Pa kusaka’mba tumwene mu ngitu ya Yesu ne mu mashi andi, tunenwe kulombola lwitabijo mu kinkūlwa. (Ef. 1:7) Boba bātelele Yesu bu “mikōko mikwabo,” kebafwaninwepo kudya ku mukate ne kutoma ku vinyu ku kinkumenkume kya pa mwaka kya Bidibwa bya Kyolwa bya Mfumwetu. (Yoa. 10:16) Inoko bamwenanga mu ngitu ne mu mashi a Yesu Kidishitu. Bamwenanga’mo na kulombola bulēme mu kinkūlwa kya kitapwa kya Yesu. (Yoa. 6:53) Inoko, boba badya ku byelekejo balombolanga’mba i batwejibwe mu kipwano kipya kya kukekala bampyana ba Bulopwe bwa mūlu. Nanshi, ekale twi bashingwe māni nansha ba mu mikōko mikwabo, tunenwe kulombola lwitabijo mu kinkūlwa pa kumona būmi bwa nyeke. w24.12 p. 13 mus. 14, 16

Pa Bidibwa bya Kyolwa bya Mfumwetu, Yesu wāpele batumibwa mukate wampikwa kiyujo ne kwibasapwila’mba uno welekeja umbidi wami. Kupwa webapa vinyu ne kunena’mba kino kyelekeja “mashi a kipwano.” (Mako 14:​22-25; Luka 22:20; 1 Ko. 11:24) Kipwano kipya i kibundwe na “njibo ya Isalela [wa ku mushipiditu]” mwine ukekala mu “Bulopwe bwa Leza.” (Bah. 8:​6, 10; 9:15) Bintu byānenene Yesu pa Bidibwa bya Kyolwa bya Mfumwetu byādi bitala “kaluombe katyetye.” Kano kakisumpi katyetye kāshilwile na batumibwa bandi ba kikōkeji bātenwe’po dine difuku’dya mu kyumba. Abo bo bākekala na kifuko momwa mūlu pamo na Yesu. w24.12 p. 11 mus. 9-10

Yesu waābilwe, wākwatwa, wātukwa mutonko, wābepelwa bubela, wāponejibwa, ne kususulwa. Ku mfulo basola bāmupopa ku mutyi mwanda wa kumwipaya. Byaāuminine ano makambakano onso na kikōkeji, kudi muntu obyāsense bininge. Uno muntu i Yehova Leza. Yehova wādi na bukomo bwa kwimika makambakano a wandi Mwana, ino kālongelepo namino. Mwanda waka? Mu kīpi’tu i buswe bwaetusenswe. Kitapwa kya Yesu kilombola’mba Yehova ukusenswe bininge. Wāpēne bilumbuluke byandi ne kūminina misanshi mikatampe mpata mwanda wa kukukūla ku bubi ne lufu. (1 Yo. 4:​9, 10) Bine, usakanga kukwasha muntu ne muntu alwe na bubi ne kwibunekenya! w24.08 p. 6 mus. 13-14

Tubwanya kwivwanija senene mwitusanshilwe Yehova shi tubandaule bintu byaēsuminwe pa kufuta kinkūlwa. Satana wānenene amba i kutupu mwingidi wa Leza nansha umo ukashala wa lulamato kwadi shi watanwa na matompo makatampe. Pa kubepulula buno bubela, Yehova wālekele Yesu asusuke kumeso kwa kufwa. (Yoba 2:​1-5) Yehova wāmwene Yesu ufutululwa na bendeji ba mutōtelo bādi bamulwa, ukupilwa nsonde na basola, ne kupopwa ku mutyi. Kadi wāmwene wandi Mwana ufwa lufu lusansa. (Mat. 27:​28-31, 39) Yehova udi na bukomo bwaādi ubwanya kukankaja bino byonso bileke kulongeka. (Mat. 27:​42, 43) Inoko shi Leza wālongele namino, kinkūlwa kekyādipo kya kufutwa, kadi ketwadipo ba kwikala na lukulupilo. O mwanda Yehova wālekele wandi Mwana ōminine masusu enka ne byaāfwile. w25.01 p. 22 mus. 7

Tudi mu mafuku 16 Nisane, mwaka wa 33 Yesu ke mwiye. Bana ba bwanga badi na njia mikatampe kadi bakwatwe moyo. Bana ba bwanga babidi abatambe mu Yelusalema kebenda ku Emese. Muntu umo webafwena kaenda nabo lumo. Bano bana ba bwanga abamusekunwina bintu bibi byatene Yesu. Ebiya uno muntu washilula kwibasapwila bintu byokebakelwapo nansha dimo. “Kushilwila ku Mosesa ne Bapolofeto bonso,” webashintulwila mwanda waka Meshiasa wadi ufwaninwe kususuka ne kufwa. Abo pa kufika ku Emese, muntu’wa wesokwela kobadi—ke Yesu musanguke kadi! (Luka 24:​13-35) Yesu wāmwekēle bandi bana ba bwanga misunsa mivule mu bula bwa mafuku andi 40 a mfulo pano pa ntanda. Mu bula bwa kino kitatyi, njia ne moyo byādi na bana ba bwanga ba Yesu, byāalamukile ke nsangaji, kikulupiji, ne bukankamane bwa kusapula ne kufundija myanda miyampe ya Bulopwe. w24.10 p. 12 mus. 1-3

Mwana wendanga utama mu kupita kwa kitatyi, inoko i kutupu utamanga ku mushipiditu mu kitulumukila. Kimfwa, batutu ne bakaka ba mu Kodinda bāitabije myanda miyampe, babatyijibwa, batambula mushipiditu ujila ne kumwena mu bulombodi bwēbapele mutumibwa Polo. (Bil. 18:​8-11) Inoko, myaka kampanda pa kupita’po na pobābatyijibwe, bavule bākidi’nka banuke ku mushipiditu. (1 Ko. 3:2) Pa kwikala bene Kidishitu batame, tufwaninwe dibajinji kusaka kwikala batame. Boba “[basenswe] kubulwa bwino,” basaka kwikala nyeke bankasampe ku mushipiditu, kebakendelelapo. (Nki. 1:22) Ketusakengapo kwikala pamo bwa boba ke batame ku ngitu, inoko basaka nyeke bambutwile babo bebakwatyile butyibi. Tusakanga kwiselela kiselwa batwe bene mu mwanda utala kutama ku mushipiditu. Shi ukilonga bukomo bwa kwikala mutame ku mushipiditu, lomba Yehova akupe “mutyima ne bukomo bwa kulonga monka mwaloelelwe.”—Fid. 2:13. w24.04 p. 4 mus. 9-10

Yehova i mwitulombole mwawiivwaninanga pātyibila bantu mambo. (Ezk. 33:11) Yehova kapelakanangapo konakanya bantu lonso. Aye udi na lusa lukatampe, kadi wilulombolanga ponso pobibwanika. Le i bika byotuyukile pa bantu kebakasangulwapo? Bible utela’ko’tu bimfwa bityetye kete. Yesu wālombwele amba Yudasa Isakadiota kakasangulwapo. (Mako 14:21; tala ne Yoano 17:12 ne bilembwa bya kwifunda mu Falanse.) Yudasa wālwile kukusaka na Yehova Leza ne na wandi Mwana. (Tala Mako 3:29 ne bilembwa bya kwifunda mu Falanse.) Muswelo umo onka, Yesu wānenene amba bendeji bamo ba bipwilo bādi bamulwa, bakafwa pa kubulwa lukulupilo lwa lusangukilo. (Mat. 23:33; tala Yoano 19:11 ne bilembwa bya kwifunda “l’homme” mu Falanse.) Kadi mutumibwa Polo wādyumwine amba batupondo kebesāsapo kebakasangulwapo.—Bah. 6:​4-8; 10:29. w24.05 p. 4 mus. 10-11

Shi tushale nyeke pabwipi na Yehova, Satana kabwanyapo kwitulonga kintu kiketusanshija lonso. (1 Yo. 3:8) Mu ntanda mipya, Yehova ukendelela kukinga balunda nandi ba kikōkeji ku byaka bya ku mushipiditu ne ku lufu. (Kus. 21:4) Na bubine, i dyese dikatampe kwikala bu mweni mu pema wa Yehova—ko kunena’mba kupwana nandi kipwano kya mpwaninine kine kikalādila nyeke. (Ezk. 37:27) Le i muswelo’ka otufwaninwe kwiendeja shi tusaka kwikala nyeke bu beni bandi? Shi muntu kampanda wakwite kwandi, ukasaka kuyuka byofwaninwe kulonga mwanda wa kumusangaja. Ne batwe netu, tusakanga kuyuka byobya bisaka Yehova ku boba bakimba kwendelela kwikala beni bandi. Buswe botusenswe Yehova bwitutononanga tulonge byonso byotubwanya mwanda “wa kumusangaja ne pa mfulo.” (Kol. 1:10) Tufwaninwe nyeke kukwatwa nzuba pa mwanda wandi, ne kuleka kwilwa nansha dimo mwine mwaikadile. Buno bulēme buketukwasha tuleke kwikala na mwiendelejo umufītyija mutyima. Tusakanga nyeke ‘kunanga na butūkanye’ na Leza wetu.—Mika 6:8. w24.06 p. 4 mus. 8-9

Yehova wānenene Abalahama alambule wandi mwana Izake bu kitapwa. Ye kino kyāsense Abalahama bininge. Nansha nankyo, wākōkele Yehova. Inoko paādi kakimbe kwipaya wandi mwana, Leza wāmukankaja. Yehova wāyukile amba Abalahama ukevwana misanshi mikatampe pa kwipaya wandi mwana. Kino kimfwa kitufundija bintu byādi bya kulonga Yehova mu mafuku a kumeso. Wādi wa kupāna na mutyima tō wandi Mwana muswedibwe bu kitapwa. Bine Yehova usenswe bininge bantu. (Ngo. 22:​1-18) Myaka tutwa na tutwa pa kupita’po, Bijila byāpelwe muzo wa Isalela byālombele bitapwa bivule pa kupūta bubi bwa bantu ba Leza. (Levi 4:​27-29; 17:11) Bino bitapwa byādi byelekeja kitapwa kikatampe kyādi kya kukūla bantu lonso ku bubi. Bapolofeto ba Leza bāpelwe bukomo bwa mushipiditu bashintulula’mba lutundu lwālailwe, ko kunena’mba Mwana wa pa bula wa Leza, wādi wa kususuka ne kwipaibwa mwanda wa kukūla bantu ku bubi ne lufu—kubadila’mo ne abe!—Isa. 53:​1-12. w24.08 p. 4 mus. 7-8

Shi utanga Bible, longa bukomo bwa kukimba’ko miswelo ya kwingidija byotanga. Shi ubatange kipindi kampanda mu Kinenwa kya Leza, wiipangule amba, ‘Le i muswelo’ka ombwanya kwingidija ino myanda pano nansha mu mafuku āya kumeso?’ Fwatakanya’po ubatange 1 Bene Tesalonika 5:​17, 18. Pa kupwa kutanga ano mavese abidi, ubwanya kwishinkija ne kulangulukila pa misunsa yolombelanga ne muswelo olombelanga. Kadi ubwanya kulangulukila pa bintu byobwanya kufwijija’ko. Padi ubwanya kukwata butyibi amba usa kufwija’ko Yehova pa bintu bisatu bipotoloke. Nansha shi upityije kitatyi kityetye mu kulangulukila pa ñeni yowifunda mu Bible, kino kikakukwasha wivwanije Kinenwa kya Leza ne kwingidija byowifunda’mo. Langa’po muswelo obwanya kumwena’mo shi ulonga’nka namino difuku ne difuku ne pa bipindi bikwabo bya mu Bible byotanga! Bine, ukekala muntu ulonga Kinenwa kya Leza. w24.09 p. 4-5 mus. 9-10

Yehova wētupangile na bukomo bwa pa bula. Nansha byotusangelanga kupebwa, tutananga nsangaji mivule mu kupāna. Twivwananga biyampe kitatyi kyotukwasha batutu ne bakaka. Kadi tusangalanga bininge kitatyi kyobetufwija’ko. Inoko betufwije’ko nansha kebetufwijije’kopo, tubwanya kwikala na nsangaji ya kuyuka’mba tubalonga kintu kiyampe. Vuluka nyeke amba nansha upāne bika, ‘Yehova ubwanya kukupa bivule kupita ne byabyo bine.’ (2 Bi. 25:9) Nanshi ketubwanyapo kupāna bivule kutabuka byobya bitupa Yehova! Kadi kekudipo nsangaji mikatampe itabukile ya kulubwilwa na Yehova. Nanshi tusumininwei kwiula nyeke Tata wetu wa mūlu wa buntu. w24.09 p. 31 mus. 20-21

Yehova i wa lusa ne kanye. (Ñim. 103:13; Isa. 49:15) Kitatyi kyotwiivwana bibi nandi wiivwananga bibi. (Zek. 2:8) Witukwashanga tumuyuke ne kupwana nandi. (Ñim. 25:14; Bil. 17:27) Kadi i mwityepeje; “ubandamanga kutala diulu ne ntanda, ulangulanga mupēlulwe mu luvumbi.” (Ñim. 113:​6, 7) Ino ngikadila yonso, ifwaninwe kwitulengeja tutumbije Leza wetu mukatakata. Tutumbijanga Yehova mwanda tusakanga bantu bamuyuke. Bantu bavule dyalelo kebayukilepo bubine butala Yehova. Mwanda waka? Mwanda Satana i musabe meso a ñeni ya bantu na kusalaja bubela bukatampe padi Yehova. (2 Ko. 4:4) Satana i mongole bantu na kunena’mba Yehova i wa kinongo, katelepo bantu mutyima, kadi ye ususula bantu ntanda yonso. Inoko batwe tuyukile bubine butala Leza wetu! Tudi na mikenga ya kusapwila bantu mwikadile Leza ne kwibakwasha nabo bamutumbije.—Isa. 43:10. w25.01 p. 3 mus. 6-7

Mu myaka katwa kabajinji, Satana wāingidije bantu bamo banene myanda ya bubela padi Mwanā Leza mubwaninine, mwine wālongele ne bingelengele bya kutendelwa. Kimfwa, bendeji ba bipwilo bālombwele bantu amba bukomo bwa Yesu bwa kupanga bandemona butambanga kudi “mulopwe wa bandemona.” (Mako 3:22) Kitatyi kyādi kisambijibwa Yesu, bendeji ba bipwilo bāmubepele amba utukanga Leza ne kusoñanya bibumbo bilombe kwipaibwa kwandi. (Mat. 27:20) Mwenda mafuku, kitatyi kyādi kisapula balondi ba Kidishitu myanda miyampe, boba bādi bebalwa “bakela bantu ba mizo bulobo ne kwibasoñanya bibi” bapangepange bano bene Kidishitu. (Bil. 14:​2, 19) Kiteba kya Mulami kya difuku 1 Kweji 12, 1998, kishintulula pangala pa Bilongwa 14:2 amba: “Bayuda bakinkwa kebākadikilepo’nka pa kupela musapu kete, ehe, ino bēkwete’ko na kulonga kampanye ka kusalaja lubābo, basonshila Bajentaila bashikwe bene Kidishitu.” Ne dyalelo, Satana “ongolanga ntanda yonso ikelwe na bantu.” w24.04 p. 11 mus. 15-16

Būmi bwa kumeso bwa muntu kebulondakanangapo na kitatyi kyafwile. Yehova i Mutyibi mubwaninine, ukwatanga butyibi buyampe kadi boloke. (Ñim. 33:​4, 5) Tubwanya kukulupila’mba “Mutyibi wa ntanda yonso” ukalonga byoloke. Kadi i byendele’mo kumona’mba būmi bwa kumeso bwa muntu kebulondakanangapo na kifuko kwashikete. Yehova kabwanyapo nansha dimo kutyibila mambo bantu midiyo ne midiyo bu “bambuji” mwanda’po’tu bashikatanga mu matanda mokebaikele kashā na mukenga wa kuteja myanda miyampe ya Bulopwe. (Mat. 25:46) Mutyibi moloke wa ntanda yonso utele bano bantu mutyima bininge kutabuka motwibatedile’o. Ketuyukilepo mukalongela Yehova bintu pa kyamalwa kikatampe. Padi bantu bamo mu bano’ba bakekala na mukenga wa kwifunda myanda miyampe ne kwikala ku mutamba wa Yehova pākapandula dijina dyandi ku mizo yonso.—Ezk. 38:16. w24.05 p. 12 mus. 14-15

Bantu ba Yehova basenswe kwikwasha abo bene na bene. (2 Ko. 8:4) Inoko, kitatyi kimo bilombanga bukankamane pa kulonga namino. Kimfwa shi kubaikala divita, bakulumpe bajingululanga’mba batutu ne bakaka basakilwa kukankamikwa, kukwatakanibwa, ne kuyuka padi shi badi na mabuku ne na byobasakilwa ku ngitu. Pa mwanda wa buswe bobasenswe batutu ne bakaka, bakulumpe batūlanga būmi bwabo mu kyaka mwanda wa kupa banababo byobasakilwa. Mu bitatyi pamo bwa bino, i kya mvubu kushala nyeke mu bumo. Londa bulombodi buletwa na musambo wa kwenu. (Bah. 13:17) Bakulumpe bafwaninwe kubandaula kyaba ne kyaba bulombodi bwa kwabo bwa mwa kwiteakenya ku bimpengele, ne kulonda bulombodi buletwa na bulongolodi pa byotufwaninwe kulonga mu kitatyi kya kimpengele. (1 Ko. 14:​33, 40) Ikala mukankamane inoko mudyumuke. (Nki. 22:3) Languluka kumeso kwa kulonga kintu. Koketūla mu kyaka kya bituputupu. Kulupila mudi Yehova. Ubwanya kukukwatakanya mwanda wa ukwashe banabenu pampikwa kwitūla mu kyaka. w24.07 p. 4 mus. 8; p. 5 mus. 11

Mulopwe Davida wādi uyukile Yehova ne kumukulupila. Pobādi bamupangapanga kudi balwana nandi kubadila’mo ne Mulopwe Solo, Davida wālombele Yehova amukwashe. Leza pa kupwa kulondolola milombelo yandi ne kumupandija, Davida wānenene amba: “Yehova i mūmi!” (Ñim. 18:46) Paānenene bino binenwa, kādipo’tu usaka kunena’mba Leza udi’ko. Dibuku dimo dishintulula myanda ya mu Bible dinena’mba, “Davida wālombwele kikulupiji kyandi mudi Yehova amba i Leza mūmi mwine ukwatakanyanga nyeke bantu bandi.” Bine, Davida wāyukile kupityila ku bintu byaēmwenine mu būmi amba Leza i mūmi, ne kino kikulupiji kyāmutonwene engidile bininge Yehova ne kumutendela. (Ñim. 18:​28, 29, 49) Kukulupila’mba Yehova i Leza mūmi kuketukwasha tumwingidile na bupyasakane. Kuketupa bukomo bwa kūminina makambakano ne mutyima wa kwendelela kulonga bivule mu mwingilo wandi. Kadi kuketulengeja tusumininwe kwikala nyeke pabwipi na Yehova. w24.06 p. 20-21 mus. 3-4

Le i ñeni’ka yotubwanya kuboila ku byānenene mutumibwa Polo ku bene Tesalonika? Kitatyi kyotwivwana myanda kampanda keikwatañenepo na bintu byotwifundile mu Kinenwa kya Leza nansha kitatyi kyotwivwana lupupuluji lwa myanda ityikukwa, tufwaninwe kwikala na kusansanya. Mu Inio Sovietike wa kala, balwana netu bapēle banabetu mukanda obadi banena’mba utamba ku kité kya ntanda. Uno mukanda wadi ukankamika batutu bamo babunde’ko bulongolodi bukwabo bwiendeja abo bwine. Uno mukanda wadi umweka bu wa bine. Inoko batutu ba kikōkeji kebaongwelwepo. Bajingulwile amba musapu wadi mu mukanda kewadipo ukwatañene na bintu byobefundile. Kyaba kimo dyalelo, balwana na bubine bengidijanga bingidilwa bya busendwe mwanda wa kwituvutakanya ñeni ne kuleta nkalañani mu bukata mwetu. Pa kyaba kya ‘kutenkanibwa bukidi bonka mu milangwe yetu,’ tubwanya kwikinga batwe bene na kubandaula shi myanda yotwivwana nansha yotutanga ikwatañene na bubine botwifundile kala.—2 Ts. 2:2; 1 Yo. 4:1. w24.07 p. 12 mus. 14-15

Butyibi bwa mvubu kutabuka bubwanya kukwata muntu, i bwa kupāna būmi bwandi kudi Yehova ne kutwela mu kisaka kya batōtyi bandi. Yehova usakanga muntu yense alonge namino. Mwanda waka? Usakanga bekale nandi mu kipwano kiyampe ne kwikala’ko nyeke. (Kup. 30:​19, 20; Ngt. 6:​7, 8) Inoko, Yehova kaningilangapo muntu kumwingidila. Ulekanga muntu ne muntu ekwatyile butyibi pa byasaka kulonga. Le bikekala namani shi mwine Kidishitu mubatyijibwe watyumuna kijila kya Leza na kulonga bubi bukatampe? Shi kesāshilepo, ufwaninwe kufundulwa mu kipwilo. (1 Ko. 5:13) Inoko nansha ke papo pene, Yehova ukulupile bya binebine amba nonga-bibi ukajokela kwadi. Ke-pantu, bubinga bukatampe bwāletēle Yehova kinkūlwa i mwanda wa kulekela babipya-mambo besāsa. Leza wetu wa buswe ukankamika bininge banonga-bibi besāse.—Zek. 1:3; Loma 2:4; Yak. 4:8. w24.08 p. 14 mus. 1-2

Kitatyi kyālembele Yoano mukanda wandi wa busatu, bantu bamo bādi basambakanya mfundijo ya bubela ne kuleta nkalañani. Inoko, bakwabo bādi bendelela na ‘kunangila mu bubine.’ Bādi bakōkele Yehova ne kunangila “mwendele mbila yandi.” (2 Yo. 4, 6) Bano bene Kidishitu ba kikōkeji kebāsangejepo’tu enka Yoano kete, ino bāsangeje ne Yehova. (Nki. 27:11) Le i ñeni’ka yotuboila’ko? Kikōkeji kitwalanga ku nsangaji. (1 Yo. 5:3) Kimfwa, tudi na nsangaji mwanda tuyukile amba tusangajanga Yehova. Usangalanga paetumona tukomena matompo ne kwitabija bubine. Kadi ne bamwikeulu nabo mūlu basangalanga. (Luka 15:10) Netu tusangalanga kitatyi kyotumona batutu ne bakaka bashala ba kikōkeji. (2 Ts. 1:4) Kupwa pasa konakanibwa ino ntanda, tukasangala bininge pa kuyuka’mba twalombwele lulamato lwetu kudi Yehova enka ne mu ntanda yadi iludikwa na Satana. w24.11 p. 12 mus. 17-18

Le i mu bula bwa bitatyi binga mofwaninwe kutadija muntu kumeso kwa kumulombola’mba umusenswe? Shi usapwile muntu bukidibukidi amba umusenswe, ubwanya kulanga’mba ukwatanga butyibi bwa kitumbuzaji. (Nki. 29:20) Inoko kadi shi wije bininge, ubwanya kumweka bu muntu wa mityima ibidi, nakampata shi muntu’wa uyukile amba umusenswe. (Mus. 11:4) Vuluka’mba kumeso kwa kulombola muntu amba umusenswe, kufwaninwepo kukulupila’mba mukesonga. Inoko ufwaninwe kukulupila’mba kodi mwiteakanye mwanda wa kusonga nansha kusongwa, ne amba muntu’wa ubwanya kwikala mwinē pobe muyampe. Le ukalonga namani shi ubajingulula’mba muntu kampanda ukusenswe? Shi abe kumusenswepo, longa bukomo bwa kulombola kino kupityila ku byolonga. Ke biyampepo kulengeja muntu alange amba ubwanya kushilula kwinangila nandi abe papo kumusenswepo.—Ef. 4:25. w24.05 p. 22-23 mus. 9-10

I enka bashingwe māni ba kikōkeji kete bakatambulwa na Yesu mu Bulopwe bwa mūlu. Mushingwe māni yense kendelelapo kwikala mutale, kakabungakanibwapo pamo na “batongwe.” (Mat. 24:31) Kadi bantu bonso ba Leza badi na lukulupilo lwa kwikala pano pa ntanda, nabo banenwe kulonda kidyumu kya Yesu kya kwikala nyeke batale ne ba kikōkeji. Byotuyukile Yehova biyampe, o mwanda tukulupile butyibi bwandi. Ketutyumukwangapo mutyima shi Yehova watonge kushinga māni bene Kidishitu bamo ba kikōkeji mu kino kyetu kitatyi. Tuvulukanga byānenene Yesu pa bengidi bāfikile pa nsá ya 11 mu kyelekejo kyandi kya budimi bwa mañanza. (Mat. 20:​1-16) Boba bāityilwe kwingila mu budimi bwa mañanza kyolwa, bātambwile mfutwa imo yonka na boba bāshilwile kwingila lubanga. Ne bashingwe māni nabo, nansha shi i batongwe kitatyi’ka, bakatambula mpalo ya mūlu shi bashale ba kikōkeji. w24.09 p. 24 mus. 15-17

Yesu wāshile kimfwa kibwaninine kya mwa kulwila na bukondame. Tubandaulei’ko bukondame bobāmulongēle kudi bantu bavule, kubadila’mo ne ba mu kyandi kisaka. Banababo bampikwa kwitabija bāmunenene amba wajinwa ñeni, bendeji ba bipwilo bāmunenene amba wingilanga na bandemona, kadi basola bene Loma bāmuzawidile, bāmususula ku ngitu, ne kumwipaya. (Mako 3:​21, 22; 14:55; 15:​16-20, 35-37) Inoko Yesu wāuminine buno bukondame bonso pamo ne bukondame bukwabo pampikwa kulama kīji. Le i ñeni’ka yotubwanya kuboila ku kimfwa kyandi? (1 Pe. 2:​21-23) Yesu i mwitushile kimfwa kibwaninine kya kulonda kitatyi kyotulwa na bukondame. Wādi uyuka kitatyi kya kwikala talala ne kitatyi kya kwisamba. (Mat. 26:​62-64) Kādipo ulondolola ku bubela bonso bobādi bamubepela. (Mat. 11:19) Paādi ulondolola, kādipo utuka nansha kuzakaja boba bādi bamupangapanga. w24.11 p. 4-5 mus. 9-10

Fwatakanya’po ubape muntu osenswe kyabuntu kiyampe kadi kingila senene. Bine ukatyumukwa mutyima shi uno muntu wekitūla’tu mu kibīko ne kuleka kwikingidija! Inoko ukekala na nsangaji shi uno muntu wikingidija biyampe ne kulombola kufwija’ko. Le i bika byotwifunda’ko? Yehova wāpene wandi Mwana pa mwanda wetu. Na bubine, Yehova usangalanga kitatyi kyotulombola kufwija’ko pa kino kyabuntu kilēme ne pa buswe bwaētulombwele, bwine bwāmutonwene alete kinkūlwa! (Yoa. 3:16; Loma 5:​7, 8) Inoko mu kupita kwa kitatyi, tubwanya kushilula kumona kinkūlwa bu kekikidipo na bulēme. Kulonga namino kudi pamo bwa kutūla kyabuntu kya Leza mu kibīko. Twi basangale pa kwikala na kino kyabuntu, inoko tubekitūla pantu pampikwa kumweka. Pa kusaka’mba kino kileke kulongeka, tufwaninwe kufwija’ko kitatyi ne kitatyi pa bitulongēle Leza ne Kidishitu. w25.01 p. 26 mus. 1-2

Tutu ubwenye bisakibwa bya kwikala mukulumpe ke muntupo waitabije panopano. Nansha byokebilombepo kwikala mubatyijibwe ke papite myaka mivule, usakilwa kitatyi pa kwikala mwine Kidishitu mutame. Kumeso kwa kutongwa bu mukulumpe, ufwaninwe kulombola’mba pamo bwa Yesu, wi mwityepeje kadi wilaijanga Yehova akupe mingilo. (Mat. 20:23; Fid. 2:​5-8) Ubwanya kwilombola’mba wi wa lulamato, na kulamata Yehova ne misoñanya yandi myoloke ne na kulonda bulombodi buletwa na bulongolodi bwandi. Bisonekwa bilombola patōka’mba mutadi ufwaninwe kwikala muyuke kufundija. Le kino kishintulula’mba ufwaninwe kwikala muneni mukatampe wa mu bantu bavule? Aa. Nansha bakulumpe bavule babwenye senene bisakibwa byokebadipo baneni balumbuluke ba mu bantu bavule, ino bafundijanga senene mu busapudi ne pobalonga bupempudi bwa bukumbi. w24.11 p. 23-24 mus. 14-15

Shi ubatana kisonekwa mu Bible kyokwivwanijepo senene, longela’po bukimbi. Kupwa, langulukila mu bula bwa difuku pa myanda yowasokola, pa byoikufundija padi Yehova, padi wandi Mwana, ne pa buswe bobakusenswe. (Ñim. 119:97) Shi kusokwelepo myanda mipya nansha isangaja kitatyi kyonso kyotanga ne kulonga bukimbi, kokatyumukwa mutyima. Mu muswelo kampanda, udi pamo bwa muntu ukimba olo. Na kitūkijetyima, bakimbi ba olo bapityijanga mansá nansha mafuku mavule pa kusokola tuolo nansha tutyetye bininge. Inoko bendelelanga na kukimba, mwanda nansha ke tuolo tutyetye bininge tudi na mvubu kobadi. Bine, bubine bupya botusokola mu kwifunda budi na mvubu mpata kupita olo! (Nki. 8:10) Nanshi ikala na kitūkijetyima kadi londa mpangiko yobe ya butangi bwa Bible.—Ñim. 1:2. w25.01 p. 25 mus. 14-15

Yehova usakanga tupēlakane kulekela boba betusanshija. (Ñim. 86:5; Luka 17:4; Ef. 4:32) Tubwanya kutenekwa bininge pa bintu bibwanya kwitulongela muntu nansha kwitunena, nakampata shi muntu’wa i mulunda wa pabwipi nansha muntu wa mu kisaka. (Ñim. 55:​12-14) Kyaba kimo, misanshi ya mu malango yotubwanya kwikonda nayo ibwanya kudingakanibwa na kusaba kwa kipete. (Nki. 12:18) Tubwanya kulonga bukomo bwa kusūla misanshi yetu. Inoko kulonga namino kubwanya kudingakanibwa na kusabwa na lupete, kupwa lupete lwashala lushimete mu kilonda. Ne batwe netu mo monka, ketubwanyapo kutengela’mba tukeivwana biyampe shi tusūle mwiivwanino wetu. Shi muntu wetusanshija, dibajinji tubwanya kuloba. Bible ulombola’mba tubwanya kukalabala. Inoko witudyumuna’mba ketufwaninwepo kutādilwa na bukalabale. (Ñim. 4:4; Ef. 4:26) Mwanda waka? Mwanda bulobo bwa na dimodimo bulupulanga bipa biyampe. (Yak. 1:20) Vuluka’mba kuloba kwiilanga’tu ako kwine shi abetusanshija, inoko kushala mulobe i butongi bwa muntu. w25.02 p. 15 mus. 4-6

Yesu wāletele kyelekejo kilombola’mba i bulembakane kwibikila lupeto pampikwa kwikala “mpeta kudi Leza.” (Luka 12:​16-21) I kutupu uyukile bitutengele dya kesha. (Nki. 23:​4, 5; Yak. 4:​13-15) Batwe balondi ba Kidishitu tutanwanga na makambakano amo keatanangapo bantu bonso. Yesu wānenene amba tufwaninwe kwitabija ‘kuleka’ bintu byetu byonso mwanda wa kwikala bandi bana ba bwanga. (Luka 14:​33, kunshi kwa dyani.) Bene Kidishitu ba mu myaka katwa kabajinji mu Yudea bāitabije kujimija bintu byabo na nsangaji. (Bah. 10:34) Mu ano etu mafuku, banabetu bavule i bajimije twabo twaji mwanda wa kupela kwikuja mu myanda ya politike. (Kus. 13:​16, 17) Le i bika byebakweshe balonge namino? Bakulupile bya binebine mu mulao wa Yehova wa amba: “Nkikakushiyepo nansha dimo kadi nkikakwelapo nansha dimo.” (Bah. 13:5) Tuloñanga bukomo bwa kwiteakanya mwa kwikwatakenya mu mafuku a kumeso. Ino shi myanda yampikwa kulaya ibetufikila, tutūlanga kikulupiji kyetu mudi Yehova. w25.03 p. 29 mus. 13-14

Yehova katengelangapo tutame ku mushipiditu batwe bene. Boba bengila bu bakumbi ne bafundiji mu kipwilo kya bwine Kidishitu, i bateakanibwe mwanda wa kwitukwasha ‘twikale bakulwa-kala, tufikile pa kimano kituntulu kifikīle’po Kidishitu.’ (Ef. 4:​11-13) Kadi Yehova witupanga mushipiditu wandi ujila mwanda wa kwitukwasha twikale “na ñeni ya Kidishitu.” (1 Ko. 2:​14-16) Ne kadi Leza wālembeje ku bukomo bwa mushipiditu Maevanjile aná mwanda wa kwitulombola muswelo wādi ulanga Yesu, waādi wisamba ne kulonga bintu mu mwingilo wandi pano pa ntanda. Shi nobe wiule muswelo wādi ulanga Yesu ne kulonga bintu, ukafikila pa kitungo kya kwikala mwine Kidishitu mutame. Ino pa kwikala bene Kidishitu batame, tufwaninwe ne kushiya “lufundijo lubajinji lwa myanda ya Kidishitu,” ko kunena’mba bufundiji bwa kyalwilo bwa bwine Kidishitu. w24.04 p. 4-5 mus. 11-12

Tusakilwanga kukwata butyibi difuku ne difuku. Bumo bwikalanga bupēla, pamo bwa kutonga bintu byotusaka kudya nansha nsá ya kulāla. Inoko butyibi bukwabo bwikalanga bukomo bininge kukwata. Bubwanya kwikala na lupusa pa bukomo bwetu bwa ngitu, pa nsangaji yetu, pa baswe betu, nansha pa butōtyi bwetu. Tusakanga butyibi botukwata bwitulengeje twikale na nsangaji pamo ne kisaka kyetu. Inoko kutabukidila, tusakanga butyibi bwetu busangaje Yehova. (Loma 12:​1, 2) Ditabula dibajinji diketukwasha tukwate butyibi buyampe, i kukimba kuyuka mwikadile myanda. Mwanda waka kulonga namino i kwa mvubu? Fwatakanya’po muntu ubela wakamone dokitele mwanda wa amundape misongo mikatampe. Le dokitele ukakwata butyibi bwa kumupa lawa kwampikwa kumupima nansha kumwipangula bipangujo? Aa! Nobe ukakwata butyibi buyampe shi ukimbe dibajinji kuyuka mwikadile myanda mu mwanda okimba kukwata butyibi. w25.01 p. 14 mus. 1-3

Le i bika byotuyukile pa lusa lwa Yehova? Le i mulombole namani amba “kasakilepo muntu nansha umo oneke”? (2 Pe. 3:9) Tubandaulei’ko muswelo waālombwele lusa lwandi ku bantu bamo bālongele bubi bukatampe. Mulopwe Davida wālongele bubi bukatampe, kimfwa makoji ne kwipayañana. Inoko Davida wēsāshile, Yehova nandi wāmwivwanina lusa wāmulekela. (2 Sa. 12:​1-12) Mulopwe Manase wālongele bintu bibi bininge kitatyi kilampe mu būmi bwandi. Ino nansha ke papo pene, Yehova wāitabije kwisāsa kwa uno muntu wāmufwila lusa ne kumulekela. (2 Bi. 33:​9-16) Bino bimfwa bituvuluja’mba Yehova ulombolanga lusa ponso pāmona’mba i byendele’mo kulonga namino. Yehova ukasangula bano bantu mwanda bājingulwile amba bālongele bubi bukatampe kupwa besāsa. w24.05 p. 4 mus. 12