December
Pa Kibiji, December 1
Wibashinkwile bongo kuba’mba bakwatakanye mwatala Binembelo.—Luka 24:45.
Baana ba bwanga ba kwa Yesu baitabijile Mambo a Lesa kabiji bebikangako bingi kwingijisha byo bafundanga mu Mambo a Lesa. (Yoa. 17:6) Nangwa byonkabyo, bakankelwe kukwatakanya ene mambo Yesu o bamwipayijile pa kichi nobe kapondo. Yesu wayukile’mba baana banji ba bwanga bajinga na lwitabilo lwakosa kabiji batemenwe bingi Yehoba, pano bino, bakebewenga kumvwisha bulongo mwatala Binembelo. (Luka 9:44, 45; Yoa. 20:9) Onkao mambo, wibakwashishe kumvwisha mwatala Binembelo. Akilangulukai pa byo aubile bino kimye kyo amwekele ku baana banji ba bwanga babiji byo bayilenga ku Emasa.Yesu kechi wafikenejiletu ponkapotu kwisolola kwi abo ne. Patanshi wibepwizhe mepuzho. Mambo ka? Kyamweka wakebelenga kuyuka bintu byo balangulukilengapo. Ne kya kine bamubuujile byo balangulukilenga. Bamubuujile’mba baketekejilenga Yesu kupokolola bena Isalela ku bukalama bwa bena Loma bwibamanyikanga. (Luka 24:18-27) Yesu waingijishe Binembelo kwibakwasha kumvwisha kyamwekele. Pa jonkaja juba mabanga, Yesu waikele pamo na baana banji ba bwanga ne kwibalumbulwila mwatajile buno bungauzhi.—Luka 24:33-48. w24.10 14 ¶9-10
Kechi neubila bintu ami mwine ne; pakuba monka mwamfunjishishe Batata, mo mo ñambila bino bintu.—Yoa. 8:28.
Yesu wafunjile kwi Shanji wa mwiulu bintu byo aubilenga ne byo aambile. Jibumba ja Yehoba najo jingijisha Mambo a Lesa kwitukwasha kuyuka kyawama ne kyatama ne kwitutangijila mu bwikalo bwetu byonkatu byaubile Yesu. (2 Timo. 3:16, 17) Javula betutundaika kutanga ne kwingijisha byo tufunda mu Mambo a Lesa. Tumwenamo bingi inge ketutange Baibolo kwingijisha mabuku etu. Twesakanya mikambizho ifuma ku jibumba ja Lesa na byaambapo Baibolo. Inge twayuka’mba mikambizho ifuma ku jibumba ja Yehoba yaimena pa Binembelo, kino kitulengela kwijiketekela bingi. (Loma 12:2) Yesu wasapwijile “mambo awama a Bufumu bwa Lesa.” (Luka 4:43, 44) Kabiji Yesu wakambizhe baana banji ba bwanga nabo kusapwila pa Bufumu. (Luka 9:1, 2; 10:8, 9) Lelo jino, bonse baji mu jibumba ja Yehoba basapwila mambo a Bufumu, kechi na mambo a ko bekala. w24.04 9 ¶5-7
Tukoba bintu byonse byo mwitukambizha, kabiji tukaya konse ko muketutuma.—Yosh. 1:16.
Twajijilai kuketekela lutangijilo lo tutambwila mu jibumba ja Yehoba. Ku bena Isalela ba kala Yehoba waingijishe Mosesa ne Yoshua kupa bantu banji mikambizho. (Yosh. 1:17) Yehoba wapeshanga bena Isalela inge kebamone bano banabalume kuba’mba baimenangako Lesa. Byo bapichile myaka yavula, kipwilo kya bena Kilishitu kyalengelwe. Pa kikye kimye, Yehoba waingijishenga batumwa 12 kutangijila bantu banji. (Byu. 8:14, 15) Palutwe kacheche, jino jibumba javwangilemo bakulumpe mu kipwilo bakwabo ba mu Yelusalema. Na mambo a kulondela lutangijilo lwafuminenga ku bano banabalume ba kishinka, “bipwilo byakoselenga mu lwitabilo ne bantu baitabijile bavujijilengako pa juba pa juba.” (Byu. 16:4, 5) Ne mu ano moba, Yehoba witupesha bingi inge ketulondele lutangijilo lufuma mu jibumba janji. w24.07 10 ¶10
Namona Davida mwana wa kwa Yese muntu wantokela ku muchima.—Byu. 13:22.
Yehoba watemenwe bingi Mfumu Davida. Kabiji wamutelele’mba “muntu wantokela ku muchima.” Pano bino, Davida walengele mambo a bulala, ko kuba’mba bukende ne kwipayañana. Kwesakana na Mizhilo ya Mosesa, Davida bafwainwe kumwipaya. (Levi 20:10; Bala. 35:31) Nangwa byonkabyo, Yehoba wakebelenga kukwasha Davida kuba’mba alapile. Watumine ngauzhi wanji Natana kuya ku Mfumu Davida nangwa kya kuba pa kikye kimye kechi wamwesheshepo’mba ubena kukeba kulapila ne. Natana waingijishe kishimpi pa kuba’mba akwashe Davida kuyuka’mba mambo o alengele abayile bingi. Kino kyalengejile Davida kuyuka’mba wafichishe Yehoba ku muchima kabiji walapijile. (2 Sam. 12:1-14) Wanembele Salamo umwesha’mba kine walapijile. (Sala. 51, tubyambo twa peulu) Uno Salamo watekenesha bantu bavula bingi balenga mambo ne kwibatundaika kulapila. Kituletela bingi lusekelo kuyuka’mba Yehoba wakwashishe kalume wanji ye atemenwe aye Davida kulapila. w24.08 10 ¶9
Muyukenga kyaswa muchima wa Lesa, akya kyawama, kyalumbuluka kabiji kimutokesha ku muchima.—Loma 12:2.
Bantu bavula bakonsha kuswa kuba’mba kukomesha baana ke mwingilo wakatazha bingi. Inge mwi bansemi, twaketekela kuba’mba mubena kwingila na ngovu kukwasha baana benu kwikala na lwitabilo lwakosa. Kabiji Yehoba utemwa bingi pa byo mwibikako kuba bino. (Mpitu. 6:6, 7) Mwanenu inge wakoma, wakonsha kutendeka kwipuzha mepuzho anema pa bintu byo twaitabilamo ne pa mizhilo ya mu Baibolo yaoloka. Patanshitu, mwakonsha kutendeka kulanguluka’mba lwitabilo lwa mwanenu lwakooka, o ene mambo o bena kwimwipwizha ano mepuzho. Bino kishinka ke kya kuba’mba baana inge batendeka kukoma, bafwainwa kwipuzhanga mepuzho pa kuba’mba bakoseshe lwitabilo lwabo. (1 Ko. 13:11) Onkao mambo, kechi mwafwainwa kwakamwa ne. Pakuba mwafwainwa kwingijisha kino kimye kufunjisha mwanenu bintu byavula pe Yehoba ne pa Baibolo pa kuba’mba akoseshe lwitabilo lwanji. w24.12 14 ¶1-2
Atweba . . . twi boba baji na lwitabilo lwa kupulusha bumi bwetu.—Hebe. 10:39.
Bena Kilishitu Bahebelu bafwainwe kwikala na lwitabilo lwakosa pa kuba’mba bapuluke malwa aishilenga mu Yudea. (Hebe. 10:37, 38) Yesu wajimwineko baana banji ba bwanga kuba’mba inge bamona Yelusalema bamuzhokoloka ku mazhita, bafwainwe kunyemena ku mitumba. Bena Kilishitu bonse baikalanga mukachi ka muzhi ne mu mapunzha akwabo bafwainwe kulondela luno lujimuno. (Luka 21:20-24) Mu oa moba, bantu bo balukukanga ku nzhita javula banyemenanga mu mizhi iji na nsakwa byonka byajinga muzhi wa Yelusalema pa kuba’mba bebazhikijile. Balangulukilenga’mba kunyemena ku mitumba kechi kukebazhikijila ne. Onkao mambo, bafwainwe kwikala na lwitabilo lwakosa pa kuba’mba bobe bino. Bena Kilishitu Bahebelu bafwainwe kuketekela bantu Yesu bo aingijishenga kutangijila kipwilo. Kyamweka aba batangijilanga babuujile bena Kilishitu kimye kyo bafwainwe kunyema kufuma mu muzhi ne byo bafwainwe kuba pa kunyema.—Hebe. 13:17. w24.09 10 ¶9-10
Wapaine bantu kwikala bya bupe.—Efi. 4:8.
Yesu byo ajinga pano pa ntanda, wateleko bingi muchima ku mwingilo wamupele Shanji. (Yoa. 17:4) Nangwa byonkabyo, Yesu kechi walangulukanga’mba ye yenkatu wafwainwe kwingila mingilo ya Shanji ne. Wafunjishenga ne bakwabo bya kwingila mwingilo. Wapele baana banji ba bwanga mwingilo wa kusapwila ne kufunjisha ne kuta muchima bantu ba Yehoba. Yesu wafunjileko baana banji ba bwanga kwa kubula kupita mu mbaji. Waubile bino mu jishinda jawama. Bamo pa bano bazhinaukilenga, onkao mambo, wibafunjileko. (Luka 24:25-27; Yoa. 20:27) Wakebelenga’mba bate muchima ku mwingilo wa kufunga bantu ba Yehoba kukila kuta muchima ku mingilo yabo ya ku mubiji. (Yoa. 21:15) Wibavulwilemo kubula kwesakanya mingilo yo baingijilenga na yaingijilenga bakwabo. (Yoa. 21:20-22) Kabiji waolweleko bamo bajinga na milanguluko yapusana pa Bufumu ne kwibakwasha kuta muchima ku mwingilo wa kusapwila mambo awama.—Byu. 1:6-8. w24.10 15-16 ¶13-14
Baoloka bakaswana ntanda, kabiji bakekalangamo myaka ne myaka.—Sala. 37:29.
Ñanyi bintu byo tubena kufunjilako? Kukookela Kuketulengela kwikala myaka ne myaka. Byonka byo kyajinga ku bena Isalela bajingatu pepi kutwela mu ntanda ya mulaye, ne atweba tujitu pepi kutwela mu ntanda ipya itulaya Lesa. Kabiji katatakatu ino ntanda ikekale ke paladisa. (Isa. 35:1; Luka 23:43) Diabola ne bandemona kechi bakekalako ne. (Lum. 20:2, 3) Bupopweshi bonse bufunjisha bya bubela pe Yehoba kechi bukekalako ne. (Lum. 17:16) Makafulumende ayanjisha bantu bo alama kechi akekalako ne. (Lum. 19:19, 20) Mu paladisa kechi mukekalapo bansatuki ne. (Sala. 37:10, 11) Bantu bonse pano pa ntanda bakakookelanga mizhilo ya Yehoba yaoloka itundaika bantu kukwatankana ne kwikala mu mutende. Bantu baketemwa ne kwiketekela bene na bene. (Isa. 11:9) Kinetu, tubena kutengela bingi bino bintu byawama biji kulutwe. Kabiji inge ketukookele Yehoba, tukatwajijila kwikala mu paladisa pano pa ntanda myaka ne myaka.—Yoa. 3:16. w24.11 9 ¶7
Ano mambo awama a Bufumu bakeasapwila pano pa ntanda ponse kwikala bukamonyi ku bisaka byonse bya bantu.—Mat. 24:14.
Bungauzhi buji mu kinembelo kya lelo bubena kufika mu ano moba kukila ne byo kyajinga kala. Mambo a Bufumu beanemba mu milaka kukila 1,000 kabiji bantu bavula pano pa ntanda babena kumvwa ano mambo a Bufumu kwingijisha keyala wetu wa jw.org. Nangwa byonkabyo, Yesu waambijile baana banji ba bwanga amba kechi bakapwisha kusapwila “mu mizhi yonse,” nangwa’mba kusapwila ku bantu bonse aye saka akyangye kwiya ne. (Mat. 10:23; 25:31-33) Byambo byaambile Yesu bikafika ne mu ano moba etu. Lelo jino, mamilyonyi a bantu bekala mu mapunzha mo bakanya mwingilo wetu wa kusapwila. Kabiji baana bavula bingi basemwa mu minititu umo. Twingila papelela bulume bwetu kusapwila mambo awama “ku bisaka bya bantu byonse ne ku mikoka yonse ne ku ba njimi yonse.” (Lum. 14:6) Pano bino, kishinka ke kya kuba’mba kechi tukakonsha kusapwila mambo awama ku bantu bonse pa muntu pa muntu pano pa ntanda mpelo saka ikyangye kwiya ne. w24.05 10 ¶6-7
Kechi bakiji babiji ne, bino ke mubiji umo.—Mat. 19:6.
Byambo bya kwa Yesu byatekeneshanga ne kukokolosha bakwabo. Kechi washintaukilanga baana banji ba bwanga ne. (Luka 8:47, 48) Banabalume bena Kilishitu basongola bafwainwa kufunjilako ku byaubile Yesu. Yesu wafunjishe banabalume basongola kuba’mba bafwainwa kutwajijila kwikala ba kishinka ku bakazhi babo. Waingijishe byambo byaambile Shanji kuba’mba mwanamulume wasongola wafwainwa “kulamachila ku mukazhanji.” (Mat. 19:4-6) Kyambo kya Kingiliki kyo baingijisha pa kino kyepelo kya kuba’mba “kulamachila” kilumbulula bintu bibiji byo balamika pamo. Onkao mambo, butemwe buji pakachi ka mwanamulume ne mwanamukazhi bwafwainwa kukosa bingi ubatu nobe bintu bibiji byo balamika pamo. Inge umo wauba kintu kyakonsha kukozha mukwabo ku muchima, ko kuba’mba bonse babiji bakayanjilamo. Mwanamulume watemwa bingi mukazhanji uchinuzhuka kutamba bya mulekese byonse. Wafwainwa ponkapotu kukana “kutala ku bintu byatutu.” (Sala. 119:37) Kuba bino kijitu nobe walayañana na meso anji kuba’mba kechi ukatala mwanamukazhi mukwabo kya kuba keamukumbwe ne, kanatu mukazhanji.—Yoba 31:1. w25.01 10 ¶12-13
Lesa wetu . . . ukamulekelako mambo anji onsetu.—Isa. 55:7.
Kikatazha kuyuka inge muntu witulekelako mambo kya kine nangwa ne. Jishinda Yehoba jo etulekelako mambo atweba bambulwakulumbuluka japusana na jishinda jo twilekelamo mambo atweba bantu. Kafwako wakonsha kwitulekelako mambo byonka byuba Yehoba ne. Nyimbi wa salamo waambile pe Yehoba amba: “Anweba mulekela mambo kya kine, pa kuba’mba bemwakamwe.” (Sala. 130:4) Ibyo, Yehoba ‘ulekela mambo kya kine.’ Witumwesha byo twafwainwa kulekela bakwetu mambo kya kine. Mu byepelo bimo biji mu Binembelo bya Kihebelu, banembi ba Baibolo baingijishe kyambo kimwesha Yehoba byo etulekelako mambo. Pano bino, kino kyambo kechi bekingijishepo kumwesha bantu byo belekelako mambo ne. Yehoba inge walekelako muntu mambo, ko kuba’mba mambo a yewo muntu azhimañana. Bulunda bwanji ne Yehoba bubwelatu pakala. Kitusangajika bingi kuba’mba Yehoba utwajijila kwitulekelako mambo, kabiji inge witulekelako mambo ulubako. w25.02 8 ¶1-3
Witukambizhe kusapwila bantu ne kushimuna bulongo.—Byu. 10:42.
Inge twasapwila bantu mambo awama, pano abo bakana, twafwainwa kuyuka’mba atweba twaingila mwingilo wetu. Mambo ka? Mambo twauba kintu Yehoba ne Mwananji kyo bakeba’mba tube, ko kuba’mba kushimuna bukine. Inge twabula kutaana bantu ba kusapwila nangwa umvwe bakana kwibasapwila, twafwainwa kwikala na lusekelo mambo twayuka’mba tubena kutookesha ku muchima Shetu wa mwiulu. (Maana 27:11) Kabiji twakonsha kwikala na lusekelo inge kya kuba musapwishi mukwetu wataana muntu ukeba kufunda bukine mu nyaunda yetu. Kyamba kya Usopa kyaesakenye mwingilo wetu ku byo kikala pa kukeba mwana waeleka. Bantu bavula bakonsha kuya na kufumpila uno mwana waeleka mu mapuzha apusana pusana. Inge mwana bamutaana, bonse basekela bingi, kechi muntu yenka wamutaana ne. Kyo kimotu, basapwishi bonse mu kipwilo bengijila pamo pa kufunjisha muntu kwikala mwana wa bwanga. Basapwishi bonse bebatundaika kusapwila ku bantu bonse mu nyaunda kabiji bonse bekala bingi na lusekelo inge umo watendeka kutaanwa ku kupwila. w24.04 18 ¶13-14
Bonse bajinga na michima ya bukishinka ya kukeba bumi bwa myaka ne myaka, baitabijile.—Byu. 13:48.
Tubena kutengela bintu byawama kulutwe. Na bukwasho bwa Yehoba, twaketekela’mba bantu bavula bakafunda bukine malwa akatampe saka akyangye kutendeka. Kabiji twaketekela kuba’mba nangwatu mu kimye kya malwa akatampe, kampe bantu bakwabo bavula bakapimpula byubilo byabo byatama bya mu ino ntanda ya kwa Satana ne kutendeka kutota Yehoba pamo ne atweba. Nangwa byonkabyo, tuji na mwingilo wanema wa kwingila. Uno mwingilo ke wa kushimuna bukine ye tukabula kwingilapo jikwabo, ko kuba’mba kusapwila mambo awama a Bufumu bwa Lesa pano pa ntanda ponse. Kabiji twafwainwa kutwajijila kujimunako bantu pa bikamweka katataka. Bantu bafwainwa kuyuka’mba mpelo ya buno bwikalo bwatama yafwenya kala pepi. Na mambo a kutemwa mambo awama, kutemwa bantu ne kyakila pa byonse kutemwa Yehoba Lesa ne jizhina janji, tukatwajijila kunemeka mwingilo wa kusapwila ne kumwingila na kizaku ne na mukoyo kufikatu ne kimye Yehoba kyo akamba’mba: “Pano kyapwa.” w24.05 19 ¶14-16
Vwalai muchima wa kwipelula mu bintu byo mwiubila anwe bene na bene, mambo Lesa ukana bantu belundumika, pakuba ubila lusa lwanji lukatampe bantu bepelula.—1 Pe. 5:5.
Bufuku saka bakyangye kumwipaya, Yesu wafunjishe Petelo ne batumwa bakwabo ene mambo o kyanemena kwipelula. Kino kyakumishe bingi baana banji ba bwanga mambo waingijile mwingilo waingilanga bazha. Yesu wavuujile bivwalo byanji bya peulu kabiji winyingile taulo mu lubunda, wabikile mema mu nsanyi ne kutendeka kwibovwa ku maulu. (Yoa. 13:4, 5) Kyamweka pa kubatu’mba ovwe ku maulu batumwa bonse 12 kuvwangakotu ne Yudasa wamufutukilemo, kyasendele kimye kyabaya bingi. Nangwa byonkabyo, Yesu wipelwile ne kupwisha kwingila uno mwingilo. Kepo Yesu alumbulwile’mba: “Nanchi mwakwatakanya kintu kyo nemubila nyi? Anweba muntela’mba, ‘Mufunjishi,’ ne, ‘Nkambo,’ mwamba kine, mambo yami iye. Onkao mambo, umvwe amiwa byo nji Nkambo kabiji Mufunjishi, nemovwa ku maulu, ne anweba mwafwainwa kwiovwanga ku maulu anwe bene na bene.”—Yoa. 13:12-14. w25.03 10 ¶9-11
Muntangijila na maana enu, kabiji kulutwe mukampa lukumo.—Sala. 73:24.
Kyakonsha kwitukatazha bingi kutwajijila kwikala ba kishinka kwi Yehoba na mambo a bintu biji mu ino ntanda. Bantu bavula bakana’mba Lesa ko aji. Javula bantu babula kulondela bikeba Yehoba bekala bingi bulongo mu bwikalo bwabo. Inge twamona bintu bya uno mutundu, lwitabilo lwetu lwakonsha kwesekwa. Nangwa kya kuba twaketekela kuba’mba Lesa ko aji, twakonsha kutendeka kuzhinauka inge wakonsha kwitukwasha. Nembi wa Salamo 73 naye byo byo alangulukile pa kimye kimo. Wamwene bantu bajingako pa kyokya kimye babulanga kukookela mizhilo ya Lesa byo baikelenga bulongo. Onkao mambo, watendekele kuzhinauka inge kyajingatu bulongo kwingijila Lesa. (Sala. 73:11-13) Ñanyi bintu byakwashishe nyimbi wa salamo kupimpula ndangulukilo yanji? Walangulukile langulukilenga pa bintu bikamwekela boba baleka kuketekela mwi Yehoba. (Sala. 73:18, 19, 27) Kabiji walangulukilenga pa bintu byawama bimwenamo bantu bengijila Lesa. Ne atweba twafwainwa kulangulukanga pa bintu byawama bitubila Yehoba. w24.06 25 ¶16-17
Mwikale babula kutemwa mali.—Hebe. 13:5.
Mu moba a kala, bantu bamo bajiilanga makusu pa mutwe bena Kilishitu bakwabo bajinga bayanji kupichila mu kwibambila’mba babikepo nsubu pa kwibabwezhezha mali o bebakongweshanga. Kabiji bamitonyi bamo batambulanga mazhikakanwa ne kufwisha bantu mambo a bubela. Byubilo bya uno mutundu ke bya bunya kwi Yehoba. (Ezi. 22:12) Kyawama bingi kimye kyonse kulangulukangapo inge twatemwisha mali nangwa ne. Iipuzhai’mba: ‘Nanchi jonse ñendatu na kulanguluka pa kwikala na mali nyi? Inge nakongola mali, nanchi mbanda kwiabwezha ne kulanguluka’mba mwinao kechi ubena kwiakeba nenyi? Nanchi kwikala na mali kundengela kwimona’mba nanema ne kukankalwa kukwasha boba bakajilwa mali nyi? Nanchi nzhachisha balongo ne banyenga kuba’mba batemwa bingi bintu bya ku mubiji na mambotu a kuba’mba baji na mali nyi? Nanchi nkebatu banonshi kwikala balunda nami kukila bayanji nyi?’ Tukatwajijilatu kwikala balunda na Yehoba inge twabula kutemwisha mali. Inge twauba bino, Yehoba kechi uketusha ne. w24.06 12-13 ¶17-18
Nkana kwenda mu mashinda atama, namba ndame byambo byenu.—Sala. 119:101.
Pa kuba’mba twizhikijile ku meseko, twafwainwa kulangulukanga kuba bintu byawama. Inge ke ‘tushikwe bintu byatama ne kutemwa bintu byawama,’ tukakebeshanga kuba bintu byawama. (Amo. 5:15) Kabiji kulanguluka bintu byawama kuketulengela kubula kulenga mambo inge twaesekwa. Twafwainwa kutemwa bingi kuba bintu byakonsha kwitulengela kukosesha bulunda bwetu ne Yehoba. Inge tubena kupwila nangwa tuji mu mwingilo wa kusapwila, tutundaikwa kuba bintu bitokesha Yehoba ku muchima. (Mat. 28:19, 20; Hebe. 10:24, 25) Kutanga ne kufunda Mambo a Lesa ne kulanguluka langulukapo kwitulengela kutemwa bintu byawama ne kushikwa bintu byatama. (Yosh. 1:8; Sala. 1:2, 3; 119:97) Vulukai kuba’mba Yesu waambijile baana banji ba bwanga amba: ‘Twajijilai na kulomba, pa kuba’mba mubule kuponena mu lweseko.’ (Mat. 26:41) Onkao mambo, tulomba’mba Yehoba etukwashe ne kwitulengela kuba bintu bimutokesha ku muchima.—Yako. 4:8. w24.07 17-18 ¶14-16
Nkakupa milangwe ne kukufunjisha jishinda jo wafwainwa kuyamo. Nkakubuula bya kuba saka nkutala.—Sala. 32:8.
Aba bafunjisha bakwabo bafwainwa kulondela byuba Yehoba pa kwibafunjisha. Vulukainga’mba Yehoba upana maana. Ne atweba tukeba kufunjisha bakwetu bintu byo twayuka. Kechi twafwainwa kulangulukanga’mba inge twafunjisha mukwetu, uketwangata kifulo kulutwe ne. Nangwa kwambanga’mba: ‘Amiwa kafwako muntu wamfunjishe ne. Aye mwine ukefunjisha.’ Bantu ba Yehoba kechi bafwainwa kulangulukanga bino ne. Pakuba “twipaine ne atweba bene” kufunjisha bakwetu byonse byo twayuka. (1 Tesa. 2:8) Tuketekela’mba inge twibakwasha, nabo “bakonsha kwibifunjisha ne ku bakwabo.” (2 Timo. 2:1, 2) Inge atweba bonse ketufunjisheko bakwetu bintu byo twayuka, tukengilanga bingi bulongo kabiji tukekala na lusekelo. w24.09 29 ¶12-13
Pa muntu pa muntu, twi binungwa byakwatankana.—Loma 12:5.
Inge mulanguluka amba kechi mwakonsha kwingilako bunkwasho ne, kange mulefulwe ne. Kwakubula nangwa kuzhinaukatu ne, muji na byubilo byawama byakonsha kwimulengela kwimwingijisha mu kipwilo. Mwakonsha kumwenamo bingi inge mwatanga byambo byaambile Paulo biji pa 1 Kolinda 12:12-30. Byambo byaambile Paulo bimwesha patoka kuba’mba anweba ne bakalume bakwabo ba Yehoba, mwakonsha kwingila mingilo yanema bingi mu kipwilo. Twajijilai kwingila papelela bulume bwenu pa kuba’mba Yehoba emwingijishenga kukwasha balongo ne banyenga mu kipwilo. Shiinwai kuba’mba bakulumpe mu kipwilo bayuka byo mubena kwingila kabiji bakemupa mingilo yo mwakonsha kwingila. (Loma 12:4-8) Bena Kilishitu bonse bafwainwa kufwenya kwipi ne Yehoba, kwikala bampanyi ne kwikala na byubilo byawama byafwainwa bena Kilishitu. w24.11 17 ¶12-13
Watatwile kulomba kwi Yehoba ne kujila bingi.—1 Sam. 1:10.
Hana wapichile mu makatazho avula bingi amulengejile kwikala na bulanda. Mwatawanji wasongwele mpaji, kabiji mpaji nanji aye Penina wamushikilwe bingi. Kununga pa kino, Hana kechi wasemenepo baana ne. Pa kuba Penina wajinga na baana bavula. (1 Sam. 1:1, 2) Penina kimye kyonse waendelekanga Hana na mambo a kubula kusema. Hana kyamukolanga bingi ku muchima kya kuba “waendangatu na kujila ne kuja ne,” kabiji “wajinga na bulanda bukatampe.” (1 Sam. 1:6, 7, 10) Hana wataaine kwepi lutekenesho? Kintu kimo kyamukwashishe ke kya kuba’mba wayanga na kupopwela Yehoba pa tente wa lusambakeno. Byo afikile kokwa, wasashijile Yehoba amba: “Mumone lumanamo lwami amiwa wa mwingilo wenu ne kumvuluka.” (1 Sam. 1:11) Yehoba wamwene kumanama kwanji, kujila kwanji kabiji wamupesheshe byo amulengejile kusema.—1 Sam. 1:19, 20; 2:21. w24.12 21 ¶5-7
Natemenwe bingi bantu.—Maana 8:31.
Kabiji bukuzhi bwitufunjisha kuba’mba Yesu watele bingi muchima bantu, kikatakata baana banji ba bwanga. (Yoa. 13:1) Yesu wayukile’mba byo akengilanga mwingilo wanji pano pa ntanda ukamanama kikatakata pa kufwa lufu lwatama bingi. Nangwa byonkabyo, byo aingijilenga mwingilo wanji pano pa ntanda, kechi wamwingijilenga na mambotu a kuba’mba bamutumine kwi Yehoba ne, bino wamwingijile kikatakata na mambo a kutemwa bantu. Yesu wasapwijilenga, kufunjisha ne kukwasha bantu na muchima wanji yense. Nangwatu pa juba jo afwile, Yesu waovwele maulu a batumwa banji, kwibafunjisha ne kwibatekenesha. (Yoa. 13:12-15) Kepo, byo ajinga pa kichi kya lumanamo, Yesu watekeneshe kapondo ne kumulengela kwikala na luketekelo kabiji waambijile Yoano kuba’mba wafwainwe kulama bainanji bulongo. (Luka 23:42, 43; Yoa. 19:26, 27) Yesu wamwesheshe’mba watemenwe bantu byo ebakwashishenga, kwibobila lusa ne kwibafwila. w25.01 23 ¶11
Bamukabishe kuba’mba twikale mu mutende, kabiji na mambo a bilonda byanji, mo mo twabukilwe.—Isa. 53:5.
Baibolo waingijisha ñambilo ya kifwanyikizho kwitukwasha kuyuka byo tukasuluka inge betulekelako mambo kya kine. Na mambo a bumbulwakulumbuluka bwetu, betwesakanya ku “bazha ba bundengamambo.” Pano bino, na mambo a kwitulekelako mambo kwi Yehoba, tuji nobe bazha bo ‘bakasulula ku bundengamambo.’ (Loma 6:17, 18; Lum. 1:5) Ibyo, inge Yehoba witulekelako mambo, twikala bingi na lusekelo nobe muzha ye bakasulula. Na mambo a kitapisho kya bukuzhi Yehoba kyo apaine kwingijisha Mwananji, Yehoba witubuka mu bukifwanyikizho. (1 Pe. 2:24) Bukuzhi bwitulengela kwikala jikwabo na bulunda bwawama ne Yehoba bwaonaikile na mambo a kukolwa ku mupashi. Byonkatu muntu byo ekala bingi na lusekelo inge bamubuka kikola kyanji kikatampe, ne atweba twikala bingi na lusekelo inge betubuka ku mupashi ne kwikala jibiji na bulunda bwawama ne Yehoba na mambo a kwitulekelako mambo etu. w25.02 11 ¶16; 13 ¶17
Umvwe mwatwajijila kuba bino bintu, kechi mukakankalwa ne.—2 Pe. 1:10.
Mu kishimpi kya matalenta, Yesu waambile pa kishimpi kya bakalume babiji batwajijile kwikala ba kishinka kwi nkambo yabo ne kalume mukwabo wabujile kwikala wa kishinka. (Mat. 25:14-30) Bakalume ba kishinka babiji bemenako bena Kilishitu bashingwa ba kishinka. Nkambo aye Yesu wibeta ‘kusekela pamo na nkambo yabo.’ Batambula mfweto yabo ya mwiulu ko kuba’mba lusanguko lutanshi. (Mat. 25:21, 23; Lum. 20:5b) Kabiji kishimpi kya kalume wa muleele kijimunako bashingwa. Mu ñanyi jishinda? Bafwainwe kutwajijila kwingila na kizaku ne na mukoyo. Mu kishimpi kya matalenta ne kya bakamwale, Yesu kechi waambijilenga jimo amba bashingwa bakekala na muleele ne. Pakuba walumbulwilenga kyakonsha kwibamwekela inge baleka kwingila na mukoyo. Kabiji bakonsha kwilengela abo bene kubula “kwitwa ne kusalwa” ne kubula kwibaswisha kutwela mu Bufumu bwa mwiulu. w24.09 22 ¶10; 23 ¶12-13
Muyuke bintu byanemesha.—Fili. 1:10.
Atweba bonse tukeba kwikala na bintu bikebewa mu bwikalo ne kumwena ba mu kisemi kyetu. (Sapwi. 7:12; 1 Timo. 5:8) Pa kusala nkito ya kutwela, javula tulanguluka ne pa mali o baketupanga. Pano bino, kino inge kyo kyonka muntu kyo alangulukapotu pa kusala nkito ya kutwela, ko kuba’mba ubena kumona bintu na meso, kechi mu lwitabilo ne. Inge tubena kwenda mu lwitabilo, tukalanguluka ne pa nkito yo tukasala inge iketulengelanga kwingijila Yehoba bulongo nangwa ne. Twakonsha kwiipuzha’mba: ‘Nanchi ino nkito ikandengelanga kuba bintu byashikwa Yehoba nyi?’ (Maana 6:16-19) ‘Abya ikandengelanga kukankalwa kupopwela Lesa nangwa kundengela kusha kisemi kyami pa kimye kyabaya nyi?’ Inge mukumbu ku ano mepuzho onse ke wa kuba’mba ee, ko kuba’mba kechi kyakonsha kuwama kutwela nkito ya uno mutundu ne, nangwa kya kuba kutaana nkito kwakatazha. Inge tubena kwenda mu lwitabilo, tufuukula bintu bimwesha’mba twashiinwa kuba’mba Yehoba uketukwashanga kutaana bintu bikebewa mu bwikalo.—Mat. 6:33; Hebe. 13:5. w25.03 21 ¶5-6
Iubilainga lusa anwe bene na bene, mwikale na michima ya kifyele saka mwilekelako mambo anwe bene na bene.—Efi. 4:32.
Kimye kyonse, twafwainwa kumonanga balongo ne banyenga byonka Yehoba byo ebamona. Tuba bino inge ketutetu muchima pa byubilo byabo byawama, kechi kuta muchima pa bintu byo balubankanya ne, mambo kulutwe bakonsha kwingijilapo. Twakonsha kupwana na bakwetu betuzhingijisha Kino kikalengela bantu kwiya mu paladisa wa ku mupashi. Twafwainwa kutwajijila kwikala mu uno paladisa wa ku mupashi Yehoba ye etupa. Muntu yense ukeba kwikala na lusekelo, kutondwa, kubula kubambisha muchima ne kuzhikijilwa, wafwainwa kutwajijila kwikala mu paladisa wa ku mupashi kwa kubula kufumamo. Nangwa byonkabyo, twafwainwa kujimuka bingi mambo Satana ubena kukeba mashinda a kwitufuminyamo mu uno paladisa wa ku mupashi. (1 Pe. 5:8; Lum. 12:9) Onkao mambo, kechi twafwainwa kumushiila kanya ne. Twayai tutwajijile kwikala na byubilo byawama ne kuzhikijila mutende uji mu paladisa wa ku mupashi. w24.04 24-25 ¶18-19
[Kebai] Bufumu patanshi.—Mat. 6:33.
Anweba bansemi mwakonsha kufunjisha baana benu kupopwela Yehoba na kizaku. Mwakonsha kufunjisha baana benu mu bintu byo mwamba ne byo muba, kuyuka bintu byo bafwainwa kunemeka mu bwikalo nabiji kufunda Baibolo, kupwila ne kwingila mwingilo wa kusapwila. Inge mwabula kuba bino, baana benu bakapopwelanga Yehoba mu bukifulumuya na mambotu a kuba’mba basemekelwa mu kisemi kya Bakamonyi ba kwa Yehoba. Kino kyakonsha kwibalengela kutatula kupopwela Yehoba na muleele nangwa kuleka kumwingijila. Nanchi muntu waleka kwingijila Yehoba kechi wakonsha kwikala mulunda nanji jikwabo nenyi? Ine, mambo wakonsha kulapila ne kutendeka kupopwela jikwabo Yehoba. Pa kuba’mba obe bino, wafwainwa kuleka kwitota ne kuswa kumukwasha ku bakulumpe mu kipwilo. (Yako. 5:14) Kabiji wafwainwa kwibikako pa kuba’mba ekale jikwabo mulunda ne Yehoba. w24.07 24-25 ¶18-19
Chinai bulalelale—1 Ko. 6:18.
Mwakonsha kuchinuzhuka byepi kuba byatama mu kimye kyo mubena kwiyuka na mukwenu wa kutwela nanji mu masongola? Inge butemwe bwenu ke buye na kukomenako, mukakebeshanga bingi kutaanwa pamo. Ñanyi bintu byakonsha kwimukwasha kwilama ne kuchinuzhuka kuba bintu byatama? Chinuzhukainga kwisamba misambo yatama, kwikala kwa bunke bwenu kwabula bantu ne kutoma maalwa avula. (Efi. 5:3) Bino bintu byakonsha kwimulengela kwikala na kilaka kya kukeba kwilaala ne kukankalwa kuba bintu byaoloka. Mwafwainwa kwisambanga kimye kyonse pa bintu byakonsha kwimukwasha kwilama bulongo ne kubula kuba bintu byatama. (Maana 22:3) Mwanamulume ne mwanamukazhi bakeba kwisongola bafwainwa kubanga bintu bimwesha’mba betemwa inge bulunda bwabo ke buye na kukoselako, bakonsha kufuukulapo kubangapo bintu bimo bimwesha’mba betemwa. Nangwa byonkabyo, inge kilaka kya kukeba kwilaala kyabya bingi, kyakonsha kwimukatazha bingi kufuukulapo bulongo. (Lwimbo 1:2; 2:6) Kuba bintu bimo bimwesha butemwe kwakonsha kwimulengela kuba bintu byatama. (Maana 6:27) Onkao mambo, aku mutendekatu bulunda bwenu, mwafwainwa kwisamba pa kupelela pa kwimwesha butemwe kwesakana na mafunde a mu Baibolo.—1 Tesa. 4:3-7. w24.05 29 ¶10-11
“Ee” wenu ekale ee, ne “Ine” wenu ekale ine.—Mat. 5:37.
Twafwainwa kwikala bantu bo baketekela. Bakwetu bafwainwa kwituketekela kuba’mba twakonsha kwibakwasha, kikatakata mu bimye byakatazha. (Maana 17:17) Ñanyi bintu byo twafwainwa kuba pa kuba’mba bakwetu betuketekelenga? Twafwainwa kwibikangako kumwesha byubilo bijipo ne Lesa kimye kyonse nabiji kufikizha byo tulaya ne kubanga bintu mu kimye kyatongolwa. Basapwishi bamwenamo bingi inge baketekela bakulumpe mu kipwilo. Mu ñanyi jishinda? Balongo ne banyenga bomvwa bingi bulongo inge bakasuluka kubuula bakulumpe mu kipwilo nabiji kalama wa jibumba ja mwingilo inge kebakebe bukwasho. Kabiji balongo ne banyenga bayuka’mba bebatemwa inge bakulumpe mu kipwilo bepana kwibakwasha. Inge bakulumpe mu kipwilo kebajimuneko balongo ne banyenga kwingijisha Baibolo ne mabuku etu kwa kubula kulondela milanguluko yabo, kino kikalengela balongo ne banyenga kutwajijila kwibaketekela. Balongo ne banyenga baketekela bingi bakulumpe mu kipwilo babula kusolola bya bufyamfya kabiji bafikizha byo balaya. w24.06 30 ¶14-15
Mukebapa mutende wa myaka ne myaka, mambo baketekela mwi anweba.—Isa. 26:3.
Lelo jino, kechi twafwainwa kuketekela Yehoba kufumyapo makatazho etu onse ne, bino twafwainwa kuketekela’mba uketukwashanga. (Sala. 41:3) Yehoba wingijisha mupashi wanji wazhila kwitupa bulume, maana ne mutende wa mu milanguluko pa kuba’mba tuchinchike. (Maana 18:14; Fili. 4:13) Kabiji witupa luketekelo lwitutekenesha lwa kuba’mba kulutwe kafwako muntu ukakolwanga ne. (Isa. 33:24) Inge tuji na bijikila, byambo bya Yehoba biji mu Baibolo biketutekeneshanga ne kwitukwasha kwikala na mutende wa mu milanguluko. (Loma 15:4) Nyenga umo wikala ku muzhika wa Africa byo bamutaaine na kikola kya kansa, waendangatu na kujila. Waambile’mba: “Kinembelo kimo kintekenesha bingi ke Isaya 26:3. . . . Kino kyepelo kinkwasha kuyuka’mba Yehoba wakonsha kwitupa mutende wa mu milanguluko witukwasha kubula kulukusha muchima.” Nanchi kujipo kinembelo kimutekenesha inge mubena kupita mu makatazho ashinkisha bulaka amweka nobe kechi akonsha kupwa nenyi? w24.12 24 ¶17-18
Byo akijinga palepa byobya, shanji wamumwene ne kumubila lusa, kabiji wamunyemejile lubilo ne kumupakachilamo ne kumufyompa.—Luka 15:20.
Abino byo byuba ne bakulumpe mu kipwilo pa kulekelako mambo boba baleka kwingijila Yehoba. Bakebesha ino mikooko yaeleka “kubwela kwi Yehoba.” (Luka 15:22-24, 32) Mwiulu mwikala lusekelo lukatampe inge ndengamambo umo walapila kabiji ba pano pa ntanda nabo basangalala bingi. (Luka 15:7) Kyamwekeshatu patoka kuba’mba Yehoba kechi uswisha bantu babula kulapila kutwajijila kwikala mu kipwilo ne. Nangwa byonkabyo, kechi usankilapo bano bandengamambo ne. Ukeba’mba babwele kwi aye. Kinembelo kya Hoseya 14:4, kyalumbulula bulongo Yehoba byo omvwa pa bandengamambo balapila. Kyaamba’mba: “Amiwa nkebakwasha kwikala ba kishinka jibiji. Nkebatemwa na muchima yense, mambo naleka kwibazhingijila.” Abino byambo bikwasha bakulumpe mu kipwilo kuyuka inge muntu walapila nangwa ne. Kabiji bino byambo byakonsha kukwasha ne boba baleka kwingijila Yehoba kubwela kwi aye kwa kubula kuzhinyazhinya. w24.08 28 ¶8-9
Saka musanta.—Kolo. 3:15.
Bantu bamo kechi bakonsha kwitusanchila pa byo twibobila ne. Pa bimye bimo bantu kechi bakonsha kwitusanchila pa kimye, ngovu ne mali o twaingijishe pa kwibakwasha ne. Inge kino kyamweka, twakonsha kuba byepi pa kuba’mba tubule kulefulwa nangwa kuzhingila? Vulukai’mba lusekelo lwetu kechi lwaimena pa byuba bantu inge twibakwasha ne. (Byu. 20:35) Twakonsha kutwajijila kupana na lusekelo nangwa kya kuba bakwetu kechi betusanchila ne. Ñanyi kintu kyakonsha kwitukwasha? Vulukai’mba inge kemupane, mulondela byuba Yehoba. Aye upa bantu bintu byawama inge bamusanchila nangwa ne. (Mat. 5:43-48) Yehoba witulaya’mba ne atweba inge ketupane ‘kwa kubula kuketekela kwitubwezhezha kintu, mfweto yetu ikabaya bingi.’ (Luka 6:35) “Kintu” kyakonsha kulumbulula byambo bya kwitusanchila. Inge betusanchila nangwa ne, Yehoba uketufweta pa bintu byawama byo tubila bakwetu na mambo a ‘kupana na lusekelo.’—Maana 19:17; 2 Ko. 9:7. w24.09 29 ¶14-16

