Tiv
Febewari
/assets/ct/fa815d8e9f/images/syn_placeholder_sqr.png
es26 pp. 17-26

Febewari

Lahadi, Febewari 1

Febewari

Ka kwagh u icivirigh u or palegh ayôôso, kpa hanma ibumeor yô ka nan wa ityough ker.—Anz. 20:3.

Anmgbianev mba nomso mba ve lu a aeren a dedoo a Orkristu la ka ve lu tiônnongo a iwasen kpen kpen. Or u lun inja legh legh ka nan nôngon kpoghuloo ér nana lu ken bem vea mbagenev, shi nan wasen mbagenev ér ve kpa ve lu ken bem vea mbagenev. Heela tseegh ga, or u lun inja legh legh ka nan keghen ato a mbagenev, shi nan nôngon ér nana kav er i lu ve ken ishima la. Aluer mbatamen mba hemban ingyegh tsua ér a er kwagh, man kwagh u ve tsough la hendan a kwaghwan u Bibilo ga, kpa gema ka kwagh u sha ishima you ga nahan, u lumun u suen kwagh u ve tsough u eren la kpa? De sendegh sha kwagh ga. U fa er i doo u u dondo mnenge u mbagenev kpaa yô. (Gen. 13:8, 9; Anz. 15:22) U eren kwagh a ior sha ilyahan ga, shi u gbe ayôôso a ve ga, kpa ka u eren kwagh a ve kundu kundu. Er u lu a bemshima yô, ka u nôngon kpoghuloo wer u lu ken bem vea mbagenev kua ashighe a i taver u eren nahan je kpaa. (Yak. 3:17, 18) Ka u lam a ior kundu kundu, kua mbahendan a vese je kpaa, nahan ishima i gba ve shimi.—Mbaj. 8:1-3; Anz. 25:15; Mat. 5:23, 24. w24.11 23 ¶13

Una tindi mbatyomov vea kohol ior nav mba a tsough ken avegher a tar a anyiin la cii imôngo, a hii ken akighir a tar zan zan a ar sha akighir a kwavaôndo.—Mar. 13:27.

Er Yesu yange kpe sha ci wase “kwa môm” nahan kpa, ngu eren akaa kpishi sha ci wase zan zan hegen. (Rom. 6:10) Ka akaa a nyi nahan a lu erenee? Ngu eren tom u nan se akaa a dedoo kpishi, a se fatyô u lun a mi hegen sha ci u nagh ku ipaan kura yô. Nenge ase akaa agen a a lu eren hegen yô. Ngu Tor wase, man zegepristi shi ngu ityough ki tiônnongo kpaa. (1 Kor. 15:25; Ef. 5:23; Heb. 2:17) Ngu nengen sha tom u kohol mba i shigh ve mkurem la, kua zegeikpelaior la, man tom ne ka tom u i gbe u a er u a bee cii ve zegecan una bee ye. (Mat. 25:32) Shi ngu wasen wanakiriki u jighjigh sha er una za hemen u nan se kwaghyan u ken jijingi u i gbe u se lu a mi ve se za hemen u civir Yehova sha mimi la yô. (Mat. 24:45) Shi hen shighe u Hemen na u Anyom Dubu la, una za hemen u eren tom sha ci wase. Yehova yange na se Wan na lu sha u a va kpe sha ci wase tseegh tsô ga, kpa lu u a er akaa agen kpishi kpaa sha ci wase! w25.01 24 ¶12

Aôndo na ve iyua gbilin, er a tese ve erdoo u hemban, a kaa ér mba mbaperapera sha u paan ve sha nagh ku ipaan ku Kristu Yesu a kimbi la yô.—Rom. 3:24.

Yehova ka una de se a kwaghbo yô, a de se a mi gbindigh gbindigh shi mayange hiden umbur ga. Kwagh ne ka a na se ya ijende kôôsôô a Ter wase u sha la. Shi a umbur se ér, u den or a kwaghbo la ka iyua i Yehova a ne se uumace mbaasorabo sha ci u se doo un ishima shi mhôônom kôr un a vese yô. A na se uumace iyua ne ér gba u una er nahan keng keng ga. Doo u hanma wase yô, nana wuese Yehova Aôndo er a “den [se a] asorabo sha mimi” yô! (Ps. 130:4; Rom. 4:8) Kpa cii ve Yehova a de se a asorabo ase yô, gba keng u se er kwagh u vesen ugen u Yesu yange ôr ne. A kaa ér: “Aluer ne de ior akaabo a ve ga yô, Ter wen u sha di kpaa una de ne akaabo a en ga.” (Mat. 6:14, 15) Kwagh ne tese wang ér gba u se dondo ieren i Yehova i den ior a kwaghbo la. w25.02 13 ¶18-19

A va nder mbaperapera man mbaperapera ga shin ku.—Aer 24:15.

Nenge ase kwagh u ior mba yange i tim ve shighe u Yehova tim Sodom man Gomora la. Orperapera ugen, iti na ér Loti, yange lu hen ijiir i môm vea ve. Kpa ka ve cii Loti yange pase ve kwagh yee? Ei. Yange ve lu mbaaferev, kpa lu hanma ve nan fa kwagh u a lu u dedoo man u bo yee? Ikyav tese ér lu ve cii ve fa kwagh u a lu u dedoo man u bo ga. Ikyav i tesen yô, umbur kwagh u Bibilo i ôr sha kwagh u ior mba ken gar ne, mba yange ve soo u yaven a mbavannya mba Loti la. Bibilo kaa ér “mbayevkyaior kua mbatamen kpaa” lu ken ior mban. (Gen. 19:4; 2 Pet. 2:7) Nahan se fa ser Yehova Aôndo u a zungwen mhôônom la, kure hanma ve ijir, mba va nderen ve shin ku gaa? Ei, se fatyô u kuren ikyaa nahan ga. Yehova yange kaa a Aberaham ér mbaperapera mba ve lu ken gar la, ve kuma iorov pue kpaa ga. (Gen. 18:32) Ior mban lu mbaperapera ga, sha nahan yô, mtim u Yehova tim ve sha ci u aeren a ve la lu sha inja. Kpa se fatyô u kaan ser mba va nderen or môm ve, ken “mbaperapera ga” mba a va nder ve shin ku la gaa? Ei, se fatyô u ôron nahan jighilii ga! w24.05 2 ¶3; 3 ¶8

Za nen hemen u keren Tartor u Aôndo hiihii kua perapera na, tsô a seer ne akaa agen ne cii.—Mat. 6:33.

Er akaa a va taver yô, ior mbagenev undu icombor ve, yem u za eren ityom sha ajiir agen, kpa ve va mase kaven ér u eren nahan la, lu u eren kwagh sha kwaghfan ga. Cii ve u lumun u eren ma tom u he yô, hen er tom la ua bende a mlu wou man mlu u tsombor wou vea Yehova la, i de luun inyaregh ki u zua a mi la tseegh ga. (Luka 14:28) Pine iyol you wer: ‘Aluer m yem m za ngu ijiir igen nahan kwagh ne una bende a ivese yam nena? Me fatyô u duen kwaghpasen shi zan mbamkombo shi lun vea anmgbianev kpa?’ Wea lu a mbayev yô, pine iyol you mpin u hange hange ne: ‘Aluer m ngu vea mbayev av ga nahan, me fatyô u yesen ve “sha ityesen man kwaghwan u Yehova” kpa?’ (Ef. 6:4) Aluer u ngu tsuan kwagh u u er yô, de eren kwagh u mba hen tsombor wou shin azende a ou a a civir Yehova ga, a kaa ér we u er la ga, kpa er kwagh u Bibilo i tese la. w25.03 29 ¶12

Se kera lu mbayev ga.—Ef. 4:14.

Orkristu u nan vie ken jijingi ga yô, ka nan lumun a abaver a mimi ga, man mbaaie mba ior ve samber a mi sha Intanet la kua akaa a mbavendan mimi ve tesen yô. Alaghga nana lu gban mbagenev iyuhwe, shin nana luun a zayol a mbagenev, gayô nana ngôôr nyoon ishima ga, shi ka nana tagher a imeen kpa, nan gba fele. (1 Kor. 3:3) Ruamabera tôô mvese u Orkristu kar sha mvese u wanikyundan ka nan vese nan hingir organden la. (Ef. 4:15) Akaa nga kpishi a wanye ka nan fa ga, nahan i gba u organden nana tese nan sha u kuran nan yô. Ikyav i tesen yô, alaghga ngô nana kaa a wan u nan ér nana kôr nan uwegh shighe u ve lu peren gbenda yô. Kpa er wan la nan lu vesen la, ngô la una fatyô u den ér nana per gbenda iyol i nan, kpa nana gema a umbur wan u nan la ér nana nenge tsembelee cii ve nana per ye. Wanye la ka nana va vesen yô, nan fa u palegh akaabo ne iyol i nan. Kape Orkristu kpa ka nana via ve nan hingir u palegh akaa a aa fatyô u vihin mlu u nan vea Yehova la shi tsuan akaa sha kwaghfan, vough er ka i gba u a wase mbayev mba kiriki u palegh akaabo je la. w24.04 3 ¶5-6

Yehova, ka an nana va hen tenti wouwe?—Ps. 15:1.

Sha hiihii la, yange lu mbatyomov tseegh ve lu mbavannya mba Yehova ye. Kpa shighe kar yô, a na uumace mba sha tar ian i va lun ken tenti na u sha injakwagh la. Mba yange hii tsuan ve ér ve va ken tenti na la yô, lu Enoki man Noa man Aberaham kua Yobu. Bibilo kaa ér, yange ve lu azende a Aôndo sha ci u ve ungwan imo na (Gen. 5:24; 6:9; Yobu 29:4; Yes. 41:8) Ken anyom a karen ne, Yehova za hemen u lôhôn azende a na ér ve va ken tenti na. (Esek. 37:26, 27) Ikyav i tesen yô, se hen ken kwaghôron u profeti u Esekiel la ser Aôndo soo ér mbacivir un ve ya ijende a na kôôsôô. Yange tôndo zwa ér una “ya ikur i bem a ve.” Kwaghôron u profeti la ngu ôron kwagh u mba ve lu a ishimaveren i yemen sha la, man mba ve lu a ishimaverenkeghen i va lu uma shin tar la, vea “hingir ikyum i môm” yô. (Yoh. 10:16) Man kwagh ne ngu zan hemen hegen! w24.06 2 ¶2, 4; 3 ¶5

Se taver ishima se pase ne loho u dedoo u Aôndo.—1 Tes. 2:2.

Er se lu ior mba Yehova yô, ka se sue Tartor na a ishima yase cii, kpa gba u se taver ishima ve se er kwagh ne ye. (Mat. 6:33) Ikyav i tesen yô, gba u se taver ishima ve se fatyô u dondon atindi a Yehova ken botar ne shi pasen loho u dedoo u Tartor la kpaa ye. Shi ka i gba u se taver ishima ve se palegh u wan ave sha akaa a patii, ken tar u mpav a lu ngeen seer a seer ne ye. (Yoh. 18:36) Ior mba Yehova kpishi mba ken ibanave shi ve mbagenev i gbidye ve shin i wuhe ve ken purusu sha ci u ve venda u eren pati shin zan shoja yum. Aluer se hen sha ikyav i mba yange ve taver ishima ve sue Tartor u Yehova la yô, se kpa se zua a agee kua ishimataver. Tor wase, Kristu Yesu yange venda shia shia u wan ave sha akaa a patii a tar u Satan ne shighe u lu shin tar la. (Mat. 4:8-11; Yoh. 6:14, 15) Yange a suur sha Yehova hanma shighe ér a na un agee a eren kwagh u vough. w24.07 3 ¶4; 4 ¶7

A zôr atam a u a gba yan. Shighe kar yô, a na nom na shighe u va lu vea na la, un kpaa a gba yan.—Gen. 3:6.

Yehova na i nger kwagh ne ken Bibilo sha u se fa kwagh u hange hange ugen yô. Kwagh ne wase se u fan er i hii ve isholibo i vihi un ishima kpishi yô. Isholibo ka i pav se a Ter wase shi i nyôr a vese ken ku. (Yes. 59:2) Lu kwagh u na ve Satan u a ker Aôndo man uumace ihyom ne yange mee Adam man Ifa ér ve er isholibo, shi a ze hemen u meen uumace zan zan nyian je la. Yange Adam man Ifa mba eren isholibo yô, alaghga Satan hen ér un vihi awashima u Yehova sha ci u uumace la. Kpa a fa er uumace ve doo Yehova ishima i za kighir ga. Awashima u Aôndo sha ci u ônov mba Adam man Ifa la gema ga. Uumace doo un ishima, nahan yange er kwagh fese sha u nan ior cii ishimaverenkeghen. (Rom. 8:20, 21) Yehova yange fa ér ônov mba Adam mbagenev vea tsua u ungwan imo na shi una doo ve ishima kpaa. Yehova maa er kwagh u una wase mba un doo ve ishima la u kporom ikyua a na sha er una yima ve sha ikyev i isholibo man ku yô. w24.08 3 ¶3-4

[Fa] akaa a a hembe lun a inja la.—Fil. 1:10.

Ior mba Yehova kpishi mba a ityom gbing i ve eren yô. Se kpishi se mba eren tom sha er se nenge sha iyol yase kua icombor yase yô. (1 Tim. 5:8) Mbakristu mbagen kpishi mba nengen sha ior vev mba ve gbe angev shin ve bee iyol yô. Shi se cii ka i gba u se nenge sha iyol yase sha er se lu gbang gbang yô, man kwagh ne ka a tôô shighe. Heela tseegh ga, ka se lu a ityom ken tiônnongo i eren. Man kwagh u vesen ugen u i gbe u se er yô, ka u pasen loho u dedoo sha gbashima. Bibilo i ôron ngi môm ken “akaa a a hembe lun a inja” a i gbe u se Mbakristu se eren yô, nahan gba u se nôngo tsung se ôron i. Pasalmi ityough ki hiihii kira ôr kwagh u or u i saan nan iyol yô, kaa ér: “Kpa atindi a Yehova ka kwagh u gban nan ishima, shi ka nan henen sha atindi a na tugh man atetan cii.” (Ps. 1:1, 2) Kwagh ne tese wang ér gba u se ver shighe u ôron Bibilo. Ka hanma shighe nahan i hembe doon u ôron Bibilo? Hanma wase nana fatyô u tsuan shighe u una hemba doon nan u ôron Bibilo yô. Kpa tsua shighe u a lu u ican ga u ôron Bibilo hanma shighe yô. w24.09 3 ¶5-6

Hanma or nana tôô ikyav mbi nan.—Gal. 6:5.

Orkristu u nan vie kpa a gba u a wase nan zee? Een. Mbakristu mba ve vie kpa vea fatyô u keren iwasen ashighe agen. Alaghga or u nan vie ga nana nenge ér mbagenev ve ôron nan akaa a nana er yô, shin ve tsuan akaa sha ci u nan. Kpa Orkristu u nan vie yô, ka nan ker kwaghwan hen mba ve hemba lun a mfe man mkav a nan yô, kpa ka nan gema nan fa er i lu u hanma or nana “tôô ikyav mbi nan” yô, nahan nan tsua kwagh u nana er la iyol i nan. Er mluashe u mbaganden kpa ngu a lu kposo kposo nahan, kape Mbakristu mba ve vie la kpa aeren a ve a lu kwaghmôm ga je la. Ikyav i tesen yô, mbagenev mba a kwaghfan kpishi, mbagenev di taver ishima hemba mbagenev. Mbagenev mba ne kwagh wuee, shi mbagenev di mhôônom ma ker ve a ior kpishi. Shi aluer Mbakristu mba ve vie mban tagher a zayol u a lu kwaghmôm kpa, kwagh u vea tsua u eren la una fatyô u kahan, kpa kwagh u ve cii ve tsough la, una gema a zua sha kwagh u Bibilo i tese yô. Kwagh una fatyô u eren nahan, hemban je yô, shighe u i lu u hanma Orkristu nana tsua kwagh er imoshima i nan i ne nan ian la. Nahan aluer akaa a mbagenev ve tsough la kaha a akaa a ve tsough kpa, mba ôron mbagenev ijir ga. Kpa ka ve za hemen u lun ken mzough.—Rom. 14:10; 1 Kor. 1:10. w24.04 4 ¶7-8

Zum u ishima nyian mo je gandem yô, u surum ishima, shi u na pever mo iyol.—Ps. 94:19.

Aluer u ngu nengen wer u gba kwagh ga yô, ka nyi i gbe u u ere? Ôr avur a Bibilo a a tese ér u doo Yehova ishima la shi hen sha a. Aluer u kanshio u eren ma kwagh u u tsough, shin ishima ngi vihin we sha ci u ngu fantyô u eren kwagh kpishi er mbagenev ve eren la ga kpa, de tôôn iyol you karen sha mbagenev ga, shi de hemban veren ishima sha kwagh u u fetyô u eren ga la ga. Yehova veren ishima ér se er kwagh u a gande se agee ga. (Ps. 103:13, 14) Aluer yange or nzughul a we kpa, de ne iyol you ibo sha kwagh u yange nan er a we la ga, sha ci u ka we yange u na ve nan er kwagh la ga! Shi umbur wer ka mba ve nzughul a mbagenev la Yehova una ôr ve ijir ye, kpa mba i nzughul a ve la yô, una wase ve. (1 Pet. 3:12) Mayange de henen wer Yehova una er tom a we u wasen mbagenev ga ze. A na u ian i icivirigh i eren tom u pasen kwagh a na imôngo. (1 Kor. 3:9) Er u ye ican ken uma wou kpishi yô, a shi nan kpa kunya ngu ker u a mbagenev, shi u fa er ka i lu ve shighe u ve lu yan ican yô. Nahan u fatyô u eren akaa kpishi u wasen ve. w24.10 7-8 ¶6-7

Gema mba Aôndo a tsough ve, mba ve vaan ve yer un tugh man atetan, shi a lu wan ishima a ve la ve, una kera ôr ve ijir sha mimi ga yee? Me kaa ne, una ôr ijir ve fefa.—Luka 18:7, 8.

Yehova soon ér i nzughul a vese ga. Nahan hanma shighe u i er kwagh a vese dang cii yô, ka a fa. “Gadia kwagh u mimi doo Yehova ishima.” (Ps. 37:28) Yesu kaa a vese ér shighe a va kuman vough yô, Yehova una “ôr ijir . . . fefa.” Nahan ica a kera gba ga tsô, una kar a atsan a ase cii kera, shi mayange una kera de ér i nzughul a vese ga. (Ps. 72:1, 2) Gba u se kegh shighe u Yehova una va kar a mbamzeyol asev cii kera la. Man hegen je kpa, ka a wase se u wan ishima shighe u mbagenev ve lu nzughul a vese yô. (2 Pet. 3:13) Ikyav i tesen yô, ka a tese se er se er kwagh shighe u mbagenev ve lu nzughul a vese la ve mbamzeyol vea due ga yô. Gbenda môm u ka a er kwagh ne yô, ka a tese se ken Bibilo er Wan na yange er kwagh shighe u i lu nzughul a na yô. Yehova shi ka a wa se kwagh ken Bibilo er se er kwagh shighe u i lu nzughul a vese yô. w24.11 2-3 ¶3-4

Na nen ve kwagh ve ya.—Mat. 14:16.

U Yesu kaan ér i de una na ikpelaior kwaghyan la, lu inja er a fatyô u eren kwagh la ga yô, sha ci u nomsombaiorov tseegh kuma er 5,000 nahan. Man aluer i wa kasev man mbayev ker je yô, alaghga yange ior kuma er 15,000 nahan, mba gba u a na ve kwaghyan yô. (Mat. 14:21) Tsô Anderia kaa ér: “Wanye ugen ngu heen a ikpenberedi itian, i i er sha barli yô, kua ishu ihiar. Kpa ngula di nahan kuma u nan ikpelaioro?” (Yoh. 6:9) Lu atsanaior kua mbagenev yaan beredi u i er sha barli ye. Ishu i kpuaa la kpa alaghga i shighe i bar shi i uma. Bee kera yô, ishu i wannomso la lu a mi la kpa kuma i ior kpishi vea ya ga! Yesu yange soo u tesen zegeikpelaior la er un ngohol ve sar sar yô. Nahan a kaa a ve ér ve tema inya akum akum sha toho u u lu her la. (Mar. 6:39, 40; Yoh. 6:11-13) Yesu maa er msen sugh Ter na sha beredi man ishu la. Yesu er kwagh ne u tesen ér ka Aôndo jighilii a ne kwaghyan la ye, shi un sugh un sha kwaghyan shon. Doo u se dondo ikyav i Yesu ne sha u eren msen sha kwaghyan cii yan ye. Yesu maa kaa ér i kar ior kwaghyan la. Nahan ior ya kwaghyan la zan zan hanma or ide. w24.12 2-3 ¶3-4

Wuese nen Yehova Aôndo wen.—1 Kron. 29:20

Shighe u Yesu lu shin tar la, yange na Ter na icivir sha u ôron ior ér ka un a na un tahav mbu eren uivande ye. (Mar. 5:18-20) Shi Yesu na Yehova icivir sha gbenda u yange pasen ior kwagh u Ter na shi eren kwagh a ve la. Shighe ugen la, Yesu lu tesen ior ken shinagoge, nahan kwase ugen kpa lu her, u azôv nzughul a na je kuma anyom 18 yô. Azôv er kwase la gôvor je faantyô u nalegh sha ga. Kwagh ne za kwase la iyol kpishi! Yange mhôônom kôr Yesu a kwase la, nahan a kporom henpe lu la, a lam a na kundu kundu, a kaa ér: “Kwase, i bee u angev ou.” Tsô a penda kwase la ave iyol, maa her je a nalegh sha, “a gba wuese Aôndo.” Nahan doo kwase la kpishi er Yehova a sôr un, un hingir gbang gbang yô! (Luka 13:10-13) Kwase la yange lu a ityôkyaa i nan Yehova icivir, man kape se kpa i lu je la. w25.01 2-3 ¶3-4

De se asorabo ase.—Luka 11:4.

Se fatyô u hiden zuan a kwagh u Adam man Ifa yange ve ta kera la je kpa? Se tseegh yô, se fatyô ga. (Ps. 49:7-9) A iwasen i Yehova shio yô, ma se fetyô u lun a ishimaverenkeghen i mnder u shin ku ga. Sea kpeen yô, kwagh wase a bee, er annyamev nahan. (Orpa. 3:19; 2 Pet. 2:12) Ter wase u se doo un ishima la a ne se iyua sha u kimbin injar i isholibo i se ye hen Adam la je la. Yesu yange pase kwagh ne, kaa ér: “Tar ne doo Aôndo ishima kpishi je yô, a na Wan na u môm môm la, sha u hanma or u nan ne un jighjigh cii nana̱ de timin ga, kpa nana̱ zua a uma u tsôron.” (Yoh. 3:16) Heela tseegh ga, iyua ne na se ian i yan ijende vea Yehova kôôsôô. Se fatyô u zuan a iwasen ken iyua injaa i i ne i lu u a de se asorabo shin “anzô” a ase la. w25.02 3 ¶3-6

Maa [Saulu] mough sha, i er un batisema.—Aer 9:18.

Ka nyi yange i wase Saulu ve er batisema? Yesu yange ande hen Saulu lam a na, nahan iwanger na la pir Saulu ashe. (Aer. 9:3-9) Saulu yange hôr kwaghyan ayange atar, man a shi nan kpa lu henen sha kwagh u er un la. Jighilii yô, Saulu hingir u nan jighjigh ér Yesu ka Mesiya, shi mbadondon un kpa ka ior mba eren kwaghaôndo u mimi. Akaa nga kpishi a se fatyô u henen ken kwagh u er Saulu la yô. Yange una soo yô, ma de ér iyolmoron shin mcie u cian or a yange un u eren batisema. Kpa er nahan ga. Yange kegh a kegh iyol u hingir Orkristu shin er fa ér a tôv un a ican nahan kpaa. (Aer. 9:15, 16; 20:22, 23) Saulu yange eren batisema kera yô, a za hemen u suur sha Yehova ér a wase un sha er una wa ishima a atsan kposo kposo, a a lu tagher a mi la yô. (2 Kor. 4:7-10) U eren batisema u hingir Orshiada u Yehova yô, alaghga a kar jighjigh wou u nan shin a tôv u a ican. Nahan kpa lu a vangertiôr wer, Aôndo man Kristu vea na u iwasen i kwagh a gbe u a mi la, sha er u taver ishima shi u za hemen u tilen sha mimi yô.—Fil. 4:13. w25.03 4 ¶8-9

M ngu yevese bema be bema ga.—1 Kor. 9:26.

U veren shighe u se ôron Bibilo la ka kwagh u dedoo. Kpa ngula tseegh kuma ga, aluer se soo ser Mkaanem ma Aôndo ma wase se yô. De se tese ikyav nahan: Ka i gba u ura ua nôô ve a kpe akaauma cii iyol ye. Kpa aluer ura nôô hen icin i môm kpishi yô, alaghga mngerem ma a ngee shin inya a gande. Kwagh ka una luun nahan man ura a seer nôôn yô, i kera kpe akaauma iyol ga. Kpa ura ka ua nôôn akuma akuma yô, u nyôr shin inya vough, nahan u wase imendenev u vesen. Se kpa gba u se palegh u ôron Bibilo ayem ayem. Se ôron i sha gbenda u se fatyô u henen sha mi shi umbur akaa a se ôr la, nahan dondon a yô. (Yak. 1:24) U nenge wer ashighe agen ka u ôr Bibilo ayem ayemee? Aluer ka nahan yô, ka nyi i gbe u u ere? Ôron Bibilo kure kure sha er u hen sha kwagh u u lu ôron la yô, shin wea ôr i yô tamber, hen sha kwagh u u ôr la. w24.09 4 ¶7-9

Ungwan nen imo i mba ve lu hemen hen atô wen la.—Heb. 13:17.

Gba u mbatamen vea ôr uwashika mba nongo u Yehova ka u tindi ve a mi u tesen ve kwagh u vea er la zulee shi vea nôngo tsung vea dondo kwagh shon kpaa. Ka i tese ve er vea eren mbamkombo shin mbamsen ken tiônnongo tseegh ga, kpa ka i tese ve er vea nengen sha iyôngo i Kristu yô. Mbatamen ka vea dondon hanma kwagh u nongo u Yehova u tese ér ve er cii yô, kwagh la a wase anmgbianev mba nomso man mba kasev u fan ér ve doo Yehova ishima shi ngu nengen sha a ve kpaa. Shighe u mbatamen ve kaa ér se er ma kwagh yô, doo u se er kwagh shon a ishima i môm. Ka sea eren nahan yô, kwagh la a wase mba ve lu hemen la ve hemba eren tom ve tsembelee. Bibilo taver se ishima ér se ungwan imo i mba ve lu hemen hen atô wase la, shi se keghen iyol u lumun hemen ve. (Heb. 13:7, 17) Nahan kpa, alaghga ashighe agen a taver se u dondon kwaghwan ne, sha ci u nyi? Sha ci u nomso mban kpa ka uumace mba ve yen yô. Nahan aluer se hemba veren ishima sha mbamyen vev, ka sha aeren a ve a dedoo la ga yô, se lu wasen mbahyomov asev tom. Sha nyi gbenda? Nongo u Yehova jimin cii kpa se kera na u jighjigh ga. w24.04 10 ¶11-12

Una pav ior mbagenev una ver kposo a mbagenev.—Mat. 25:32.

Ior mba vea kpe sha shighe u zegecan la cii a kera nder ve shin ku gaa? Ruamabera ôr se wang ér mba ve hendan a Yehova, mba una tim ve sha ityav mbi Armagedon la cii, a va nder ve shin ku ga. (2 Tes. 1:6-10) Kpa ior mbagenev mba alaghga vea kpe hen shighe u zegecan, sha ci u angev shin iyolbeen shin or wua ve gayô sha ci u ityôkyaa igen la di ye? (Orpa. 9:11; Sek. 14:13) Ior mban mbagenev vea fatyô u lun ken “mbaperapera ga” mba a va nder ve shin ku ken tar u he laa? (Aer 24:15) Jighilii yô, se fa ga. Kpa se fa akaa kpishi sha akaa a aa va er ken hemen la. Ikyav i tesen yô, se fa ser sha shighe u Armagedon la, a ôr ior ijir sha gbenda u ve er kwagh a anmgbianev mba Kristu la. (Mat. 25:40) Man Mba a kure ve ijir ér mba iyôngo la, a lu mba yange ve sue mba i shighe ve mkurem kua Kristu la.—Mpa. 12:17. w24.05 10-11 ¶9-11

Yehova ngu uma! I̱ wuese vande wam! I̱ kende a Aôndo u myom wam sha.—Ps. 18:46.

Bibilo kaa ér se mba ken “ashighe a bo aa . . . uma una taver” yô. (2 Tim. 3:1) Dugh mbamzeyol mba hanma or shin tar nan lu tagher a mi la kera yô, shi ior mba Yehova mba tagher a ahendan man tôvacan. Ka nyi ka i wase se, se za hemen u civir Yehova her shin er se lu tagher a mbamzeyol nahan kpaa? Ityôkyaa i vesen yô, ka sha ci u se fa ser Yehova “ka Aôndo u uma. (Yer. 10:10; 2 Tim. 1:12) Yehova nengen atsan a ase, shi wasen se sha a kpaa. (2 Kron. 16:9; Ps. 23:4) Nahan aluer se mba umbur er a lu Aôndo u uma yô, kwagh la una wase se u wan ishima a nyityô ican i se tagher a mi cii. w24.06 20 ¶1-2

Gbenda u orperapera ngu er iwanger i sha use nahan, ka i wanger i seer a seer zan zan iyange sha tembe.—Anz. 4:18.

Gba u u naan nongo u Yehova jighjigh. Shighe u i gbe u a nyôôso mkav wase sha ma ityesen i Bibilo shin gbenda u se eren tom wase u Tartor la yô, mba ve lu hemen la mba timbir u eren nahan ga. Ka ve er nahan sha ci u hemba hangen ve u eren ishima i Yehova. Shi ka ve nôngo sha afatyô ve cii ve dondo akaawan a Bibilo shighe u ve lu eren kwagh yô, man ka kwagh u i gbe u ior mba Yehova cii vea eren je la. Apostoli Paulu wa kwagh er: “Za hemen u dondon ikyav i kwaghôron u dedoo.” (2 Tim. 1:13) “Ikyav i kwaghôron u dedoo” la, ka atesen a Mbakristu a a due ken Bibilo la. (Yoh. 17:17) Hanma kwagh u se ne jighjigh a mi cii har sha atesen la. Nongo u Yehova tese se ér se za hemen u nan jighjigh a atesen shon. Aluer se mba eren nahan yô, se zua a averen. w24.07 11-12 ¶12-13

Yehova . . . ngu wan ishima a ven, sha ci u a soo ér or môm nana tim ga, kpa sar un u ior cii ve gema asema.—2 Pet. 3:9.

Apostoli Peteru yange fa er or ka nana gema ishima shi a de nan kwaghbo ve i lu nan yô. Nahan a tese mbagenev kwagh u un hen la. Yange mba eren iniongo i Pentikôsti shighe kar yô, Peteru lam a ikpela i Mbayuda mba ve na jighjigh ga la, a pase ve wang ér ve wua Mesiya. Nahan kpa, a taver ve ishima ér: “Sha nahan yô, gema nen asema, hide nen hen Aôndo, i ese asorabo a en kera, sha er Yehova iyol na una va ne a ashighe a mmem” yô. (Aer. 3:14, 15, 17, 19) Nahan Peteru tese ér mgemshima ka a wase orisholibo u hiden hen Aôndo. Inja na yô, ka nan gema ieren i nan kua gbenda u nan henen kwagh la, nahan nan hii u eren kwagh u doon Aôndo. Apostoli ne shi yange tese er Yehova ka a de orsholibo la kwaghbo u nan vindi vindi, inja er i ese kwaghbo u nan la kera elegh elegh nahan. Ka sea gema ishima sha asorabo a ase yô, ishima i gba se shimi sha ci u se fa ser Yehova una de se asorabo a ase vindi vindi, a lu a vesen je kpaa! w24.08 12 ¶14

De lu nen ior mba soon inyaregh ga.—Heb. 13:5.

Aluer se na jighjigh ser mkur u tar ne zurum yô, se hen ser u lun a inyaregh shin akaa kpishi la ka kwagh u hange hange ga. Inyaregh kia lu a inja hen shighe u zegecan la ga. Bibilo kaa ér ior “vea haa azurfa ve sha igbenda” sha ci u vea kav er “azurfa ve man zenaria ve vea fatyô u yiman ve sha iyange i iyugh i TER la ga” yô. (Esek. 7:19) Nahan gba u se hemba veren ishima u keren inyaregh ga, kpa se tsua akaa a aa wase se u nengen sha iyol yase kua icombor yase sha er se zua a shighe u civir Yehova yô. Aluer se mba gban anzô sha inja ga shin se mba vihin shighe wase kpishi u nengen sha akaa a iyolough a se lu a mi la yô, se lu eren kwagh sha kwaghfan ga. Shi gba u se wa ikyo sha er akaa a iyolough a se lu a mi la a hingir kwagh u vesen ken uma wase ga yô. (Mat. 6:19, 24) Er se hemba mgbôghom a mkur u tar ne hegen yô, a gba u se tsua kwagh môm ken akaa a ahar ne: u suur sha Yehova, shin u suur sha akaa a iyolough a se lu a mi la. w24.09 11 ¶13-14

Or u nan hen ér nan tile la, nana̱ wa ikyo sha er nana gba ga yô.—1 Kor. 10:12.

Alaghga se fatyô u hemban mbamyen asev mbagenev vindi vindi. Kpa alaghga se za hemen u nôngon a mbamyen mbagenev her. Nenge ase kwagh u yange er apostoli Peteru yô. Yange lu cian ior nahan nyiman Yesu kwa tar. (Mat. 26:69-75) Shighe kar yô, Peteru pase kwagh u Yesu sha ishigh ki Mkohol u Mbaajiriv vangertiôr nahan lu inja er a hemba mciem nam mara nahan. (Aer. 5:27-29) Kpa anyom nga kar yô, Peteru de u yan kwagh vea Mbakristu mba ve lu Mbayuda ga la, sha ci u lu henen ér Mbakristu mba ve lu Mbayuda la vea lu kenger un dang. (Gal. 2:11, 12) Mciem ma Peteru mara yange ma hide her. Man alaghga yange lu sha ci u lu a hemba mciem nam mara vindi vindi ga. Se kpa alaghga isharen i eren akaa a yange se nôngo se de u eren la ia hide her er Peteru nahan. Nahan kpa, se fatyô u dondon kwagh u Yesu yange wa sha kwagh u imeen la. A kaa ér: “Kuran nen.” (Mat. 26:41) Shighe u u lu a tagher a imeen ga la je kpa, nôngo palegh akaa a aa na u za gba ken imeen la. Za hemen u eren akaa a u vanden eren sha u palegh imeen la.—2 Pet. 3:14. w24.07 18-19 ¶17-19

A na nomsombaiorov mba uiyua.—Ef. 4:8.

Orumace môm kpa, nan ngu a er kwagh u wasen ior i kuma sha Yesu ga. Shighe u Yesu lu shin tar la, yange er akaa kpishi a wasen ior sha tahav mbu eren uivande mbu lu a mi la. (Luka 9:12-17) Yange na iyua i hemban cii sha u lumun ér una kpe sha ci wase. (Yoh. 15:13) Hii shighe u i nder Yesu shin ku la je, ngu wasen se her zan zan nyian. Yange sôn Yehova ér a na cighan jijingi na, a va tese se shi a sur se asema. (Yoh. 14:16, 17, ngeren u shin kpe; 16:13) Ken mbamkombo asev kpa, Yesu ngu nan se akaa a i gbe u se lu a mi ve se fatyô u tesen ior Bibilo sha tar cii, shi geman ve hingir mbahenen yô. (Mat. 28:18-20) Nenge ase iyua igen i Yesu a ne se yô. Yesu yange kôndon yemen sha kera yô, apostoli Paulu nger ér “a na uiyua, ka nomsombaiorov je.” (Ef. 4:7, 8) Paulu pase ér Yesu na uiyua mban ér ve sue tiônnongo sha igbenda kposo kposo. (Ef. 1:22, 23; 4:11-13) Nyian ne, nomsombaiorov mba ve lu “uiyua” la ka mbashiren tiônnongo man mbatamen mba ken tiônnongo kua mbatamen mba sôron atôônanongo. Nomsombaiorov mban mba a mbamyen er se nahan, nahan ka ve er akaa agen shami ga. (Yak. 3:2) Kpa Ter wase Yesu Kristu ngu eren tom a nomsombaiorov mba ve lu uiyua mban, u wasen se. w24.10 18 ¶1-2

Mkav kpaa una kuran we.—Anz. 2:11.

Davidi kaa a wan na Solomon ér, aluer ngu ungwan imo i Yehova yô, una lu tor u fan kwagh shi Yehova una ver un doo doo. Kpa kwagh er vihi yô, Solomon va beenyol yô, a gema ijime a Aôndo, a yem u civir mbaaôndo mbagenev. Yehova maa dugh uwegh sha kwagh u Solomon kera. Nahan Solomon kera lu a kwaghfan u una hemen ior sha inja ga. (1 Utor 11:9, 10; 12:4) Ka nyi se hen ken kwagh ne? Aluer se mba ungwan imo i Yehova yô, una ver se doo doo, shi una wase se. (Ps. 1:1-3) Nahan kpa, u ngu wer Yehova tôndo zwa u nan se inyaregh shin icivir er Solomon nahan ga. Kpa aluer se mba ungwan imo i Aôndo yô, una na se kwaghfan u una wase se u tsuan akaa sha inja yô. (Anz. 2:6, 7; Yak. 1:5) Kwaghwan u Yehova una fatyô u wasen se shighe u se lu tsuan tom u se er, man makeranta u se za, kua kwagh u se er a inyaregh, man akaa agen a se er ve a saan se iyol yô. Aluer se mba dondon kwaghwan na yô, kwagh la una wase se se za hemen u lun vea na kôôsôô, shi se zua a uma u tsôron. (Anz. 2:10, 11) Shi se lu a azende a injaa. Heela tseegh ga, tsombor wase kpa a saan u iyol. w24.11 10-11 ¶11-12

Tôvon nen akaa cii; kôr nen ave sha kwagh u a lu u dedoo la gbang.—1 Tes. 5:21.

Ker akaa a aa wase u u lamen a wan wou sha kwagh u Bibilo shin sha kwagh u nan Aôndo jighjigh yô. U fatyô u tesen nan kwagh sha akaa ne, aluer u za a nan hen ajiir agen, er ijiir i tesen akaa a yiase gayô ijiir i doonashe, gayô ijiir i tesen akaa a ase hen afishi a branci a Mbashiada mba Yehova nahan yô. Shighe u u ze a wan wou u za nengen imba ijiir la, shin u lu tesen un ijiir shon sha Intanet yô, u fatyô u tesen un ma tomaveegh gayô ma kwagh u yange er, u Bibilo kpa i ôr yô. Nahan kwagh ne una wase un u nengen er kwagh u Bibilo i er la i lu mimi yô. U fatyô u tesen nan kwagh u iwen igen i i yer ér Moabite Stone la. Iti i Yehova ngi sha iwen ne, man i nger i sha ayange a tsuaa la je, anyom kar hegen 3,000. I ver iwen i Moabite Stone i yange i dugh shin inya kpôô kpôô la hen ijiir i tesen akaa a yiase i i yer ér Louvre Museum la, hen geri u Paris, ken tar u France, ior ka ve zaan her ve za nengen. Shi i hide i er iwen i Moabite Stone la igen i ver hen ijiir i “The Bible and the Divine Name” la, shin Afishi a Shin Itine a Mbashiada mba Yehova, hen Warwick, ken kpentar u New York, ior ka ve zaan her ve za nengen. Kwaghngeren u sha Moabite Stone la pase er tor u Mbamoabi u i yilan un ér Mesha la yange hendan a Iserael yô. Bibilo kpa ôr nahan. (2 Utor 3:4, 5) Aluer wan wou nenge a ikyav i tesen ér kwagh u Bibilo i ôr la ka mimi yô, una seer nan jighjigh. w24.12 14 ¶4; 15 ¶6