tenā. Se tauliaga eiloa ke talai kae akoako atu ne tatou te munatonu ki nisi tino! E fai eiloa ne te galuega tenei ke maua ne tatou te fiafia tonu. A te apositolo ko Paulo ne fesoasoani atu ki tino Tesalonia e tokouke, kae ne fakamatala mai ne ia ana lagonaga i te auala tenei: “Se a te fakavae o te motou fakamoemoega io me ko te motou fiafia io me ko te motou foualiki i mua o te ‵tou Aliki ko Iesu i tena fakatasi mai? E a, e se ko koutou? Ko koutou eiloa te motou ‵malu mo te motou fia‵fia.”—1 Tesa. 2:19, 20; Galu. 17:1-4. w21.07 3 ¶5; 7 ¶17
Ke mo a eiloa ma takalia‵lia koutou ki se tokotasi o tino fatauva konei.—Mata. 18:10.
Ne ‵taki mai ne Ieova a tatou taki tokotasi ki a ia. (Ioa. 6:44) Mafaufau ki te uiga o te mea tenā. I te taimi e iloilo faka‵lei ne Ieova a te fia miliona o tino katoa i te lalolagi nei, e lavea ne ia se mea tāua i a latou—se loto ‵lei telā e mafai o gasolo aka o alofa ki a Ia. (1 Nofo. 28:9) E iloa ne Ieova a koe, e malamalama i a koe, kae alofa ki a koe. Ko oko loa te fakamalosi loto te mea tenā! E atafai malosi a Ieova ki a koe, kae atafai foki a ia ki ou taina mo ou tuagane katoa. Ke fai se fakatusaga ki te mea tenei, ne fakatusa ne Iesu a Ieova ki se tausi mamoe. Kafai se mamoe e 1 mai mamoe e 100 ko takasēsē kea‵tea mai te lafu, ne a mea ka fai ne te tausi mamoe? Ka “tiaki ne ia a mamoe e 99 i luga i mauga kae fano o ‵sala te mamoe e tasi telā ko takasēsē kea‵tea.” Kafai ko maua ne te tausi mamoe a te mamoe, e se kaitaua ki ei ona ko te mea ne fano fakaa‵tea. Ka fiafia a ia. Se a te manatu tāua? A mamoe katoa e tāua ki a Ieova. Ne fai mai a Iesu: “E penā foki a toku Tamana i te lagi, e se manako ke mate se tokotasi o tino fatauva konei.”—Mata. 18:12-14. w21.06 20 ¶1-2
Fakapilipili atu ki te Atua.—Iako. 4:8.
Kafai e mafaufau ‵loto ki te ‵tou fakamoemoega mautinoa mō aso mai mua mo te alofa o te Atua telā e se mafai o gata mō tatou, ka faka‵poko aka ei ‵tou a‵lofa ki a Ieova kae fakamalosi foki ‵tou va fakataugasoa mo ia. (Loma 8:38, 39) E fakamalosi ei tatou ke fakaakoako ki a Iesu. (1 Pe. 2:21) I aso mai mua o te Fakamanatuga, e ‵saga tonu atu tatou ki tala i te Tusi Tapu e uiga ki te ‵toe vaiaso o Iesu i te lalolagi, tena mate, mo tena toetuga. Kae i te afiafi po o te Fakamanatuga, e fakamasaua mai i te lāuga a te alofa o Iesu mō tatou. (Efe. 5:2; 1 Ioa. 3:16) Kafai e fai‵tau kae mafaufau ‵loto tatou ki te alofa sē fakapito o Iesu, e fakamalosi mai ki a tatou ke sa‵sale “faeloa e pelā mo ia.” (1 Ioa. 2:6) Ka momea aka te ‵tou ma‵nako malosi ke tumau i te alofa o te Atua. (Iuta 20, 21) E tumau tatou i te alofa o te Atua mai te faiga o ‵toe mea e mafai ke faka‵logo ki a ia, faka‵maluga o tena igoa, kae fai ke fiafia tena loto. (Faata. 27:11; Mata. 6:9; 1 Ioa. 5:3) E fakamalosi aka ne te ‵tou ‵kau atu ki te Fakamanatuga, ke ola tatou i aso takitasi i te auala telā e fai atu ei tatou ki a Ieova, ‘Au e manako ke tumau i tou alofa ki te se-gata-mai!’ w22.01 23 ¶17; 25 ¶18-19
Filifili la koutou . . . me ko oi ka tavini koutou ki ei.—Iosu. 24:15.
Ne tuku mai ne Ieova ki a tatou a te meaalofa ko te saolotoga. E mafai o filifili ne tatou te vaegā olaga e ma‵nako tatou ki ei. E fiafia eiloa te ‵tou Atua alofa māfai e filifili tatou ke tavini atu ki a ia. (Sala. 84:11; Faata. 27:11) E mafai ne tatou o fakaaoga faka‵lei a te ‵tou saolotoga i feitu e uke. E mafai o tau‵tali tatou i te fakaakoakoga a Iesu, mai te fakamuamua ne tatou a manakoga o nisi tino i lō ‵tou manakoga. I se aso e tasi, ne fi‵ta ‵ki a Iesu mo ana apositolo, kae ne olo atu latou ki se koga telā e se logoa ke mafai o malō‵lo aka latou i ei. Kae ne seki mafai latou o malō‵lo. Ne maua latou ne se vaitino kolā ne ma‵nako ke akoako latou ne Iesu. Kae ne seki kaitaua a Iesu. Ne alofa malosi a ia ki tino konā. Tela la, ne a mea ne fai ne Iesu? “Ne kamata o akoako atu ne ia a mea e uke ki a latou.” (Male. 6:30-34) Kafai e fakaakoako tatou ki a Iesu mai te fakaaoga ‵tou taimi mo malosi ke fesoasoani atu ki nisi tino, ko avatu loa ne tatou a tavaega ki te ‵tou Tamana faka-te-lagi.—Mata. 5:14-16. w21.08 3 ¶7-8
Ke iloilo ifo a tino taki tokotasi . . . kae ka isi se pogai ke fiafia ei a ia e uiga ki a ia eiloa, kae ke mo a ma fakatautau ki se isi tino.—Kala. 6:4.
A Ieova e fiafia ki mea kese‵kese. E fakamaoni ne tatou a te manatu tenā i ana mea ‵gali ne faite, e aofia ei a tino. A tatou katoa e kese‵kese. Tela la, e se mafai eiloa ne Ieova o faka‵tusa tatou ki nisi tino. E iloilo ne ia tou loto kae iloa ‵lei ne ia a koe. (1 Samu. 16:7) E malamalama foki a ia i tou malosi, ou vāivāiga, mo te olaga ne tupu aka ei koe. Kae e se mafai o fai mai ke fai ne tatou a mea kolā e sili atu mo te ‵tou malosi. E ‵tau o fakaakoako tatou ki a Ieova mai te lavea o mea ‵lei i a tatou e pelā mo te mea e lavea ne Ieova. Kae ka mafai ei o maua ne tatou “se mafaufau ‵lei,” telā e se tō fakatāua io me tō manatu fatauvā ki a tatou eiloa. (Loma 12:3) Kafai e tauloto tatou ki fakaakoakoga ‵lei a se taina io me se tuagane fakamaoni telā e apo i te faiga o te galuega talai, ka maua eiloa ne tatou a mea aoga mai ei. (Epe. 13:7) Ka mafai foki o lavea ne tatou a auala ke momea aka te apo o tatou i te galuega talai. (Fili. 3:17) Kae e isi se ‵kese ki te tauloto ki fakaakoakoga ‵lei a se tino mo te fakaaoga ne tatou a olotou fakaakoakoga konā ke fakatusa‵tusa ki ‵tou mea e fai. w21.07 20 ¶1-2
Kilo aka ou mata ki te lagi ke lavea ne koe. Ko oi ne faite ne ia a mea konei?—Isa. 40:26.
E mafai o ati aka tou fakatuanaki ki te Mafuaga mai te kilo faka‵lei atu ki manu, lakau mo fetū. (Sala. 19:1; Isa. 40:26) Ko te lasi o tau sukesuke ki vaegā mea penā, ko te lasi foki o tou talitonu me i a Ieova ko te Mafuaga. Kafai e sukesuke a mea ne faite, saga tonu atu ki fakamatalaga ‵tonu e uiga ki te ‵tou Mafuaga. (Loma 1:20) E pelā me se fakaakoakoga, e tuku mai ne te la a te ‵vela mo te mainaga telā e manakogina ne mea ola i te lalolagi nei. E ‵tau mo tino o puipui mai i ei. Kae e puipuigina eiloa tatou mai ei! I te auala fea? E isi eiloa kēsi matolu telā e ufi mai tua o te paneta tenei ko te lalolagi—e puipui ne ia tatou mai te ‵vela. Kafai ko gasolo o ‵vela a kavei konā o te la, kae ko fanaka foki te aofaki o te kēsi puipui tenā. Tela la, e mata, e se ‵lago koe ki te manatu me e ‵tau loa o isi se tino ne faite ne ia te mea tenei, kae e mautinoa eiloa me i a ia se Mafuaga alofa kae poto? w21.08 17 ¶9-10
So se tino e alofa ki te Atua e ‵tau foki mo ia o alofa ki tena taina.—1 Ioa. 4:21.
Kafai ko oti ne papatiso se tino, e ‵tau o tumau tatou i te a‵lofa kae āva ki a ia. (1 Ioa. 4:20) E fai pefea ne tatou te mea tenei? Tasi, mai te tali‵tonu ki a ia. E pelā me se fakaakoakoga, ka fai e se malamalama tatou i te pogai ne fai ne ia se mea, sa mafau‵fau me ne fai ne ia ona ko pogai kaima‵nako. I lō te fai penā, ka fakaasi atu ne tatou te āva ki te ‵tou taina, kae ‵kilo atu ki a ia e pelā me e tāua atu i lō tatou. (Loma 12:10; Fili. 2:3) A te ‵tonuga loa, e ‵tau mo tatou o fakaasi te alofa fakamagalo mo te atafai ki tino katoa. Kafai e ma‵nako tatou ke aofia i te kaukāiga o Ieova ki te se-gata-mai, e ‵tau o fakagalue ne tatou te Muna a te Atua i ‵tou olaga. E pelā mo se mea e tasi, ne akoako ne Iesu me e ‵tau o fakaasi atu ne tatou te alofa fakamagalo kae atafai ki tino katoa, penā foki ‵tou fili. (Luka 6:32-36) I nisi taimi, kāti e faigata ki a tatou ke fai penā. Kafai e penā loa, e ‵tau o tauloto tatou ke mafau‵fau kae gasue‵sue pelā mo Iesu. Kafai e fai ne tatou te ‵toe mea ke faka‵logo ki a Ieova kae tau‵tali i a Iesu, ko fakaasi atu ne tatou ki te ‵tou Tamana faka-te-lagi me e ma‵nako tatou ke fai mo vaega o tena kaukāiga ki te se-gata-mai. w21.08 6 ¶14-15
Ke onoono aka me ka ‵tala mai ne au a ‵pui o vai o te lagi kae ‵ligi atu ki luga i a koutou a fakamanuiaga.—Mala. 3:10.
Tauloto ke iloa o fakalagolago ki a Ieova. E tauto mai a ia me ka ‵ligi mai ne ia a fakamanuiaga māfai e tali‵tonu tatou ki a ia kae tuku atu te ‵toe mea ‵lei. Ko ‵fonu te Tusi Tapu i fakaakoakoga o tino kolā ne ga‵lue malosi i te taviniga a Ieova. E uke a fakaakoakoga ki te auala ne fakamanuia ne Ieova a tino mai tua o te faiga ne latou se mea ke fakaasi atu ei te lotou tali‵tonu ki a ia. E pelā me se fakaakoakoga, mai tua fua o te taimi ne tiakina ei ne Apelaamo tena fenua tonu—“e tiga eiloa e se iloa ne ia te koga e fano a ia ki ei”—ne fakamanuia a ia ne Ieova. (Epe. 11:8) Ne maua ne Iakopo se fakamanuiaga fakapito, i te otiga fua ne tafiti a ia mo se agelu. (Kene. 32:24-30) I te taimi ko pili o ulu atu ei te fenua o Isalaelu ki te Fenua o te Folafolaga, ne mafai fua o olo atu latou ki te suā feitu o te vaitafe o te Iolitana, i te taimi ne ‵laka atu ei a vae o faitaulaga ki te vaitafe. (Iosu. 3:14-16) E mafai foki o maua ne koe a mea aoga mai fakaakoakoga a Molimau i aso nei kolā ne fakalago‵lago ki a Ieova kae kausaki atu. w21.08 29-30 ¶12-14
Ke mo a ma fai aka, “Kaia e ‵lei atu ei a aso mua i lō aso nei?”—Fai. 7:10.
E iloa ne koutou, taina mo tuagane ma‵tua, mai i mea ne ‵tupu a te auala ne fai ei a mea i aso mua, kae e lavea foki ne koutou te manakoga ke tauloto ki mea ‵fou. A koutou tino ma‵tua kolā ne fatoa oti ne papatiso, e uke foki a mea e mafai o tuku mai ne koutou. Ka fia‵fia eiloa a talavou ke fakalogo‵logo ki otou tala mo akoakoga ne tauloto ne koutou. Kafai koutou e “fakamasani o tuku atu” a tala ‵gali mai i otou fale ‵teu koloa, ka fakamanuia malosi eiloa ne Ieova a koutou. (Luka 6:38) I te taimi e gasolo aka ei o pili te va o koutou, tino ma‵tua mo talavou, ka mafai eiloa o fakatau fesoasoani koutou. (Loma 1:12) E maua ne tino taki tokotasi se mea tāua telā e se maua ne te suā tino. E maua ne tino ma‵tua a te poto mo te atamai i te lotou olaga kātoa. E maua ne talavou a te malosi. Kafai e ga‵lue fakatasi a talavou mo tino ma‵tua e pelā me ne taugasoa, e avatu ne latou a tavaega ki te ‵tou Tamana i te lagi, kae fai pelā me se fakamanuiaga ki tino katoa i te fakapotopotoga. w21.09 8 ¶3; 13 ¶17-18
E talai atu ne tatou i a Keliso ne tamate i luga i te pou, se mea telā e ‵teke ki ei a tino Iutaia.—1 Koli. 1:23.
Kaia ne ‵teke atu ei a tino Iutaia e tokouke ki a Iesu ona ko te auala ne tamate ei a ia i luga i te pou? Ki a latou, a te mate o Iesu i luga i se pou, se fakaasiga i a ia se tino solitulafono kae agasala—kae e se ko te Mesia. (Teu. 21:22, 23) A nisi tino kolā ne aofia i te kau Iutaia kolā ne ‵siga, ne seki iloa ne latou i a Iesu seki ai sena mea ‵se ne fai, ne fai a ‵losiga ‵se ki a ia, kae fai fakamasei. Latou kolā ne fakamasino ne latou a Iesu ne seki fai ne latou te mea tonu. Ne maopoopo fakavave a famasino Iutaia ke fakamasino aka a Iesu, kae ne seki tau‵tali a latou ki tulafono e uiga ki te faiga o fakamasinoga. (Luka 22:54; Ioa. 18:24) I lō te fakalogo‵logo faka‵lei ki ‵losiga ‵se ne fai e uiga ki a Iesu, ne ‵sala atu latou ki ne “molimau sē ‵tonu e uiga ki a Iesu ko te mea ke tamate a ia.” (Mata. 26:59; Male. 14:55-64) Kae i te otiga ne toe fakatu aka a Iesu mai te mate, ne ‵togi ne famasino sē amio‵tonu konā ki sotia Loma kolā ne leoleo ne lāua tena tanuga, “se aofaki o tupe siliva e uke” ke fakasalalau atu se tala sē tonu ki te pogai ne galo ei te foitino mai te tanuga.—Mata. 28:11-15. w21.05 11 ¶12-13
E seai se tino e iloa ne ia te aso mo te itula tenā, ke oko eiloa ki agelu o te lagi io me ko te Tama, e se iloa katoa ne latou, kae na ko te Tamana fua e iloa ne ia.—Mata. 24:36.
Ne mafai fua ne Ieova o fakaseai fakavave atu te olaga masei tenei i so se taimi. Kae ona ko tena kufaki, ko maua ei ne tatou se fakamanuiaga! A tama‵liki katoa a Atamu mo Eva e se ‵lei katoatoa māfai ko fa‵nau mai ki te lalolagi nei. Kae ko Ieova e alofa kae atafai ki a latou, kae ne tauto mai a ia me ka aumai ne ia te gataga ki te olaga masei tenei. (1 Ioa. 4:19) Kae ko oti ne filifili ne ia te taimi ka faka‵lei ei ne ia a logo‵maega katoa o tino. E mata, e se fakamalosi aka koe ne tena alofa ke kufaki fakatasi mo ia ki te leva loa telā e manakogina? A Ieova ko te fakaakoakoga ‵lei katoatoa o te kufaki. Ne fakaakoako a Iesu ki te kufaki o tena Tamana. E pelā me se tino faka-te-foitino, ne kufaki a Iesu i pati ‵teke, te masiasi, mo te logo‵mae i luga i te pou fakasaua. (Epelu 12:2, 3) E mautinoa eiloa me ne maua ne Iesu te malosi ke kufaki mai te fakaakoakoga o te kufaki o tena Tamana ko Ieova. E mafai foki o fakamalosi mai ki a tatou. w21.07 12-13 ¶15-17
Ke tumau i te alofa fakamagalo, e pelā eiloa mo te otou Tamana e alofa fakamagalo.—Luka 6:36.
E lagona eiloa ne tatou i aso katoa a te alofa fakamagalo o te ‵tou Tamana faka-te-lagi. (Sala. 103:10-14) A soko o Iesu e se ‵lei katoatoa; kae ne fakaasi atu ne ia te alofa fakamagalo ki a latou. Ne loto fiafia foki a ia o tuku atu tena ola e pelā me se taulaga ko te mea ke mafai o fakamagalo ‵tou agasala. (1 Ioa. 2:1, 2) E fakamalosi aka ne tatou a te fusi o te alofa i te ‵tou kāiga faka-te-agaga māfai e “fakatau fakamagalo” tatou. (Efe. 4:32) E tonu, a te fakamagalo o nisi tino e mafai o faigata i nisi taimi, tela la, e ‵tau o taumafai malosi tatou ki ei. Ne mafaufau se tuagane e tokotasi me i te mataupu i te Faleleoleo Maluga ko te “Ke Fakatau Fakamagalo te Suā Tino ki te Suā Tino” ne fesoasoani atu ki tou fafine ke fai ne ia te mea tenā. Ne tusi mai a ia: E fakamatala mai i [te mataupu] me i te loto fiafia o fakamagalo a nisi tino, e se fakauiga i ei me ko talia ne koe olotou uiga sē ‵lei io me fakafeoloolo aka ei a fakamaseiga ne fai ne latou. Kae e fakauiga a te fakamagalo ki te fakapuli o mea ‵se kae fakatumau ou lagonaga filemu.” Kafai e loto fia‵fia tatou o fakamagalo ‵tou taina mo tuagane, e fakaasi atu i ei me e a‵lofa tatou ki a latou kae ko fakaakoako tatou ki te ‵tou Tamana, ko Ieova. w21.09 23-24 ¶15-16
Ko tino kolā e tapuaki ki [te Atua] e ‵tau o tapuaki atu i te . . . munatonu.—Ioa. 4:24.
Ne fiafia malosi a Iesu ki te munatonu, ko te munatonu e uiga ki te Atua mo Ana fuafuaga. Ne ola a Iesu e ‵tusa mo te munatonu kae ne fakailoa atu foki ne ia te munatonu tenā ki nisi tino. (Ioa. 18:37) Ne fia‵fia malosi foki a soko ‵tonu o Iesu ki te munatonu. (Ioa. 4:23) A te ‵tonuga loa, ne fakasino atu a te apositolo ko Petelu ki te Lotu Kelisiano e pelā me ko “te auala o te munatonu.” (2 Pe. 2:2) Ona ko te lotou fia‵fia malosi ki te munatonu, ne ‵teke ne Kelisiano mua a manatu fakalotu, tuu mo agannu, mo kilokiloga totino kolā e se fetaui mo te munatonu. (Kolose 2:8) E penā foki i aso nei, e taumafai a Kelisiano ‵tonu ke “tumau i te sasale i te munatonu” mai te fakavae olotou talitonuga mo te auala e ola ei latou ki te Muna a Ieova. (3 Ioa. 3, 4) E se fai atu a tino o te Atua i aso nei me ko iloa ‵lei katoatoa ne latou a te munatonu. Ko oti ne fai ne latou i nisi taimi a mea ‵se e uiga ki akoakoga mo te fakatokaga o te fakapotopotoga. Kafai ko lavea ‵lei atu te mea tonu, e fai ne latou a fakatonutonuga e manakogina. w21.10 21-22 ¶11-12
Te tino telā e talitonu ki a Ieova e fakatamilo ne Tena alofa fakamaoni.—Sala. 32:10.
E pelā eiloa mo ‵pui o se fa‵kai kolā e puipui ei ana tino, e penā foki a faifaiga o te alofa fakamaoni o Ieova, e puipui ei tatou i te feitu faka-te-agaga mai i mea fakama‵taku kolā e mafai o tofotofo ei te ‵tou fakamaoni. E se gata i ei, e fia fakapili‵pili foki tatou ki a Ieova ona ko tena alofa fakamaoni. (Iele. 31:3) Ne fakamatala mai ne te faisalamo ko Tavita a te puipuiga telā ko maua ne tino o te Atua. Ne tusi mai a ia: “Me i te Atua ko toku lafiga tokagamalie, ko te Atua telā e fakaasi mai ne ia te alofa fakamaoni ki a au.” Ne fai mai foki a Tavita e uiga ki a Ieova: “A ia ko toku alofa fakamaoni mo toku ‵pui malosi, ko toku lafiga tokagamalie mo te tino e fakasao ne ia au, ko toku talita mo te Atua e fakamalu au i ei.” (Sala. 59:17; 144:2) Kaia ne soko ei a te alofa fakamaoni o Ieova ki se lafiga mo se ‵pui malosi? Faitalia te koga e ola ei tatou i te lalolagi, kae kafai tatou ko ana tavini, ka fesoasoani mai eiloa a Ieova ke mafai ne tatou o puipui te ‵tou fesokotakiga tāua mo ia. w21.11 6 ¶14-15
Ka mafaufau ‵loto au ki au faifaiga katoa.—Sala. 77:12.
I te taimi ne fepaki a Iesu mo ana soko mo se matagi malosi, ne fakaaoga ne Iesu a te taimi tenā ke fesoasoani atu ke lavea ne latou a feitu e manakogina ei te fakatuanaki malosi. (Mata. 8:23-26) I te taimi ne poko malosi ei te matagi, kae ‵fonu te poti i vai, kae ko Iesu e tō tena moe. I te taimi ne ‵fagu ei a ia ne soko kolā ko oko eiloa i te ma‵taku kae fakamolemole atu ke faka‵sao latou, ne fesili atu a te Aliki mo te atafai: “Kaia e ma‵taku malosi ei koutou, koutou kolā e fo‵liki otou fakatuanaki?” E mata, e fepaki koe mo “se matagi malosi” i tou olaga? Kāti e mafai o aofia i ei a tulaga faiga‵ta ona ko fakalavelave o te natula. Io me kāti se matagi malosi fakatusa, e pelā me se masaki lasi, telā e fai ei koe ke manavase kae se iloa a te mea e ‵tau o fai. E mafai o manavase koe i nisi taimi, kae ke mo a ma talia te manavase ke taofi aka tou talitonu ki a Ieova. Ke fakapilipili atu ki a ia e auala i ‵talo. Ke fakamalosi aka tou fakatuanaki mai te mafaufau ‵loto ki te fesoasoani o Ieova ki a koe i aso mua. (Sala. 77:11) Ka mautinoa i a koe me ka se tuku tiaki lele eiloa ne ia koe i te taimi nei kae penā foki loa ki te se-gata-mai. w21.11 22 ¶7, 10
E se ‵tau mo koe o kaisoa.—Levi. 19:11.
Kāti e fakaiku aka ne se tino me kafai e fakaeteete a ia ke mo a ma puke ki so se mea e se i a ia, ko fakalogo a ia ki te tulafono tenā. Kae e mafai o kaisoa a ia i nisi auala. E pelā mo te tino faipisinisi telā e se fakaaoga ne ia a fua ‵tonu ko kaisoa ne ia a mea mai i a latou. E ‵soko ne te Levitiko 19 a te kaisoa i mea fakapisinisi, penei: “E se ‵tau mo koe o fakatogafiti tou tuakoi.” Tela la, e isi se sokoga o faifaiga sē ‵tonu fakapisinisi mo te kaisoa. E tiga eiloa e fakasino atu te valu o tulafono ki te kaisoa kae ko fakamatalaga i te Levitiko, e fesoasoani mai ki a tatou ke malamalama i te auala e fakagalue ei ne tatou a te uiga tonu o te tulafono tenā. E mafai o maua ne tatou a mea aoga mai te kilokiloga a Ieova e uiga ki te sē fakamaoni mo te kaisoa. E mafai o fesili ifo tatou: ‘E ‵tusa mo te Levitiko 19:11-13, e mata, e isi se mea i toku olaga e ‵tau o saga faka‵lei atu ki ei? E mata, e ‵tau o fai ne fakama‵fuliga i aku faifaiga fakapisinisi io me i te galuega?’ w21.12 9-10 ¶6-8
E pelā eiloa mo te fakamagaloga o koutou ne Ieova, e ‵tau foki mo koutou o fai penā.—Kol 3:13.
I au ‵talo totino, mafaufau ki mea ‵se mautinoa ne fai ne koe i te aso kae akai atu ki a Ieova mō se fakamagaloga. E tonu, kafai ne fai ne koe se agasala matagā, ka manako foki koe ki te fesoasoani o toeaina. Ka fakalogo‵logo latou ki a koe kae tuku atu a pati fakatonutonu a‵lofa mai te Muna a te Atua. Ka ‵talo fakatasi latou mo koe, o fakamolemole atu ki a Ieova ke tumau o fakagalue ne ia te tāua o te taulaga a Iesu “ko te mea ke mafai o faka‵lei” koe i te feitu faka-te-agaga.” (Iako. 5:14-16) Ka fesoasoani foki māfai e mafaufau ‵loto ki te togiola. Kāti e logo‵mae koe ma mafaufau ki te auala ne logo‵mae ‵ki ei a te Tama a te Atua. Kae kafai e mafaufau ‵loto faeloa koe ki te taulaga a Iesu, ka gasolo foki o ‵poko tou alofa ki a ia mo tena Tamana. I tausaga takitasi, e fakaasi atu ne tatou te ‵poko o te ‵tou loto fakafetai ki te togiola, mai te ‵kau atu ki te Fakamanatuga o te mate o Iesu kae ‵kami a tino ke ‵kau tasi mo tatou. A te mea tenā se tauliaga telā ne tuku mai ne Ieova ke akoako ne tatou a nisi tino e uiga ki tena Tama! w21.04 18-19 ¶13-16
Ne kamata o akoako atu ne ia a mea e uke ki a latou.—Male. 6:34.
Mafaufau ki te auala ne saga atu ei a Iesu ki se vaitino telā ne fakafetaui atu ki a ia i se feitu mauga. Ne ‵talo a Iesu i te po kātoa. Kāti ne fi‵ta malosi a ia kae i te laveaga ne ia te vaitino, ne alofa a ia ki tino ma‵tiva kae ma‵saki i a latou. Ne seki faka‵lei fua ne ia latou, kae ne fai atu foki ne ia te ‵toe lāuga fakamalosi loto i lāuga katoa—ko te Lāuga i luga i te Mauga. (Luka 6:12-20) Ne loto fiafia Iesu o fesoasoani atu ki nisi tino i so se taimi. E mafai o fakaataata ne koe i tou mafaufau a lagonaga o Iesu i te taimi ne iloa ne ia me i tena taugasoa ko Ioane te Papatiso ko oti ne tamate? E fai mai te Tusi Tapu: “I te lagonaga ne Iesu a te mea tenei [te mate o Ioane], fano ei a ia i te pōti ke ‵mao atu kea‵tea mai i a latou.” (Mata. 14:10-13) Kae ne oko muamua atu se vaitino ki te koga ‵mao tenā, i lō Iesu. (Male. 6:31-33) Ne lavea ne ia a te lasi o te lotou ma‵nako ki fakamalosiga faka-te-agaga, kae ne fakataunu fakavave aka ne ia te manakoga tenā.—Luka 9:10, 11. w22.02 21 ¶4, 6
Fai te mea e mafai o fai ne koutou ke tausi te filemu i te va o koutou mo tino katoa.—Loma 12:18.
Ne a mea e ‵tau o fai ne tatou māfai ko iloa aka me e se fiafia mai se taina talitonu ki a tatou? E ‵tau mo tatou o ‵talo malosi atu ki a Ieova. E mafai o fakamolemole atu ki a ia ke fakamanuia mai ‵tou taumafaiga ke maua se va filemu mo ‵tou taina. E ‵tau foki o fakaaoga a taimi ke iloilo aka ne tatou a tatou eiloa. E mafai o fesili ifo tatou penei: ‘E mata, e loto fiafia au ke fai atu i a au e ‵se, ke fakatoese atu mo te loto maulalo, kae ke maua se va filemu? Ka pefea a lagonaga o Ieova mo Iesu māfai e gasue muamua au ke maua se va filemu mo toku taina io me mo toku tuagane?’ A tali a tatou ka fakamalosi aka ei ke faka‵logo tatou ki a Iesu kae ke loto maulalo o fai a mea ke maua se va filemu mo ‵tou taina tali‵tonu. Kafai e olo atu tatou o faka‵lei ‵tou va mo ‵tou taina, e ‵tau o fai penā mo te loto maulalo. (Efe. 4:2, 3) E ‵tau o fai‵pati atu tatou ki te tino telā ne kaitaua mo te fakamoemoega ke fakaseai so se logo‵maega i tena loto. Masaua me e sili atu i te tāua ke maua se va filemu mo tou taina i lō te taumafai ke iloa aka a te tino tonu mo te tino ‵se.—1 Koli. 6:7. w21.12 26 ¶13-16
Ne kilo atu a ia ki te fakai, tagi ei a ia.—Luka 19:41.
Ne ‵mae te loto o Iesu ona ko te iloa atu me ne fakaasi mai ne tino o te fenua a te lotou ita fitifiti ma talia te fekau o te Malo. Ona ko te mea tenā, ka fakamasei a Ielusalema kae ko so se tino Iutaia telā ne sao atu i ei, ka ave fakapagota. (Luka 21:20-24) Se mea fakafanoanoa me ne ‵teke atu te tokoukega o tino ki a Iesu, e pelā eiloa mo ana pati. E ‵saga atu pefea te tokoukega o tino ki te fekau o te Malo i te koga e nofo koe i ei? Kafai e ‵saga atu fua a nai tino ki au taumafaiga ke akoako atu te munatonu ki a latou, ne a au mea e mafai o tauloto mai i loimata o Iesu? E atafai a Ieova ki tino. E fakaasi mai i loimata o Iesu a te lasi o te atafai o Ieova ki tino. “E se manako a ia ke fakaseai se tino e tokotasi kae e manako ke sala‵mo a tino katoa.” (2 Pe. 3:9) I aso nei, e fakaasi atu ne tatou te ‵tou a‵lofa ki tuakoi mai te tumau i te taumafai ke fakaoko atu a te tala ‵lei ki olotou loto.—Mata. 22:39. w22.01 16 ¶10-12
Au e ‵piki ‵mau ki a koe; a tou lima fakaatamai e puke ‵mautakitaki ki a au.—Sala. 63:8.
Ka gasolo aka foki o malosi tou fakatuanaki i te taimi e mafaufau ‵loto ei koe ki mea ko oti ne fai ne Ieova mō ana tino, mo mea ko oti ne fai ne ia mō koe. A te ‵toe mea tāua, ka malosi atu tou alofa ki a Ieova. A te alofa telā e sili atu i nisi uiga aka, ka fakamalosi ne ia koe ke fakalogo ki a Ieova, ke talia a mea faiga‵ta ko te mea ke fakafiafia atu ki a ia, kae ke kufaki i tofotofoga. (Mata. 22:37-39; 1 Koli. 13:4, 7; 1 Ioa. 5:3) E seai se isi mea e sili atu tena tāua i lō te mauaga o se va fakataugasoa pili kae alofa mo Ieova! (Sala. 63:1-7) Ke masaua me i ‵talo, te faiga o sukesukega, mo te mafaufau ‵loto ne vaega o te ‵tou tapuakiga. E pelā mo Iesu, onoono ki koga sē logoa ke fakamāumāu a taimi mō Ieova. ‵Kalo keatea mai i mea kolā e mafai o fakalavelave mai. Fakamolemole atu ki a Ieova ke fesoasoani mai ke saga tonu atu koe māfai ko aofia koe i polokalame faka-te-agaga. Kafai e fakaaoga ne koe ou taimi ki toe mea aoga i te taimi nei, ka taui koe ne Ieova ki te ola se-gata-mai i te lalolagi fou a te Atua.—Male. 4:24. w22.01 31 ¶18-20
Takalia‵lia ki mea ma‵sei.—Loma 12:9.
A ‵tou faifaiga e fakamalosi aka ne ‵tou mafaufauga. Tenā te pogai ne akoako mai a Iesu ke ‵teke ne tatou a mafaufauga kolā e mafai o iku atu ki te faiga o se agasala matagā. (Mata. 5:21, 22, 28, 29) E ma‵nako tatou ke fakafiafia te ‵tou Tamana faka-te-lagi, ne? Tela la, se mea tāua eiloa ke ‵teke fakavave ne tatou so se mafaufauga masei e sae aka i ‵tou mafaufau! Ne fai mai a Iesu: “So se mea telā e vau ki tua mai te gutu e vau ‵tonu eiloa mai te loto.” (Mata. 15:18) E tonu, e fakaasi faka‵lei mai i ‵tou pati a mea i ‵tou loto. Tela la, ke fesili ifo penei: ‘E mata, ka se loi eiloa au, faitalia me e mafai o tupu se fakalavelave ki a au māfai ko faipati ‵tonu atu? E pelā me se tino avaga, e mata, ka fakaeteete au ke mo a ma fakaasi atu a lagonaga fiafai ki te suā tino? E mata, e ‵kalo katoatoa keatea au mai i pati ma‵sei? E mata, e tali atu au i se auala filemu māfai ko fai ne se tino ke kaitaua au?’ Ka aoga eiloa ke mafau‵fau faka‵lei ki fesili konā. Kafai e taumafai malosi koe ke se fakaaoga a pati ‵mafa, loi, kae ma‵sei i au sau‵talaga mo nisi tino, ka faigofie foki ki a koe ke ‵pei keatea a uiga mua. w22.03 5 ¶12-14
Te poto i o latou kolā e ‵sala ki manatu fesoasoani.—Faata. 13:10.
A tino kolā e ‵sala ki polopolokiga i lō te faka‵tali ki se tino ke polopoloki ne ia latou, e masani o gasolo malosi atu ki mua i te feitu faka-te-agaga i lō latou kolā e se ‵sala ki manatu fakatonutonu. Tela la, ke gasue muamua o ‵sala a polopolokiga. Ko te taimi fea e mafai ei o ‵sala atu tatou ki polopolokiga mai i taina tali‵tonu? Mafaufau ki nisi tulaga. (1) Ne fakamolemole atu se tuagane ki se tino talai atamai ke kau atu ki sena akoga kae fakamuli ifo ne fesili atu ki auala e mafai o momea aka te ‵lei o tena akoako atu. (2) E manako se tuagane taka o ‵togi ne gatu kae fesili atu ki se tuagane matua faka-te-agaga e uiga ki tena kilokiloga tonu ki gatu e onoono a ia ki ei. (3) Ne ‵tofi aka se taina ke fai tena lāuga muamua mō tino katoa. E fakamolemole atu a ia ki se failauga atamai ke fakalogologo faka‵lei ki tena lāuga kae fai atu a nisi mea ke momea aka te ‵lei o tena lāuga. Ke oko foki loa ki se taina telā ko leva ne fai sāle ana lāuga i tausaga e uke, e mafai o fesili atu ke maua ne manatu penā mai nisi failauga ata‵mai ko fakagalue ei ne ia.—Faata. 19:20. w22.02 13 ¶15-17
E se ko au fua tokotasi, kae ko te Tamana telā ne uga mai ne ia au.—Ioa. 8:16.
E alofa kae atafai mai a Ieova, e pelā eiloa mo tena alofa kae atafai ki a Iesu i te taimi o tena galuega faigata i te lalolagi. (Ioa. 5:20) Ne fesoasoani atu a ia ki a Iesu i te feitu faka-te-agaga, feitu tau lagonaga, mo te feitu faka-te-foitino. Kae ne seki taofi aka ne Ieova a te fakaasiatuga me e alofa kae talia foki ne ia tena Tama. (Mata. 3:16, 17) Ona ko te mea ne iloa ne ia te alofa o tena Tamana faka-te-lagi, ne seki mafaufau a Iesu me ne nofo fakaalofa a ia. E pelā mo Iesu, ne lavea ne tatou katoa a te alofa o Ieova i auala e uke. Mafaufau la: Ne ‵futi mai ne Ieova a tatou ki a ia kae tuku mai se kaukāiga alofa kae fealofani, ke maua i ei ne tatou te fiafia kae fakamalosi aka ei tatou māfai e loto mafatia. (Ioa. 6:44) E tuku mai faeloa ne Ieova a mea‵kai faka-te-agaga e uke ke fakamalosi aka ei tatou. Kae e fesoasoani mai foki a ia i te tausiga o ‵tou manakoga faka-te-foitino i aso takitasi. (Mata. 6:31, 32) Kafai e mafau‵fau tatou ki te alofa o Ieova mō tatou, e fai ei ke gasolo aka faeloa ‵tou a‵lofa ki a ia. w21.09 22 ¶8-9
‵Pei kea‵tea a uiga mua mo olotou faifaiga ma‵sei.—Kol 3:9.
Ne pefea tou olaga a koi tuai o suke‵suke koe mo Molimau a Ieova ki te Tusi Tapu? E se fia mafau‵fau a te tokoukega o tatou e uiga ki ei. Kāti ne fakamalosi aka ‵tou kilokiloga mo uiga ne tulaga o te lalolagi ki te mea tonu mo te mea ‵se. Kafai e penā loa, ne “seki ai se [‵tou] fakamoemoega kae ne ‵nofo i te lalolagi e aunoa mo te Atua.” (Efe. 2:12) Kae i te taimi ne sukesuke koe ki te Tusi Tapu, ne iloa aka ne koe me e isi sou Tamana faka-te-lagi telā e alofa malosi ki a koe. Ne iloa ne koe me kafai e manako koe o fakafiafia a Ieova kae aofia i tena kāiga o tino tapuaki, e ‵tau mo koe o fai a ‵fuliga ‵lasi i tou olaga, tau kilokiloga, mo ou mafaufauga. E ‵tau o fakamasani koe ke ola e ‵tusa mo ana tulaga ma‵luga. (Efe. 5:3-5) E maua ne Ieova, te ‵tou Mafuaga mo te Tamana faka-te-lagi, a te aiā ke fakaiku aka ne ia a amioga e ‵tau o fai ne tino o tena kāiga. Kae koi tuai tatou o papatiso, e manako a ia ke “‵pei kea‵tea [ne tatou] a uiga mua mo olotou faifaiga ma‵sei.” w22.03 2 ¶1-3
E isi foki ne aku nisi mamoe.—Ioa. 10:16.
E fia‵fia a nisi mamoe ke ‵kau atu ki te Fakamanatuga e pelā me ne tino maimoa kae mafaufau ‵loto foki ki te lotou fakamoemoega. E olioli latou ki te lāuga o te Fakamanatuga, me e fakaasi mai i ei a mea ka fai ne Keliso mo ana tupu lagolago e toko 144,000 mō tino fakamaoni i te Pulega i te Afe Tausaga. Mai lalo i te takitakiga a te lotou Tupu ko Iesu Keliso, a pule faka-te-lagi konā ka fesoasoani atu ki te ‵fuliga o te lalolagi ki se palataiso kae ke maua ne tino faka‵logo a te tulaga ‵lei katoatoa. Ko oko eiloa i te fakafiafia ki te fia miliona o tino maimoa ki te Fakamanatuga ke fakaataata i olotou mafaufau a te fakataunuga o valoaga i aso mai mua e pelā mo mea e maua i te Isaia 35:5, 6; 65:21-23; mo te Fakaasiga 21:3, 4. Kafai e fakaataata ne latou a latou eiloa mo olotou tino pele i te lalolagi fou, ka fakamalosi aka ei te lotou fakamoemoega mō aso mai mua, mo te lotou fakaikuga ke mo a eiloa ma taofi aka te lotou tavini atu ki a Ieova.—Mata. 24:13; Kala. 6:9. w22.01 21 ¶5-7
Tusi fai‵tau mō te Fakamanatuga: (Mea ‵tupu ma tō te mata o te la: Nisani 9) Mataio 26:6-13
Te Tama a te tagata, ne vau . . . ke tuku atu tena ola e pelā me se togiola mō tino e tokouke.—Male. 10:45.
Se a te togiola? Ko te ‵togi ne ‵togi atu ne Iesu ke fakafoki mai te mea telā ne galo atu i a Atamu. (1 Koli. 15:22) Kaia e ma‵nako ei tatou ki te togiola? Me e ‵tusa mo tulaga amio‵tonu o Ieova, ne manakogina i te Tulafono ke sui te ola ki te ola. (Eso. 21:23, 24) Ne galo atu i a Atamu te ola ‵lei katoatoa. Ke fai te loto o te Atua, ne tuku mai ne Iesu tena ola ‵lei katoatoa e pelā me se taulaga. (Loma 5:17) I te auala tenei, ne fai a ia pelā me se “Tamana ki te Se-Gata-Mai” ki a latou kolā e fakaasi atu te lotou fakatuanaki ki te togiola. (Isa. 9:6; Loma 3:23, 24) Ne loto fiafia a Iesu o tuku atu tena ola e pelā me se taulaga ona ko te lasi o tena alofa ki tena Tamana i te lagi mo tatou. (Ioa. 14:31; 15:13) Ona ko te alofa tenā, ne fakaiku aka ke tumau tena fakamaoni ki te fakaotiga kae fai te loto o tena Tamana. Ne fai a ia penā mai te tumau i te fakamaoni ke oko loa ki tena mate. Ona ko te mea tenā, ka mafai ei o fakataunu a te fuafuaga muamua a Ieova ki tino mo te lalolagi. w21.04 14 ¶2-3
Tusi fai‵tau mō te Fakamanatuga: (Mea ‵tupu i te ao: Nisani 9) Mataio 21:1-11, 14-17

