IKA-26 NA LIBRO SA BIBLIYA
Ezekiel
POKUS: Mga bisyon asin propesiya manungod sa pagbagsak kan Jerusalem asin pagbalik kan mga bihag na Judio
KUN PAANO KONEKTADO SA TEMA KAN BIBLIYA: Idinuduon kan librong ini na an paglinig sa pangaran o reputasyon ni Jehova urog na mahalaga kisa sa ano pa man
KAGSURAT: Ezekiel
KUN SAIN ISINURAT: Babilonya
NATAPOS ISURAT: Mga 591 B.C.E.
PANAHON NA SAKOP: 613–mga 591 B.C.E. (mga 22 na taon)
Kun Taano ta Importante
1-2. Ano an ihinahayag kan libro nin Ezekiel manungod sa pangaran ni Jehova?
“MAMIMIDBID nanggad nindo na ako si Jehova.” (36:11) Ipinasurat ni Jehova ki Ezekiel an ekspresyon na iyan nin labing 60 beses sa libro na ipinangaran saiya. Mababasa man diyan an mga tataramon na “Soberanong Kagurangnan na Jehova” nin labing 200 na beses. Kumpara sa ibang libro, mas idinuon ni Jehova sa librong ini an importansiya kan saiyang pangaran o reputasyon. Ihinayag man ni Jehova an saiyang katuyuhan na linigon an saiyang pangaran. (36:22; 39:7) Pag pinakangbanal na ni Jehova an saiyang pangaran, makikinabang na marhay an maimbod na mga nagsasamba sa saiya.—34:25-28; 39:25.
2 Ano an buot sabihon ni Jehova kan sabihon niyang “mamimidbid nanggad nindo na ako si Jehova”? Nangangahulugan iyan na mayong magigibo an mga tawo kundi midbidon an saiyang soberaniya asin an kahulugan kan saiyang pangaran. Kan panahon ni Ezekiel, nakanuod an masinuway na mga Judio na talagang inuutob ni Jehova an sinabi niya kan disiplinahon niya sinda. (6:9, 10) Sa maabot na panahon, “mamimidbid nanggad” kan mga nasyon si Jehova bilang Hukom pag ginibo na niya an saiyang pamamalos sa sainda. (25:17) Alagad, an tunay na mga nagsasamba ki Jehova mamimidbid man siya bilang Parautob nin mga panuga pag tinawan na niya sinda nin daing sagkod na katuninungan asin kaugmahan.—28:26.
An fraseng “Soberanong Kagurangnan na Jehova” naglataw nin labing 200 na beses sa libro nin Ezekiel
3. Anong mga detalye manungod sa ipinanugang Mesiyas an nabanggit sa Ezekiel?
3 May mga detalye sa libro nin Ezekiel manungod sa ipinanugang Mesiyas, na magigin gikan ni Hading David. Halimbawa, dawa ngani mababakante nin haloy na panahon an trono ni David, nanuga si Jehova na pag-abot nin panahon itatao niya an Kahadian sa saro na may legal na deretso, an Mesiyas. (21:27) Sinabi man ni Jehova na ‘matao siya nin sarong pastor, an lingkod niyang si David.’ (34:23, 24) Inutob ni Jesus, na gikan ni David, an mga propesiyang iyan. (Lu 1:32, 33; Ju 10:11) Dakul pang propesiya sa libro nin Ezekiel an makakapakusog kan satong pagtubod.—Hilingon an Kahon 26-A.
4. Ano an ihinahayag kan mga bisyon ni Ezekiel manungod sa lugar kan mga espiritu?
4 Paagi sa mga bisyon ni propeta Ezekiel, tinatawan kita ni Jehova nin pambihirang patanaw kan langit. Halimbawa, ipinahiling niya ki Ezekiel an kahanga-hangang langitnon na karwahe na nagpapahiling na makangangalas asin organisadong marhay an lugar kan mga espiritu. (1:15-28) Ihinayag man niya an mga detalye manungod sa papel kan mga anghel, partikular na an mga kerubin.—1:4-14; 10:3-22; 11:22.
5. Ano an itinutukdo sato ni Ezekiel manungod ki Jehova?
5 Mahihiling sa libro nin Ezekiel na mabuot asin mahihirakon si Jehova. Tama sana na naanggot siya sa nasyon nin Israel kan dai ninda sinunod an saiyang mga pamantayan. (22:26, 31) Minsan siring, mabuot niyang pinatanidan an sutil na mga Israelita manungod sa konsekwensiya kan saindang mga ginigibo asin nanuga siya na papatawadon niya sinda kun magsulsol sinda. (3:17; 33:14-16) Asin dawa itinugot ni Jehova na darahon na bihag sa Babilonya an saiyang banwaan, inataman niya pa man giraray sinda. Sa katunayan, nanuga siya na papadusahan niya an mga nasyon na nang-aapi sa sainda. (25:6, 7) Nanuga man si Jehova na ibabalik niya sa Jerusalem an saiyang banwaan asin bebendisyunan niya sinda.—36:37, 38.
6. Anong importanteng mga leksiyon an manunudan ta sa libro nin Ezekiel?
6 Sa librong ini, idinuduon ni Jehova an importanteng mga leksiyon para sa gabos na nagsasamba sa saiya. Kada saro sa sato personal na maninimbag ki Jehova sa mga ginigibo ta. a (18:30) An mga ginigibo niyato igwa nin epekto saiya asin sa pangaran niya. (6:9; 20:39) Asin an satong buhay nakadepende sa pagtao niyato nin onra sa saiyang pangaran asin pagsamba sa saiya sa paaging inuuyunan niya.—18:5-9.
Mga Kaipuhan Maaraman Bago Magbasa
7. Ano an aram ta manungod ki propeta Ezekiel?
7 Kagsurat: Si propeta Ezekiel an nagsurat kan libro. An saiyang pangaran nangangahulugan na “An Diyos Nagpapakusog.” Si Ezekiel posibleng namundag kan mga 643 B.C.E., asin an saiyang ama naglilingkod bilang saserdote sa Jerusalem. (1:3) Kan 617 B.C.E., kan mga 26 anyos si Ezekiel, dinara siya sa Babilonya kan magsuko si Hading Jehoiakin ki Nabucodonosor. (2Ha 24:11-15) Kan 613 B.C.E., kan si Ezekiel mga 30 anyos na, isinugo siya ni Jehova bilang propeta. (1:1, 2; 2:3) Mantang naglilingkod siya bilang propeta, naglilingkod man kaidto sa Juda si Obadias saka si Jeremias bilang propeta asin sa Babilonya man si Daniel.
8. Para kiisay isinurat ni Ezekiel an mga propesiya niya?
8 Impormasyon: An mga propesiya ni Ezekiel, na kakomplemento kan ki Jeremias asin Daniel, isinurat para sa mga bihag na Judio na dinara sa Babilonya. (3:4, 5; hilingon an Kahon 26-B.) An nagkapira sa mga bihag na idto, kaiba na si Ezekiel, nag-arabot sa Babilonya bago buminagsak an Jerusalem, mantang an iba nag-arabot pakalihis kaiyan.
9. Paano nakinabang an mga bihag na Judio sa mga mensahe ni Ezekiel?
9 Isinugo ni Jehova si Ezekiel na tabangan an mga bihag na akuon an pagdisiplina sa sainda. Paagi ki Ezekiel, ipinaliwanag ni Jehova kun taano ta nagin bihag sinda—linapastangan ninda an saiyang pangaran paagi sa pagsamba sa ibang mga diyos. Kaipuhan nindang masabutan na maninigo siyang sunudon asin sambahon sa paaging inaako niya. Kan magpuon na magpropesiya si Ezekiel, an mga mensahe ni Jehova nakapokus sa pagkondenar sa maraot na mga ginigibo ninda sa Jerusalem. Pero kan buminagsak na an Jerusalem, nagpokus na si Jehova sa pagtao nin mga mensahe nin paglaom. Pigngirisihan iyan kan ibang mga Judio, pero an iba nagdangog.
10. Ano an pagkasunod-sunod kan mga detalye sa libro nin Ezekiel?
10 Iba pang detalye: An mga detalye sa libro nin Ezekiel isinurat sigun sa tema asin an kadaklan sigun sa pagkasunod-sunod kan mga pangyayari. Pagkatapos sambiton an manungod sa pagsugo ki Ezekiel bilang propeta, nagpadagos an libro paagi sa pagsambit manungod sa mga hula asin bisyon na may tulong kategoriya: (1) pagbagsak kan Jerusalem, (2) paghukom sa nakapalibot na mga nasyon, asin (3) pagbabalik kan mga Israelita para makasamba ki Jehova. Sinambit man ni Ezekiel an taon, bulan, asin aldaw kun kasuarin ipinaabot sa saiya an mga propesiya, na minalataw na nagpuon kan magin bihag si Hading Jehoiakin kan 617 B.C.E.—2Cr 36:9, 10, footnote; Eze 1:2; hilingon an Kahon 26-C.
11. Ano an mga ipinagibo ki Ezekiel asin taano?
11 Sa parati, ipinapaakto ni Jehova ki Ezekiel an saiyang mga hula. Halimbawa, naghigda nin tagilid si Ezekiel sa atubangan nin sarong ladrilyo (bricks). Sa ibang mga pagkakataon man, inahit niya an saiyang buhok saka barabas, nag-impake siya saka naglakaw dara an saiyang bagahe, asin pinagsaro niya an duwang pidaso nin kahoy. (4:1-4; 5:1-4; 12:3-7; 37:15-17) Dahil sa mga kakaibang ginibo ni Ezekiel, siguradong nakua niya an atensiyon kan mga bihag.—2:5.
Sumaryo
12. Anong mga bisyon an nahiling ni Ezekiel kan isugo siya bilang propeta?
12 Isinugo ni Jehova si Ezekiel bilang propeta. (1:1–3:27) Kan 613 B.C.E., nabuksan an kalangitan asin nagpuon si Ezekiel na “makahiling nin mga bisyon hali sa Diyos.” (1:1) Nakahiling si Ezekiel nin pambihirang buhay na mga linalang, na kan huri naaraman niya na mga kerubin. (10:20) Nakahiling siya nin langitnon na karwahe asin maliwanagon na liwanag na kapareho “kan kamurawayan ni Jehova.” (1:28) Dangan isinugo ni Jehova si Ezekiel bilang bantay asin propeta. (2:3) Magdangog man saiya an mga tawo o dai, dapat na padagos niya sindang patanidan; ta kun dai magagadan siya.—3:17-19.
13. Anong mga hula an ipinaakto ni Jehova ki Ezekiel?
13 Naghula si Ezekiel nin paghukom sa Jerusalem asin sa rebelyosong mga tawo diyan. (4:1–24:27) Ipinaakto ni Jehova ki Ezekiel an hula dapit sa maabot na pagsalikop sa Jerusalem saka sa tiggutom na maeeksperyensiyahan kan mga nakaistar diyan. (4:1-3, 10) Pinaahit niya ki Ezekiel an saiyang buhok asin an saiyang barabas dangan sinabihan siya kun ano an gigibuhon sa mga iyan. An ginibo niyang iyan naglaladawan sa lubos na pagkalaglag kan Jerusalem asin kan mga tawo diyan. (5:1, 2) Dangan sinabihan ni Jehova an propeta na taraman an mga Israelita na ikinakaanggot niyang marhay an pagsamba ninda sa mga idolo.—6:1-4.
14-15. Ano an ihinula ni Jehova manungod sa Jerusalem?
14 Kan 612 B.C.E., dinara si Ezekiel sa Jerusalem paagi sa sarong bisyon asin nahiling niya an makababalding pagsamba na ginigiribo duman. (8:1-3) Sarong lalaki an naglibot sa siyudad asin binugtakan nin marka an mga napupurisaw asin nag-aagrangay huli sa mga nangyayari duman. Dangan may nag-arabot na mga lalaki asin ginaradan an mga mayo nin marka. (9:1-6) Iyo, papadusahan ni Jehova an nasyon. (11:9, 10) Minsan siring, an ibang mga bihag mabaralik sa Jerusalem.—11:17.
15 Ipinaakto ni Jehova ki Ezekiel an pagkadistiyero kan mga Judio o pagdara sa sainda bilang mga bihag. (12:3-7) Dangan pinagbutan niya si Ezekiel na maghula laban sa bakong tunay na mga propeta kan Israel. (13:2) An Judiong kamagurangan sa Babilonya nakipag-ulay ki Ezekiel, asin sinabi niya sa sainda na mayong makakapugol sa mangyayaring pagkalaglag kan Jerusalem.—14:1, 14.
16-18. Anong mga pagkumparar an ginamit ni Jehova?
16 Naggamit si Jehova nin malinaw na mga pagkumparar para ipaliwanag kun taano ta lalaglagon an Jerusalem. Ikinumparar ni Jehova an Jerusalem sa kahoy kan puon nin ubas na angay sanang suluon asin sa sarong namumutan na agom na nagin daing supog na hostes. (15:6; 16:3, 8, 28) Sa sarong paukod, ikinumparar niya si Hading Zedekias sa puon nin ubas na maaalang. (17:7, 9, 12) Alagad, sinigurado ni Jehova sa mga Israelita na an kada saro huhusgaran sigun sa sadiri niyang mga gibo asin na an mga matanos padagos na mabubuhay. (18:20-22) Dangan pinakanta si Ezekiel nin panambitan, o sarong awit nin pagmundo, manungod sa mga namumuon sa Israel.—19:1, footnote.
17 An kamagurangan nakipag-ulay giraray ki Ezekiel kan 611 B.C.E. (20:1) Ipinasaysay ni Jehova ki Ezekiel an halawig na kasaysayan nin pagrebelde kan Israel. Lalaglagon ni Jehova an maraot na nasyon. Pero nagtao siya nin paglaom. Pag ‘mag-abot na an saro na may legal na deretso,’ itatao saiya ni Jehova an pagkahadi. (21:27) Pagkatapos na saro-saruon an mga kasalan kan Jerusalem, ikinumparar ni Jehova an Samaria asin an Jerusalem ki Ohola asin Oholiba, magtugang na nagin hostes. Nalaglag na an Samaria, an kabisera kan sampulong tribong kahadian kan Israel; Jerusalem na an sunod.—Eze 23:4; ikumparar an Jer 3:6-8.
18 Kan 609 B.C.E., sinabi ni Jehova ki Ezekiel na nagpuon na an pagsalikop sa Jerusalem. (24:1, 2) An siyudad garo mataklang lutuan na dapat nang iapon sa kalayo. (24:6, 12) Kan aldaw na magpuon an pagsalikop, nagadan an agom ni Ezekiel asin sinabihan siya ni Jehova na dai niya iyan ipagmundo.—24:16, 18.
19-20. Anong mga nasyon an papadusahan ni Jehova, asin taano?
19 Mga paghukom sa mga nasyon na nag-urugma sa pagkalaglag kan Jerusalem. (25:1–32:32) Nanuga si Jehova na papadusahan niya an Ammon, Moab, Edom, asin Filistia. Dangan kan 607/606 B.C.E., ihinula ni Jehova na mabagsak an Tiro asin Sidon tapos sinabihan niya si Ezekiel na kantahan nin panambitan an Tiro.—26:3; 27:1, 2; 28:22.
20 An kapitulo 29-32 igwa nin mga hula laban sa Ehipto. Ipinahayag an mga iyan sa pag-ultanan kan 607 asin 591 B.C.E. Ihinula ni Jehova na sasalakayon kan Babilonya an Ehipto.
21-22. Anong nakakapakusog na mga hula an isinaysay ni Ezekiel?
21 Linaglag na an Jerusalem, pero ihinula ni Ezekiel an pagbabalik sa dati. (33:1–48:35) Ipinagirumdom ni Jehova ki Ezekiel an mga paninimbagan niya bilang bantay. (33:7) Posibleng kan 607 B.C.E., may sarong nakadulag hali sa Jerusalem na nagbareta ki Ezekiel na buminagsak na an siyudad. b (33:21) Sinabi ni Ezekiel sa mga bihag na daing saysay na isipon nindang maisasalbar pa an Juda. Dangan sinaway ni Jehova an mga bakong tunay na pastor kan saiyang banwaan. Nanuga siya na aatamanon niya an saiyang mga karnero asin na ‘tatawan niya sinda nin sarong pastor, an saiyang lingkod na si David.’—34:23.
22 Ihinula ni Ezekiel na magigin tiwangwang an Edom huli sa pagkaungis kaini sa Israel. (35:5, 15) Nanuga si Jehova na ibabalik sa dati an Israel. (36:8) Paagi sa sarong bisyon, ipinahiling ki Ezekiel an sarong kapatagan sa kababan na pano-pano nin tulang, asin nabuhay an mga iyan. (37:2, 10) Sinabihan ni Jehova si Ezekiel na pagsaruon an duwang pidaso nin kahoy tanganing iladawan kun paano ibabalik sa dati asin magigin sarong nasyon an duwang tribong kahadian nin Juda asin Benjamin saka an sampulong tribong kahadian nin Israel (Efraim).—37:19.
23-24. Ano an gigibuhon ni Jehova pag nag-atake na si Gog, asin anong bisyon an nahiling ni Ezekiel?
23 Ihinula ni Ezekiel na sasalakayon ni Gog an Israel. (38:14-16) Pero, dedepensahan ni Jehova an saiyang banwaan asin lalaglagon si Gog saka an saiyang mga hukbo. Ibabalik sa dati an Israel asin paagi kaiyan papabanalon ni Jehova an saiyang pangaran.—39:25.
24 Kan 593 B.C.E., dinara ni Jehova si Ezekiel sa Israel paagi sa sarong bisyon. (40:1) Ipinahiling niya saiya an dakulaon na templo asin an dakul na detalye saka mga sukol kaiyan. Napano an templo kan kamurawayan ni Jehova. Tinawan si Ezekiel nin mga instruksiyon manungod sa mga atang, gibuhon kan mga saserdote, asin pagbanga-banga kan daga. Nakahiling siya nin salog na nagbubulos hali sa templo. Dangan inako kan 12 tribo nin Israel an saindang mana, asin naaraman ni Ezekiel an pangaran kan siyudad: “Si Jehova Yaon Diyan.” (48:35) Paagi sa bisyon na ini, idinuon ni Jehova an saiyang matanos na pamantayan asin sinigurado niya sa mga bihag na ibabalik an dalisay na pagsamba.—Hilingon an Kahon 26-D.
Makinabang sa Libro nin Ezekiel
-
1. MAGIN MAS DAYUPOT KI JEHOVA
-
a. Ano an itinutukdo saimo kan Ezekiel 18:19-22 manungod sa mga paghukom ni Jehova?
-
b. Ano an gigibuhon ni Jehova pag inatake na ni Gog an Saiyang banwaan? (38:18, 19, 22) Huli kaiyan, sa ano ka makakapagtiwala?
-
c. Nanuga si Jehova sa saiyang banwaan: “Mauran nin mga bendisyon.” (34:26) Paano nagin totoo saimo an mga tataramon na iyan?
-
-
2. PARARUMON AN PAKASABOT MO
-
a. Taano ta inapod si Ezekiel na “aki nin tawo”? (3:17; Glosaryo nin mga Termino sa Bibliya sa nwt) Siisay pa an inapod man nin arog kaiyan? (Mat 20:28)
-
b. Paano nautob an Ezekiel 17:16? (Jer 52:11)
-
c. Sa rekord nin ginikanan na yaon sa Mateo kapitulo 1, paano kaiyan pinapatunayan na si Jesus an “may legal na deretso” na mag-ako kan “korona”? (21:26, 27)
-
-
3. ISABUHAY
-
a. Kun nakokonsensiya ka huli sa kasalan na nagibo mo dati, paano makakaranga saimo an Ezekiel 18:21, 22?
-
b. Paano aplikado sa Kristiyanong ministeryo an Ezekiel 3:18, 19?
-
c. Ano an manunudan kan mga elder sa Ezekiel 34:11-16? (1Pe 5:2)
-
-
4. PAANO KA PA NAKINABANG SA LIBRO NIN EZEKIEL?
a Bako ini an inot na paglataw sa Bibliya kan leksiyon na ini. (De 24:16; 30:19) Pero, partikular na idinuon ini sa libro nin Ezekiel.—18:14-18.
b Sa nagkapirang suanoy na manuskrito, an mababasa sa Ezekiel 33:21 “ika-11 taon” imbes na “ika-12 taon,” na nagpaparisa kan posibilidad na nakaabot sa Babilonya idtong nakadulag kan Disyembre 607 B.C.E. Rasonable man an petsang iyan huling sa parati inaabot nin pirang bulan an pagbaklay hali sa Jerusalem pasiring sa Babilonya.

