Okwakabiri
Kyasande, Okwakabiri 1
N’isikya oko mundu oyukayisolholha oko malhwa; Nikwa obuli mukiru asyaneghena.—Emi. 20:3.
Baghalha bethu abakakanganaya emibere eyuwene ey’Ekikristayo ni b’obughuli omwa kithunga. Omulhume ‘omuyitheghererya’ akahira h’obuholho. Wamanza eriminywa ng’omundu omuyitheghererya, hulikirira abandi kandi ligha amalengekania wabo. Imune omwa muhindano w’abasyakulhu, wunemwendibya iwunayitheghekire erisighika erithwamu ly’abandi hamabya isihali ekihano kutse omusingyi we Biblia ow’amathwibwa? Isiwabya omundu oyukakaghathira okw’ikolha ngoku amanza. Sima omughaso w’abahabuli bangyi. (Enz. 13:8, 9; Emi. 15:22) Omwakanya k’eribya mutsurumi kutse oyukakakalhukana, ibya mwolho kandi owa menge. Ng’omulhume w’obuholho, wukalhangira wuthi wukahira h’obuholho, n’omwa mibere eyikalire kutsibu. (Yak. 3:17, 18) Ebinywe byawu byolho-byolho byangan’olhobya ababirihaghuka, imwamune n’abahakani.—Abat. 8:1-3; Emi. 25:15; Mt. 5:23, 24. w24.11 23 enu. 13
Akendi syathuma abamalaika n’erihindania abasombolhwa biwe ba haghuma erilhua okwa mahunga ani, eritsuka okwa ngunzerero y’ekihugho n’erihika okwa ngunzerero y’ekyanya.—Mk. 13:27.
Nomwakine indi Kristo mwaholha “ngendo nguma nyisa,” akinawithe bingyi ebyo akathukolera. (Abar. 6:10) Athi? Akinalholha embere erikolesya obuthuku n’akaghalha erilshangira athi endongolya yikathughasira. Thalengekania okwa ebyo anemukolha. Anemukolha ng’Omwami wethu, Omuhereri Mukulhu, kandi ng’omuthwe w’ekithunga. (1 Kor. 15:25; Efe. 5:23; Ebr. 2:17) Awithe olhukwamirwa olhw’erihindania abahakabibwa n’endeko nene, olhukwamirwa olhukendi syahwa obulighe bunene buthe bwahwa. (Mt. 25:32) Kandi akalhangira athi abaghombe biwe abathaleghulha bakalisibawa ndeke bunyakirimu omwa biro by’enyuma-nyuma bino. (Mt. 24:45) Kandi omwa buthabali bwiwe bw’Emyaka Rukumi, akendi syalholha embere erithukolera. Omo kwenene, Yehova ahayo mughalha wiwe busana nethu! w25.01 24 enu. 12
Kiri ng’ekihembo ekikahebawa ahathe eriliha ibo eryahulhwamo bathunganene busana n’olhukogho lhwiwe erilhabira omw’iboholhwa omwa ndongolya eyathuhawa na Kristo Yesu.—Abar. 3:24
Yehova akabya amaghanyira, akaghanyira ighuma. Eki kikaleka ithwabya n’obughuma obuwene na Thatha wethu w’elhubulha. Kandi, thuk’ibuka ngoku erighanyira ly’okwenene ni kihembo. Ekyo kikabya busana n’olhwanzo lhwa Yehova n’olhukogho olho akakanganaya abakolha-nabi. Abandu sibangakaka Yehova eribakolera ekyo. Ithwe bosi ka thukasima thukaminya ngoku Yehova ni Nyamuhanga ‘oyukabuyira’! (Esy. 130:4; Abar. 4:8) Aliwe, erighanyirwa lyethu liseghemere okw’ikolha ekindu kirebe eky’omughaso. Yesu mwasoborera athi: “Mwamathendi buyira abandi b’amalholho bakabakolera, Thatha wenyu syendi syababuyira amalholho agho mw’abirikolha.” (Mt. 6:14, 15) Kwesi, ni kikulhu ithwe erigherererya erighanyira lya Yehova. w25.02 13 enu. 18-19
Hakayabya erilhubuka ly’abathunganene n’abathathunganene.—Emib. 24:15.
Thalengekania okwa bandu be Sodomo ne Gomora. Omulhume omuthunganene, oyukahulhawamo Loti, abya inian’ikereyo. Aliwe ithwanabugha thuthi Loti mwathulira abosi? Eyihi. Ni kwenene babya babi, aliwe banabya basi ekihikire eky’erikolha? Wibuke ngoku ekingungu ky’abalhume mubananza erikolha okwa bagheni ba Loti kw’emyatsi y’engyingo kinyamakara. E Biblia yikabugha yithi ekingungu ekyo kyabyamo “abalhwana n’abakulhu.” (Enz. 19:4; 2 Pet. 2:7) Kwenene ithwanabugha thuthi Nyamuhanga w’obughanyiri, Yehova, mwatswera obuli mughuma w’okw’ibo y’olhw’erikwa ahathe erisyalhubuka? Yehova mwabwira Abrahamu athi omo muyi oyo simwangabanika n’abandu ikumi abathunganene. (Enz. 18:32) Obo kwenene babya bathathunganene, kandi Yehova aby’ahikire eribahira kw’olhubanza busana n’ebyo bakolha. Aliwe ithwanabugha ithunakakasirye, thuthi okw’ibo sihali n’oyukendi syalhubuka “omw’ilhubuka . . . ly’abathathunganene”? Eyihi, sithwanga kakasya ekyo! w24.05 2 enu. 3; 3 enu. 8
Mulhole embere . . . erisondekania Obwami n’erithunganene liwe, n’ebindi byosi ebi mukendiongerwabyo.—Mt. 6:33.
Busana n’esyombinduka omwa by’emingirirye, abandi babirilengwako eriligha emibiiri eyikabayithaghako erighenda haali n’erisighania esyofamile syabo, aliwe ekyo kyabirilhangirika ngoku n’ithwamu ly’obukiru. Wuthe waligha omubiiri omuhyaka, isiwasubulira okw’ilengekania okwa syosente esyo wangabana aliwe n’okwa emibere ekyo kyanga hamba nabi okwa bunyakirimu bwawu. (Lk. 14:28) Yibulhaye: ‘Obutheke bwaghe bukendi hambwako buthi namabya haali okwa mwanze waghe? Erighenda lyaghe likendi hamba lithi okwa bughuma bwaghe n’abandi Bakristayo n’erithulira lyaghe?’ Kandi wamabya iwuwithe abaana, iwukendi yithagha eriyibulya ekibulyo kikulhu kino: ‘Ngendi kulya indi abaana baghe ‘n’erikungabo n’erikangiriryabo omw’ikangirirya lya Yehova’ namabya isindi haghuma nabo?’ (Efe. 6:4) Sondolhawa n’amalengekania wa Nyamuhanga, butsira aw’abahughu kutse abanywani bawu abathe sikaya emisingyi ya Masako. w25.03 29 enu. 12
Sithutholere thukathasyabya baana.—Efe. 4:14.
Okwa lhundi lhuhandi, kyolhobire Omukristayo oyuthekulha bunyakirimu eriligha amabehi agho abayisamambuli “abakatheba” bakalhalhanaya n’eriligha “obughobya” bwabu. Anganabya mw’eritsuru, amalhwa, erihithana, kutse ikyolhoba iyo erilengwako. (1 Kor. 3:3) Amasako akalinganisaya erikulha bunyakirimu n’erikulha ly’omubiri. (Efe. 4:15) Omwana akabya isyasi bindu bingyi, kandi akayithagha erimusondolha. Ng’eky’erileberyako, mama anganabwira kali kiwe athi kamuhambeko bakakyuruka enguda. Akabya anemukulha, mama wiwe anganamulighira eriyikyurukya iyuwene, aliwe iniakendibya inianemumw’ibukya erisamalira okwa syombande syosi nuku alebaye nga siyiri syomatoka. Omwana akabya abirikulha, akayihighulha okwa bitsibu ebyo iyuwene-wene. Kuthya, Abakristayo bamakulha bunyakirimu, bakalengekanaya okwa misingyi ye Biblia nuku baminye amalengekania wa Yehova okwa mwatsi neryo ibaghendera kugho ko ndeke. w24.04 3 enu. 5-6
Omwami Mukulhu, nindi wasyikalha omo hema yawu kwehi?—Esy. 15:1.
Ahabw’obuthuku bulebe, obunywani na Yehova ibukathokekana okw’ab’ikere elhubulha basa, eyo Yehova ikere. Enyuma waho, mwaha n’abandu okwa kihugho b’akaghisa ak’erikalha omwa hema yiwe. Abaghuma b’okwa banywani abo babya Enoka, Noa, Abrahamu, na Yobu. Abaramya b’okwenene abo mubahulhwa mw’abanywani ba Nyamuhanga, kutse abalendera “haghuma na Nyamuhanga.” (Enz. 5:24; 6:9; Yobu 29:4; Isa. 41:8) Ahabw’ebighana bingyi, Yehova mwalholha embere erikokya banywani biwe. (Zake. 37:26, 27) Ng’eky’erileberyako, omwa buminyereri bwa Ezekieli thuk’igha ngoku Nyamuhanga anzire abaramya biwe abathaleghulha ibabya n’obughuma obwa hakuhi nayu. Akayilhagha erikolha “endaghano y’obuholho haghuma nabo.” Obuminyereri obo bukakanaya okwa buthuku omughulhu abawithe amaha w’erisyaghenda elhubulha n’abawithe amaha w’erisyabya okwa kihugho bakendi syaberamo omwa bughuma omwa hema y’omusyo “ng’ekihangulho kighuma.” (Yn. 10:16) Ekyo kine mubya lino! w24.06 2 enu. 2, 4; 3 enu. 5
Muthwabya n’obuthubaha erilhabira omu Nyamuhanga wethu.—1 Tes. 2:2.
Ithwe ng’abandu ba Yehova, thukasighika Obwami bwa Nyamuhanga n’omuthima wosi, aliwe mughulhu mungyi thukayithagha obuthubaha erikolha ekyo. (Mt. 6:33) Ng’eky’erileberyako, omwa kihugho kibi kino, thukayithagha obuthubaha erithoka erighendera okwa bihano bya Yehova n’erithulha engulhu yuwene y’Obwami. Kandi mughulhu mungyi thukayithagha eribya bathubaha erithoka erisighalha isithuwithe lhuhandi omwa by’ekipolitiki omwa kihugho ekikongera eriyighabulha kino. (Yn. 18:36) Abangyi b’okwa bandu ba Yehova babiriherya esyosente syabu, eriswiribwa, kutse erihirwa omwa ngomo busana n’erighana erisangira omwa by’ekipolitiki kutse erighana eryingira omwa mahe. Thukabya n’amaaka n’obuthubaha thukalengekania okwa by’erileberyako by’abandu ababirisighika buthubaha obuthabali bwa Yehova. Omwami wethu, Kristo Yesu, inianasikire mwaghana akahathikano k’eriyingirya omwa by’ekipolitiki by’ekihugho kya Sitani. (Mt. 4:8-11; Yn. 6:14, 15) Mughulhu wosi iniakayikethera Yehova erimuha amaaka. w24.07 3 enu. 4; 4 enu. 7
[Omukali] mwimya okwa bighuma byagho, mulyakyo. Mwahakyo iba wiwe, nayu mwalyakyo.—Enz. 3:6.
Yehova mwalhangira athi omwatsi w’obulighe oyu akahandikawa busana n’erithughasira. Akaleka ithwayitheghererya ekikaleka iniapona ekibi kya kutsibu. Ekibi kikathughabulha oku Thatha wethu, kandi kikakolhaya okwa lhuholho. (Isa. 59:2) Ekyo ky’ekikaleka Sitani, ekirimu ekiyisamambuli ekyaleka ebitsibu ebyosi ebi ibyabya, iniabya inianzire ekibi kandi inianzire erikikulha-kulhania. Angabya imwalengekania athi omw’irima lye Edeni mwasingura kutsibu. Aliwe syabya asi ngoku Yehova ni w’olhwanzo. Nyamuhanga mwathahindulha ekighendererwa kiwe busana n’ab’olhubutho lhwa Adamu na Eva. Yehova anzire abandu, neryo mwalhuaho iniaha abosi b’amaha. (Abar. 8:20, 21) Yehova abya inianasi ngoku abaghuma b’okwa b’omwa lhubutho olho bangathwiremo erimwanza kandi bangasondekenie obuwathikya bwiwe erirwanisya ekibi. Kandi iyo nga Thatha wabo kandi Muhangiki angabahere enzira y’eriberamo bwiranda okwa kibi n’eriyithunda okw’iyo. w24.08 3 enu. 3-4
Mwanga minya ebikulhu kutsibu.—Flp. 1:10.
Abangyi b’okwa bandu ba Yehova bawithe bingyi by’erikolha. Thukakolha emibiiri y’ekihugho erithoka eribana ebiyithawa byethu n’eby’esyofamile syethu. (1 Tim. 5:8) Abakristayo bangyi bakatsomana abahughu babu abalhwere kutse abakulire omwa myaka. Kandi ithwe bosi thutholere ithwatsomana amaghalha wethu, ekindu ekikayithagha obuthuku. Eryongera okwa syongwamirwa esi, thuwithe esindi ngwamirwa omwa kithunga. Olhukwamirwa lhukulhu ly’erisangira omwa mubiiri w’erithulira n’omuhwa. Erisoma e Biblia ni kighuma ky’okwa bindu “bikulhu kutsibu” okw’ithwe ng’Abakristayo, neryo thutholere ithwalhangira thuthi thukakikolha. Olhwimbo lhw’erimbere-mbere lhukabya lhukakania okwa mundu oyutsemire lhukabugha lhuthi: “Emighambo y’Omwami Mukulhu ni butseme bwiwe, kandi ak’igha Emighambo yiwe omo musibo n’omo kiro.” (Esy. 1:1, 2) Eki kikakanganaya ngoku thutholere ithwahiraho obuthuku obw’erisoma e Biblia. Obuthuku obuwene obw’erisomeramo e Biblia bw’obwahi? Erisubirya lyethu lyangana ghana erisosana. Omwa bikuhi, bwanganabya ibw’obuthuku obwa wangathokeramo erikolha ekyo ahathe eryusa. w24.09 3 enu. 5-6
Obuli mundu asyayihekera omuheke wiwe.—Gal. 6:5.
Mbwino Omukristayo oyukulire bunyakirimu angana yithagha obuwathikya bw’owundi? Ee. Okwa bundi buthuku, abakulire bunyakirimu nabo bakayithagha erisaba obuwathikya. Omundu oyuthakulire bunyakirimu angananza abandi ibamubwira eky’erikolha kutse erimuthwiramo. Okwa lhundi lhuhandi, Omukristayo oyukulire bunyakirimu akaghasirawa omwa amenge n’ebyo abandi balholireko aliwe inianasi ngoku “asyaheka iyuwene omuheke wiwe-wiwe.” Ngoku abakulire sibali sosana okwa mubiri, Abakristayo abakulire bunyakirimu sibali sosana bikahika okwa mibere y’obunyakirimu ng’amenge, obuthubaha, erihithya, n’erilhumirirwa abandi. Eryongera okw’ekyo, Abakristayo babiri abakulire bunyakirimu bamabya omwa mibere eyisosene, ibanganathwamu ebithasosene aliwe ebyosi ibikalighirawa omwa Masako. Kutsibu-tsibu ekyo kihikire bikahika okwa myatsi y’obunyamuthima-thima. Kundi banasi eki, bakayihighulha okw’itswerana bamathwamu ebithasosene. Omwakanya k’ekyo, bakahweraya amalengekania w’okw’isighalha ibane bughuma.—Abar. 14:10; 1 Kor. 1:10. w24.04 4 enu. 7-8
Omughulhu ngahandabuka n’erikwa engitsi, wukanyisibikaya, n’erinyitsemesya.—Esy. 94:19.
Wangakolhaki wamabya iwukayowa nga siwuwithe mughaso? Soma emilhondo ye Biblia eyikakukakasaya ngoku wuli w’obughuli embere sya Yehova kandi ghaniraya kuyo. Wamabya iwabirilemwa erihika okwa kilhubirirwa kyawu kutse iwabirihwa amani kundi siwanga kolha bingyi ng’abandi, isiwayitsweba kutsibu. Yehova syali kuyithaghako ebya wuthe wangathoka. (Esy. 103:13, 14) Wamabya imuwanakolhwa nabi, isiwayitsweba busana n’ekya oyuwakukolha nabi akolha. Siwabya wutholere wukakolhwa wuthya! Wibuke ngoku Yehova akatsweba abakakolha abandi ba nabi, butsira abakakolhawa nabi. (1 Pet. 3:12) Isiwathika-thika ngoku Yehova anganakukolesya eriwathikya abandi. Abirikuha olhusunzo lhw’erikolha haghuma nayu omwa mubiiri w’erithulira. (1 Kor. 3:9) Ebya wabirilhabamu omwa ngebe byabirileka iwabya iwanganakwira abandi b’obulighe kandi iwaminya nga bakayowa bathi. Wangana yira bingyi by’erikolha eribawathikya. w24.10 7-8 enu. 6-7
Mbwino kwenene Nyamuhanga anemwendi syaghana erikangania abasombolhwa biwe abakamulhakira omwa musibo n’omwa kiro b’obulingirirania, oyunemubaghumisirizya? Ngababwira, akendisyalhangira athi bakabana obulingirirania omwa byalhuba.—Lk. 18:7, 8.
Yehova atsomene kutsibu emibere eyo abandi bakathuthwaliramu. “Yehova anzire eribanza [obulingirirania].” (Esy. 37:28) Yesu akathukakasaya athi Yehova “akendisyalhangira athi bakabana obulingirirania omwa byalhuba” okwa buthuku obutholere. Akisiya iniaghunzaho eriaghalhwa lyethu eryosi n’obuli mulingo ow’obuthe bulingirirania. (Esy. 72:1, 2) Thunalindirire obuthuku omughulhu hakendi syabya erithunganene, Yehova akathuwathikaya erighumira obuthe bulingirirania. (2 Pet. 3:13) Akathukangiriraya eriyihighulha okw’ikolha ekindu ekithe ky’amenge omughulhu thukakolhawa nabi. Erilhabira omu Mughalha wiwe, Yehova akathuha eky’erileberyako ekihikene ekyangathuwathikya erighumira obuthe bulingirirania. Kandi akathuha amenge agho thwanga kolesya thukakanganibwa obuthe bulingirirania. w24.11 2-3 enu. 3-4
Mubahe eky’erirya.—Mt. 14:16.
Erisaba lya Yesu ery’eriha ekikumulha ky’abandu b’ebyalya kyanga kalire kundi habya abalhume nga 5,000. Neryo iwamongerako abakali n’abaana, bangabya ibabya abandu nga 15,000 ababya batholere erilisibwa. (Mt. 14:21) Anderea mwabugha athi: “Hano hane omulhwana oyuwithe emiggati ithano y’ekisusu n’ehiswe hibiri. Aliwe ebi ibyanahika abandu bosi aba?” (Yn. 6:9) Abanakwa n’abandi bangabya ibabya bakalya kutsibu emiggati y’ekisusu, kandi n’othuswe thuke-thuke thwangabya ithwabya thw’omunyu kandi othwumire. Nomwabine, mbwino esiswe n’emiggati eby’omulhwana abya nabyo, byangan’ughuthirye abandu bangyi aba? Busana n’erianza eritsomana ekikumulha ky’abandu, Yesu mwabwira abigha biwe athi b’ikalhaye abandu ahisi okwa bithi mwa bigurupu-gurupu. (Mk. 6:39, 40; Yn. 6:11-13) Neryo Yesu mwaha ewasingya oku Thatha wiwe busana n’emiggati n’esiswe. Kyabya kitholere erisima Nyamuhanga, kundi kwenene yuwabathokesaya eribana akalyo. Yesu mwathuhiriraho eky’erileberyako ekyuwene ekyo thwanga gherererya, ekikathw’ibukaya ngoku thutholere ithwasaba thuthe thwalya. Neryo Yesu mwalhayira athi ebyalya bighabawe, neryo abandu mubyalya kandi bamughutha. w24.12 2-3 enu. 3-4
Mupipe Omwami Mukulhu [Yehova] Nyamuhanga wenyu.—1 Emy. 29:20.
Omughulhu Yesu abya okwa kihugho, mwaha Thatha wiwe y’olhukengerwa, omw’ikangania ngoku yukamuha obuthoki obw’erikolha ebithiko-thiko. (Mk. 5:18-20) Kandi Yesu mwaleka Yehova iniahebwa olhukengerwa omwa mibere amukanayako n’omwa mibere athwaliramo abandi. Buthuku bughuma, Yesu abya iniane mukangirirya omwa sinagogi. Omwa bahulikiriri mwabya imune omukali oyuwabya iniabiribya kw’embinga habw’emyaka 18. Embinga yabya iyabirimukondomya kutsibu isyangathoka eriyisingika nahake. Ekyo ka kyabya kik’itha obulighe! Busana n’olhukeri, Yesu mwahika okwa mukali oyo n’erimubwira omwa bwolho-bwolho athi: “Mukali, wamalhamibwa kw’obutseke bwawu.” Neryo mwamuhira kw’ebyalha, aho n’aho amayisingika “n’eritsuka eriha Nyamuhanga y’olhukengerwa,” amathasyabya na maghalha awuwene n’ekitsumbi! (Lk. 13:10-13) Omukali oyo aby’awithe enzumwa mbuya eyangaleka iniaha Yehova y’olhukengerwa, nethu thutholere ithwakolha ekyo. w25.01 2-3 enu. 3-4
Wuthughanyire ebibi byethu.—Lk. 11:4.
Mbwino kinathokekene ithwe erithasyasubyaho ebyosi ebyo Adamu na Eva baheraya? Sithwangathoka ahabwethu. (Esy. 49:7-9) Ahathe obuwathikya, sithwangabya n’amaha w’engebe y’erikotha kutse erilhubuka. Omo kwenene, olhuholho lhwethu lhwangabere ng’olhw’ebisoro. (Omu. 3:19; 2 Pet. 2:12) Thatha wethu w’olhwanzo, Yehova, abirithuha ekihembo ekikaliha eribanza ly’ekibi ekya thwasighalhaya oku Adamu. Yesu mwakisoborera omwa nzira eno: “Nyamuhanga mwanza ekihugho kya kutsibu kyamaleka iniahayo Mughalha wiwe ekyusa, nuku obuli mundu oyukamwikiriraya syaheribawe aliwe abane engebe y’erikotha.” (Yn. 3:16) Eryongera okw’ekyo, ekihembo ikyan’ekyo kikaleka ikyathokekana eribya n’obughuma obuwene na Yehova. Thwangana ghasirwa omwa kihembo ekyuwenenga eki kandi ithwaghanyirwa ebibi byethu kutse “amabanza.” w25.02 3 enu. 3-6
Neryo [Saulo] mwahangana, amabatizibwa.—Emib. 9:18.
Ni kyahi ekyawathikaya Saulo eribatizibwa? Omukama Yesu ow’olhukengerwa abere abuthukira oku Saulo, mwayirwamo ndime-thime. (Emib. 9:3-9) Mwaghunza biro bisathu iniane omwa kisibo, kandi ahathe erithika-thika, abya akaghanirya okwa kyabya ikyamabirimubyako. Omo kwenene, Saulo mwakakasya ngoku Yesu ya Masiya kandi ngoku abamukwamire bali omw’iramya ly’okwenene. Hane amasomo agho thwang’ighira oku Saulo. Anganalighire emiyiheko n’erisagha abandu ibyamulemesya eribatizibwa. Aliwe mwathaligha ekyo kikabya. Saulo abya inianayitheghekire eribya Mukristayo nomwanabya inianasi ku akendyendereribwa. (Emib. 9:15, 16; 20:22, 23) Abere abiribatizibwa, mwalholha embere eriyikethera ngoku Yehova akendi muwathikya eriyiyinirya ebitsibu muthina-muthina. (2 Kor. 4:7-10) Iwe eribatizibwa ng’omughuma w’okw’Abema ba Yehova kyangana leka iwabana ebikalenga okw’ikirirya kutse ebitsibu, aliwe hane obuwathikya. Yikethere ngoku Nyamuhanga na Kristo sibendi lemwa erikuwathikya.—Flp. 4:13. w25.03 4 enu. 8-9
Emithibithire yaghe siyiri ng’ey’oyuthawithe kilhubirirwa.—1 Kor. 9:26.
Erisoma e Biblia ni kilhubirirwa ekyuwene. Aliwe ni bingyi ebikayithaghisibawa erithoka erighasirwa ndeke omw’isoma Ekinywe kya Nyamuhanga. Thalengekania okw’ilinganisya lino: Amaghetse, kutsibu-tsibu aw’embulha, ni w’omughaso okwa birimwa. Aliwe embulha y’amawa nene kutsibu ahabw’obuthuku buke, ekithaka ikyanganalhuaho ikyatsapira ighuma. Ekithaka kyamabiritsapa, eyindi mbulha eyangawa siyanga thasyathunga mughaso. Ekithaka kikayithagha obuthuku erithoka erinyunyira embulha eyabiriwa nuku ebirimwa bighasirawe omwa maghetse ayo. Omwa nzira iyan’eyo, thutholere ithwayihighulha okw’isoma e Biblia omw’iharabana, ni bugha ambu, erisomayo lhuba-lhuba erihika okw’ilemwa eriyitheghereryayo, eryibuka, n’erighendera okwa ebyo thukasoma. (Yak. 1:24) Mbwino okwa bundi buthuku wukanayibana iwabirisoma e Biblia lhuba-lhuba? Wanga kolhaki? Soma lyolho-lyolho. Lhangira wuthi wukaghaniraya okwa ebya wukasoma kutse ebyo wukalhua okw’isoma. Iwangana thwamu erithasyongera obuthuku bwawu obw’eriyeghesya nuku omwa buthuku obo mubye n’obw’erighanirya. w24.09 4 enu. 7-9
Mwowe abakabasondolha.—Ebr. 13:17.
Bamahebwa obusondoli, abasyakulhu batholere ibabusoma ndeke n’eribughenderako ndeke ngoku bangathoka. Sibali subulira okw’ihebwa obusondoli obuhambire okwa mibere bangalhabiryamo ebitsweka okwa mihindano kandi ngoku bangaha emisabe omwa kithunga, aliwe n’obuhambire okw’itsomana esyombuli sya Kristo. Abasyakulhu abakaghendera okwa busondoli bw’ekithunga bakaleka abali ahisi sy’obusondoli bwabu ibayowa ibane omwa butheya kandi ibananzibirwe. Thwamahebwa obusondoli obukalhua okwa basyakulhu, thutholere ithwabughenderako ahathe erikakwa. Omw’ikolha ekyo, thukendi leka ikyolhobera abakasondolha erikolha omubiiri wabu. E Biblia yikathuhira mw’omuhwa w’erighondera n’erisikya abakasondolha. (Ebr. 13:7, 17) Okwa bundi buthuku ekyo kyangana kalha. Busana naki? Kundi abalhume aba sibahikene. Aliwe, thwamahira amalengekania w’okw’ilemererwa lyabu omwakanya k’emibere yabu mibuya, ithukendibya ithwamaha esyonzighu syethu syakanya. Omwa nziraki? Eriyikethera lyethu omwa kithunga kya Yehova erikendi keha. w24.04 10 enu. 11-12
Akendi syaghabulha abandu.—Mt. 25:32
Mbwino abosi abakendi syaholha omwa bulighe bunene bakendi syathoghothibirwa ighuma ahathe amaha w’erisyalhubuka? Amasako akakanganaya ndeke-ndeke ngoku abahakanisaya Yehova n’amahe wiwe bakendi syathoghothibwa okwa Harmagedoni ahathe erilhubukibwa. (2 Tes. 1:6-10) Kandi ibbwa abandi, ng’eky’erileberyako, abangabya ibakaholha olhuholho lhw’obuli kiro, omwa aksidenti, kutse abak’ithawa? (Omu. 9:11; Zak. 14:13) Mbwino aba banganabya baghuma b’okwa “bathathunganene” abakendi syalhubukibwa omwa kihugho kihya-kihya? (Emib 24:15) Sithwasi. Aliwe, thunasi bingyi ebihambire okwa buthuku obukasa. Ng’eky’erileberyako, thunasi ngoku okwa Harmagedoni, abandu bakendi syasuyirwa erikwamana n’emibere bathwaliramo baghalha b’obu Kristo. (Mt. 25:40) Kandi abakatswerawa ng’esyombuli bakendisyabya ibabirikangania ngoku bakasighika abahakabibwa na Kristo.—Erib. 12:17. w24.05 10-11 enu. 9-11
Omwami Mukulhu aneho! Mupipe oyukanyimira! Nyamuhanga ni Mulhamya waghe! Ahamibawe!—Esy. 18:46.
“Emighulhu eyikalire”—e Biblia ku yikabugha yithya okwa biro ebya thulimo. (2 Tim. 3:1) Eryongera okwa bindi bitsibu ebya obuli mughuma akabana omwa mughulhu mubi ono, abandu ba Yehova batholere ibaghumira erihakanisibwa n’eriendereribwa. Ni kyahi ekikathuwathikaya erilholha embere eriramya Yehova nomwakine indi thunemubana ebitsibu ebi? Ekindu kikulhu kutsibu kiri kithi thwabiriminya Yehova nga “Nyamuhanga oyuliho.” (Yer. 10:10; 2 Tim. 1:12.) Yehova ni Mundu oyukathutheghaya omughulhu thukalengawako kandi akasondekanaya ehighisa ehy’erithuwathikya. (2 Emy. 16:9; Esy. 23:4) Erimulhangira nga Nyamuhanga oyuliho kyangana thuwathikya erithoka erighumira ekitsibu kyosi-kyosi ekikathwasira. w24.06 20 enu. 1-2
Enzira y’abathunganene yiri ng’ekyakakalha ky’omwitsange, ekikakoleraya n’erikanya erihika oko kiro kiyima-yima.—Emi. 4:18.
Thutholere ithwlholha embere eryikethere ekithunga kya Yehova. Kyamalhangirika ndeke indi enzira eyo thukayitheghererayamo ekwenene ndebe ye Biblia yikayithagha eryuwanibwa kutse emithondekere y’omubiiri wethu w’Obwami, abakasondolha sibali saghirira erikolha esyombinduka esikayithaghisibawa. Bakakolha ekyo kundi banzire eritsemesya Yehova kwilhaba owundi wosi-wosi. Kandi bakalengaho eriseghemerya erithwamu lyabu okwa Kinywe kya Nyamuhanga, ebihano ebyo abandu ba Yehova abosi batholere ibaghenderako. Omukwenda Paulo mwahabulha athi: “Wuhambe ndeke ebinywe by’ekwenene.” (2 Tim. 1:13) “Ebinywe by’ekwenene” sy’esyongangirirya sy’Ekikristayo esiri omwa Biblia. (Yn. 17:17) Ebyosi ebyo thwikirirye biseghemere okwa syongangirirya esyo. Ekithunga kya Yehova kyabirithukangirirya eriseghemerya esyongangirirya syethu okw’ekyo. Thwamakolha ekyo, ithukendi tsumulhwa. w24.07 11-12 enu. 12-13
Yehova . . . akabaghumisirizaya kundi syanzire owosi-wosi akathoghothibwa aliwe anzire abosi ibayisubamo.—2 Pet. 3:9.
Kundi Petero abya iniabiriyilhangirira eki, mwabya iniangana kangirirya abandi ebihambire okw’iyisubamo n’erighanyira. Buthuku bughuma enyuma w’ekiro kikulhu ky’Epentekote, Petero mwalhabirya Abayuda bangyi abath’ikirirye b’omukania, eribasoborera ngoku mub’itha Masiya. Nomwabine, omo lhwanzo mwabalemba-lemba athi: “Muyisubemo n’eribinduka nuku ebibi byenyu bisangulhawe, nuku emighulhu y’erilhuhuka yangalhua oku Yehova iyuwene-wene.” (Emib. 3:14, 15, 17, 19) Neryo Petero mwakangania ngoku eriyisubamo likaleka omukolha-nabi iniabinduka—iniahindulha amalengekania n’emikolere yiwe mibi—n’erikwama enzira mbyaka, eyikatsemesaya Nyamuhanga. Kandi omukwenda mwakangania ngoku Yehova angasangwire ebibi byabo, kutse erileka ebibi byabo bibulirane. Eki ka kikahumulikanaya Abakristayo bamakolha ebibi—nibya n’ebikalire kutsibu! w24.08 12 enu. 14
Engebe yenyu siyibye mw’erianza esyosente.—Ebr. 13:5.
Thwamabya ithunawithe erikirirya erighumire ngoku enduli y’omughulhu ono yiri hakuhi kikendi thuhiramo omuhwa ow’eriyihighulha okwanza ebindu. Abandu “basyaghusa ebitsipa byabo omwa nzira” kundi bakendi syaminya ngoku “ebitsipa byabo n’esyamaghetse syabo sibyendi syathoka erilhamyabo okwa kiro ky’erihithana ly’Omwami Mukulhu.” (Zake. 7:19) Omwakanya k’erihwerya amalengekania w’okwibya n’esyosente sinene kutsibu, thutholere ithwakolha erithwamu ery’eribya n’engebe nyolho eyikendi thuthokesya erikolera Yehova. Eki mwamuli eriyikakirya okw’ibya mw’amabanza awathayithaghisibirwe kutse erighunza buthuku bunene wukatsomana ebindu by’ekinyamubiri. Kandi thukendi yitheya okwanza kutsibu ebindu by’ekinyamubiri ebya thuwithe. (Mt. 6:19, 24) Erikirirya lyethu lyangana lengwako bikahika okwa bindu by’ekinyamubiri n’eyindi myatsi thunemulindirira eryasa ly’enduli y’omughulhu ono. w24.09 11 enu. 13-14
Oyukalengekanaya athi animene, ayitheghaye akasyayithinira.—1 Kor. 10:12.
Thwangana singura emibere mirebe ey’obuthahikana. Aliwe thwangana yisanga eyindi mibere iyabirithukalira erileka. Thalengekania okwa kyabya okwa mukwenda Petero. Mubaha abandu omughulhu aghana Yesu emirundi isathu. (Mt. 26:69-75) Petero angabya imwasingura obuba obo omughulhu aha obwema omw’ibughiro omwa buthubaha. (Emib. 5:27-29) Nomwabine, myaka mirebe enyuma waho, busana ‘n’eryubaha abakakwama omwatsi w’eribania,’ mwaleka erirya n’Abakristayo abanya Bihanda ahabw’obuthuku bulebe. (Gal. 2:11, 12) Petero kandi mwathasyakwa obuba. Obundi bwabya isibuli bwamuhweramu ighuma. Thwangana yisanga omwa mibere eyiri ng’eyo. Nomwabine, thwangana yihighulha okwa mutse ogho thwabya nagho kera owakabya iniane mwanza erithasyasubulha omw’ighendera okw’ihabulha lya Yesu erihambire okw’irengwako: ‘eritheya.’ (Mt. 26:41) Nibya n’omughulhu wukayowa iwunemuthoka, lholha embere eriyihighulha okwa mibere eyangaleka iwalengwako. Lholha embere erighendera okwa menge awakuwathikaya erithoka.—2 Pet. 3:14. w24.07 18-19 enu. 17-19
Mwaha abandu [abalhume] b’olhusunzo.—Efe. 4:8.
Sihali mundu oyuwabirithakolha bingyi eriwathikya abandi nga Yesu. Iniane okwa kihugho, ahathe eriyikukumirira mwakolesya amaaka wiwe erikolha ebithiko-thiko eriwathikya abandi. (Lk. 9:12-17) Mwahayo ekihembo ekilengire ebyosi omw’ihayo engebe yiwe busana nethu. (Yn. 15:13) Erilhua ah’akathalhubukira, Yesu abirilholha embere eribya oyukawathikaya abandi. Ngoku analhaghanisaya, abirisaba Yehova athi athuthulireko omulimu wiwe abuyirire busana n’erithukangirirya n’erithuhumulikania. (Yn. 14:16, 17, omwatsi ahikwa; Yn. 16:13) Kandi erilhabira omwa mihindano yethu y’ekithunga, Yesu akolholha embere erithuthendeka ngoku thwanga yira abigha omwa kihugho kyosi. (Mt. 28:18-20) Omukwenda Paulo mwahandika athi, Yesu abere abirighenda elhubulha, mwathuhererya abalhume b’olhusunzo. (Efe. 4:7, 8) Paulo mwasoborera ngoku Yesu mwathuha abalhume b’olhusunzo aba erithoka erisighika ekithunga omwa nzira muthina-muthina. (Efe. 1:22, 23; 4:11-13) Omo kwenene, abalhume aba sibahikene, neryo bakanasobaya. (Yak. 3:2) Aliwe Omukama wethu Yesu Kristo akabakolesaya erithuwathikya; ibo ni bihembo ebyo abirithuha. w24.10 18 enu. 1-2
Obwowika bwasyakubika.—Emi. 2:11.
Dawudi mwabwira mughalha wiwe Solomona athi angabwene emighisa kwa sighalha iniane mwowa embere sya Yehova Nyamuhanga. Eky’obulighe, Solomona abere anemukulha mwatsuka eriramya esindi nyamuhanga. Yehova mwabya isyakimusimire, kandi Solomona mwaherya amenge aw’erithabalha omwa buthunganene n’obulingirirania. (1 Bam. 11:9, 10; 12:4.) Thuk’ighaki? Obwowa bukaletha emighisa. (Esy. 1:1-3) Omwa kwenene, Yehova syali akathathulhagha erithuha obugaga n’olhukengerwa ng’olhwa Solomona. Aliwe thwamowa Nyamuhanga wethu, iniakendi thuha amenge awangathuthokesya erithwamu ndeke. (Emi. 2:6, 7; Yak. 1:5) Emisingyi yiwe yangana thusondolha omwa myatsi eyihambire okwa mubiiri, esukuru, eby’eriyitsemesya, n’eby’esyosente. Erighendera okwa menge wa Nyamuhanga likendi thutheya okwa kabi akakalhwirira omw’ithendiowa. (Emi. 2:10, 11) Ithukendi kulha-kulhania amanywani awaghumire. Kandi ithukendi bana obusondoli obwa thukayithagha erithoka eribya n’esyofamile esitsemire. w24.11 10-11 enu. 11-12
Mulebaye ndeke emyatsi yosi; mumakirire ekibuya.—1 Tes. 5:21.
Ababuthi bawithe ehighisa muthina-muthina ehy’erithunga erikanirania eryuwene n’abaana babu erihambire okwa Biblia kutse erikirirya omu Nyamuhanga. Ehighisa ehi ihyangana banika omw’ibungira esyamiziyamu. Iwangana wathikya omwana wawu erilengekania okwa byabya kera kutse ebindu ebyabya bikakolesibwa kera erithoka erighumya eriyikethera liwe ngoku e Biblia yihikire. Omwana wawu anasi ngoku erina lya Nyamuhanga line okwa kibwe ekyamabirighunza myaka 3,000 ekyasibwemo Moabite Stone? Eribwe erisosire e Moabite Stone linakanganibwe omwa miziyamu ey’okwa Kyaghanda Kikulhu ky’Abema ba Yehova e Warwick, New York ahali eby’erikangania ebiriko omuthwe “E Biblia n’Erina lya Nyamuhanga.” Eribiri okwa Moabite Stone bikabisulha ngoku Omwami Mesha owe Moabu mwayisamambulha okwa Israeli. Ebi bihambene n’ebyo e Biblia yikabugha. (2 Bam. 3:4, 5) Omwana wawu akendibya akayilhangirira iyuwene-wene obwema obukakanganaya ngoku e Biblia ni y’eriyikethera kandi yihikire, erikirirya liwe likendi ghuma. w24.12 14 enu. 4; 15 enu. 6

