Proverbios 11:1-31
11 Jeobá nawi̱yu̱u̱ʼ kaʼyoo balanza dí tsígiéwan májánʼ,mú mbá báscula* rí nagiéwan májánʼ nadxuu a̱jkiu̱u̱n eʼni.+
2 Índo̱ mbáa xa̱bu̱ naʼnimbamínáʼ, rúʼko̱ má na̱jkha̱ kayáa magajnúu gamajkuu,+mú xa̱bu̱ wabaaʼ nindxu̱u̱ xa̱bu̱ bi̱ najmañuu.+
3 Xa̱bu̱ jmbiin nunimbu̱ún kuyáá Dios ga̱jma̱a̱ xúgíʼ a̱jkiu̱ún ga̱jma̱a̱ rúʼko̱ nambáñúún muni̱ rí májánʼ,+mú xa̱bu̱ bi̱ nuni̱ nduwaʼ maguma gámbíin.+
4 Dí maraʼdáá wéñuuʼ* nda̱a̱ dí gáyambáá náa mbiʼi dí gákásngáñu̱u̱ʼ Dios,+mú rí matani̱ dí májánʼ maʼni kriña̱a̱nʼ mu xákáñáaʼ.+
5 Naxtáa májánʼ xa̱bu̱ jmbii numuu dí naʼni rí májánʼ,mú xa̱bu̱ ra̱májáanʼ namínúuʼ ga̱jma̱a̱ numuu ra̱májánʼ dí naʼni.+
6 Xa̱bu̱ jmbii maguma kríya̱a̱ʼ numuu rí naʼni dí májánʼ,+mú numuu dí ra̱ʼkhá tháán egua̱ʼa̱ magiʼdoo xa̱bu̱ bi̱ naʼni nduwaʼ, rúʼko̱ maʼga̱nú mani̱ndxu̱u̱ xóo mbá tsáʼkhá náa ikhaa.+
7 Índo̱ mbáa xa̱bu̱ ra̱májáanʼ nakháñuu, naguámbáa ma̱ngaa dí gíʼthu̱u̱n,ga̱jma̱a̱ xúgíʼ dí nigi̱ʼthu̱u̱n maʼni ga̱jma̱a̱ tsiaki̱i̱ ndrígóo xáʼga̱nú marigá.+
8 Xa̱bu̱ májáanʼ naguma kríya̱a̱ʼ náa gamiéjunʼ,mú xa̱bu̱ ra̱májáanʼ namínúuʼ.+
9 Rí naʼthí xa̱bu̱ ra̱májáanʼ* naʼni rí magawúunʼ xa̱bu̱ numbaaʼ ga̱jma̱a̱,mú naguma káwíin xa̱bu̱ míjíinʼ numuu rí ikhiin guáʼdáá ku̱ma̱ rí nda̱ñúunʼ.+
10 Rí májánʼ dí nuni̱ xa̱bu̱ míjíinʼ naʼni rí maʼdxúún xa̱bu̱ xuajin,ga̱jma̱a̱ índo̱ gáguma gámbíin xa̱bu̱ ra̱míjíinʼ ra̱ʼkhá tháán gáʼdxún xa̱bu̱ xuajin.+
11 Ga̱jma̱a̱ numuu dí naguma tsajkurámíinʼ xa̱bu̱ míjíinʼ, xuajin na̱jkha̱nú nagiʼdoo numuu,+mú ga̱jma̱a̱ numuu ajngáa rí nuthi xa̱bu̱ ra̱míjíinʼ xuajin naguma gámbáa.+
12 Xa̱bu̱ bi̱ nda̱a̱ a̱jkiu̱u̱n tséʼyamajkhuu xa̱bu̱ numbaaʼ ga̱jma̱a̱,mú bi̱ najmaa nandxa̱ʼóo májánʼ edxu̱u̱ tséʼthí nimbá.+
13 Bi̱ naʼthí dí raʼkhí ga̱jma̱a̱ numún eʼwíinʼ jngruigo̱o̱ raʼthí dí rakáʼyoo mudxawíín eʼwíinʼ,+mú xa̱bu̱ jmbii najmañuu nayéjxi̱ ngo̱ʼo̱o̱ dí ragíʼmaa mudxawíín eʼwíinʼ.
14 Índo̱ nda̱a̱ mbá májánʼ ikha, xa̱bu̱ xuajin numíniiʼ,mú náa kúwá mbaʼin bi̱ nuxna consejo xúgíʼ nagájnuu májánʼ.*+
15 Bi̱ naxná ajngóo dí maʼni̱i̱ gidxawúu xa̱bu̱ bi̱ na̱ʼkha̱á magíʼnuu dí ra̱májánʼ,+mú bi̱ tsékudaminaʼ maʼni rígi̱ maxtáa májánʼ.
16 Nduyamajkuíí mbáa a̱ʼgu̱ bi̱ ra̱ʼkhá tháán májánʼ a̱jkiu̱u̱n,+mú xa̱bekha bi̱ ra̱míjíinʼ i̱ndó nduyáʼ rí maguaʼdáá.
17 Xa̱bu̱ bi̱ májánʼ a̱jkiu̱u̱n naxtáa má májánʼ ikhaa,+mú xa̱bu̱ ra̱májáanʼ ikhaa má eʼni gínáminaʼ.*+
18 Xa̱bu̱ ra̱májáanʼ nagruigúu mbá rí nda̱a̱ numuu,+mú xa̱bu̱ bi̱ naʼni rí májánʼ nagruigúu mbá rí gíʼdoo numuu.+
19 Bi̱ xtáa xawii má xúʼko̱ maʼni rí májánʼ, maxtáa,+mú bi̱ naʼni má xúʼko̱ dí ra̱májánʼ, makhañúu.
20 Jeobá nawi̱yu̱u̱ʼ kaʼñún bi̱ ra̱májánʼ a̱jkiu̱ún,+mú bi̱ nagún ragúunʼ runi̱ dí ikhaa nanigu̱u̱ʼ nadxuu a̱jkiu̱u̱n kaʼñún.+
21 Ma̱ndoo ma̱ta̱ya̱a̱ gajkhun rígi̱, dí xa̱bu̱ ra̱májáanʼ mamínuuʼ má tsiaki̱i̱,+mú e̱jñu̱ún xa̱bu̱ míjíinʼ xúmíniiʼ.
22 Mbáa a̱ʼgu̱ mitsiʼyáa bi̱ tsémajkhuu rí mandxa̱ʼóo májánʼ edxu̱u̱,nindxu̱u̱ xóo mbá xábí oro dí gídáʼ náa rakhóo a̱ga.
23 Dí nandún xa̱bu̱ míjíinʼ naʼni marigá dí májánʼ,+mú dí guáʼthi̱i̱n xa̱bu̱ ra̱míjíinʼ naʼni rí makásngañu̱u̱ʼ kaʼñún Dios.
24 Xtáa bi̱ naxná ga̱jma̱a̱ xúgíʼ a̱jkiu̱u̱n rí gíʼdoo ga̱jma̱a̱ nagiʼdoo itháan,+ga̱jma̱a̱ xtáa bi̱ nayéjxi̱ nga̱jo̱o̱ dí gíʼmaa maxná, mú naʼni itháan ngínáa.+
25 Bi̱ naxná rí gíʼdoo maguma tsajkurámaaʼ*+ga̱jma̱a̱ bi̱ naʼni̱i̱ a̱jkiu̱ún eʼwíinʼ mbayáa tsiaki̱i̱.+
26 Xa̱bu̱ xuajin mutatsríguíi bi̱ tsíyoo gáguju̱u̱n tsígáʼ,mú maguma tsajkurámaaʼ bi̱ maguju̱u̱n.
27 Xa̱bu̱ bi̱ ndayáʼ maʼni rí májánʼ maʼndún kuyáá,+mú bi̱ ndayáʼ maʼni dí ra̱májánʼ, dí ra̱májánʼ má gágruigúu.+
28 Bi̱ naku̱mu̱u̱ kaʼyoo dí gíʼdoo, mamínuuʼ,+mú xa̱bu̱ májáanʼ maxtáa májánʼ xóo ixi̱ dí nagu̱u̱ inúu.+
29 Bi̱ naʼni rí muguaʼdáá xkujndu bi̱ kúwá náa goʼwóo, nda̱a̱ rí gáda̱a̱ʼ,*+ga̱jma̱a̱ bi̱ skágui̱i̱nʼ maʼga̱nú mani̱ndxu̱u̱ bi̱ mambáyúu xa̱bu̱ bi̱ najmañuu.
30 Dí naʼni xa̱bu̱ májáanʼ nindxu̱u̱ xóo mbá ixi̱ rí ndaʼya,+ga̱jma̱a̱ bi̱ naxkajxi̱i̱n eʼwíinʼ muni̱ rí májánʼ nindxu̱u̱ xa̱bu̱ bi̱ najmañuu.+
31 Nakujmaa kaʼwu, dí á mu náa tsu̱du̱u̱ ku̱ba̱ʼ xa̱bu̱ májáanʼ nagruigúu dí kaʼyoo,¡iwáá lá xa̱bu̱ ra̱májáanʼ ga̱jma̱a̱ bi̱ naʼni aʼkhá xámínuuʼ rá!+
