Lhukonzo
Okwerikumi
/assets/ct/28ada02fb0/images/syn_placeholder_sqr.png
es26 olhup. 98-108

Okwerikumi

Kyakani, Okwerikumi 1

Okwerikumi

Nasyalinda Omwami Mukulhu n’omuhwa.—Mika 7:7.

Mughulhu mungyi thukahebawa obusondoli bw’ekiteokrasi obo thukaghenderako omw’iramya lyethu—rilhua okwa basyakulhu b’ekithunga, abalebererya b’omuthimbo, ekyaghanda ky’omuthahulha, kutse Akathunga Akakasondolha. Kandi ibbwa, hamayira thukaghana eriyitheghererya ekyamaleka ithwahebwa obusondoli bulebe? Ithwangana yisanga ithwabirihwerya amalengekania w’okwa bithuwene ebyanga lhwirira omw’ighendera okwa busondoli obo. Ithwangana tsuka erihanda omunwe w’okwa buthahikana bwa baghalha bethu abakathuha obusondoli. Thukabya thukalendera omw’ikirirya, thukabya ithunayikethere ngoku Yehova yukasondolha ekithunga kandi anasi emibere eya thulimo. Busana n’ekyo, thuk’owa lhuba, kandi thukakolha ekyo erilhua okwa muthima. (Ebr. 13:17) Thunasi ngoku obwowa bwethu bukaleka omwa kithunga kyethu imwabya obughuma. (Efe. 4:​2, 3) Thuyikethere ngoku nomwakine indi baghalha bethu abakathusondolha sibahikene, Yehova akendi tsumulha obwowa bwethu. (1 Sam. 15:22) Hamabya ihane kwenene ekinatholere erihengulhwa, Yehova iniakendi kihengulha okwa ndambi eyitholere. w25.03 23-24 enu.13-14

Nyamuhanga . . . yukabisulha ebibisire.—Dan. 2:28.

Thuli omwa buthuku obukasisimulha! Obuli kiro, thukayilhangirira amaminyereri we Biblia akabererera. Ng’eky’erileberyako, thukalhangira “Omwami w’elhuthambi lhw’endatha” “n’Omwami w’elhuthambi lhw’eyikwa” ibane omw’isukumana ly’erianza eribya muthabathabali w’ekihugho kyosi. (Dan. 11:​40, NWT) Thunemulhangira engulhu yuwene y’obwami yikathulhughanibwa kutsibu, kandi esyomiliyoni sy’abandu banemulighayo. (Isa. 60:22; Mt. 24:14) Kandi thune muhebwa ebyalya by’obunyakirimu “okwa mughulhu atholere.” (Mt. 24:​45-47) Yehova akalholha embere erithuwathikya eriyitheghererya ndeke emyatsi mikulhu-mikulhu ey’obuthuku obukasa. (Emi. 4:18) Thwangana yikethera ngoku aho obulighe bunene bukendi syatsukira, thukendi syaminya ebyo thukayithagha eriminya erithoka eriyiyinia buthaleghulha n’eribya ithune ndeke omwa buthuku obukalire obo. Aliwe thutholere ithwaminya ngoku hane ebyo thuthasi ebihambire okwa buthuku obukasa. w24.05 8 enu. 1-2

Syalikanaya nabi okwa bandi.—Esy. 15:​3, “NWT.”

Omuhandiki w’esyonyimbo mwakania okwa oyukakanaya nabi okwa bandi. Erikania okwa bandi kwa nabi ly’eryahi? Erithwalira haghuma, ly’eribugha ebinywe by’amabehi ebyangana tsandya okwa mundu kw’erina. Esyonyimbo 15:3 hakathasya thw’ibukaya ngoku oyo Yehova akakokaya syalikolha okwa muliranwa wiwe ekithuwene kyosi-kyosi. (Esy. 15:1) Ekyo kyangabya imwamuliki? Omw’ithendi kighenderera, ithwangana kania okwa mundu kwa nabi omw’ilhalhania omwatsi owathuwene. Ng’eky’erileberyako: (1) mwali wethu inialekeraho erikolha omubiri w’omughulhu wosi, (2) abathahenie ibabya isibakikolera okwa Beteli, kutse (3) mughalha wethu iniabya isyakikolha ng’omusyakulhu w’ekithunga kutse mughombe muwathikya. Mbwino ikyanganabya kibuya eriteberezya esyonzumwa esyangabya isy’esyaleka embinduka eyi iyabya n’eribwira abandi amalengekania ayo? Hanganabya ihane esyonzumwa esyalekire embinduka eyi iyabya esyo thuthasi. Eryongera okw’ekyo, oyukakokibawa omwa hema ya Yehova “syalikolha okwa muliranwa wiwe ekithuwene kyosi-kyosi, kandi syalitsandaya okwa banywani biwe kw’erina.” w24.06 11 enu. 11-13

Ngahira Omwami Mukulhu embere syaghe oko mighulhu yosi; kusangwa ali okwa byalha byaghe by’amali singendi syathundwa.—Esy. 16:8.

Erithoka erighumya eryubaha eryo thuwithire Yehova, thutholere ithwathwamu erimutsemesya omwa bul’ithwamu eryo thukakolha. Wukasoma emyatsi ye Biblia, yibulhaye wuthi, ‘Ku nabya omwa mibere eyo, nanga thwiremo indi?’ Ng’eky’erileberyako, thera akasasani iwunemuhulikirira abakulhu ikumi Abaisraeli bakathulha engulhu nyibi enyuma w’erilinga ekihugho ekyo Yehova alhagha eriha Abaisraeli. Wangana lighire engulhu eyo n’eryubaha abandu ibyalenga olhwanzo olho wuwithire Yehova n’eriyisunza lyawu ly’erimutsemesya? Ekihanda kyosi kye Israeli mukyalemwa eriminyerera ekwenene eyo Yosua na Kalebu babugha. Busana n’ekyo, mubaherya akaghisa k’eringira omwa Kihugho Ekyalhaghanisibawa.—Emig. 14:​10, 22, 23. w24.07 10 enu. 7

Omwami Mukulhu akalenga emithima.—Emi. 17:3.

Gomeri, mukali w’omuminyereri Hosea, mwasighania Hosea amaghenda n’abandi balhume. Mbwino abya isy’akiriko malenguliro? Yehova, oyukaminya ebiri omwa muthima, mwabwira Hosea athi: ‘Ghenda kandi, wanze omukali oyuwanzirwe na mwira wiwe [owundi mulhume], nikwa ni muthethi, ngoku Yehova anzire abaana ba Israeli nomo babindukire erikwama esindi nyamuhanga.’ (Hos. 3:1; Emi. 16:2) Wanamalhangira ngoku mukali wa Hosea abya iniakinasangira omwa kibi ekikalire. Nomwabine, Yehova mwabwira Hosea athi amughanyire kandi basubanemo. Kuthya Yehova abya isy’athalhuhirira okwa bandu biwe ab’emithima eyikalire. Nomwakine indi babya ibabiriwa omwa bibi ebikalire, abya iniakinabanzire kandi mwalholha embere eribatsomana n’eribawathikya eriyisubamo n’erihindulha esyonzira syabo. Eky’erileberyako eki kikakanganaya kithi Yehova “oyukalebaya emithima,” akendi tsomana omundu oyukinasangira omwa bibi ebikalire n’erilengaho erimulholerya okw’iyisubamo. w24.08 10 enu. 7

Emighambo yiwithe ekitsutsu ky’emyatsi mibuya eyikasa.—Ebr. 10:1.

Abakristayo Abayuda abakera mubabana ekitsibu ekikalire. Buthuku bulebe, Abayuda bababya abayisoghawa ba Yehova. Okwa kihugho, ekithumbi ky’Obwami bwa Nyamuhanga kyabya e Yerusalemu, n’ehekalu y’eyabya mwanya mukulhu w’eriramya ly’okwenene. Abayuda abosi abathaleghulha ibakaghendera okwa mighambo ya Musa ngoku abasondoli b’edini yabu babya bakabasoborera. Esyongangirirya esyo isyasikabasondolha bikahika okwa by’abatholere erirya, amalengekania wabu okw’ibanibwa, nibya n’emibere bakakolonganiramu n’abanya Bihanda. Aliwe, Yehova mwabya isyakiligha obuhere bw’Abayuda enyuma w’olhuholho lhwa Yesu. Ekyo mukyabya kitsibu okwa Bakristayo Abayuda ababya ibabiribeghera erighendera okwa mighambo. (Ebr. 10:​1, 4, 10) Nibya n’Abakristayo abakulire bunyakirimu, ng’omukwenda Petero, mukyabakalira erighenda-ghendania n’esighuma sy’okwa syambinduka esi. (Emib. 10:​9-14; Gal. 2:​11-14) Busana n’esyonyikirirya mbyaka esy’Abakristayo abo, abasondoli b’edini y’Ekiyuda mubabendererya. w24.09 9 enu. 4

Mwibuke abakabasondolha, abakababwira ekinywe kya Nyamuhanga.—Ebr. 13:7.

Yehova akabya amaha abandu biwe b’omubiiri, akanza ibakolhagho omwa buyithondeke. (1 Kor. 14:33) Ng’eky’erileberyako, n’isonda lya Nyamuhanga engulhu yuwene erithulhughanibwa omwa kihugho kyosi. (Mt. 24:14) Yehova abirisombolha Yesu erisondolha omubiiri oyo. Yesu akalhangira athi omubiiri oyu akakolhawa omwa buyithondeke. Omwa kighana ky’erimbere, ebithunga byabere binemutsukisibwa omwa myanya muthina-muthina, abasyakulhu mubasombolhwa nuku bahe obusondoli n’erisondolha. (Emib. 14:23) Akathunga k’abasyakulhu akabya e Yerusalemu, akabyamo abakwenda n’abasyakulhu, ikakakolha erithwamu eryo abosi omwa kithunga babya batholere erighenderako. (Emib. 15:2; 16:4) Busana n’erighendera okwa busondoli obo, “esyokanisa musyabana amaaka w’omw’ikirirya, n’erighanza lyabo mulyakanya.”—Emib. 16:5. w24.04 8 enu. 1

Maria Magdalene mwasa n’erilethera abigha b’omwatsi athi: “Nabirilholha oku Mukama!”—Yn. 20:18.

Omwangyakya-ngyakya ye Nisani 16, abakali balebe abathaleghulha mubaghenda ahali eyisinda eyo Yesu atsikawamo. (Lk. 24:​1, 10) Thukanaye okwa ebyo Maria Magdalene, omughuma w’okwa bakali abo ayilhangirira. Maria abere akahika ahali eyisinda, mwasangana omubiri wa Yesu isyakirimo. Mwathibitha akayabwira Petero na Yohana kandi mwabakwama bakathibitha eyiri eyisinda. Babere babirikakasya ngoku omubiri wa Yesu syali omw’isinda, abalhume abo mubasuba eka. Aliwe Maria mwathasubayo. Mwasighalha aho inianemulira. Mwathaminya ngoku Yesu anamulhangire. Mwalhangira omukali omuthaleghulha oyu inianemulira kandi ekyo mukyamuhambako. Neryo mwabuthukira oku Maria n’erimubwira ekindu kyolho ekyamuhimba kutsibu. Mwakania nayo n’erimuha olhukwamirwa lhukulhu—eribwira baghalha babu omwatsi w’erilhubuka liwe.—Yn. 20:​17, 18. w24.10 13 enu. 7

Nasyakanyia ebiminyikalo byaghe n’eby’eriswekera byaghe omwa kihugho kye Misiri.—Eril. 7:3.

Musa mwakolha ng’omuminyereri, omutsweri, kamanda kandi ng’omuhandiki. Mwasondolha ekihanda kye Israeli erilhua omwa bukobe e Misiri kandi mwayilhangirira ebithiko-thiko bingyi bya Yehova. Yehova mwamukolesya erihandika ebitabu bithano by’erimbere-mbere bye Biblia, Esyonyimbo 90, kandi obundi n’Esyonyimbo 91. Kandi obundi yuwahandika ekitabu kya Yobu. Iniakisigha iniaholha, inianawithe emyaka 120, Musa mwabirikira abaana ba Israeli ba haghuma erib’ibukya ebyo balhangira n’ebyo balhabamu. Babya ibabiriyilhangirira ebikaswekaya bingyi n’ebithiko-thiko ebyo Yehova akolha kuthya n’eritswera liwe oko banya Misiri. (Eril. 7:4) Babya ibabirilhaba omo Ngetse ye Ngulha eyabiriyighaba kabiri kandi ibabirilhangira erithoghothibwa ly’amahe wa Farao. (Eril. 14:​29-31) Omwa mbwarara, mubayilhangirira Yehova akabatheya n’eribatsomana. (Ebi. 8:​3, 4) Ekihanda kye Israeli kyabere ky’ik’ingira omwa Kihugho Ekyalhaghanisibawa, Musa mwakolesya akaghisa k’erighunzerera aka erihira omwa bandu mw’omuhwa. w24.11 8-9 enu. 3-4

Omundu wosi-wosi amalya okwa muggati oyu iniakendi syabyaho kera na kera . . . Omuggati ogho ngendiha busana n’engebe y’ekihugho w’omubiri waghe.—Yn. 6:51.

Ebya Yesu abwira abakwenda biwe okwa mughulhu w’Ekihulho ky’Omukama ky’erigholho biri mbaghane okwa ebyo abwira ekikumulha ky’abandu e Galilaya, eyo akaniraya ebihambire okwa bandu bangyi. Omughulhu Yesu abya e Galilaya omwa 32 E.K., kutsibu-tsibu abya akakanirya Abayuda ababya banzire abahe akalyo. Aliwe, Yesu mwabawathikya erilengekania okwa kindu eky’omughaso munene kwilhaba ebyalya ebyonyine-nyine. Mwababwira ekindu ekyanga bawathikirye eribana engebe y’erikotha. Kandi Yesu mwabugha athi ababiriholha bakendi syalhubukibwa okwa kiro ky’enduli n’eribyaho kera na kera. Syabya akakania okwa bayisoghawa bake, omughanzo muke, ngoku akolha enyuma waho okwa Kihulho ky’Omukama eky’Erigholho. Omwakanya k’ekyo, e Galilaya, mwakania okwa mighisa eyo abandu bosi bangabwene. w24.12 11 enu. 10-11

Abiba, mulhole embere erianza bakali benyu.—Kol. 3:19.

Yehova aponire owosi-wosi oyuwanzire amalhwa. (Esy. 11:5) Nibya akakikanganaya kwa ponire abalhume abakakolha-kolha bakali babu ba nabi. (Mal. 2:16) Omulhume amakolha-kolha mukali wiwe ya nabi, obughuma bwiwe na Nyamuhanga bukahambawako. Nibya Yehova anganaghana n’erihulikirira emisabe yiwe. (1 Pet. 3:7) Abandi balhume bakakolha-kolha bakali babu ba nabi omw’ibakaramira n’eribabwira ebinywe ebikahithanaya. Aliwe Yehova aponire ‘erikaliha [erihithana], eryaghalirwa, olhukanda, n’ebitsumi.’ (Efe. 4:​31, 32) Iba oyukatsurumira mukali wiwe syali subulira okw’itsandya obutheke bwiwe aliwe kandi akatsandaya n’obunywani bwiwe na Nyamuhanga. (Yak. 1:26). Ekiri ng’ekyo kyangana bughawa okwa mulhume oyukalebaya eponografe. Nayu kuthya akatsandaya obughuma bwiwe na Yehova. Kandi akabya isyathaha mukali wiwe y’ekitsumbi. Yehova anzire omulhume iniasighalha muthaleghulha oku mukali wiwe butsira omwa ebyakakolha bisa aliwe n’omwa bulengekania. Yesu mwabugha athi omulhume oyukathungerera omukali akamuyighomba akabya iniamabirisingira nayu “omwa muthima” wiwe.—Mt. 5:​28, 29. w25.01 9 enu. 6-8.

Omundu akaghanzawa mo muthunganene . . . erilhabira omw’ikirirya Yesu Kristo lisa.—Gal. 2:16.

Erithungananibwa likamanyisaya erilhusibwako emisango eya thuwithe n’ebyosi ebyo thwakolha, kutse ery’eribwa. Omw’ikolha eki, Yehova syalithwa ebihano biwe eby’obulingirirania. Syali thuyira mw’abathunganene ahabw’emikolere yethu; kutse erigheghena ebibi byethu. Aliwe busana n’erikirirya lyethu omwa mitheghekere y’erihanulha n’endihi y’endongolya eyathuhawa, Yehova anawithe ekyanga leka iniasangulha ebibi byethu. (Abar. 3:24) Eki kikaghasira kithi obuli mughuma w’okw’ithwe? Ababirisombolhwa erithabalha na Yesu omwa lhubulha babiriyirwa mw’abathunganene ng’abaana ba Nyamuhanga. (Tito 3:7; 1 Yn. 3:1) Ebibi byabu byabirighanyirwa. Si bakyasibwe ng’abakolha-nabi ngoku babya, busana n’ekyo, bakatholera eribya omwa Bwami. (Abar. 8:​1, 2, 30) Abawithe amaha aw’eribya okwa kihugho babiriyirwa mwabathungenene nga banywani ba Nyamuhanga, kandi babirighanyirwa ebibi byabu.—Yak. 2:​21-23. w25.02 5 enu. 17; 7 enu. 18

Wuwithe amalengekania w’abandu butsira awa Nyamuhanga.—Mt. 16:23.

Thalengekania okwa mughulhu ogho omukwenda Petero alemawamo erikangania amalengekania wa Yehova okwa myatsi. Yesu abya iniabiribwira abakwenda biwe ngoku abya w’erighenda e Yerusalemu, iniahirwa omwa byalha by’abakulhu b’amadini, erilhaba omwa maghali, neryo in’ithibwa. (Mt. 16:21) Kyangabya imukyakalira Petero eriligha ngoku Yehova angalighire Yesu oyuli maha we Israeli kandi Masiya oyuwalhaghanisibawa erithibwa. (Mt. 16:16) Neryo Petero mwathwalha Yesu ya lhuhande n’erimubwira athi: “Mukama, yikwire obulighe; siwulighire ekyo erikubyako n’ahake.” (Mt. 16:22) Kundi Petero mwalemwa erikangania amalengekania wa Yehova oko mwatsi oyo, amalengekania wiwe mwathahambana n’awa Yesu. Petero angabya iniabya inianawithe ekighendererwa kibuya, aliwe Yesu mwaghana erihabulha liwe. Hane erisomo eryo thwang’ighira okw’ekyo. Yehova mwathanza Yesu akabya omwa ngebe y’erianza eriyibalya okwa lhuholho. Okwa kiro ekyo, Petero mw’igha erisomo ly’omughaso bikahika okw’ihambania amalengekania wa Nyamuhanga na wiwe. w25.03 9 enu. 5-6

Omwami Mukulhu [Yehova] ali hakuhi n’ab’emithima eyibbunangikire, akalhamaya abathawithe amaha.—Esy. 34:18.

Mbwino wunemughumira obulighe obukalhwiririra omw’iponesibwa kutse omw’ighoberibwa n’omundu oyo wukayikethera? Omundu n’omwanga kukolhaki, Thatha wawu w’elhubulha akwanzire. Omughulhu thukaghumira ekitsibu eky’erighoberibwa, thwangana thasyabana erihumulikanibwa omwa binywe bya Dawudi ebiri omwa risako ly’ethu lya munabwire. Ekitabu kighuma kikabugha kithi “ab’emithima yibbunangikire” kyangana manyisya “abathawithe amaha wosi-wosi.” Yehova akawathikaya athi abawithe eriyowa ng’eri busana n’eriponesibwa? Ng’omubuthi w’olhwanzo oyukabuyabuya omwana wiwe n’erimuhumulikania omughulhu ali omwa bulighe, Yehova “ali hakuhi” nethu—ni w’olhukeri mughulhu wosi kandi akabya inianayitheghekire erithuwathikya emithima yethu yamabya iyabiribbunika busana n’erighoberibwa kutse eriherya ekindu kirebe. Yehova anayitheghekire erihumulikania emithima yethu yamabya iyabiribbunika kandi thwamayowa mwa babbule. Kandi abirithulhaghanisya ebindu bingyi ebya thulindirire ebikathuwathikaya erighumira ebitsibu ebya thuwithe munabwire.—Isa. 65:17. w24.12 23 enu. 13-14

Yehova yukendi syabaha omwandu ng’olhuhembo.—Kol. 3:24.

Munabwire, abasyakulhu nabu batholere ibaminya ngoku Yehova akalhangira kandi akasima omubiiri wabu. Eryongera okw’ibungira balikyethu, erikangirirya, erithulira, abasyakulhu bangyi bakawathikaya okwa by’obuhimbe bw’ekiteokrasi n’ahakabya ebitsinduli. Abandi bali okwa hithunga Ehikabungira Abalhwere kutse Ehikakolongana n’Amathambiriro. Abasyakulhu abakabya ibanayitheghekire erikolha emibiiri eyi bakalhangira ekithunga ng’endegheka ya Yehova. Bakaberereraya esyongwamirwa syabu n’omuhwa kandi bayikethere ngoku Nyamuhanga akendi syabahemba busana n’ebyo bakakolha. (Kol. 3:​23, 24) Ithwe bosi sithwangabya basyakulhu. Aliwe ithwe bosi thunawithe ekya thwangaha Yehova. Nyamuhanga wethu akasima thukalengaho erimukolera. Akalhangira ebya thukakolha omwa mubiiri w’ekihugho kyosi, nomuthwangabya isithwangathoka erihayo bingyi. Kandi akatsema thukakyurukya ebisobyo by’ameso n’erighanyira. Yikethere ngoku Yehova akasima ebya wanga kolha. Bikaleka iniakwanza kandi akendi syakuhemba.—Lk. 21:​1-4. w24.06 23 enu. 12-13

Omuthima wawu syalholhaye oko syonzira siwe; siwuthalire omwa syombalhu siwe.—Emi. 7:25.

Eky’erileberyako kya Solomona kikathukanganaya ekyangana hika okwa muramya wa Yehova owosi-wosi. Inianganawa omwa kibi ekikalire neryo enyuma waho iniayowa ebyosi ngabiryabya kitsumbukirania. Kutse iniangana bugha athi, “mukikakwama kyabya.” Aliwe, amalengekania okwa biryabya, iniakendi minya ngoku mwakathwa ebiika birebe ebithatholere ebiryamukolhaya okw’ikolha ekibi. Ebiika ebyo ibyanganabya imwamuli eribya n’abanywani abath’uwene, eby’eriyitsemesya ebithuwene, kutse eribera eribya omwa myanya eyithatholere—obundi busu okwa busu kutse okwa Intaneti. Kandi, obundi abya iniabirilekeraho erisaba, erisoma e Biblia, erihindana okwa mihindano, kutse erisangira omw’ithulira. Ngoku kyanabya okwa mulhwana oyukanibweko omwa Emisyo, nayu angabya imwathayisanga kitsumbukirania omwa kibi. Thuk’ighaki? Sithutholere thukasubulira okw’iyitheya okwa kibi aliwe n’okwa biika ebyanga thukolya okwa kibi ekyo. Solomona akaha enzumwa iyaneyo enyuma w’erikania okwa mwatsi w’omulhwana n’omukali omumalaya.—Mt. 5:​29, 30. w24.07 16 enu. 10-11

Ithwe thuwithe obutheke [eby’obughuli] obu omwa mubiiri w’ekithaka.—2 Kor. 4:7.

Eby’obughuli ebi by’ebyahi? W’omubiiri owakalhamaya esyongebe ow’erithulha engulhu yuwene. (2 Kor. 4:1) Omubiiri w’ekithaka ni bahi? B’abaghombe ba Nyamuhanga, abakabwira abandi b’engulhu yuwene. Omwa buthuku bwa Paulo, abasuburi ibakakolesaya ehinagha eriheka ebindu by’obughuli, ng’ebyalya, obwabu, n’esyosente. Kuthya, Yehova akathuha omwatsi w’obughuli ow’engulhu yuwene. Omwa buwathikya bwa Yehova, thwangana thunga amaaka awakayithaghisibawa erithoka erithulha omwatsi wethu buthaleghulha. Okwa bundi buthuku, ithwangana sagha abandu kutse erisagha thuthi bakendi ghana erithuhulikirira. Thwanga singura thuthi ekitsibu ekyo? Thalengekania okwa musabe w’abakwenda omughulhu babwirawa indi isibathulira. Omwakanya k’erisagha, mubasaba Yehova bathi abawathikaye balholhe embere eribugha n’erithendyubaha . Aho naho Yehova mwasubirya emisabe yabu. (Emib. 4:​18, 29, 31) Hamayira wukasagha abandu, saba Yehova nuku olhwanzo olho wuwithire abandu lhusingure ekitsibu ky’erisagha abandu. w24.04 16 enu. 8-9

Thatha wethu oyuli elhubulha, erina lyawu libye libuyirire.—Mt. 6:9.

Olhwanzo olhwa thuwithire Yehova lhukaleka ithw’erya erina liwe. Thwanzire ithwasangira omw’ilhusya okwa lina liwe kw’obukine obwa Sitani abirilihirako omw’ibugha amabehi. (Enz. 3:​1-5; Yobu 2:4; Yn. 8:44) Omw’ithulira ly’ethu, thukabya ithunayitheghekire erilhwira oku Nyamuhanga wethu, eribwira abosi abakathuhulikirira b’ekwenene eyimuhambireko. Thwanzire obuli mundu iniaminya ngoku omubere wiwe mukulhu ni lhwanzo, ngoku emithabalire yiwe yithunganene kandi ni y’obulingirirania, kandi ngoku Obwami bwiwe bukisigha ibwaghunzaho ery’aghalhwa lyosi n’erilethera abandu b’obuholho n’etseme. (Esy. 37:​10, 11, 29; 1 Yn. 4:8) Thukabya thukalhwira oku Yehova omw’ithulira lyethu, thuk’eraya erina liwe. Kandi thukatsema kundi thukaminya ku thunemukolha erikwamana n’erina lyethu. w24.05 18 enu. 12

Omughulhu wukatheghekanaya erirya inene, kokaya abanakwa, abalema, n’esyondimethime; neryo iwukendi tsema kundi sibawithe ekya bakendi syakuliha. Kundi wukendi syalihwa okw’ilhubuka ly’abathunganene.—Lk. 14:​13, 14.

Balikyethu, mukakanganaya ku muli bakokya omughulhu mukakolera abandi b’ebibuya, imwamuli n’abathe banywani benyu b’okwa ndungu. (1 Pet. 4:9) Ekitabu kighuma kikakanaya okwa mulhume oyukakokaya kithi: “Olhuyi lhw’enyumba yiwe—n’olhw’omuthima wiwe—bitholere ibyabya ibanakyungwirwe n’okw’abo athasi.” Yibulhaye, ‘Mbwino nganasibwe ng’oyukakokaya abagheni?’ (Ebr. 13:​2, 16) Omulhume omukokya akasangira haghuma n’abagheni okwa by’awithe ngoku angathoka, imwamune n’abathawithe bingyi haghuma n’abakakolha kutsibu omubiiri wa Yehova, ng’abalebererya b’omuthimbo n’abakasyalhabaya emikania erilhua omwa bindi bithunga.—Enz. 18:​2-8; Emi. 3:27; Emib. 16:15; Abar. 12:13. w24.11 21 enu. 6

Abasika abathebathabana mulhume ababya ibanayitheghekire mubingira omwa bugheni bw’eriherukya haghuma nayu.—Mt. 25:10.

Omwa mukya ow’abasika abathebathabana mulhume, Yesu mwakania okwa basika ikumi abathebathabana mulhume abaghenda bakayabanangana n’omuheruki. (Mt. 25:​1-4) Abosi babya bawithe amaha w’erighenda n’omuheruki okwa bugheni bwiwe bw’eriherukya. Yesu mwakania okwa bathano b’okw’ibo ‘ng’ab’amenge’ n’abandi bathano ‘ng’abakiru.’ Abasika abathebathabana mulhume ab’amenge babya ibanayitheghekire erilinda omuheruki ngoku kyabya kikayithaghisibwa, nibya n’omwangasire omw’ithumbi. Kyaleka ibasa n’esyotala esiri mw’amaghutha nuku sibakoleraye omwa mwirimya. Nibya mubaheka awandi maghutha awanga bawathikirye omuheruki alyakerererawa. Neryo babya ibanayitheghekire erilhangira bathi esyotara syabu sikasighalha isinakire. (Mt. 25:​6-10) Omuheruki abere akahika, abasika abathebathabana mulhume ab’amenge mubaghenda nayu okwa bugheni bw’eriherukya. Omwa nzira iyan’eyo, Abakristayo abahakabibwa ababirikangania ku banayitheghekire omw’isighalha ibanatheghirye kandi bathaleghulha erihika aho Yesu akendi syasira, bakendi syatswerwa ng’abatholere eriyiyunga okwa muheruki, Yesu, omwa Bwami bwiwe bw’elhubulha.—Erib. 7:​1-3. w24.09 21 enu. 6

Munalhangira . . . endeko nene . . . erilhua omwa bihanda byosi.—Erib. 7:9.

Erilengekania okwa binemukolhwa omwa kihugho kyosi munabwire omwa mubiiri w’erithulira, kikaleka ithwalholha embere erithulira n’omuhwa. Obuli mwaka, esyomiliyoni sy’abanzisibirwe bakahindana okw’ibuka kandi bak’igha nethu e Biblia. Esyongumi sy’abandu bakabatizibawa n’erithuyiyungako omwa mubiiri w’erithulira. Sithwasi nga ni bangahi abakendi hulikirira engulhu yuwene, aliwe thunasi ngoku Yehova anemukuma-kuma endeko nene, abakendi lhama omwa bulighe bunene obukasa. (Erib. 7:​9, 14) Omukama w’erighesa akinalhangire ngoku hakine abandu bangyi abanga hulikirira engulhu yuwene, neryo thuwithe enzumwa mbuya eyangaleka ithwalholha embere erithulira. (Lk. 10:2) Abigha ba Yesu basibwe ng’abakathulha engulhu yuwene n’omuhwa. Abandu babere balhangira obuthubaha bw’abakwenda, “mubatsuka eriminya ngoku babya bakabya haghuma na Yesu.” (Emib. 4:13) Abandu bamathulhangira ithune omw’ithulira, leka balhangire ngoku thwabirihambwako n’eky’erileberyako kya Yesu eky’eribya n’omuhwa. w25.03 18 enu. 15; 19 enu. 17-18

Iwe Mwami Mukulhu, ko mundu niki wuthi wukamulholhako kwehi?—Esy. 144:3.

Omwa Biblia, thuk’igha ngoku Yehova akabya inialhangire abakabya nga sibawithe mughaso okwa bandi. Ng’eky’erileberyako, Yehova mwathuma omuminyereri Samweli omwa nyumba ya Yese erihakabya omughuma w’okwa baghalha biwe oyukendibya mwami we Israeli. Yese mwabirikira omusanju w’okwa baghalha biwe munani eribanangana na Samweli aliwe amaghana eribirikira Dawudi, omulere omw’ibo. Aliwe, Yehova mwasombolha Dawudi. (1 Sam. 16:​6, 7, 10-12) Yehova mwalhangira ebyonyine-nyine ebiri omwa muthima wa Dawudi—omulhwana oyuwabya akalhangira eby’obunyakirimu mwa by’omughaso. Thalengekania okwa mibere Yehova abirisangwa akanganiryamu ngoku anakulhangire. Anayitheghekire erikuha amenge agho wukayithagha erikwamana n’emibere eyo wulimo. (Esy. 32:8) Angakolha ekyo kyathi amabya isyakwasi ndeke? (Esy. 139:1) Wamaghendera okw’ihabulha lya Yehova n’erilhangira ngoku linemukuwathikya, iwukendi kakasya ngoku akutsomene. (1 Emy. 28:9; Emib. 17:​26, 27) Yehova akabya inianalhangire akaghalha ako wukahiraho. Akalhangira emibere yawu ey’omwakathi kandi ekyo kikaleka inianza erikunywana.—Yer. 17:10. w24.10 25-26 enu. 7-9

Mwabakwira obulighe kundi babya ng’esyombuli esithawithe mulisya.—Mk. 6:34.

Ahathe erithika-thika, wanzire Yehova kandi wanzire erikolera abandi. Wanga ghumya wuthi eriyisunza lyawu ly’erianza erikolha? Busana naki iwuthalengekania okwa tseme eyikalhwiririra omw’ikolera balikyenyu? Yesu mwabugha athi: “Erihithya likaletha obutseme bunene kwilhaba erihebwa.” (Emib. 20:35) Mwaghendera okwa musingyi oyu. Mwabana etseme y’okwenene busana n’erikolera abandi. Thulebaye eky’erileberyako ekiri omu Mariko 6:​31-34. Okwa buthuku obu, Yesu n’abakwenda biwe babya ibabirilhuha. Babya ibanemughenda omo mwanya ow’athe mw’abandu nuku bayalhuhuke hake. Aliwe abandu bangyi mubabatsuka embere, bakanza Yesu abakangiriraye. Angana ghanire. Kundi nibya, iyo n’abanywani biwe sibabya “bawithe n’endambi y’erilhuhuka nibya n’ey’erirya.” Kutse Yesu anganabwire abandu athi baghende abibabwira ekwenene nguma kutse ibiri. Aliwe busana n’olhwanzo, “mwatsuka eribakangirirya erihika aho buthuku bwirira.”—Mk. 6:35. w24.11 16 enu. 9-10

Omubiiri wenyu asyahembwa.—2 Emy. 15:7.

Ababuthi, hira omwa mwana wawu mw’omuhwa w’erisondekania ehighisa hy’eribwira abandi okwa kwenene ye Biblia. (Abar. 10:10) Iwangana linganisya akaghalha ako akahiraho erikanirya abandi okwa eby’ikirirye n’akaghalha ako angahiraho erithoka eriwatha ekyuma ky’omuziki. Okw’itsuka, omw’igha iniangana watha emirenge eyolhobire. Obuthuku ibwahika, ikyamwolhobera eriwatha omuziki. Kuthya, Omukristayo omulere angana tsuka erikolesya enzira eyolhobire akakanirya abandi okwa eby’ikirirye. Ng’eky’erileberyako, iniangana bulya oyo bakasoma nayu athi: “Wunalhue wasi ngoku mughulhu mungyi abaingyiniya bakakopa emibere ebihangikwa bikolirwemo? Leka ngakukanganaye evidiyo eyikatsemesaya eno.” Babirilebya evidiyo erilhua omwa katsweka Mbwino Kyakolerererawa? iniangana bugha athi: “Omunya sayansi amabya iniakasimawa busana n’ebyo akakolha omw’ikopa eby’obuhangwa, nindi oyutholere erisimwa busana n’ekindu ekyonyine-nyine?” Erikanirania eryolhobire ng’eri lyanganaleka omulere inianza eriminya bingyi oku Yehova. w24.12 19 enu. 17-18

Erilhabira omwa mundu mughuma ekibi muk’ingira omwa kihugho n’olhuholho erilhabira omwa kibi.—Abar. 5:12.

Erithoka erithulhamya okwa kibi n’olhuholho, Yehova mwahiraho emitheghekere eya Yesu eribya ndongolya. Aliwe ekihongo ky’omundu mughuma oyuhikene kyanga lhamirye kithi esyomiliyoni sy’abandu? Omukwenda Paulo akasoborera athi: “Kusangwa busana n’erithendiowa ly’omundu mughuma [Adamu], abandu bangyi mubayirwamo bakolha-nabi, neryo lithya busana n’eriowa ly’omundu mughuma [Yesu], abandu banene basyayirwamo bathunganene embere sya Nyamuhanga.” (Abar. 5:19; 1 Tim. 2:6) Ni bugha ambu, erithendiowa ly’omundu mughuma oyuhikene mulyaleka ithwabya bakobe b’ekibi n’olhuholho. Busana n’ekyo, mukyayithaghisya omundu mughuma oyuhikene erithuboholha. Mbwino Yehova syangakwamire kyaleka abaana ba Adamu abowa bakabyaho kera na kera? Okwa bandu abathahikene, ekyo kyanga lhangirikire nga ky’ekindu eky’olhukeri kandi ekitholere. Aliwe eki sikihambene n’omubere wa Yehova ow’obulingirirania. Kundi Yehova ni w’obulingirirania, syanga thwiremu erigheghena obuthowa bwa Adamu obulhangirikire. w25.01 21 enu. 3-4

Thukalendera omw’ikirirya, butsira omw’ilhangira.—2 Kor. 5:7.

Buthuku bughuma, omukwenda Paulo mwaminya ngoku akisigha in’ithibwa, aliwe abya iniawithe ebyanga leka iniabya inianatsemire. Iniakabya akasubya ameso w’enyuma, iniakabugha athi: “Nabiribugha olhughendo, nabiritheya erikirirya lyo ndeke.” (2 Tim. 4:​6-8) Paulo iniakakolha erithwamu eryuwene omwa mubiiri wiwe w’erithulira ng’Omukristayo, kandi abya inianayikethere ngoku Yehova akamutsemera. Nethu kuthya thwanzire ithwakolha erithwamu eryuwene kandi ithwasimwa na Nyamuhanga. Thwanga kolha ekyo kya thuthi? Paulo mwabugha bino ebihambire okw’iyo n’abandi Bakristayo abathaleghulha: “Thukakwama [erilendera] omw’ikirirya, butsira omw’ilhangira.” Omwa Biblia, erilendera kikanamanyisaya emibere omundu akathwamu erithwaliramu engebe yiwe. Omundu amalendera omw’ikirirya, akaseghemeraya erithwamu liwe okw’iyikethera eryo awithe omu Yehova Nyamuhanga. Ebyo akakolha bikakanganaya kwayikethere ngoku Nyamuhanga akendi syamuhemba, ngoku akendi ghasirwa omw’ighendera okw’ihabulha lya Yehova eriri omwa Kinywe kiwe.—Esy. 119:66; Ebr. 11:6. w25.03 20 enu. 1-2

Mubinduke omw’ibindulha amalengekania wenyu.—Abar. 12:2.

Omwa buwathikya bw’omulimu wa Nyamuhanga, abangyi abo kera babya bawithe emibere eyiri ng’ey’ebisoro babirikolha esyombinduka nene-nene omwa syongebe syabu. (Isa. 65:25) Babirileka emibere yabu mibi eyakera. (Efe. 4:​22-24) Nomwabine, abandu ba Nyamuhanga sibahikene, neryo thukendi lholha embere erisobya. Aliwe, Yehova abiriletha “abandu bosi” omwa bughuma obuthethwika obuli mw’olhwanzo n’obuholho. (Tito 2:11) Eki ni kithiko-thiko ekyanga kolhwa na Nyamuhanga omuthoki w’Ebyosi musa! Ebinywe biwe bikabererera. (Isa. 55:​10, 11) Eparadiso y’obunyakirimu yineho. Yehova abirihiraho olhughanda lhw’abalikyethu olhuli mbaghane. Omughulhu thuli n’abandu biwe, thukabana akaholho kandi ithwabya ithune omwa butheya omwa kihugho kibi kino. (Esy. 72:7) Busana n’esyonzumwa esi, thwanzire eriwathikya abangyi ngoku thwanga thoka erithuyiyungako omwa lhughanda lhwethu lhw’Ekikristayo. Thwangana kolha ekyo omw’ihwerya amalengekania w’okw’iyira abigha.—Mt. 28:​19, 20. w24.04 23 enu. 13, 15

Ithwe thuwithe obulengekania bwa Kristo.—1 Kor. 2:16.

Yesu mwanza Yehova n’obulengekania bwiwe bwosi. Abya inianasi erisonda lya Nyamuhanga busana nayu kandi mwathwamu erighenda-ghendania nalyo, nomwakine indi erikolha ekyo kyangalekire iniaghalhwa busana n’erikolha ekihikire. Busana n’erihwerya amalengekania w’okw’ikolha erisonda lya Thatha wiwe, Yesu mwathaligha ekyosi-kyosi kikamulengemerya erikolha erisonda lya Thatha wiwe. Petero n’abakwenda balikyabo mubathunga olhusunzo olhw’eribya haghuma na Yesu n’er’ighira okwa mibere akalengekanirayamo. Petero abere akahandika ebaruha yiwe ey’erimbere eyasondolibawa n’omulimu, mwahira omwa Bakristayo mw’omuhwa ow’eribya n’obulengekania ng’obwa Kristo. (1 Pet. 4:1) Petero abere akahandika athi: “Muyisunze,” omwa mubughe ogho e Biblia yatsuka erihandikwamu, mwakolesya ekinywe “Mwimaye eby’amalhwa” ekikakanaya okwa basirikali abanayitheghekere amalhwa. Neryo Abakristayo bamathwamu erigherererya obulengekania bwa Kristo, kutse emibere akalengekanirayamo, ibakendibya n’ekirwanisyo ky’amaaka omwa lhuhi lhwabu olhw’erirwanisya emitse mibi n’ekihugho ekikathabalhawako na Sitani.—2 Kor. 10:​3-5; Efe. 6:12. w25.03 8-9 enu. 1-3

Erihana omo muthima w’omundu liri ng’omuthobero w’amaghetsi; Nikwa omundu w’amenge asyathehalyo.—Emi. 20:5.

Ni byahi ebyo wutholere iwaminya okwa oyo wuli nayu omwa buthethane? Wuthe wingira kutsibu n’omundu omwa by’olhwanzo, mwangana tsuka erikania okwa myatsi mikulhu, ng’ebilhubirirwa by’oyo wuli nayu omwa buthethane. Wanga minya wuthi ndeke oyo wuli nayu omwa buthethane? Enguma y’okwa syonzira esyuwene ly’erikania ahathe eribisirira n’eribya mw’okwenene, eribulya n’erihulikirira ndeke. (Yak. 1:19) Okwa buthuku obo, imwangana thwamu erikolha ebindu ebyangaleka ikyabolhobera erikanirania, ng’erirya haghuma, eriyibungya-bungya haghuma eyine abandu, n’erithulira haghuma. Kandi mwangana minyana ndeke omughulhu mukasiba n’abanywani n’ab’omw’eka yenyu. Eryongera okw’ekyo, thegheka erikolha ebindu birebe ebyanga kuwathikya eriminya oyo wuli nayu omwa buthethane ng’akayithwa athi hakabya emibere muthina-muthina n’abandu muthina-muthina. w24.05 27-28 enu. 6-7

Mugherereraye Nyamuhanga ng’abaana banzwa.—Efe. 5:1.

Omwa biro ebikasa, thukendi lhaba omwa bitsibu ebikendi thuyithaghako eriyikethera Yehova kwilhaba kera. Soma emyatsi ye Biblia n’ebyalholirweko eby’Abema ebya munabwire. Minya Nyamuhanga ng’abirikangania athi emibere eyikaleka iniabya ng’olhukuka nuku awathikaye abaghombe biwe. Lengekanaya buuli okwa myatsi eyi. Erikolha ekyo kyangana kuwathikya eriyira Yehova mwa Lhukuka lhwawu. Kandi, kwa thukanathoka thuthya erighumya ndeke ekithunga. Ng’eky’erileberyako, Yesu mwahulha Simoni mwa Kefa (ekikahindulhawamo “Petero”), ekikamanyisaya “Olhukuka.” (Yn. 1:42) Eki mukyakangania ngoku angabere oyukahumulikanaya n’erighumya abandi omwa kithunga. Abasyakulhu b’ekithunga bakakanibawako “ng’ekitsutsu ky’eribwe linene.” Eki kikakanganaya nga bakatheghaya bathi abali omwa kithunga. (Isa. 32:2) Omo kwenene, ekithunga kikaghasirawa omughulhu balikyethu abosi bakaghereraya emibere eyikaleka Yehova iniabya ng’olhukuka. w24.06 28 enu. 10-11

Omwami Mukulhu . . . ni . . . Nyamuhanga w’obuha.—Ebi. 4:24.

Abami abo Yehova alhangira mw’abathaleghulha mubaghenda-ghendania n’eriramya ly’okwenene. Abangyi b’okwa bami abo Yehova abugha athi mubaleghulha mubagheghena Ebihano biwe bamakwama eriramya ly’amabehi. (1 Bam. 21:​25, 26; 2 Emy. 12:1) Busana naki omwatsi ow’eriramya abya mukulhu embere sya Yehova? Kundi abami babya bawithe olhukwamirwa lhw’erisondolha abandu ba Nyamuhanga omw’iramya ly’ekwenene. Kandi, eriramya ly’amabehi likakolhaya okwa bindi bibi ebikalire, n’obuthe bulingirirania. (Hos. 4:​1, 2) N’ekindi, abami n’abo babya bakathabalhako babya ibabiriyihayo oku Yehova. Busana n’ekyo, e Biblia yikalinganisaya ibo erisangira omw’iramya ly’amabehi n’erisingira. (Yer. 3:​8, 9) Thunasi ngoku omundu oyukasingira akabya iniamasoberya omwanze wiwe. Kuthya, omughombe wa Yehova oyuwabiriyihayo, amasangira omw’iramya ly’amabehi akabya iniamamusoberya.—Ebi. 4:23. w24.07 22-23 enu. 12-15