Ri rabelela uri vhathu vhanzhi nga hune zwa nga konadzea ngaho, vha thetshelese zwine ra vha vhudza nahone vha nange u shumela Yehova na riṋe zwino. Fhedzi hu pfi mini nga ha vhathu vhane vha si ṱoḓe u thetshelesa musi ri tshi khou vha sevha zwino, u katela na mashaka ashu? Zwi nga itea uri Yehova a tshidze vhathu vhane vha ḓo vha na lutendo khae musi vha tshi vhona Babele Ḽihulu ḽi tshi fheliswa. Arali zwo ralo, ndi zwa ndeme uri ri bvele phanḓa ri tshi vha vhudza nga hazwo zwino. Ṱhogomelani uri zwine ra vha vhudza zwone zwino zwi nga vha zwone zwine zwa ita uri vha humbule zwiṅwe nga tshenetsho tshifhinga. (Vhambedzani Hesekiele 33:33.) Khamusi vha nga humbula tsevho ye vha i pfa kha riṋe, zwenezwo zwa ita uri vha ḓe vha shumele Yehova na riṋe tshifhinga tshi sa athu fhela. U tou fana na mulindadzhele wa ngei Filipi we a rembuluwa nga murahu ha “mudzinginyo muhulu,” khamusi vhaṅwe vha sa thetshelesi zwino vha nga rembuluwa musi vha tshi vhona hu tshi fheliswa Babele Ḽihulu.​—Mish. 16:25-34. w24.05 17 ¶9-10

Ri wana ngudo ya ndeme kha zwe muapostola Paulo a zwi ṅwalela Vhakriste vha Vhahevheru. Vhaṅwe vhavho vho litsha u khwaṱhisa vhushaka havho na Yehova; zwa tou nga vho ‘humela murahu vha vho ṱoḓa mafhi, hu si zwiḽiwa zwo dziaho.’ (Vhahev. 5:12) Vho kundelwa u guda na u ṱanganedza zwithu zwiswa zwe Yehova a vha a tshi khou vha gudisa tshivhidzoni. (Mir. 4:18) Sa tsumbo, vhunzhi ha vhatendi vha Vhayuda vho vha vha tshi kha ḓi ṱoḓa hu tshi tevhedzwa Mulayo wa Mushe naho ho vha ho no fhela miṅwaha ya 30 wonoyo Mulayo wo fheliswa nga nṱhani ha tshiṱhavhelo tsha Kristo. (Tito 1:10) Paulo o vha a tshi khou lingedza u vha thusa uri vha tende ngoho yo dzikaho ye a vha a tshi khou vha gudisa yone. Vhurifhi he a vha ṅwalela hone ho vha thusa u vhona uri nḓila ntswa ya u gwadamela Yehova hu tshi shumiswa Yesu yo vha i ya khwine. Ho dovha ha vha ṱuṱuwedza u bvela phanḓa vha tshi huwelela.​—Vhahev. 10:19-23. w24.04 6 ¶15

Ho no lovha vhathu vha dzimiḽioni u bva tshee Adamu na Eva vha ṱanganela na Saṱhane kha u shandukela Yehova. Hu ḓo itea mini kha vhenevho vhathu? Tshivhalo tshiṱuku tsha vhatevheli vha Yesu Kristo vha 144 000 vha ḓo vuswa uri vha tshile ṱaḓulu lwa tshoṱhe. (Nzumb. 14:1) Tshigwada tsha vhanna na vhafumakadzi vha fhulufhedzeaho vhane vha funa Yehova vha ḓo vha tshipiḓa tsha mvuwo ya “vho lugaho” nahone vha ḓo tshila lwa tshoṱhe kha ḽifhasi arali vha dzula vha tshi fhulufhedzea kha Miṅwaha Ya Tshigidi Ya U Vhusa Ha Kristo na musi vha tshi lingwa lwa u fhedzisela. (Dan. 12:13; Vhahev. 12:1) Zwiṅwe hafhu, kha Miṅwaha Ya Tshigidi Ya U Vhusa Ha Kristo, vhathu “vha songo lugaho,” u katela na vhathu vhe vha si wane tshibuli tsha u shumela Yehova kana “vhe vha ita zwivhi,” vha ḓo wana tshibuli tsha u shandula nḓila dzavho vha vha vhashumeli vha Yehova vha fhulufhedzeaho. (Yoh. 5:29; Luka 23:42, 43) Naho zwo ralo, vhaṅwe vhathu vho vha vhe vhavhi, lwe Yehova a ita phetho ya uri a vha nga ḓo vusiwa na luthihi.​—Luka 12:4, 5. w24.05 2 ¶3; 5 ¶15; 6 ¶17

Muthu ane a ṱoḓa u takalelwa nga Yehova u tea u “amba ngoho mbiluni yawe.” (Ps. 15:2) Hezwi a zwi kateli fhedzi u sa zwifha. Yehova u ṱoḓa ri tshi fhulufhedzea kha zwoṱhe zwine ra amba na u ita. (Vhahev. 13:18) Zwenezwi ndi zwa ndeme “ngauri Yehova u vhenga wa vhufhura, fhedzi u vha khonani ya tsini-tsini na o lugaho.” (Mir. 3:32) Ane a “amba ngoho mbiluni yawe” ha ḓiiti u nga u thetshelesa Yehova musi e vhathuni, ngeno a sa tevhedzi milayo yawe musi e eṱhe. U iledza u vha na vhufhura. Muthu ane a vha na vhufhura a nga thoma u humbula uri a si tshifhinga tshoṱhe hune milayo ya Yehova ya vhuyedza. (Yak. 1:5-8) A nga thoma u sa thetshelesa Yehova kha zwithu zwine a vhona zwi si zwa ndeme. Zwi nga vhonala zwi tshi nga a hu na masiandoitwa a zwithu zwo khakheaho zwine a khou zwi ita nahone zwenezwo zwi nga ita uri a thome na u ita zwithu zwivhi nga ho kalulaho. Naho a tshi khou humbula uri u khou shumela Yehova, u vha a tshi khou ḓiḓodza museṱo maṱoni. (Muh. 8:11) Fhedzi riṋe ri ṱoḓa u fhulufhedzea kha zwoṱhe zwine ra ita. w24.06 10 ¶7-8

Vhathu vha Yehova vha funa ngoho i re Ipfini ḽa Mudzimu. Zwine ra zwi tenda zwo thewa khayo. (Vharoma 10:17) Ri a tenda uri Yehova o vhea tshivhidzo tsha Vhukriste sa “thikho ya ngoho.” (1 Tim. 3:15) Saṱhane u khou lwa nga nungo dzoṱhe uri a ri litshise u fhulufhela Bivhili kana vhulivhisi vhu bvaho ndanguloni ya Mudzimu. (Vhaef. 4:14) Hu si kale Saṱhane u ḓo shumisa mazwifhi madaladala u itela u fhura vha dzitshaka uri vha lwe na Yehova. (Nzumb. 16:13, 14) Ri ḓivha na uri Saṱhane u ḓo lwa nga nungo dzoṱhe uri a xedze vhathu vha Mudzimu. (Nzumb. 12:9) Ndi ngazwo zwi zwa ndeme uri ri kone u fhambanya ngoho na mazwifhi na u ḓigudisa u tevhedza ngoho. (Vharoma 6:17; 1 Pet. 1:22) Zwenezwi ndi zwa ndeme ngauri zwi ḓo ri thusa u ponyoka maṱungu mahulu! w24.07 8 ¶1-3

Musi Yehova a tshi ita uri Vhaisiraele vha vhe lushaka lwawe, o vhofha navho mulanga nahone vha mu fhulufhedzisa uri vha ḓo tevhedza milayo ye a vha ṋea yone. Yehova o vha fhulufhedzisa uri o vha a tshi ḓo vha tsireledza na u vha fhaṱutshedza arali vha tevhedza milayo yawe. Fhedzi arali Vhaisiraele vha mu shandukela khamusi nga u gwadamela miṅwe midzimu, o vha a si tsha ḓo vha fhaṱutshedza nahone vho vha vha tshi ḓo tambula. Zwenezwo zwo vha zwi sa ḓo amba uri Yehova o vha laṱa tshoṱhe lune vha nga si kone u dovha vha lugisa vhushaka havho nae. Vho vha vha tshi nga ‘vhuyelela kha Yehova Mudzimu wavho vha thetshelesa zwine a zwi amba.’ (Dot. 30:1-3, 17-20) Zwenezwi zwi amba uri vho vha vha tshi nga rembuluwa. Arali vha rembuluwa Yehova o vha a tshi ḓo sendela tsini navho a dovha a vha fhaṱutshedza. Vhathu vhe Yehova a vha nanga vho mu shandukela lunzhi-lunzhi. Zwenezwo zwo ita uri vha tambule. Fhedzi Yehova ho ngo vha fhelela mbilu, o dzula a tshi lingedza u vha thusa uri vha dovhe vha mu shumele. O dzula a tshi rumela vhaporofita uri vha kwengweledze vhathu vhawe uri vha rembuluwe vha dovhe vha mu shumele nga mbilu yoṱhe.​—2 Dzikh. 17:13, 14. w24.08 9 ¶4-5

Nnga murahu ha tshifhinganyana musi Yesu o no fa nga 33 C.E., Vhakriste vhe vha vha vha tshi dzula Yerusalema na Yudea vho ṱangana na vhuimo vhu konḓaho. Nga tshenetsho tshifhinga, ho vha hu tshi kha ḓi tou bva u thomiwa tshivhidzo tsha Vhukriste nahone Vhakriste vho vha vha tshi khou tovholwa nga nḓila i vhavhaho. Nga murahu ha miṅwaha i ṱoḓaho u vha 20, ho vha na nḓala, zwa ita uri Vhakriste vha tambule. (Mish. 11:27-30) Nga vho 61 C.E., nḓila ye vha vha vha tshi khou tovholwa ngayo ya fhungudzea, fhedzi zwihulu zwo vha zwi tshee phanḓa. Nga tshenetsho tshifhinga, Yehova o hevhedza muapostola Paulo uri a vha rumele vhurifhi. Honovhu vhurifhi ho vha vhu tshi ḓo vha thusa uri vha ḓilugiselele nḓila ye vha vha vha tshi ḓo tovholwa ngayo. Vhurifhi he Vhahevheru vha ṅwalelwa hone ho swika nga tshifhinga tsho teaho ngauri mulalo we vha vha vhe nawo wo vha u tshi ḓo fhela hu si kale. Paulo o vha ṋea nyeletshedzo ye ya vha i tshi ḓo vha thusa uri vha kone u konḓelela zwe vha vha vha tshi ḓo ṱangana nazwo. w24.09 8 ¶1-2

Musi ri tshi khou pfa vhuṱungu, vhahashu vha nga ri ‘khuthadza vhukuma.’ (Vhakol. 4:11) Yehova a nga shumisa vhahashu u itela u sumbedza uri u a ri funa. Vhahashu vha nga ri khuthadza nga u fhedza tshifhinga na riṋe na nga u ri thetshelesa musi ri tshi amba nḓila ine ra khou ḓipfa ngayo. Vha nga ri ṱuṱuwedza nga luṅwalo lu bvaho Bivhilini kana vha rabela na riṋe. (Vharoma 15:4) Nga tshiṅwe tshifhinga, muṅwe wahashu a nga kha ḓi ri humbudza nḓila ine Yehova a dzhia ngayo zwithu, zwenezwo zwa ri thusa uri ri kone u vha na mavhonele avhuḓi na uri ri dzike. Vhahashu vha nga ita na u ri thusa nga u ri ṋea zwiḽiwa musi ro tsikeledzea. Nga tshiṅwe tshifhinga, ri tea u humbela thuso uri vhaṅwe vha kone u ri thusa. (Mir. 17:17) Fhedzi vha nga vha vha sa ḓivhi nḓila ine ra khou ḓipfa ngayo kana vha sa ḓivhi uri ri khou ṱoḓa u thuswa nga mini. (Mir. 14:10) Ni nga amba na khonani yaṋu na mu vhudza nḓila ine na khou ḓipfa ngayo. Ni nga ita na u mu vhudza uri ndi mini zwine na khou ṱoḓa u thuswa ngazwo. Ni nga khetha u amba na muhulwane kana vhahulwane vhavhili vhane na pfa no vhofholowa u amba navho. Vhaṅwe vhahashu vha tshifumakadzini vho wana zwi tshi vha lelutshela u amba na muṅwe wahashu wa tshifumakadzini o vhibvaho. w24.10 10 ¶15-16

Vhunzhi ha vhathu vha ḽa zwiḽiwa zwi re na pfushi na u lingedza u ita nyonyoloso tshifhinga tshoṱhe uri vha vhe na mutakalo wavhuḓi. Fhedzi a vha lavheleli u tshila tshoṱhe. Vha nga vha vha tshi humbula uri a zwi konadzei u wana vhutshilo vhu sa fheli. Naho zwo ralo, kha Yohane 3:16 na kha 5:24, Yesu o amba uri zwi a konadzea u wana “vhutshilo vhu sa fheli.” Ḽiṅwe ḓuvha Yesu o ṋea gogo ḽa vhathu vhurotho na khovhe nga lwa vhuṱolo. Zwenezwo zwo vha zwi zwithu zwi mangadzaho, fhedzi zwe a zwi amba nga murahu zwo vha zwi tshi mangadza na u fhirisisa. O vhudza gogo ḽa vhathu vhe vha vha vho mu tevhela ngei Kapernaume tsini na khunzi-khunzi ya Galilea, uri o vha a tshi ḓo vusa vhafu na uri vho vha vha tshi ḓo tshila lwa tshoṱhe. (Yoh. 6:39, 40) Zwe Yesu a zwi amba zwi ni khwaṱhisedza uri a nga vha vusa, na kona u tshila lwa tshoṱhe ni navho. w24.12 8 ¶1-2

Muvhigo u bvaho kha vha World Health Organization u sumbedza uri vhanna vhanzhi vha a tambudza vhafumakadzi vhavho nga u vha rwa, u vha sema kana u vha fara nga dziṅwe nḓila dzi si dzavhuḓi. Vhanna vhane vha fara vhafumakadzi vhavho nga dzenedzo nḓila vha a lingedza u zwi dzumba musi vhe vhukati ha vhaṅwe vhathu. Ndi mini zwine zwa ita uri vhaṅwe vhanna vha tambudze vhafumakadzi vhavho? Vha nga vha vha tshi itiswa ngauri vho aluswa nga khotsi we a vha a tshi tambudza mme avho nahone zwenezwo zwi nga vha zwi tshi ita uri vha vhone u nga u tambudza vhafumakadzi a zwo ngo khakhea. Vhaṅwe vha ṱuṱuwedzwa nga mvelele yavho, ine ya ṱuṱuwedza uri munna wa vhukuma u tea u sumbedza mufumakadzi wawe uri munna ndi nnyi. Vhaṅwe vhanna a vho ngo gudiswa u langa maḓipfele avho, u katela na u langa mbiti dzavho. Vhaṅwe vhanna vha dzula vha tshi ṱalela pornography nahone zwenezwo zwi ita uri vha vhe na mavhonele a si avhuḓi nga ha vhafumakadzi na nga ha zwa vhudzekani. Zwiṅwe hafhu, mivhigo i sumbedza uri dziedzi ḽa COVID-19 ḽo ita  uri dzenedzi thaidzo dzi tou ṋaṋa. Fhedzi munna ho ngo tea u tambudza mufumakadzi wawe nga tshiitisi naho tshi tshifhio. w25.01 8 ¶2-3

Yesu o ri vhudza Mulayo wa ndemesa une ra tea u u tevhedza, une wa ri: “U tea u funa Yehova Mudzimu wau nga mbilu yau yoṱhe, na nga zwoṱhe zwine wa vha zwone, na nga nungo dzau dzoṱhe, na nga ṱhalukanyo yau yoṱhe.” (Luka 10:27) Zwenezwo zwi amba uri ri tea u funa Yehova nga zwoṱhe zwine ra vha nazwo na nḓila ine ra vha ngayo. Hezwi zwi katela zwine ra zwi tama, maḓipfele ashu na nungo dzashu. Zwi dovha zwa katela na nḓila ine ra humbula ngayo. Ndi ngoho uri ri nga si pfesese nḓila ine Yehova a humbula ngayo nga vhuḓalo. Fhedzi ri nga guda u “humbula u fana na Kristo.” Zwenezwo zwi ḓo ri thusa u pfesesa dziṅwe nḓila dzine Yehova a humbula ngadzo, ngauri Yesu u ḓivha nga vhuḓalo nḓila ine Khotsi awe a humbula ngayo.​—1 Vhakor. 2:16. w25.03 8 ¶1

Yesu o vha a tshi fana na Adamu musi Adamu a sa athu ita tshivhi. (1 Vhakor. 15:45) Nga nṱhani ha uri Yesu o ri fela, o kona u badela zwe Adamu a xelelwa ngazwo. (Vharoma 5:19) Yesu o mbo ḓi vha “Adamu wa u fhedza.” Nga zwenezwo, a zwi ṱoḓei uri hu dovhe hu ḓe muṅwe muthu a si na tshivhi uri a badele zwe Adamu a xelelwa ngazwo. Yesu o fa “luthihi nahone lwa tshoṱhe.” (Vhahev. 7:27; 10:12) Ndi phambano ifhio i re hone vhukati ha u pfumedzana na tshirengululi? U pfumedzana ndi musi Yehova a tshi ita uri a dovhe a vhe na vhushaka havhuḓi na vhathu. Tshirengululi ndi tshone tshine tsha ita uri vhathu vha re na tshivhi vha kone u pfumedzana na Mudzimu. Tshenetshi tshirengululi ndi malofha a Yesu Kristo e a shululwa a tshi itela riṋe.​—Vhahev. 9:14. w25.02 5 ¶12-13

Musi ri milingoni ri tea u livhisa ṱhogomelo kha zwine zwa vha zwa ndeme vhukuma. Diabolo u amba uri musi ri khou sedzana na vhuimo vhu konḓaho ri ḓo laṱa Yehova, nga zwenezwo, zwine ra zwi ita musi ri khou sedzana na milingo zwi kwama Yehova. (Yobo 1:10, 11; Mir. 27:11) Musi ri tshi dzula ri tshi konḓelela hu sa londwi milingo, ri vha ri khou sumbedza uri ri funa Yehova na u sumbedza uri Saṱhane ndi muzwifhi. Naa ni khou tovholwa nga muvhuso wa hune na dzula hone? Naa ni na thaidzo ya zwa masheleni? Naa vhathu vhane na huwelela khavho a vha ṱoḓi u thetshelesa mafhungo maḓifha? Kana naa ni khou sedzana na muṅwe mulingo vho? Arali zwo ralo, ni humbule uri vhuimo haṋu vhu ni vulela tshibuli tsha u takadza mbilu ya Yehova. Ni humbule na uri a nga si tende ni tshi lingwa lune na sa ḓo kona u konḓelela. U ḓo ni ṋea nungo uri ni kone u konḓelela. w24.06 22 ¶9

Naa ni a ḓivha uri ndi zwithu zwifhio kana ndi vhuimo vhufhio vhune ha nga ni linga nga hu leluwaho? Zwi nga vha khombo u ḓifhura ra humbula uri a ri na vhushayanungo kana uri ri nga si ite vhukhakhi. (1 Yoh. 1:8) Ni songo hangwa uri na Paulo o amba uri na “vhane vha livhiswa nga muya mukhethwa” vha nga wela mulingoni arali vha sa ṱhogomela. (Vhagal. 6:1) Ri tea u fhulufhedzea musi ri tshi ḓiṱolisisa nahone ri ḓivhe uri ndi vhushayanungo vhufhio vhune ra vha naho.(2 Vhakor. 13:5) Musi ri tshi vho ḓivha uri ndi vhuimo vhufhio kana uri ndi mini zwine zwa ri linga nga hu leluwaho, ri fanela u ita mini? Ri tea u finya dza khwaṱha uri ri si tende zwenezwo zwithu zwi tshi ri linga. Sa tsumbo, zwifhingani zwa Bivhili, fhethu he zwa vha zwo leluwa uri maswina a dzhene ngaho musi a tshi ṱhasela muḓi, ndi magetheni. Ndi ngazwo ho vha hu tshi vhewa maswole manzhi uri a linde magethe u itela u tsireledza muḓi. Nga hu fanaho, u itela uri ri si wele mulingoni, na riṋe ri tea u ḓilindesa kha zwithu zwine zwa nga ri linga nga hu leluwaho.​—1 Vhakor. 9:27. w24.07 15 ¶5-7

Mishumo mivhuya ye ya ambiwa kha ndimana ya ṋamusi i katela u huwelela mafhungo maḓifha. Nga zwenezwo, musi ri tshi vhala Ipfi ḽa Mudzimu na u elekanya nga haḽo, lutendo lwashu kha Yehova lu a khwaṱha nahone ra vhona uri ndi ngani zwi zwa ndeme u huwelela mulaedza wa Muvhuso. U itela u vhuyelwa nga ho engedzeaho nga Ipfi ḽa Mudzimu, ri tea u ḓiṋea tshifhinga tsho eḓanaho tsha u vhala, u guda na u elekanya nga haḽo. Ri songo zwi ita ro dzhaha. Arali na vhala luṅwalo lune zwa khou ni konḓela u lu pfesesa, ni songo sokou fhira. Nṱhani hazwo, gudani zwo engedzeaho nga ha lwonolo luṅwalo ni tshi shumisa Watch Tower Publications Index kana Research Guide for Jehovah’s Witnesses. Arali na ḓiṋea tshifhinga musi ni tshi khou guda, zwi ḓo ita uri ni vhe na fhulufhelo ḽo engedzeaho kha uri zwine Bivhili ya zwi amba ndi ngoho. (1 Vhathes. 5:21) U vha na vhungoho ho engedzeaho zwi ḓo ni thusa uri ni ḓiphiṋe nga u vhudza vhaṅwe zwe na zwi guda. w24.04 15 ¶4-5

Davida o amba uri ‘Yehova ndi wavhuḓi, o ḓiimisela u hangwela.’ (Ps. 86:5) Mika o ri: “Ndi ufhio Mudzimu ane a nga iwe, ane a hangwela vhukhakhi na u sa humbula vhutshinyi?” (Mika 7:18) Yesaya o amba uri: “Muvhi nga a ṱutshele nḓila dzawe, muvhi a laṱe mihumbulo yawe; nga a vhuyelele kha Yehova ane a ḓo mu khathutshela, kha Mudzimu washu, ngauri u ḓo mu hangwela tshoṱhe.” (Yes. 55:7) U itela u edzisa Yehova, vha tshivhidzo tsha Korinta vho vhudzwa uri vha tea u ṱanganedza munna o rembuluwaho na u mu khwaṱhisedza uri vha a mu funa. Musi vha tshi thetshelesa honoho vhulivhisi vho vha vha tshi khou sumbedza uri vha a “thetshelesa kha zwithu zwoṱhe.” Naho onoyo munna o vha o bviswa tshivhidzoni lwa miṅwedzi i si gathi fhedzi, o rembuluwa. Nga zwenezwo, vhahulwane vha tshivhidzo vho vha vhe si tsheena tshiitisi tsha u lindela tshiṅwe tshifhinga tsho engedzeaho vha sa athu mu vhuyedzedza tshivhidzoni. w24.08 17-18 ¶12-13

Ri khou tshila kha tshifhinga tshine ha ḓo itea tshanduko nnzhi. Hu si kale Yesu u ḓo haṱula vhathu vhoṱhe vhane vha khou tshila kha ḽifhasi. Yesu o ri vhudza zwine zwa ḓo itea musi a sa athu u haṱula. O ṋea vhafunziwa vhawe “tshiga” tshine tsha ḓo sumbedza u vha hone hawe na tsha “vhufhelo ha shango.” (Mat. 24:3) Zwe a zwi amba zwo ṅwaliwa kha Mateo ndima 24 na 25 na kha Marko ndima 13 na kha Luka 21. Yesu o shumisa zwifanyiso zwiraru u itela u ri thusa uri ri ḓilugiselele tshifhinga tsha vhufhelo. Zwenezwo zwifanyiso zwi ri thusa u vhona uri ndi mini zwine ra tea u zwi iledza. Yesu o shumisa tshifanyiso tsha nngu na mbudzi, tshifanyiso tsha vhasidzana vho ṱalifhaho na vha matsilu na tshifanyiso tsha talente. Tshifanyiso tshiṅwe na tshiṅwe tshi ri thusa u pfesesa uri Yesu u ḓo sedza zwine vhathu vha ita musi a tshi haṱula. w24.09 20 ¶1-2

Humbulani nga ha Yesu Kristo ane a vha tsumbo yashu khulwanesa. Zwithu zwoṱhe zwe a zwi ita, o zwi ita ngauri u a funa Yehova na u funa vhathu. U funa Yehova na u funa vhathu zwo mu ṱuṱuwedza uri a vhe mushumi wa biko na u mu ṱuṱuwedza uri a ite mishumo ye vhaṅwe vha vha vha tshi i dzhia i ya fhasi. (Mat. 20:28; Yoh. 13:5, 14, 15) Arali na inwi ni tshi khou ṱoḓa u vha mushumeli nga nṱhani ha uri ni funa Yehova na vhathu, Yehova u ḓo ni fhaṱutshedza na u ni thusa uri ni swikelele zwipikwa zwaṋu zwi fanaho na u vha mushumeli. (1 Pet. 5:5) Kanzhi vhathu shangoni vha dzhiela nṱha vhathu vhane vha lingedza u vha vhomakone kha zwine vha zwi ita. Fhedzi ndanguloni ya Yehova zwithu a zwi itwi nga yeneyo nḓila. Wahashu ane a edzisa Yesu nga u ita zwithu nga nṱhani ha uri u a funa vhaṅwe, a nga si ḓo ṱoḓa u langa vhaṅwe kana uri vha mu dzhie e wa ndeme. Arali muthu ane a ṱoḓa vhaṅwe vha tshi mu dzhia e wa ndeme a vhewa uri a shume sa mushumeli tshivhidzoni, a nga si ḓo ṱoḓa u ita mishumo ine vhaṅwe vha vhona u nga a si ya ndeme. A nga vhona u nga vhuimo hawe a vhu mu tendeli uri a ite mishumo yo raloho.​—Yoh. 10:12. w24.11 15 ¶6-7

U mona na shango ḽoṱhe, hu khou ṱoḓea vhanna vho engedzeaho vhane vha nga shuma zwivhidzoni. (Vhaef. 4:8) Arali ni wahashu wa tshinnani o lovhedzwaho, naa ni nga kona u thusa? (Mir. 3:27) Naa ni khou shumela kha uri ni vhe mushumeli tshivhidzoni? Arali no no vha mushumeli, naa ni khou shumela kha uri ni vhe muhulwane wa tshivhidzo? Naa ni nga kona u ita tshanduko vhutshiloni haṋu uri ni kone u ḓadza fomo ya Tshikolo Tsha Vhahuweleli Vha Muvhuso (SKE)? Tshenetsho tshikolo tshi ḓo ni gudisa na u ni thusa uri ni kone u shumiswa nga ho engedzeaho nga Yesu. Arali ni tshi pfa u nga a ni fanelei u ita yeneyi mishumo yoṱhe, rabelani kha Yehova. Ni mu humbele uri a ni ṋee muya wawe mukhethwa une wa ḓo ni thusa uri ni ite zwavhuḓi mushumo muṅwe na muṅwe une na ḓo ṋewa. (Luka 11:13) Mushumo une vhahashu vha u ita tshivhidzoni u sumbedza uri Yesu u khou bvela phanḓa na u ranga phanḓa kha ano maḓuvha a vhufhelo. (Mat. 28:20) Ri a livhuwa uri Khosi yashu Yesu Kristo u a ri funa, uri u na mafunda, u a ḓivha zwine ra zwi ṱoḓa na uri o ri ṋea vhahashu u itela u ri thusa. w24.10 23 ¶16-17

Hu pfi mini nga zwithu zwe zwa ita uri vhathu vha Mudzimu vha pfe vhuṱungu na u tsikeledzea? Hu si kale eneo maṱungu oṱhe a ḓo ‘hangwiwa na u dzumbiwa hune Mudzimu a sa ḓo a vhona.’ (Yes. 65:16) Yehova u ḓo ita uri zwithu zwoṱhe zwine zwa ri dina zwi si tsha vha hone nahone nga u ya ha tshifhinga a ri tsha ḓo dovha ra humbula thaidzo dzoṱhe dzine ra ṱangana nadzo. Ri pfa ro dzika musi ri miṱanganoni hune ra kona u ḓigeḓa na u sa livhisa ṱhogomelo kha mitsiko ya ḽino shango ḽivhi. Ri kona u thusa na vhahashu uri na vhone vha dzike musi ri tshi sumbedza zwiaṋwiwaho nga muya zwi ngaho lufuno, dakalo, mulalo, vhuthu na u vuḓa. (Vhagal. 5:22, 23) Ri pfa ri tshi livhuwa vhukuma u vha tshipiḓa tsha ndangulo ya Yehova! Vhane vha dzula vhe kha pharadiso ya pfanyisedzo vha ḓo vhona musi Mudzimu a tshi ita zwe a fhulufhedzisa zwa uri u ḓo sika “ḽiṱaḓulu ḽiswa na ḽifhasi ḽiswa.” w24.04 22 ¶9-10

Naho u pfana zwi tshi nga vha zwithu zwi takadzaho, munna na mufumakadzi vha tea u humbula uri ndi zwa ndeme ngauri zwi nga ita uri vha fhedzisele vho vhingana. Nga ḓuvha ḽavho ḽa mbingano, vhavhingani vha ita muano phanḓa ha Yehova wa uri vha ḓo dzula vha tshi funana na u ṱhonifhana musi vhuvhili havho vha tshi kha ḓi tshila. Muthu u tea u thoma a humbulisisa musi a sa athu u ita muano na muthihi. Zwo tou ralo na musi u tshi ita muano wa mbingano. Musi vhathu vha tshi khou pfana zwi ita uri vha ḓivhane khwine na uri vha kone u ita phetho yavhuḓi. Yeneyo phetho i nga vha ya uri vha vhingane kana vha litshane. Arali vhathu vhane vha khou pfana vha litshana, a zwi ambi uri hu na zwe vha khakha. Nṱhani hazwo, u pfana zwi vha zwo vha thusa uri vha kone u vhona arali vha tshi nga vhingana kana hai. Ndi ngani zwi zwa ndeme uri vhathu vha siho mbinganoni vha vhe na mavhonele o teaho nga ha u pfana? Musi vhathu vha siho mbinganoni vhe na mavhonele o teaho, zwi ḓo ita uri vha si pfane na muthu ane a vha khou ṱoḓa u vhingana nae. w24.05 26-27 ¶3-4

Nga tshiṅwe tshifhinga, vhaswa vha nga ofha u vhudza vhaṅwe zwine vha zwi tenda. Sa tsumbo, vha nga ofha u ṱalutshedza uri ndi ngani vha sa tendi kha pfunzo ya uri zwithu zwo sokou bvelela. Ndi ngani? Vhadededzi vhavho vha nga amba uri pfunzo ya uri zwithu zwo sokou bvelela ndi ngoho. Arali ni mubebi, ni nga thusa hani ṅwana waṋu uri a tende nga ho fhelelaho uri zwine a zwi tenda ndi ngoho? Mu khwaṱhisedzeni uri ho ngo tea u niwa nga ṱhoni nga nṱhani ha uri u tenda kha Musiki. Ndi ngani? Ndi ngauri na vhorasaintsi vhanzhi vha a tenda uri zwithu zwi tshilaho a zwo ngo sokou bvelela. Vha ṱhogomela uri hu tea u vha hu na muṅwe muthu a re na vhuṱali we a sika zwenezwi zwithu zwoṱhe zwo serekanaho nga u rali. Nga zwenezwo, a vha ṱanganedzi pfunzo ya uri zwithu zwo sokou bvelela. Tshiṅwe tshine tsha nga thusa ṅwana waṋu uri a khwaṱhise lutendo lwawe na u vha na tshivhindi ndi u vhudzisa vhaṅwe vhahashu uri ndi mini zwine zwa vha thusa u tenda uri zwithu zwo tou sikwa. w24.12 18 ¶14-15

Yesu o vha a tshi fhulufhela uri hu ḓo vha na vhathu vhane vha ḓo thetshelesa mafhungo maḓifha. Zwenezwo zwo mu thusa uri a huwelele nga u fhisea. Sa tsumbo, mafheleloni a 30 C.E., Yesu o zwi vhona uri ho vha hu na vhathu vhanzhi vhe vha vha vho ḓiimisela u thetshelesa mafhungo maḓifha nahone o vha fanyisa na masimu o lugelaho u kaṋiwa. (Yoh. 4:35) Nga murahu ha ṅwaha o vhudza vhufunziwa vhawe uri: “Khaṋo ndi khulu.” (Mat. 9:37, 38) Nahone nga murahu o dovha a ri: “Khaṋo ndi khulu, . . . humbelani Muṋe wa khaṋo uri a rumele vhakaṋi khaṋoni yawe.” (Luka 10:2) Yesu o vha e na fhulufhelo ḽa uri vhathu vha ḓo thetshelesa mafhungo maḓifha nahone o vha a tshi takala musi vha tshi thetshelesa. Yesu o thusa vhafunziwa vhawe uri vha dzule vha tshi huwelela nga u fhisea nga u vha humbudza uri mafhungo maḓifha ane vha khou a huwelela a nga vha na mvelelo dzavhuḓi. w25.03 18-19 ¶15-16

Yehova ndi vhukhudo hashu. Musi hu tshi khou na mvula i re na maḓumbu, muthu a nga wana vhukhudo bakoni. Nga hu fanaho, Yehova u a ri tsireledza kha zwifhinga zwi konḓaho vhutshiloni hashu. U a ri thusa u tsireledza vhushaka hashu nae na u ri khwaṱhisedza uri thaidzo dzoṱhe dzine ra sedzana nadzo zwino dzi nga si ite uri ri pfe vhuṱungu lwa tshoṱhe. Nahone u fhulufhedzisa uri tshifhingani tshi ḓaho u ḓo fhelisa zwithu zwoṱhe zwine zwa ri vhilaedzisa kana zwine zwa ri pfisa vhuṱungu. (Hesek. 34:25, 26) Iṅwe nḓila ine ra nga khuda ngayo nga Yehova musi ri na thaidzo ndi nga u rabela khae. Musi ri tshi rabela, Yehova u ri ṋea “mulalo” une wa tsireledza mbilu na muhumbulo washu. (Vhafil. 4:6, 7) Yehova u dzula o lugela u ri thusa. Ri nga mu fhulufhela ngauri u “Tombo ḽa lini na lini.” (Yes. 26:3, 4) U dzula a tshi khou tshila u itela u ita zwoṱhe zwe a ri fhulufhedzisa, u pfa thabelo dzashu na u ri tikedza musi ri tshi ṱoḓa thikhedzo. Ri dovha ra ḓitika nga Yehova ngauri u a fhulufhedzea kha vhane vha mu shumela. (2 Sam. 22:26) A nga si vhuye a hangwa zwine ra mu itela zwone nahone u ḓo dzula a tshi ri lambedza.​—Vhahev. 6:10; 11:6. w24.06 27 ¶4-6

Ri tea u ita vhungoho ha uri zwine ra zwi ita kana u zwi ṱalela musi ri tshi khou ḓimvumvusa zwi vhe zwi tshi ṱanganedzea phanḓa ha Yehova. Zwiṅwe hafhu, ri tea u ita vhungoho ha uri ri khetha khonani dzavhuḓi dzine dza sa ḓo ri ṱuṱuwedza uri ri humbule uri tshelede kana u pfuma ndi zwone zwa ndeme vhutshiloni. Arali ra ṱhogomela uri nḓila ine ra funa ngayo Yehova i khou thoma u fhungudzea, ri tea u dzhia vhukando nga u ṱavhanya. (Mat. 5:29, 30) A ro ngo fanela u tendela mbilu yashu i tshi fhandekana. Ri nga ḓifhura ra humbula uri nga nṱhani ha uri ro farakanea nga u shumela Yehova, a hu na ṱhuṱhuwedzo mmbi ine ya nga tshinya vhushaka hashu nae. Sa tsumbo, kha ri ri no kunakisa nnḓu yaṋu yoṱhe na bvisa tshika yoṱhe, hu nga itea mini arali na vula mafasiṱere oṱhe na mavothi? Muya u nga vhudzula buse ḽoṱhe ḽa dzhena ngomu nḓuni. Zwenezwo ri nga zwi fanyisa na zwine zwa nga itea kha vhushaka hashu na Yehova. Ri tea u ita zwi fhiraho u sokou ita zwithu zwavhuḓi uri ri vhe na vhushaka ha tsini na Yehova. U fana na musi ri sa ḓo tendela buse ḽi tshi dzhena nḓuni ye ra i kunakisa, ri tea u iledza tshiṅwe na tshiṅwe tsha ḽino shango tshine tsha nga tshinya vhushaka vhune ra vha naho na Yehova.​—Vhaef. 2:2. w24.07 21 ¶6-7

Yesu o pfa vhuṱungu vhuhulu nahone o farwa nga nḓila ya tshiṱuhu. Ri nga si kone u pfesesa tshoṱhe nḓila ye a tambula ngayo. Fhedzi o bvela phanḓa a tshi fhulufhedzea kha Yehova na u sumbedza vhaṅwe lufuno naho o vha a tshi khou pfa vhuṱungu. Nṱhani ha u humbela Yehova uri a lifhedze maswole e a mu ombela kha danda, o rabela a ri: “Khotsi, vha hangwele, ngauri a vha ḓivhi zwine vha khou ita.” (Luka 23:34) Musi ri tshi rabela uri Yehova a thuse vhathu vhe vha si ri fare zwavhuḓi, zwi ḓo ri thusa uri ri dzike na uri ri si tsha pfa ro sinyuwa. Zwi nga dovha zwa ri thusa uri ri shandule nḓila ine ra vha dzhia ngayo. Sa izwi ḽino shango ḽivhi ḽi sa athu fheliswa, zwi nga itea ra si farwe zwavhuḓi. Fhedzi ri tea u bvela phanḓa ri tshi humbela Yehova nga thabelo uri a ri thuse u konḓelela tshiṅwe na tshiṅwe tshine ra ṱangana natsho. Zwiṅwe zwine zwa nga ri thusa ndi u edzisa zwe Yesu a zwi ita musi a sa khou fariwa zwavhuḓi na u bvela phanḓa ri tshi shumisa vhulivhisi vhu re Bivhilini. Arali ra ita nga u ralo, Yehova u ḓo ri fhaṱutshedza.​—1 Pet. 3:8, 9. w24.11 6 ¶16; 7 ¶17, 19

Yehova ha ṱanganedzi vhuḓifari vhuṅwe na vhuṅwe. U a vhenga tshivhi. (Ps. 5:4-6) U lavhelela uri ri tevhedze milayo yawe i re Bivhilini. Naho zwo ralo, Yehova u a zwi ḓivha uri ri na tshivhi, nga zwenezwo, ha lavheleli uri ri tevhedze yeneyo milayo kokotolo. (Ps. 130:3, 4) Naho a sa lavheleli uri ri i tevhedze kokotolo, ha ṱoḓi ‘vhanna vha sa ofhi Mudzimu vhane vha ita tshivhi vha sa shoni, vha tshi humbula uri u ḓo vha sumbedza vhuthu vhuhulu.’ (Yuda 4) Bivhili i dovha ya amba uri u ḓo ‘fhelisa vhathu vha sa ofhi Mudzimu’ nga nndwa yawe ya Haramagedo. (2 Pet. 3:7; Nzumb. 16:16) Yehova ha ṱoḓi na muthu na muthihi a tshi fheliswa. Bivhili i amba uri “u tama vhoṱhe vha tshi rembuluwa.” (2 Pet. 3:9) U fana na Yehova, vhahulwane vha tshivhidzo a vha fheli mbilu musi vha tshi thusa muthu o itaho vhukhakhi uri a rembuluwe na uri a dovhe a vhe na vhushaka havhuḓi na Yehova. w24.08 26 ¶1-2

Ri nga edzisa Yehova nga u ṋea vhaṅwe zwithu zwa ndeme zwine vha zwi shaya ri tshi ṱuṱuwedzwa nga lufuno. Sa tsumbo, naa hu na muṅwe wahaṋu ane na mu ḓivha ane a khou shaya zwiḽiwa kana zwiambaro? Yehova a nga shumisa inwi u itela u mu thusa. Vhathu vha Yehova vha ḓivhelwa u vha na mafunda, zwihuluhulu musi ho vha na khombo. Sa tsumbo, nga tshifhinga tsha dziedzi ḽa COVID-19 vhahashu vho ṋea vhahavho zwiḽiwa, zwiambaro na zwiṅwe zwithu zwa ndeme zwe vha vha vha tshi zwi ṱoḓa nga tshenetsho tshifhinga. Vhanzhi vho ita na u ṋeela nga mafunda kha mushumo wa shango ḽoṱhe. Yeneyo miṋeelo yo thusa u phalala vhahashu u mona na shango ḽoṱhe. Vhenevho vhahashu vhe vha sumbedza u vha na mafunda vho tevhedza zwi re kha Vhahevheru 13:16 ine ya ri: “Ni songo hangwa u ita zwivhuya na u kovhela vhaṅwe, ngauri Mudzimu u takadzwa nga zwenezwo zwiṱhavhelo.” w24.09 27 ¶6-7

Sa tsumbo, kha ri ri ni khou ṱoḓa mushumo uri ni kone u ṱunḓela muṱa waṋu. Ni nga ita mini arali na wana mishumo mivhili,  fhedzi ni tshi tea u khetha muthihi? Ni nga wana mafhungo oṱhe nga vhuḓalo nga ha yeneyo mishumo. Ni nga humbulisisa nga ha zwithu zwi ngaho uri ndi mushumo wa hani, ni ḓo shuma tshifhinga tshingafhani, na uri wonoyo mushumo u kule lungafhani. Kha ri ri no wanulusa na uri yeneyo mishumo yoṱhe a i lwisani na Bivhili. Khamusi ni nga takalela muṅwe u fhira muṅwe nga nṱhani ha uri ni a u funa kana nga nṱhani ha uri u a holela. Fhedzi hu na zwiṅwe zwithu zwine na tea u humbulisisa nga hazwo musi ni sa athu khetha uri ni ḓo dzhia mushumo ufhio. Ni nga kha ḓi ḓivhudzisa uri: ‘Naa wonoyu mushumo u ḓo ita uri ndi sa ye miṱanganoni ya tshivhidzo? Naa u ḓo ita uri ndi sa wane tshifhinga tsha u vha na vha muṱa wanga na u vha thusa uri vha vhe na vhushaka ha tsini na Yehova?’ U ḓivhudzisa dzenedzi mbudziso zwi ḓo ita uri ni kone u “ḓivha zwine zwa vha zwa ndeme vhukuma,” zwine zwa vha u shumela Yehova na u ṱhogomela muṱa waṋu, nṱhani ha u ita tshelede nnzhi-nnzhi. Nga murahu, ni ḓo kona u ita phetho ine Yehova a ḓo i fhaṱutshedza. w25.01 17 ¶11-13

Naho vhaṅwe vhathu vha songo ni fara zwavhuḓi, ni nga vha na vhungoho ha uri Yehova u a ni funa na uri ni wa ndeme khae. Musi ni tshi pfa no ‘kulea nungo’ ni humbule uri Yehova o vhona zwithu zwavhuḓi kha inwi na uri ndi ene we a ni kokodzela khae. (Yoh. 6:44) U dzula o lugela u ni thusa ngauri ni wa ndeme khae. Ri nga guda nga ha nḓila ine Yehova a ḓipfa ngayo kha tsumbo ya Yesu Kristo. Musi Yesu Kristo e kha ḽifhasi, o vha a tshi sumbedza vhuthu vhathu vhane vha ḓipfa vha si vha ndeme nga nṱhani ha nḓila ye vhaṅwe vha vha fara ngayo. (Mat. 9:9-12) Musi muṅwe mufumakadzi we a vha a tshi khou lwala vhukuma a tshi kwama nguvho ya Yesu Kristo a tshi khou fhulufhela uri u ḓo fhola, Yesu o mu khuthadza na u mu khoḓa nga nṱhani ha lutendo lwawe. (Marko 5:25-34) Nga nṱhani ha uri Yesu u edzisa kokotolo nḓila ine Khotsi awe a vha ngayo, ni nga vha na vhungoho ha uri na Yehova u ḓo ni fara nga nḓila ye Yesu a fara ngayo onoyo mufumakadzi. (Yoh. 14:9) Yehova u a vhona zwine na vha zwone, u katela na nḓila ine na vha na lutendo ngayo khae na nḓila ine na mu funa ngayo. w24.10 7 ¶4-5

Davida o sedzana na vhuimo vhu konḓaho he ha ita uri a lile. Ho vha hu na vhathu vhanzhi vhe vha vha vha tshi mu vhenga. Dziṅwe khonani dzawe na maṅwe mashaka awe a vho ngo fhulufhedzea khae nahone vho lingedza u mu pfisa vhuṱungu. (1 Sam. 19:10, 11; 2 Sam. 15:10-14, 30) Musi Davida o sedzana na vhuimo vhu konḓaho vhutshiloni hawe o ṅwala uri: “Ndo neta nga u fhihamelwa; Vhusiku hoṱhe ndi eḓela ndi tshi ṋukadza mmbete wanga nga miṱodzi. Ndo ṋukadza sofa ḽanga nga u lila.” (Ps. 6:6, 7) Naho Davida o vha a tshi khou sedzana na thavha, o vha e na vhungoho ha uri Yehova u a mu funa. O ṅwala uri: “Yehova u ḓo pfa mukosi wa tshililo tshanga.” (Ps. 6:8) Maipfi a re kha ndiamana yashu a sumbedza nḓila ine Yehova a vha na lufuno ngayo, na uri u na ndavha na nḓila ine ra ḓipfa ngayo. Davida o pfa u nga Yehova o vha a tshi khou kuvhanganya miṱodzi yawe kana uri o vha a tshi khou ṅwala nga hayo kha bugu. Davida o vha e na vhungoho ha uri Yehova u a zwi pfa musi a tshi lila na uri u a humbula vhuṱungu he a vhu pfa. Davida o vha a tshi zwi ḓivha uri Yehova ha khou sokou vhona fhedzi zwine a khou ṱangana nazwo, fhedzi u a ḓivha na uri zwi ita uri a ḓipfe hani. w24.12 22 ¶11-12