Taq Jehová xresaj äl rtinamit chpan ri tinamït Egipto, ryä xerchaʼ jojun sacerdotes rchë xesamäj pa tabernáculo. Chqä xyaʼ jojun samaj chkë ri levitas ri rkʼwan riʼ rkʼë ri loqʼoläj jay riʼ. ¿Más ütz komä xechajïx ri xesamäj pa tabernáculo o ri xejeʼ naqaj chë chriʼ chkiwäch ri nkʼaj chik? Manä, Jehová jontir jnan rbʼanik xerchajij. Jontir ri tinamït Israel yekowin wä yeʼok ramigos Jehová. Jehová xuʼän chë jontir ryeʼ xekowin xkitzuʼ ri sutzʼ chqä ri qʼaqʼ ri yejeʼ wä pa rwiʼ ri tabernáculo (Éx 40:38). Taq ri sutzʼ riʼ nbʼä wä äl jkʼan chik, jontir —yajün ri kʼa näj ye kʼo wä che rä ri tabernáculo— yekowin wä nkitzuʼ ya riʼ, rchë ke riʼ nkimöl ri achkë kʼo kikʼë, nkikʼöl äl kachoch ri kibʼanon rkʼë tzyäq y jnan yebʼä äl kikʼë ri nkʼaj chik israelitas (Nú 9:15-23). Ke riʼ chqä nbʼanatäj komä, xa bʼa akuchï na kʼo wä qachoch, Jehová nqrajoʼ chqä nqrchajij. w24.06 4 peraj 10-12

David nxiʼin wä rij rkʼaslemal rma Absalón, ri rkʼajol ryä, nrajoʼ wä numäj qa rqʼatbʼäl tzij (2Sa 15:12, 13). Rma riʼ, David nkʼatzin wä nanmäj yän äl chriʼ Jerusalén. Taq ye bʼenäq chik äl pa bʼey, David xtzʼët chë kʼo jun nkʼatzin nkanaj qa Jerusalén rchë nutamaj achkë rchʼobʼon nuʼän Absalón y chrij riʼ nuʼij pä che rä ryä. Rma riʼ xertzolij äl Sadoc y nkʼaj chik sacerdotes chpan ri tinamït rchë nkibʼebʼanaʼ ri samaj riʼ (2Sa 15:27-29). David kʼo chik jun xquʼ xuʼän, ye kʼa rchë xuʼän riʼ xkʼatzin xksaj Sadoc chqä Husái, ri ütz taq ramigos ryä (2Sa 15:32-37). Husái xuʼän jontir ri xuʼij David che rä y xkowin xuʼän chë Absalón xkʼuqbʼaʼ rkʼuʼx chrij. Chrij riʼ ryä xuʼij che rä Absalón achkë ütz nuʼän rchë nbʼä pa chʼaʼoj. Ri xuʼij che rä chë tbʼanaʼ xtyaʼ tiempo che rä David rchë xttzʼët achkë xtuʼän we xkeʼapon rkʼulel chrij. Chrij riʼ Husái xbʼeruʼij chkë Sadoc chqä Abiatar achkë rchʼobʼon nuʼän Absalón (2 Sa 17:8-16). Taq ryeʼ xkikʼoxaj riʼ, xkitäq äl rbʼixik che rä David rchë ke riʼ xkitoʼ chë ryä ma xkamsäx ta (2Sa 17:21, 22). w24.07 4, 5 peraj 9, 10

Ye kʼo jojun qachʼalal kʼa ntiʼon na kan rma ri mak xekiʼän ojer, rkʼë jbʼaʼ taq majanä wä keqasäx pa yaʼ o taq xkiʼän yän riʼ. Ye kʼa ma tqamestaj ta chë Jehová xyaʼ Rkʼajol pa kamïk rchë nuküy qamak, rma ryä kowan nqrajoʼ. Rma riʼ Jehová nrajoʼ chë röj nqayaʼ chwäch qan chë ryä kan nqrküy. Jehová nuʼij ya reʼ chqë: «Kixampä y tqasoloʼ ri najin nbʼanatäj chqawäch», y taq nutzʼët chë röj xqaʼän yän riʼ, ryä nuküy qamak. Ye kʼa kan kowan nqtyoxin rma Qatat, ri kowan nqrajoʼ, numestaj ri ma ütz ta xeqaʼän ojer, ye kʼa majun bʼëy numestaj ta jontir ri ütz qabʼanon pä (Sl 103:9, 12; Heb 6:10). We rït kʼa ntiʼon na awan rma kʼo ma ütz ta xeʼaʼän ojer, ¿achkë xkatoʼö rchë xtawesaj ya riʼ chwäch awan? Tatjaʼ aqʼij rchë nayaʼ awan chrij ri najin naʼän komä chqä chrij ri xtaʼän chawäch apü. Rït ma yakowin ta najäl ri xaʼän ojer. Ye kʼa yakowin naʼän jontir ri kʼo pan aqʼaʼ rchë nayaʼ rqʼij Jehová komä chqä rchë naquʼ rij ri jaʼäl kʼaslemal xtawïl chawäch apü. w24.10 8 peraj 8, 9

Kʼo mul, rkʼë jbʼaʼ ma kan ta nawajoʼ chik naskʼij rwäch aBiblia rma natzʼët chë kan kʼïy nkʼatzin najäl pan akʼaslemal. Tqaquʼ rij ya reʼ. Tqabʼanaʼ che rä chë ri qʼij lunes naskʼij jojun versículos ri nkikʼüt chawäch chë nkʼatzin ma yeʼachaʼ ta ri winäq (Snt 2:1-8). Rma rït natzʼët chë nkʼatzin yasamäj más chrij reʼ, nayaʼ chawäch najäl ri nkʼatzin. Chrij riʼ ri qʼij martes, naskʼij jojun textos ri nkikʼüt chawäch chë nkʼatzin naqʼät awiʼ rkʼë ri yeʼaʼij chkë nkʼaj chik (Snt 3:1-12). Taq naskʼij ri textos riʼ nqʼalajin chawäch chë kʼo mul kʼo ma ütz ta abʼin chkë nkʼaj chik, rma riʼ komä nayaʼ chawäch nakʼuqbʼaʼ kikʼuʼx rkʼë rbʼanik yatzjon kikʼë. Ri qʼij miércoles natamaj chë nkʼatzin ma yatok ta kamigos ri ma nkiyaʼ ta rqʼij Jehová (Snt 4:4-12). Rkʼë ya reʼ nqʼalajin chawäch chë nkʼatzin nachajij más awiʼ rkʼë ri películas yeʼatzʼët chqä ri música ri nakʼoxaj. Y ri qʼij jueves rkʼë jbʼaʼ xa kaʼiʼ chik nuʼän akʼuʼx taq naquʼ rij jontir ri nkʼatzin najäl. Ma tuʼän ta kaʼiʼ akʼuʼx. Tnatäj chqä chawä chë ri naʼoj ri nkʼatzin yejeʼ qkʼë eqal eqal yeqʼalajin chqij. w24.09 5, 6 peraj 11, 12

Jesús rtaman wä chë Jehová najin nutzʼët pä ri najin wä nuqʼaxaj chqä rkʼuqbʼan wä rkʼuʼx chë kan pa rqʼijul xtsöl ri najin wä nbʼan che rä. Röj nqakʼän qanaʼoj chrij Jesús taq nqaqʼät qiʼ rkʼë ri yeqaʼij. We röj ma kan ta achkë xbʼan chqë, rkʼë jbʼaʼ ma kwest ta nuʼän chqawäch nqamestaj. O rkʼë jbʼaʼ nqanaʼ chë más ütz majun nqaʼij ta rchë ma nbʼä ta más pa nüm ri kʼayewal riʼ (Ec 3:7; Snt 1:19, 20). Ye kʼa rkʼë jbʼaʼ kʼo xtkʼatzin xtqaʼij taq xtqatzʼët chë jun winäq kʼo ma pa rbʼeyal ta najin nbʼan rkʼë, o taq xtkʼatzin xtqatoʼ rtinamit Dios (Hch 6:1, 2). Xa xuʼ ma tqamestaj ta chë, taq xtqaʼän riʼ, nkʼatzin ma nqaqasaj ta kiqʼij nkʼaj chik chqä ütz qanaʼoj nqaʼän kikʼë. Röj nqakʼän chqä qanaʼoj chrij Jesús taq nqayaʼ qa jontir «pa rqʼaʼ ri kan pa rbʼeyal nqʼatö tzij»(1Pe 2:23). w24.11 5, 6 peraj 10-12

We jun ri xmakun nutzolij riʼ, kan kowan kiʼ qakʼuʼx xtqaʼän (Lu 15:7, 10). Ye kʼa, tapeʼ ri ukʼwäy taq bʼey kan xkitäj kiqʼij chutoʼik, ¿achkë qäs xtoʼö ri qachʼalal rchë xjäl rnaʼoj? Tnatäj chqë ri xuʼij ri apóstol Pablo kikʼë re tzij reʼ: «Rkʼë jbʼaʼ ke riʼ Dios xkertoʼ rchë xtkijäl kinaʼoj» (2Ti 2:25). Achiʼel nqatzʼët, ma yë ta jun winäq nbʼanö chë jun cristiano nujäl rnaʼoj, xa kan yë Jehová. Pablo chqä xuʼij achkë ütz nukʼäm pä taq jun winäq nutzolij riʼ. Ri winäq riʼ xtqʼax más pa rjolon ri naʼoj yerkʼüt Jehová, xtqʼax chwäch chë ma ütz ta ri xuʼän chqä xtanmäj pa rqʼaʼ ri Diablo (2Ti 2:26). We ri winäq nutzolij riʼ, ri ukʼwäy taq bʼey chaq taqïl xtkibʼechʼaʼej rchë nkitoʼ rchë nkowïr rkʼuqbʼäl kʼuʼx, rchë ma nqä ta chik jmul pa rqʼaʼ Satanás chqä rchë yë ri ütz nuʼän (Heb 12:12, 13). w24.08 23 peraj 14, 15

Ri winäq ri xetzuq rma Jesús xa xuʼ wä nkajoʼ nyaʼöx ri nkʼatzin chkë. Taq xkitzʼët chë Jesús chqä rapóstoles xetzolin äl Capernaúm, ryeʼ xejoteʼ pa taq barco ri ye petenäq wä Tiberíades y xebʼä Capernaúm rchë xkibʼekanuj Jesús (Jn 6:22-24). Ye kʼa ¿xkiʼän riʼ rma nkajoʼ nkikʼoxaj chrij Rqʼatbʼäl Tzij Dios? Manä, ma ke riʼ ta. Ri nkajoʼ wä ryeʼ ya riʼ nyaʼöx chik jmul kiway. ¿Achkë rma qataman riʼ? Tqatzʼetaʼ achkë xbʼanatäj taq ri winäq xkïl kiʼ rkʼë Jesús chunaqaj Capernaúm. Jesús kan chöj xuʼij chkë chë ryeʼ xa xuʼ ri nkʼatzin chkë ya riʼ najin nkikanuj. Ryä xuʼij chkë chë, tapeʼ xkitäj ri kaxlanwäy xyaʼ chkë chqä xenuj, ryeʼ xa xkitäj ri wäy «ri xa nchaʼ chiʼ», rma riʼ xuʼij chkë chë tkitjaʼ kiqʼij rchë nkichʼäk ri wäy ri «ma nchaʼ ta chiʼ» chqä xtyaʼ kikʼaslemal ri ma xtkʼis ta (Jn 6:26, 27). Chqä xuʼij chkë chë yë Dios xtyaʼö ri wäy riʼ chkë. w24.12 5 peraj 8, 9

Rchë ri ukʼwäy bʼey yerkʼüt ütz taq naʼoj, ronojel mul nkʼatzin nuksaj Rchʼaʼäl Dios. Nkʼatzin nuʼän riʼ taq yeryaʼ rtzijonem o taq nuyaʼ rnaʼoj jun qachʼalal. Chqä, kan nutjoj riʼ chrij le Biblia chqä chkij qapublicaciones (Pr 15:28). Taq ryä nutjoj riʼ, nuquʼ achkë rbʼanik kan pa rbʼeyal xkerksaj ri textos. Y taq xtkʼüt Rchʼaʼäl Dios chkiwäch nkʼaj chik, nutäj rqʼij rchë kan napon pa kan ri naʼoj xtkʼüt chkiwäch. Jun chik ri xttoʼö ri qachʼalal riʼ rchë más ütz rbʼanik xtkʼüt Rchʼaʼäl Dios, ya riʼ nukʼutuj rnaʼoj chkë nkʼaj chik ukʼwäy taq bʼey chqä yersmajij ri naʼoj riʼ (1Ti 5:17). Ri ukʼwäy taq bʼey kʼo chë yekowin «yekitoʼ» qachʼalal, tapeʼ kʼo mul kʼo chë nkiyaʼ kinaʼoj o kʼo chë «yekiqʼïl» jojun. Ye kʼa ronojel mul kʼo chë ütz kinaʼoj nkiʼän kikʼë taq nkiʼän riʼ. We ryeʼ ütz kinaʼoj nkiʼän kikʼë nkʼaj chik chqä ronojel mul nkiksaj Rchʼaʼäl Dios, kan xkekowin xkekitoʼ qachʼalal, rma xtkikʼän kinaʼoj chrij Jesús, ri utziläj tijonel (Mt 11:28-30; 2Ti 2:24). w24.11 24 peraj 16

Röj nqkowin nqayaʼ rqʼij Jehová rkʼë ri nqaʼij chrij ryä. Nbʼix chkë ri nkiyaʼ rqʼij Dios chë kebʼixan che rä Jehová, tkiyaʼ rqʼij rbʼiʼ, tkitzjoj ri xtuʼän ryä rchë xkerköl ri winäq chqä tkiʼij chkë ri winäq chwäch jontir Rwachʼlew chë ryä kan nüm rqʼij (Sl 96:1-3). Ke riʼ rbʼanik nqkowin nqayaʼ rqʼij Qatat kʼo chkaj (Hch 4:29). Röj chqä nqkowin nqayaʼ rqʼij Jehová rkʼë ri kʼo qkʼë. Ri winäq ri nkiyaʼ rqʼij Dios, kan ke riʼ rbʼanik kiyaʼon pä rqʼij Jehová (Pr 3:9). Ri israelitas xkiyaʼ ri kʼo kikʼë rchë xyak ri templo, rchë xjosqʼïx chqä xbʼan rbʼanik (2Re 12:4, 5; 1Cr 29:3-9). Jojun rtzeqelbʼëy Jesús xkiksaj «ri achkë kʼo kikʼë» rchë xkiyaʼ ri xkʼatzin che rä ryä chqä chkë rapóstoles (Lu 8:1-3). Y, pa naʼäy siglo, ri cristianos xkitäq äl chkë nkʼaj chik cristianos ri xkʼatzin chkë (Hch 11:27-29). Pa qaqʼij komä, röj chqä nqkowin nqayaʼ rqʼij Jehová taq nqayaʼ qakchaj. w25.01 4 peraj 8; 5 peraj 11

¿Achkë xtoʼö rchë Cornelio rchë xqasäx pa yaʼ? Le Biblia nuʼij chë Cornelio «chqä jontir ri ye kʼo pa rachoch nkiyaʼ wä rqʼij Dios» chqä chë ryä «chaq taqïl wä nukʼutuj rtoʼik che rä Dios» (Hch 10:2). Taq Pedro xtzjoj ri ütz taq rtzjol che rä, Cornelio chqä rfamilia xkikʼuqbʼaʼ kikʼuʼx chrij Cristo y xeqasäx pa yaʼ (Hch 10:47, 48). Kantzij na wä chë Cornelio ma xkʼewaj ta xjäl jontir ri xkʼatzin rchë ryä chqä rfamilia xekowin xkiyaʼ rqʼij Jehová (Jos 24:15; Hch 10:24, 33). Cornelio chqä kan kowan wä rqʼij chkiwäch ri winäq, y ya riʼ rkʼë jbʼaʼ xkowin ta xuʼän che rä chë ma ta xok cristiano. Ye kʼa ryä ma xyaʼ ta qʼij chë ya riʼ xbʼanatäj rkʼë. ¿Y rït? ¿Kʼo kʼïy nkʼatzin najäl pan akʼaslemal rchë yaqasäx pa yaʼ? We ke riʼ, tayaʼ chwäch awan chë Jehová xkaturtoʼ pä. Ryä xtyaʼ utzil pan awiʼ rma nasmajij ri naʼoj ye kʼo chpan le Biblia. w25.03 5 peraj 12, 13

We nqakʼoxaj chë kʼo ma ütz ta yetzjöx chrij rtinamit Jehová o chkij qachʼalal ri yekʼwayon bʼey chqawäch, tnatäj chqë achkë xkiʼän rkʼulel Dios che rä Jesús chqä chkë ri cristianos pa naʼäy siglo. Achiʼel rbʼin qa chik le Biblia, ri winäq najin nkiyaʼ kʼayewal pa kiwiʼ ri testigos de Jehová chqä najin nkitzʼük tzij chkij (Mt 5:11, 12). Ri winäq ri itzel nkinaʼ chqë ma xkekowin ta xkojkiqʼöl we qataman achoq rkʼë ye petenäq wä ri tzʼukün taq tzij yekiʼij chqä kan chanin nqakanuj rbʼanik rchë nqachajij qiʼ. Ye kʼa, ¿achkë rbʼanik nqaʼän riʼ? Ma tqayaʼ ta qaxkïn chkë ri yetzjöx ri ma ye tzij ta. Ri apóstol Pablo kan chöj xuʼij achkë nkʼatzin nqaʼän taq kʼo yetzjöx chqë ri ma ye tzij ta. Ryä xuʼij chë nkʼatzin ma nqayaʼ ta qaxkïn chkë ri naʼoj riʼ. Ryä chqä xyaʼ re naʼoj reʼ che rä Timoteo: «Ma tayaʼ ta axkïn chkë ri yetzjöx ri ma ye tzij ta chqä xa nkiqasaj rqʼij rchʼaʼäl Dios» (1Ti 1:3, 4). Rma riʼ, röj chqä ma nqayaʼ ta qaxkïn chkë ri yetzjöx ri ma ye tzij ta y xa xuʼ yeqakʼoxaj ri naʼoj ye kʼo chpan Rchʼaʼäl Dios ri kʼo utzil nkikʼäm pä pa qawiʼ (2Ti 1:13). w24.04 11 peraj 16; 13 peraj 17

Takʼwaj awiʼ kikʼë ri nkinmaj rtzij Jehová. Dios nrajoʼ chë jontir röj jnan nqayaʼ rqʼij ryä, y xa xuʼ xtqkowin xtqaʼän riʼ we yeqasmajij ri kantzij taq naʼoj. Ri ma yekismajij ta chik ri naʼoj riʼ xa yekijäch qachʼalal pa congregación. Rma riʼ Dios nuʼij chë ma tqakʼwaj ta qiʼ kikʼë, rchë ke riʼ ma xtq·el ta qa chpan rtinamit (Ro 16:17). We röj nqʼax chqawäch chë ri naʼoj yerkʼüt Jehová ya riʼ ri kantzij chqä ronojel mul yeqasmajij, más xtqakʼuqbʼaʼ qakʼuʼx chrij ryä y más jnan xtuʼän qawäch rkʼë (Ef 4:15, 16). Chqä ma xtqayaʼ ta qʼij chë xtqqʼol kikʼë ri tzʼukün taq naʼoj yerkʼüt Satanás y Jehová xtqrchajij taq xtqïl ri jun nüm kʼayewal ri petenäq chqij. Rma riʼ, ronojel mul yë ri kantzij taq naʼoj tanmaj, rchë ke riʼ «ri Dios ri ma nqä ta chwäch chʼaʼoj» xtjeʼ awkʼë (Flp 4:8, 9). w24.07 13 peraj 16, 17

Jesús xertoʼ más ri winäq ri ntiʼon kan rma ri mak yekiʼän, chqä xuʼij chkë chë keʼok rtzeqelbʼëy. Ryä rtaman wä chë yë ri mak ri nbʼanö chë ri winäq kʼo kʼïy kʼayewal chkij. Rma riʼ ma xkʼewaj ta xertoʼ ri winäq yajün ri yekiʼän wä nmaʼq taq mak. Ryä xuʼij reʼ: «Ri winäq ri majun ta kiyabʼil ma nkʼatzin ta yebʼä rkʼë doctor, ye kʼa ri yawaʼiʼ nkʼatzin nkiʼän riʼ». Chrij riʼ xuʼij: «Ma xipë ta rchë yenkanuj ri jïk kikʼaslemal, xa kan xipë rchë yenkanuj ri ajmakiʼ» (Mt 9:12, 13). Ryä kan xqʼalajin chrij chë xuʼän riʼ. Rma riʼ, xküy rmak jun ixöq ri rkʼwan wä jun itzel kʼaslemal. Re ixöq reʼ kan kowan wä najin ntoqʼ chqä xchʼäj raqän Jesús rkʼë ryiʼal rwäch (Lu 7:37-50). Chqä, tapeʼ rtaman wä chë ri ixöq aj Samaria kʼo wä rkʼë jun achï ri ma rchjil ta, xkʼüt naʼoj chwäch ri kan kowan kejqalen (Jn 4:7, 17-19, 25, 26). Jehová chqä xyaʼ rchqʼaʼ Jesús rchë yerkʼasoj achiʼaʼ, ixoqiʼ chqä akʼalaʼ, ke riʼ xqʼalajin chë nkowin nchʼakon chrij ri kamïk, ri kʼayewal más nüm ri nukʼäm pä ri mak chqij (Mt 11:5). w24.08 4 peraj 9, 10

¿Achkë xtuʼän Jehová rchë xtchʼajchʼobʼej rbʼiʼ chqawäch apü? Ryä xtqʼät tzij pa kiwiʼ jontir winäq rchë jontir pa rbʼeyal xtbʼan che rä. Xa jbʼaʼ chik apü, xtchüp rwäch Babilonia la Grande rma xtzʼilbʼisaj rbʼiʼ (Ap 17:5, 16; 19:1, 2). Jojun chkë ri xtkitzʼët chë xchup kiwäch ri religiones ri ma yeqä ta chwäch Dios, rkʼë jbʼaʼ xtkajoʼ xkepë qkʼë rchë jnan xtqayaʼ rqʼij Jehová. Chrij riʼ, chpan Armagedón, Jehová xtchüp rwäch rqʼatbʼäl tzij Satanás chqä rwinaq. Dios xtchüp kiwäch jontir ri itzel nkinaʼ che rä ryä chqä kitzʼilbʼisan rbʼiʼ, ye kʼa xkerköl jontir ri nkajoʼ ryä, nkinmaj rtzij chqä kan kiʼ kikʼuʼx nkiyaʼ rqʼij (Mr 8:38; 2Te 1:6-10). Pa rkʼisbʼäl che rä ri Mil Jnaʼ ri Xtqʼät Tzij Cristo, taq xkʼis yän ri rkʼisbʼäl prueba, majun ta chik jun xttzʼilbʼisan rbʼiʼ Jehová rma ryä ya xuʼän chʼajchʼöj che rä (Ap 20:7-10). Chpan ri tiempo riʼ, «kan achiʼel ri yaʼ ri nunujsaj ri mar, kan ke riʼ chqä xtuʼän le Rwachʼlew, xtnuj chë winäq ri kitaman chë Jehová kowan rqʼij» (Hab 2:14). ¡Kan jaʼäl xtuʼän taq jontir winäq xtkiyaʼ rqʼij Jehová kan achiʼel taqäl chrij! w25.01 7 peraj 15, 16

¿Achkë xtoʼö kichë ri cristianos hebreos rchë xekiköchʼ ri kʼayewal? Ri apóstol Pablo nrajoʼ wä yertoʼ ri cristianos riʼ rchë nkitzʼët achkë utzil xkekïl we yekiköchʼ ri kʼayewal. Rma riʼ xuʼij chkë chë Dios kʼo mul nuyaʼ qʼij chë jun winäq yerqʼaxaj kʼayewal rchë nutoʼ ri winäq riʼ rchë yejeʼ más ütz taq naʼoj rkʼë. Ri cristianos hebreos nkʼatzin wä nqʼax chkiwäch chë ri kʼayewal kilon xkertoʼ rchë xkejeʼ más ütz taq naʼoj kikʼë ri yeqä chwäch Jehová. Ryeʼ ma kʼayewal ta wä xtuʼän chkiwäch xkekiköchʼ ri kʼayewal we xtkiquʼ rij ri utzil xtkïl we xtkiʼän riʼ (Heb 12:11). Pablo xuʼij chkë ri cristianos hebreos chë nkʼatzin yekiköchʼ ri kʼayewal. Y ryä kan kʼo wä rma xuʼij ya riʼ chkë. Nqaʼij riʼ rma kʼo jun tiempo ryä chqä xyaʼ kʼayewal pa kiwiʼ ri cristianos. Rma riʼ rtaman wä achkë xtkiqʼaxaj ryeʼ. Ye kʼa, Pablo chqä rtaman wä achkë nkʼatzin nkiʼän ri cristianos rchë yekiköchʼ ri kʼayewal. Taq ryä kʼa riʼ jbʼaʼ ttok cristiano xyaʼöx kʼayewal pa rwiʼ y ryä xerköchʼ ri kʼayewal riʼ (2Co 11:23-25). w24.09 12 peraj 16, 17

Ronojel qʼij ri yeqʼax, más nkʼatzin nqatzjoj le Biblia chkë ri winäq. ¿Achkë rma? Rma ya xtbʼeqä ri qʼij taq xtchup rwäch ronojel ri ma ütz ta kʼo komä. Tqaquʼ rij ri xuʼij qa Jesús chrij rtzjoxik le Biblia chpan rkʼisbʼäl taq qʼij ri nqïl chpan Marcos 13:10. Mateo chqä xtzʼibʼaj qa ri xuʼij Jesús ri qʼij riʼ. Ryä xuʼij chë ri ütz taq rtzjol xttzjöx chwäch jontir Rwachʼlew, y chrij riʼ «xtchup rwäch ronojel ri itzelal» (Mt 24:14). Re tzij reʼ ntel chë tzij ri qʼij taq xtchup rwäch rqʼatbʼäl tzij Satanás. Jehová rchaʼon chik «ri qʼij chqä ri hora» ri xtbʼanatäj jontir ri rbʼin qa (Mt 24:36; Hch 1:7). Y ronojel qʼij ri yeqʼax más naqaj kʼo pä ri qʼij riʼ (Ro 13:11). Ye kʼa loman majanä tbʼeqä ri qʼij riʼ, röj nkʼatzin nqatzjoj le Biblia chkë ri winäq. Kʼo jun kʼutunïk ri ütz nqaquʼ rij jontir röj: ¿achkë rma nqatzjoj ri ütz taq rtzjol chrij Rqʼatbʼäl Tzij Dios? Röj nqaʼän riʼ rma nqjowan. Taq röj nqatzjoj le Biblia chkë ri winäq, nqakʼüt chë nqaloqʼoqʼej ri xqatamaj qa chpan Rchʼaʼäl Dios, chë yeqajoʼ ri winäq, chqä chë nqajoʼ Jehová chqä rbʼiʼ. w24.05 14, 15 peraj 2, 3

Teʼej tataʼaj, taq yïx bʼenäq kikʼë iwalkʼwal pa jun kʼechelaj, pa jun parque o kʼo jun najin nitïk, tikʼutuʼ chkiwäch chë kʼïy chkë ri rbʼanon qa Jehová kan jnan jbʼaʼ rbʼanik xuʼän qa chkë. Ya riʼ nukʼüt chë xkʼatzin chë kʼo jun ri kan kʼo rnaʼoj xbʼanö kichë. Ri científicos kan pa jnaʼ kitzʼeton chë jojun chkë ri ye kʼo chkaj chqä chwäch Rwachʼlew, bʼanon qa en forma de espiral chkë, achiʼel rbʼanik kinukʼun kiʼ ri chʼumilaʼ chkaj, rconcha jun caracol, kixaq jojun cheʼ o kotzʼiʼj chqä ri girasoles. w24.12 16 peraj 7

Moisés, David chqä Juan kan ojer chik riʼ xejeʼ, y ri rbʼanik kikʼaslemal ri winäq pa kitiempo ryeʼ, ma jnan ta rkʼë rbʼanik qakʼaslemal röj komä. Tapeʼ ke riʼ, kʼïy chkë ri xkiʼän ryeʼ ya riʼ chqä nqaʼän röj. Ryeʼ xkiyaʼ rqʼij ri kʼaslïk Dios, y röj chqä ke riʼ nqaʼän. Achiʼel xkiʼän ryeʼ, röj chqä nqchʼö rkʼë Jehová, nqakʼuqbʼaʼ qakʼuʼx chrij chqä nqakʼutuj qatoʼik chqä qanaʼoj che rä. Y, achiʼel xkiʼän re oxiʼ achiʼaʼ reʼ, röj chqä qayaʼon chwäch qan chë Jehová nuyaʼ utzil pa kiwiʼ ri winäq ri nkinmaj rtzij. Rma riʼ, tqatjaʼ qaqʼij rchë nqasmajij ri naʼoj xkiyaʼ re oxiʼ achiʼaʼ reʼ chqä tqabʼanaʼ ri nuʼij Jehová chqë. We xtqaʼän riʼ, jontir ri xtqaʼän pa qakʼaslemal kan ütz xttel chqawäch chqä kan kʼïy tiempo xtqkʼaseʼ. Nqaʼij riʼ rma majun bʼëy chik xtqkäm ta. Chqä kan kiʼ qakʼuʼx xtqaʼän rma xtqaʼän chë ri Qatat kʼo chkaj, ri kan nuʼän ri nutzüj, kan kiʼ rkʼuʼx xtuʼän qkʼë. ¡Ri utzil xtyaʼ ryä pa qawiʼ chqawäch apü kan sbʼläj kʼïy! (Ef 3:20). w24.11 13 peraj 20, 21

Pa naʼäy siglo, ye kʼo jojun achiʼaʼ xekitoʼ ri ukʼwäy taq bʼey (1Ti 3:8). Chkij ryeʼ xtzjon wä ri apóstol Pablo taq xuʼij ya reʼ: «Ri yeyaʼö kitoʼik nkʼaj chik». Ryeʼ xekitoʼ ri ukʼwäy taq bʼey chubʼanik jojun samaj, rchë ke riʼ ri ukʼwäy taq bʼey njeʼ tiempo chkiwäch rchë nkikʼüt rchʼaʼäl Dios chkiwäch ri cristianos chqä rchë yekichajij. Rkʼë jbʼaʼ yë wä ri achiʼaʼ riʼ yebʼanö copiar ri Loqʼoläj taq Wuj o nkibʼeloqʼoʼ wä jontir ri nkʼatzin rchë yebʼan ri copias riʼ. Pa qaqʼij komä, ¿achkë jojun samaj nkiʼän qachʼalal achiʼaʼ ri yetoʼö kichë ri ukʼwäy taq bʼey? (1Pe 4:10). Rkʼë jbʼaʼ ri qachʼalal riʼ nkitzʼët ri cuentas rchë ri congregación, nkitzʼët qaterritorios, nkikʼutuj äl qapublicaciones chqä nkijäch chkë qachʼalal, ye kʼo chrij audio y video, ye acomodadores o yetoʼon rchë nchʼajchʼobʼëx o nchojmïx xa bʼa achkë jun pa Salón del Reino. Jontir re samaj reʼ nkʼatzin yebʼan rchë nqkowin nqamöl qiʼ pa qaSalón chqä rchë nqatamaj achkë rbʼanik nqatzjoj le Biblia pa qaterritorio (1Co 14:40). w24.10 19 peraj 4, 5

Röj xtqkowin xtqaköchʼ xa bʼa achkë kʼayewal we nnatäj chqë chë Jehová kan kʼäs chqä chë nrajoʼ nqrtoʼ pä. Ma tqamestaj ta chë ryä kʼo ronojel uchqʼaʼ pa rqʼaʼ, y nkowin nuyaʼ qachqʼaʼ röj rchë nqaköchʼ xa bʼa achkë kʼayewal. Rkʼë ya reʼ nqatzʼët achkë rma röj ma ütz ta nqaxiʼij qiʼ chkiwäch ri kʼayewal. Taq nqatzʼët chë Jehová nqrtoʼ pä kikʼë koköj taq kʼayewal, röj nqayaʼ más chwäch qan chë ryä xtqrtoʼ pä taq xkeqïl nmaʼq taq kʼayewal. Tqatzʼetaʼ achkë kaʼiʼ xqʼaxaj ri qʼatöy tzij David ri xtoʼ ryä rchë xkʼuqbʼaʼ más rkʼuʼx chrij Jehová. Taq ryä kʼa kʼajol na chqä yerchajij wä karneʼl, xpë jun köj y xkʼwaj äl jun chkë rkarneʼl rtat. Y jun chik qʼij, ke riʼ chqä xuʼän jun oso. Ri kaʼiʼ mul riʼ, David ma xxiʼij ta riʼ xbʼä chkij ri chköp riʼ rchë xerköl ri karneʼl. Ryä rtaman wä chë yë Jehová xyaʼö rchqʼaʼ rchë xuʼän riʼ, rma riʼ ma yë ta ryä xrajoʼ xyaʼöx rqʼij rma ri xuʼän (1Sa 17:34-37). David xchʼobʼon chrij ri xqʼaxaj, y ya riʼ xtoʼö rchë xkʼuqbʼaʼ más rkʼuʼx chë ri kʼaslïk Dios xttoʼ chwäch apü. w24.06 21 peraj 5, 6

Jun ri xkatoʼö rchë xtatamaj jontir chrij ri nawajoʼ naʼän, ya riʼ naʼän preguntas. Tqabʼanaʼ che rä chë yatkiʼän invitar chpan jun reunión social. ¿Ütz komä yabʼä? Si ma ataman ta más rwäch ri qachʼalal ri xerbʼanö invitar jontir o ma ataman ta achkë nrajoʼ nuʼän, ütz nakʼutuj ya reʼ che rä: «¿Akuchï y ajän xtimöl iwiʼ? ¿Jaruʼ xkeʼapon? ¿Achkë xttzʼetö jontir ri xkebʼan? ¿Achkë xkeʼapon? ¿Achkë xkebʼan? ¿Xtyaʼöx yaʼ chkë ri xkeʼapon?». Si xtatamaj jontir riʼ, ya riʼ xkatoʼö rchë yë ri ütz xtachaʼ xtaʼän. Taq xatamaj yän jontir ri nkʼatzin natamaj, komä kʼo chik nkʼaj nkʼatzin naquʼ rij. Tqabʼanaʼ che rä chë natamaj chë akuchï xaskʼïx wä, xkeʼapon winäq ri ma nkismajij ta ri nuʼij le Biblia o xtyaʼöx yaʼ chkë ri xkeʼapon, ye kʼa majun ta jun xttzʼetö chë ma xtqʼax ta rwiʼ yaʼ xtkitäj. ¿Achkë xtaʼän? ¿Naʼij rït chë ri nmaqʼij xa xtbʼä pa nüm chqä chë xa xtqʼax rwiʼ ri xkebʼan chpan? (1Pe 4:3). Si natzʼët achkë rkʼë jbʼaʼ xtkʼäm pä pan awiʼ ri xtachaʼ xtaʼän, ya riʼ xkaturtoʼ rchë yë ri ütz xtachaʼ. w25.01 15 peraj 4, 5

Tqatzʼetaʼ jojun ejemplos chpan le Biblia ri yojkitoʼ rchë nqʼax chqawäch chë, rma rkʼaslemal xyaʼ Jesús pa kamïk, Jehová nuʼän chë ma yeqʼalajin ta chik kimak ri winäq ri nkitzolij kiʼ. Ri color qʼäq akëq ma chaq bʼaʼ ta nawesaj chrij jun tzyäq we nqä chrij. Rkʼë re ejemplo reʼ Jehová najin nukʼüt chqawäch chë ryä nkowin nuchüp qamak y nuʼän chë ma yeqʼalajin ta chik chqij. Ri qamak yejnamäx kikʼë kʼas (Mt 6:12; Lu 11:4). Rma riʼ, ronojel mul ri nqmakun chwäch Jehová, achiʼel ta njoteʼ más qakʼas rkʼë. Ye kʼa taq ryä nuküy qamak, achiʼel ta nuchüp äl jontir qakʼas kʼo rkʼë y ma nkʼatzin ta chik nqatöj che rä. Reʼ ntel chë tzij chë Jehová ma nuʼij ta chqë chë nkʼatzin nqatöj qamak che rä, rma ryä ya xqrküy yän. ¡Kan jaʼäl nqanaʼ nqatamaj chë Jehová ke riʼ rbʼanik nqrküy! w25.02 9, 10 peraj 9, 10

Taq ri teʼej tataʼaj yerijïx rkʼë jbʼaʼ xtkʼatzin xtyaʼöx jbʼaʼ kirajil kimä kalkʼwal o nyaʼöx chik nkʼaj toʼïk chkë, y kalkʼwal kan rkʼë ronojel kan nkiʼän riʼ (1Ti 5:4). Ye kʼa, ri nbʼanö chë ri teʼej tataʼaj kan kiʼ kikʼuʼx nkiʼän, ya riʼ yekitoʼ kalkʼwal rchë nkiyaʼ rqʼij Jehová, y ma xa xuʼ ta yekikʼiytisaj rchë yë ryeʼ yechajin kichë taq xkerjïx (3Jn 4).Teʼej tataʼaj, taq yeʼitoʼ iwalkʼwal rchë nkitzʼët achkë ütz nkiʼän rchë xtkitzüq kiʼ chqawäch apü, titjaʼ iqʼij rchë niyaʼ jun ütz ejemplo chkiwäch y keʼitoʼ rchë nkikʼuqbʼaʼ kikʼuʼx chrij Jehová. Tapeʼ kʼa ye koköj na, tikʼutuʼ chkiwäch chë nkʼatzin yesamäj (Pr 29:21; Ef 4:28). Taq yekʼïy qʼanäj, keʼitoʼ rchë nkiyaʼ kan chrij kestudio pan escuela. Tikanuj textos chpan qapublicaciones rchë xkeʼitoʼ ryeʼ rchë yë ri ütz xtkichaʼ xtkiʼän taq xtkitzʼët achkë xtkiʼän estudiar. Ri nkʼatzin niʼän rïx ya riʼ yeʼitoʼ iwalkʼwal rchë nkïl jun samaj ri xkertoʼ rchë xtkitzüq kiʼ chqä rchë xtjeʼ tiempo chkiwäch rchë nkitzjoj más le Biblia o rchë yeʼok precursores. w25.03 30, 31 peraj 15, 16

Chpan ri capítulo 65 rchë Isaías, Jehová xuʼij achkë rbʼanik xtuʼän kikʼaslemal ri winäq ri xkejeʼ chwäch ri jaʼäl ilew. Ri xuʼij ri profeta Isaías xtzʼaqät naʼäy mul chpan ri jnaʼ 537 taq majanä wä tpë Jesús. Chpan ri jnaʼ riʼ, ri judíos ri xkitzolij kiʼ che rä kimak xeʼel pä Babilonia y xetzolin pa kitinamit. Rkʼë rtoʼik Jehová, ryeʼ xkiyäk chik jmul Jerusalén, ri kan chöj wulan qa, y xkiʼän chik jmul jaʼäl che rä. Chqä xkiʼän rbʼanik ri templo; rchë ke riʼ, nyaʼöx chik jmul rqʼij Jehová chpan (Is 51:11; Zac 8:3). Ri xuʼij ri profeta Isaías xtzʼaqät chik jmul chkipan ri jnaʼ ri ye qʼaxnäq pä. Xtzʼaqät pa 1919, taq rsamajelaʼ Jehová xeʼelesäx pä chpan Babilonia la Grande. Kan chpan ri jnaʼ riʼ, ri jaʼäl ilew achiʼel ta xnmär chwäch jontir le Rwachʼlew. Ri winäq ri xkitzjoj Rqʼatbʼäl Tzij Dios xekʼiyär chqä xekiʼän kʼïy congregaciones. Ye kʼïy achiʼaʼ chqä ixoqiʼ ri nqä wä chkiwäch nkiʼän chʼaʼoj chqä yekiʼän tzʼil taq bʼanobʼäl xkitamaj rwäch Jehová y achiʼel ta xkiwäq kiʼ «kikʼë ri kʼakʼakʼ taq naʼoj ri kikʼwan kiʼ rkʼë ri rraybʼal Dios». w24.04 20, 21 peraj 3, 4

Chpan jojun tinamït, yë ri rteʼ rtat o rchʼalal jun winäq yechaʼö achoq rkʼë xtkʼleʼ wä ryä. Chpan nkʼaj chik tinamït, yë rfamilia o ramigos jun winäq ri ma kʼlan ta yekanun achkë ütz ntok rnovio o rnovia ryä. Ryeʼ nkikanuj rbʼanik rchë ryä nutamaj rwäch ri winäq riʼ, rchë ke riʼ nutzʼët we jnan jbʼaʼ ri nkiquʼ o ri nqä chkiwäch. We röj nkʼutüx utzil chqë chë tqabʼanaʼ jojun chkë riʼ, ronojel mul tnatäj chqë achkë nkajoʼ chqä achkë nkʼatzin chkë ri kaʼiʼ qachʼalal ri nqajoʼ röj chë nkitamaj kiwäch. We nqïl jun qachʼalal ri nqanaʼ röj chë ütz xttok rkʼlaj qamigo, qamiga o jun qachʼalal, tqatjaʼ qaqʼij rchë nqatamaj achkë rnaʼoj, achkë naʼoj ye kʼo rkʼë y achkë rbʼanon rachbʼilanïk rkʼë Jehová. Ri rachbʼilanïk rkʼë Dios ya riʼ kʼo más rqʼij, y ma yë ta rrajil o restudios. Tapeʼ xa bʼa achkë na xtkʼutüx chqë, ma tqamestaj ta chë yë ri qachʼalal ri najin yeqatoʼ xkechaʼö we xkekʼleʼ o manä. w24.05 23 peraj 11

Jun rbʼanik yeqatoʼ qachʼalal ri najin nkichʼaʼej kiʼ, ya riʼ nqachajij qiʼ rkʼë ri yeqaʼij. Kʼo mul, rkʼë jbʼaʼ xtkʼatzin xtqaqʼät qiʼ rkʼë riʼ (Pr 12:18). Jun tzʼetbʼäl, rkʼë jbʼaʼ röj nqajoʼ nqaʼij chkë ri nkʼaj chik chë ye kʼo jojun qachʼalal xeʼok novios, ye kʼa rkʼë jbʼaʼ yë ryeʼ ri nkajoʼ yeyaʼö rtzjol riʼ. Röj ma ütz ta nqtzjon chkij nixta nqtzjon itzel chrij ri nkichaʼ nkiʼän (Pr 20:19; Ro 14:10; 1Te 4:11). Chqä, ma ütz ta kʼo nqatzjoj o kʼo nqakʼutuj ri nukʼüt chë qayaʼon chik chwäch qan chë ryeʼ xkekʼleʼ.¿Y si kaʼiʼ qachʼalal ri najin nkichʼaʼej kiʼ nkijäch kiʼ? Ma tqatäj ta qaqʼij rchë nqatamaj achkë rma xkiyaʼ qa kiʼ nixta nqatoʼ rwiʼ jun ye kʼa ri jun chik nqtzjon itzel chrij (1Pe 4:15). We kaʼiʼ qachʼalal ri najin nkichʼaʼej kiʼ nkiyaʼ qa qiʼ, riʼ ma ntel ta chë tzij chë kan majun ütz ta xel chkiwäch, pa rkʼexel riʼ, ri xkitamaj kiwäch xertoʼ rchë xkichaʼ xkiʼän ri ütz. Ye kʼa qataman chqä chë ryeʼ xkebʼison rma ri xkichaʼ xkiʼän, rma riʼ ma tqamestaj ta yeqatoʼ. w24.05 31 peraj 15, 16

Jun chkë ri kowan nuyaʼ bʼis pa qan ya riʼ taq jun qachʼalal o jun qamigo nuyaʼ qa Jehová (Sl 78:40). Y, si röj kan jnan rbʼanon qawäch rkʼë ri winäq riʼ, kan más na chik nqbʼison chqä poqän nunaʼ qan. We rït kʼo jun awachʼalal o jun awamigo ryaʼon qa Jehová, ri xqʼaxaj Sadoc kowan xkaturtoʼ. Ryä xnmaj rtzij Jehová ye kʼa Abiatar xa xtoʼ Adonías. Taq ri qʼatöy tzij David ya riʼj wä chik chqä ya xa nkäm, Adonías, jun chkë rkʼajol ryä, xrajoʼ xmäj qa rqʼatbʼäl tzij tapeʼ Jehová nrajoʼ wä chë yë Salomón ntok qʼatöy tzij (1Cr 22:9, 10). Abiatar xa xtoʼ Adonías (1Re 1:5-8). Taq ryä xuʼän riʼ, xyaʼ qa rij chwäch David, Sadoc chqä chwäch Jehová. Sadoc chqä Abiatar ye sacerdotes wä, rma riʼ ryeʼ kʼïy jnaʼ jnan xesamäj (2Sa 8:17; 15:29; 19:11-14). w24.07 6 peraj 14, 15

¿Kʼo nkʼatzin wä nqatäj qaqʼij rchë nqachajij qiʼ rchë ma nqqä ta chpan jun mak? Jaʼ, kan kʼo nkʼatzin wä. Ri nqanaʼ taq nqmakun ma njunmatäj ta rkʼë ri nqanaʼ taq nqasmajij ri naʼoj yeryaʼ Jehová chqë, rma ya riʼ nuʼän chqë chë kan kiʼ qakʼuʼx nqaʼän (Heb 11:25; Sl 19:8). Y, ma tqamestaj ta chë Jehová xqr·än rchë nqaʼän ri nrajoʼ ryä (Gé 1:27). We xtqaʼän riʼ, chʼajchʼöj xtjeʼ qaconciencia y xtqkowin xtqïl qakʼaslemal ri ma xtkʼis ta (1Ti 6:12; 2Ti 1:3; Jud 20, 21). Kantzij na wä chë ri qachʼakul xa «majun rchqʼaʼ ta», ye kʼa reʼ ma ntel ta chë tzij chë ma xtqkowin ta xtqaqʼät qiʼ chwäch jun mak, rma Jehová xtqrtoʼ pä (Mt 26:41; 2Co 4:7). Chpan ri texto nuʼij chë ryä xtyaʼ ri uchqʼaʼ chqë ri petenäq rkʼë ryä. Ye kʼa röj nkʼatzin chqä nqaksaj qachqʼaʼ, ntel chë tzij, nqatäj qaqʼij ronojel qʼij rchë ma nqqä ta chpan jun mak. Jehová xtyaʼ pä qachqʼaʼ taq xtqakʼutuj che rä (1Co 10:13). Rkʼë rtoʼik ryä, röj xtqkowin xtqachajij qiʼ rchë ma xtqqä ta chpan jun mak. w24.07 19 peraj 19-21

Ri apóstol Pablo xuʼij che rä Timoteo —jun ukʼwäy bʼey pa congregación chqä— ri tzij ri kʼo chpan ri texto rchë re qʼij komä, chë kerqʼlaʼ chkiwäch jontir ri qachʼalal ri winäq ri xa najin yemakun. ¿Achkë najin nutzjoj kij Pablo taq xuʼij «jontir ri qachʼalal?». Ma ronojel ta mul ntzjon chrij jontir ri congregación. Kʼo mul xa xuʼ ntzjon chkij qachʼalal ri kitaman ri xuʼän ri winäq riʼ, rkʼë jbʼaʼ rma xkitzʼët o rma yë ryä xbʼin chkë. Ri ukʼwäy taq bʼey xa xuʼ chkë ri qachʼalal riʼ xtkiʼij wä chë xetzjon yän rkʼë ri qachʼalal ri xmakun chqä chë najin nyaʼöx rtoʼik. Kʼo mul, kan jontir ri congregación rtaman achkë xuʼän ri qachʼalal ri xmakun, o rkʼë jbʼaʼ xtkitamaj na. We ke riʼ, ri tzij «jontir ri qachʼalal» ntzjon chrij jontir ri congregación. Rma riʼ, jun ukʼwäy bʼey xtyaʼ jun rtzjol che rä ri congregación ri akuchï xtuʼij chë ri qachʼalal riʼ xqʼil kimä ri ukʼwäy taq bʼey. ¿Achkë rma nkʼatzin nbʼan riʼ? Pablo xuʼij: «Ke riʼ ri nkʼaj chik ma xtkitzeqelbʼej ta rij» chqä ma xkeqä ta chpan jun mak. w24.08 23, 24 peraj 16, 17

Nkʼatzin nqayaʼ qan chrij rsamaj Jehová tapeʼ xa bʼa achkë na xtbʼanatäj pa qakʼaslemal. Jesús xuʼij chë ri qachʼalal ri yechaʼon rchë yebʼä chkaj nkʼatzin nkitäj kiqʼij rchë ronojel mul jnan nuʼän kiwäch rkʼë Jehová, rchë ke riʼ xtyaʼöx qʼij chkë rchë xtkiqʼät tzij chpan Rqʼatbʼäl Tzij Dios. Ri qachʼalal ri yechaʼon rma Dios kan kiyoʼen chik ri qʼij taq xkekʼwäx rkʼë Jesús chlaʼ chkaj (Mt 24:40). Chkij ryeʼ nukʼambʼej wä tzij ri qʼopoj ri nutzjoj Apocalipsis. Ri qʼopoj riʼ xtkʼleʼ rkʼë Jesús chpan «rkʼlanen ri Aläj karneʼl» taq xtkʼis Armagedón (2 Te 2:1). Xa jbʼaʼ chik apü, Jesús xtqʼät tzij pa kiwiʼ ri winäq, ye kʼa majun rma nqaxiʼij qiʼ. We röj nqanmaj rtzij Qatat kʼo chkaj, ryä xtyaʼ pä qachqʼaʼ rchë xkeqaköchʼ ri kʼayewal, rchë ke riʼ kan ütz xtqtzʼetetäj «rma ri Rkʼajol ri Achï» (2Co 4:7; Lu 21:36). Rma riʼ xa bʼa akuchï na xtqïl wä qakʼaslemal, chlaʼ chkaj o chwäch Rwachʼlew, tqasmajij ri naʼoj xkʼüt qa Jesús kikʼë ri kʼambʼäl taq tzij xertzjoj. We röj xtqaʼän riʼ, ri Qatat kʼo chkaj kan kiʼ rkʼuʼx xtuʼän qkʼë, y rma ryä kowan nqrajoʼ, xttzʼibʼaj qabʼiʼ chpan ri wuj ri akuchï tzʼibʼatäl wä kibʼiʼ ri winäq ri xtyaʼöx kikʼaslemal (Da 12:1; Ap 3:5). w24.09 24, 25 peraj 19, 20

Rït chqä yakowin nawesaj pan ajolon jontir ri nbʼanö chawä chë yabʼison o nuʼän kaʼiʼ akʼuʼx. ¿Achkë rbʼanik naʼän riʼ? Jun ri ütz naʼän ya riʼ naquʼ rij jontir ri ütz awlon pan akʼaslemal chqä jontir abʼeyomal ri kʼo chik chlaʼ chkaj. Komä taquʼ rij achkë kilon ri winäq ri ma nkiyaʼ ta rqʼij Jehová. Ryeʼ xa xuʼ kʼo kikʼë ri nutzüj le Rwachʼlew chkë; xa xuʼ ya riʼ. Ri kʼo más rqʼij chkiwäch ya riʼ njeʼ jun ütz kisamaj o njeʼ kikʼë jontir ri nkajoʼ ryeʼ, rma ma nkiyoʼej ta chë kʼo ütz xtkïl chkiwäch apü. Ye kʼa Jehová rbʼin chawä rït chë chqawäch apü kan kʼïy achkë xtyaʼ chawä (Sl 145:16). Chqä, ma yakowin ta natamaj achkë ta rbʼanon akʼaslemal komä xa ta yë chik jun xachaʼ xaʼän ojer. Ye kʼa kʼo jun ri ütz nayaʼ chwäch awan: taq rït kʼo nachaʼ naʼän ri rkʼwan riʼ rkʼë nayaʼ rqʼij Jehová o yeʼatoʼ nkʼaj chik, ronojel mul xtjeʼ ri nkʼatzin chawä chqä jontir ri nbʼanö chawä chë kiʼ akʼuʼx naʼän. w24.10 27 peraj 12, 13