Zande
Merekoko
/assets/ct/28ada02fb0/images/syn_placeholder_sqr.png
es26 kpe. 47-57

Merekoko

Rago Bisue, Merekoko 1

Merekoko

Aboro bangiri Mbori sa.—Rom. 2:11.

Tingbafuo Yekova kusiyo tii sunge kanga Ezipeta yo, ko asia aboromotumo i naamangasunge banye yo. Ko afu gu sunge fu aRevi nga i naangerafuo gu kura apai banye yo. Ya mo Yekova aangera sa kina fuo agu aboro naamangasunge banye yo watadu naaraka mbembedi koyo? Oó! Yekova akparanga boro te. AYisaraere dunduko narengbe kadu na mbembedi pagume na Yekova, singia i aamangasunge banye yo watadu i aamanganga sunge yo te, na singia gayo bamburoko adu mbembedi na banye watadu si adu nga mbembedi na ni te. Ni kpiapai, Yekova asa gupai nga gu riko aboro dunduko re naabi gu dubo na dangba we naadu bari banye. (Gate 40:38) Ho gu dubo re ani guari ni na ki tona ka ndu kurogo vovo ba, agu aboro naanidu tuturũ ti banye ani nidu na rengba ka bihe na i ki dungura gayo ahe na ki zaki gayo bamburoko na kini ndu sa na gu kura aboro. (Geda 9:​15-23) Wakina gure areme a, ka ani vura kaa raka kina wari rogo zegino, Yekova ima kpinyemu rani, kini ngerefuo rani, na kini banda rani. w24.06 4 ¶10-12

Oni gúari, ani óro; bambiko ka si adú nga wo ya ani abáta nga be Abisaroma wa sa te!—2 Sam. 15:14.

Ga Davide raka adu ngba kerepai. Wiriko nangia Abisaroma aima diaberã ka dĩ mbatabakindo be ko. (2 Sam. 15:​12, 13) Si aaida Davide guari Yerusarema yo niipo! Wa ga Davide amoyambu aguari ka ndu, ko abi gupai nga si naida boro nye anye Yerusarema yo tipa ka ino dungu apai tipa gupai Abisaroma aaberãpa mangaha. Sidu, Davide akaraga Sadoka na gu kura aboromotumo ku Yerusarema yo tipa i naamangasunge ni abamoirago. (2 Sam. 15:​27-29) Si aaida i du na bakere rubangirise. Davide asana Sadoka na Usai gbiati gu kura ruru abakureako i undo na gupai ka ko mangihe. (2 Sam. 15:​32-37) Usai amangi tiko nga ko nasongoda Abisaroma na kini fu rugute fuko tipa wai ka zubo Davide nga gupai naundo Davide ko mbakadi tiko tipa zubohe. Ho Abisaroma adegetuko ni kuti gupai Usai apehe, Usai ape gupai fu Sadoka gbiati Abiatara nga gu namangi. (2 Sam. 17:​8-16) Agi akumba naadu ue re adu na rengba ka keda aboro i ndu ka pe gupai re fu Davide nga gu na rengbe ka banda Davide be kerepai.—2 Sam. 17:​21, 22. w24.07 4-5 ¶9-10

“Oni yé awere, ani mongo saki pai na oni, wo poi Yekova.—Yes 1:18.

Gu kura ga Yekova amoyambu nabakabangiriyo kindi tipa agu aingapai i amangihe kusayo singia mbata fu bapatiza watadu zavura tifuo bapatiza. Ono ka bangironi go nga ti gupai nga Yekova ima kpinyemu rani ni bakerehe na si du ko afu motumo tumorii ti ni tipa i mbupai ti gaani aingapai ya. Nirengo, ko naida ani di gako gamahe kugume. Yekova nakido rani na gupai nga ti ngbafuo ani “saki pai” watadu ka mbakadapai dagbarani na ko, ko akanga kuti gaani ingapai berewe kuti rani te. Ani na bakere tambuahe nga bangiri gu Barani nga boro nyemuse nga Yekova nago ti agu aingapai ani amangihe kusayo! Ti kina gu bangisa regbo re, bangiriko agonga ti gu weneapai ani namangihe te. (Tam. 103:​9, 12; Eb. 6:10) Ka si du nga mo na gberãrago tipa agu apai mo amangihe mbata kusayo, mo asadi ka berãkurii agu apai mo amangaha awere na agu apai mo nika du na rengba ka mangaha kumbatayo. Ka mo arianga gupai namangi kusayo te. Ono mo ima rengba ka tambua Yekova na kini sa ngbarago tiko awere. Na mo ima rengba ka berãpa gu weneapai ko nika mangaha foro kumbatayo. w24.10 8 ¶8-9

Oni aukadi gu vovo boro.—Koro. 3:10.

Ho mo ageda Baibiri ni, mo ima rengba kadu na gberãrago ti kura regbo bambiko gupai nga dungu apai duho si aida mo mangi ariapai ti ni. Ani ya nga rogo kura uru sa, gamo geda Baibiri na gu rugute rogoho nafu zahe tipa ngbe na kura aboro. (Yak. 2:​1-8) Mo bi gupai nga si naida mo mangi ariapai tipa wai si aida mo namangapai na aboro, mo kini diberã ka manga agu aˈariapai re. Rogo gu kura girorago, mo kini gedi gu kura averesi nga gu nayugo gupai nga si ni nyanyakipa pai mo du na rubangirise tipa gupai mo apehe. (Yak. 3:​1-12) Mo kini bi gupai nga ti kura aregbo mo naape agu apai nga gu adu nga ni wenehe ya, watadu gu naba gberãrago ti kura aboro. Sidu, mo kini diberã nga mo nikaa pe agu apai nika ngarasa kura aboro ti gu regbo mo afura. Rogo kura girorago berewe, gamo geda Baibiri na agu azahe rogoyo du tipa zio bakure na zegino. (Yak. 4:​4-12) Mo kini bi gupai nga si naida mo du na rubangirise tipa agu apai mo agedaha, kini bihe, na kini degeturo kutini. Rogo gu kura uru ngbefuo gure, mo ima rengba ka bihe nga si ima kpakara foro tipa mo mangi agi aˈariapai re. Ka rago gberẽnga tiro ya. Mo tingidi gupai nga ukadi gu “vovo boro” nikaa nduandu kindi kumbatayo. w24.09 5-6 ¶11-12

Oni kpára Kristo kpotoroni yo ni gaoni Gbia. Oni ki mbakadi tironi dedede tipa karaga pai fu agu yo dunduko ka sana roni tipa gu pai du maabangirise ti roni mbiko ho, ono ni zera na irisa.—1 Pet. 3:15.

Yesu adu na rengba ti aregbo dunduko ka mangapai ngba ruru gene bambiko ko “afu tiko ku be gu ko nasapa ngbanga nzunzu.” Yesu aima ino gupai nga ga Yekova bipai tipa apai du na nyanyakipaha gbe. Ko adu na gu kido nga, Yekova nika mangapai amanga sa iraira mangaapai ti wene regbo. Ho aboro amanga rani ni ngba gbegberẽ gene, ani ima rengba ka wirika Yesu na ki du na rubangirise tipa gupai ani apehe. Gu kura iraira mangaapai kinaho du ni wiri toonihe, na ani ima rengba ka zanga mangapai sa gure. Watadu ani ima rengba ka onga ka ne gumba gupai nika sa gupai nga apai gberẽ kina kumbatayo. (Batu. 3:7; Yak. 1:​19, 20) Ti kura aregbo, si ima rengba ka ida ani fura ka songodapai ku bara gu boro yo i amanga ni ngba gbegberẽ gene, watadu si naida ani gumba rengo tipa gaani aida. (Amo. 6:​1, 2) Ka si dunga ani nika fura, si naida ani asadi na omerani dunduko ka fura ngba zezeredi gene na rogo irisa yo. Ani ima rengba ka wirika Yesu a nimbu ani tirani ku be “gu ko nasapa ngbanga nzunzu.”—1 Pet. 2:23. w24.11 5-6 ¶10-12

Kina wo ngbarago adu dagba ga Mbori amaraika tipa gu boro ingapai sa ka sa gani berã.—Rk. 15:10.

Ka si du nga gu boro mangi ingapai re nika saberã ni, si nasarani ani du na bakere ngbarago! (Rk. 15:7) Wa vura duhe nga abaakumba namanga ome ni bakerehe tipa ka undo gu boro re, da du nzunzu naundo gu boro mangi ingapai tipa ni saberã ni? Oni tingidi gupai gu mokedi nangia Pauro apehe tipa agu aboro mangi ingapai: ‘Si ngia Mbori afú saberã fu yo sa ino rengo.’ (2 Tim. 2:25) Sidu, “boro ho rengbe ka undo Kristano ni aria gani berãpai watadu sino te, kina Yekova sa. Pauro asakipai tipa gu wene apai namanga tifuo boro saberã ni. Gu boro re ima rengba ka gbia ndikidi inohe nga ga rengo, ki bi gu ingahe ni namangihe, na kidu na rengba ka ne ga Satana agbina.—2Tim. 2:26.” Ho boro asaberã ni, abaakumba ni kaa ndu kindi kumbatayo kaa undo ni tipa ni nyakasi gani idapase, na ki undo ni tipa ni naandu kindi kumbatayo kaa ká ga Satana aasada na kini mangi gupai du ni ruruhe.—Eb. 12:​12, 13. w24.08 23 ¶14-15

Oni agbata nga re bambiko oni abi agu apai i aina pai ti ni te, kina gu oni ari he, ki mbiki.—Yo. 6:26.

Gu rimbasa aboro Yesu arigiyo aagbeberã yo sa kina kuti mbisa gayo azingo nga ga borose na nyemuapai. Ngba gini gene? Rogo gu uru nangbefuo ho, rimbasa aboro aye kurogo gu ba Yesu arigiyo rogoho, ono Yesu na gako amokedi aadunga yo te. Sidu, agu aboro naye Tiberia yo azoro ku rogo kurungba ka ndu ku Kaparanauma yo ka gbata Yesu. (Yo. 6:​22-24) Ya mo i amangi gupai re mbiko i aaida ka wirika dungu apai tipa Kindo? Oó. Gupai i aaidaha nga Yesu kusi kpakuto fuyo. Waigu ani aino gupai re? Oni bingo gupai namangi ho rimbasa aboro agbia Yesu ni mbembedi ku Kaparanauma yo. Yesu ape gupai fuyo nga i aye ka gbata ko bambiko i aaida gbua na riahe. Wa vura duhe nga i ‘ari he, ki mbiki,’ Yesu ape gupai nga gu ‘riahe re ago ago.’ Ko ape gupai fuyo nga si naida i mangisunge tipa ‘gu riahe nye anye sa nyenye unga.’ (Yo. 6:​26, 27) Yesu agumba gupai nga Bako ima rengba ka fu gu ngbatunga riahe re. w24.12 5 ¶8-9

Berã iratatamana naruga fugoni nzunzu, ki niyugu pa zomiapai fu ngbani.—Snz. 16:23.

Tipa kadu nga wene bayugupai, si naida mo bi gupai nga gupai mo apehe ho mo ayugopai ni na ho mo afu arugute ni fu awirina si du ti aregbo dũ na ngbanya kuti gupai du rogo Baibiri yo. Tipa ka manga gipai re, si naida mo wisigi Baibiri wenengai gbiati gu gaani awaraga du mburuhe rii Baibiri. (Snz. 15:28) Wa mo nikaa manga wisigopai, si naida mo moiberãro wenengai tipa wai gaani awaraga nasakipai tipa agu averesi du rogo Baibiri yo tipa gupai nga wa ka mo mangipai kuti ni ngba ruru gene. Na ho mo ayugopai ni, mo asadi nyanyaki tipa ka zio ngbadu agu aboro yo nadegatuyo foro. Mo ima rengba ka manga sonakumbatayo wangia mo bayugupai ka si du nga mo nikaa sanahe tipa aberãpai be agu abaakumba niima du na inohe na kini mangipai kuti ni. (1 Tim. 5:17) Si naida aida abaakumba duadu na rengba ‘ka ngarasa’ awirinayo; ono tie, ti kura aregbo, si naida aida i fu rugute watadu zavura ki fu ‘fu zahe’ fuyo. Rogo agu apai yo re dunduko, si naida abaakumba du ti aregbo dũ na weneringise. Ka si dunga mo na bayee toro tiro na nyemuse, mo nikaa maamburu gamo ayugopai rii Fugo Mbori, mo nika du ni wene bayugupai mbiko mo nikaa wirika Bawene Bayugupai nga Yesu.—Mt. 11:​28-30; 2 Tim. 2:24. w24.11 24 ¶16

Oni táki pande pa gako taarimo dagba arikaaboro.—Tam. 96:3.

Ani rengbe ka fu taarimo fu Yekova na gupai ani apehe tipa ko. Ani “bi abia fu Yekova,” ani “sambua rimoko,” kini “yúgu pa gako bata,” na kini “táki pande pa gako taarimo dagba arikaaboro.” (Tam. 96:​1-3) Agi agene re dunduko ani afu taarimo ngbaha fu gu Barani du ngbangbaturũ yo rogo gaani afugo yo. (Amo. 4:29) Ani ima rengba a ka mangasunge na gaani aũborose ka fu taarimo fu Yekova. Ndikidi airisi Yekova aima digo nifu taarimo fu Yekova ngba gi gene re. (Snz. 3:9) Ni kpiapai, aYisaraere afu agamahe tipa i me yekaru na kini bandaha. (2 Aba. 12:​4, 5; 1 Peka 29:​3-9) Gu kura ga Yesu abawiriki asongodi ko gbiati gako amokedi na “gayo ũkumuko.” (Rk. 8:​1-3) Na Baibiri nape gupai nga, ho kura aKristano aambu ni mbiko zingo riahe, agu awirinayo naaraka rogo kura aba akedi marã fuyo. (Amo. 11:​27-29) Ani ima rengba ka fu taarimo fu Yekova areme a na gu gaani agamahe naye ngbadurani yo. w25.01 4 ¶8; 5 ¶11

Ka boro ka na ime ya i abapatizi nga agi yo re te?—Amo. 10:47.

Ginipai naundo Korunerio tipa ko zi bapatiza? Ani nageda gupai nga “ko anagunde agunde ti Mbori na kpuko dũ.” Na Korunerio anaakpara fu Mbori dedede. (Amo. 10:2) Ho Petero atungusi wene pangbanga ni fu Korunerio, ko gbiati gako aborokporo aidi kuti Kristo na ki zi bapatiza nibasa. (Amo. 10:​47, 48) Nirengo, Korunerio adu na nyemu ka manga ai ariapai tipa wa ka ko irisi Yekova kina sa na gako aborokporo. (Yos. 24:15; Amo. 10:​24, 33) Korunerio aima rengba ka mbu gu bangiriba ko adu rogoho tipa si ká na ko ti da ni Kristano. Ono ko aambunga gupai re si mangi te. Ya mo si naida mo mangi bakere ariapai amanga rogo gamo raka yo tipa wa ka mo zi bapatiza? Kangia wo duhe, Yekova nika ngia gamo Mounda. Ko nika fu maku afu kurii gamo diaberã tipa ka irisoko ringbisihe kuti gu bangua arengo nga ga Baibiri. w25.03 5 ¶12-13

Mo basa gu gbegberẽ menemene apai.—1 Tim. 4:7.

Ka mo gi gbegberẽ apangbanga tipa ga Yekova riigbu watadu tipa agu awirina nangbembatayo, mo tingidipa wai avura Mbori amangi Yesu na agu abawiriki naadu rogo bambata sa kama agarã. Yesu ape gupai nga aboro nika soga agu aboro asoga nairiso Yekova na i nika pe ziree ape tipa yo. Na gere nga kina boro gupai namanga areme. (Mt. 5:​11, 12) Ka ani ini gu boro ziree apangbanga aye beni, ani aidanga kuti ni te, na ani ka mangapai nibasa ka banda tirani. Ginipai si aida ani mangihe tipa ka banda tirani? Oni ká ziree apangbanga. Gu mokedi nangia Pauro ape gupai ziazia si aida ani mangihe ka ani gi ziree apangbanga. Ko ape gupai fu Timoteo nga ko “rugu agu akumba ya ka i . . . dége nga tuyo fu kungba gumbagumba apai” ya na i “basa gu gbegberẽ menemene apai.” (1 Tim. 1:​3, 4) Ani na ká ziree apangbanga bambiko ani ima ino da nga mburu gu ziree re. Ani nadegaturani kina kuti “wene apai” nga ga rengo.—2 Tim. 1:13. w24.04 11 ¶16; 13 ¶17

I nasa kpoto mumungo aboro yo ni zomia he na abia he.—Rom. 16:18.

Oni nye ni kodikodi roni kuti agu aboro du ni ruruyo koyo du Yekova ni. Mbori naida ani du ni kodikodi rani na awirinarani wa ani airiso ko. Ani nika nye ni kodikodi rani ka si du nga ani kakuti rengo. Gu boro nagbaraga gu pangbanga nga gu adunga nga rengo ya, ni naye na kparakaro kurogo dungurati, na Mbori na zarani nga ‘ani kpára tirani tiyo.’ Ka si adunga wo ya, ani ima rengba ka tona ka ida kuti agu apai angianga rengo ya na ani ki tona ka zanga du niruru rani fu Yekova. (Rom 16:17) Ho ani aino rengo ni na ki kakuti ni, ani nika nye mbembedi na Yekova na ki banda gaani idapase ni nyanyakihe. (Ef. 4:​15, 16) Ani nika du ni bandabanda rani be agu ayugopai nga ga Satana na gako takapande pa apai, na ani nika du mbembedi a na Yekova na ko nika banda rani ti regbo bakere gberãngbi. Oni naakakuti gupai nga rengo kindi, na “Mbori zereda ki du na oni.”—Frp. 4:​8, 9w24.07 13 ¶16-17

‘Ko atumo tipa ingaapai bara sa kindi.’Eb. 10:12.

Yesu agbeberã ko gbe ka undo agu aboro naambu be ingapai na ko ki yambu yo i da ni apefuoko. Ko aima ino gupai nga, gu ndikidi ndupai nasa aboro i naarungo nga ingapai. Sidu, ko aundo agu aboro naarungo mbiko ingapai. Ni mangako sunge na kpiapai, ko asaki gupai nga: “Agu aboro nyaki anyaka i aida nga na munganga te, ono kina agu yo du na kaza.” Ko agbia kurapai kutini nga: “Mi aye nga ka yamba ruru aboro te, ono ingiingi yo.” (Mt. 9:​12, 13) Na gure du nga gupai Yesu amangihe. Ho dee ambedi nduko ni na gari aume, ko afura furi zezeredi na ki mbupai furi ti gari aingapai. (Rk. 7:​37-50) Yesu ayugu nyanyakipa arengo fu dee boro Somorona wa si avura du vurũ nga ko aima ino gupai nga ri aaraka na gu kumba naangianga kumbari ya. (Yo. 4:​7, 17-19, 25, 26) Aboro nakpi mbiko ingapai. Ono Mbori aima fu ome fu Yesu tipa ko zingisi akumba, adee, na agude nga aguyo naima kpiko.—Mt. 11:5. w24.08 4 ¶9-10

Ko naye ka sapa ngbanga kpotosende. Ko asápa ngbanga zegino ni rurupai, na aboro ni gako rengo.—Tam. 96:13.

Waigu Yekova nika taasarimoko barambeda kumbatayo? Vurube gako sapangbanga. Barambeda, ko nika gbarasa Babera Duna Bakere Ome Ti Ni mbiko ziree pambori ima manga kere gbegberẽ apai na ki yugu kere aziree tipa ko. (Yugo. 17:​5, 16; 19:​1, 2) Ho Babera Duna Bakere Ome Ti Ni nikaa dunga ni berewe ya, gu kura aboro ima rengba ka diaberã ka tona iriso Yekova na ani. Ni yangaraha ti regbo Aramegido, Yekova nika gbarasa Satana na gako sino raka dunduko, na ki di agu aboro dunduko kusayo nasoga ko na kini gumba aziree tipa ko, ono ko nika batasa agu aboro dunduko kpinyemu ko na kini gisangbako na kini idi ka fu taarimo fuko. (Mk. 8:38; 2 Tesa. 1:​6-10) Tingbafuo yangara asada nga gu ga Kristo Zogarago Tipa Agarã Kutu nika ye tingbafuo ho, Yekova nika yugoho ayugo fu aboro dunduko nga ko ima rẽ tipa aboro dunduko irisiko. (Yugo. 20:​7-10) Ti gu regbo re, “kpotosende ahí na ina pa gu taarimo nga ga Yekova, wa aime nahisa gango baime.” (Abak. 2:14) Nairiwo wai si nika du ho aboro dunduko nikaa fú taarimo fu Yekova a wa rengbe he na rimoko! w25.01 7 ¶15-16

Oni nahi apai mbiko rugapai.—Eb. 12:7.

Ginipai narengbe ka undo agu aKristano nangia aEbere tipa i hi gu rungosiro i aagbia tiyo na ni? Gu mokedi nangia Pauro aima ino gupai nga si aaida i du na ruru bipai tipa agu aasada i aagbia tiyo na ni. Rogo gi gene re, ko asaki gupai nga ho aKristano ambu ni be aˈasada, Mbori ima rengba ka mangasunge na ni tipa ka raba yo. I ima rengba ka wirika watadu ka sonosa agu asino nasa ngbarago ti Yekova. Pa berã agu aKristano nangia aEbere kurii sangbana gupai nika ye ti digido gayo asada, aima saha fuyo taata tipa i hipai. (Eb. 12:11) Pauro azungodi agu aKristano nangia aEbere tipa i du na wingbaduse na ka omeyo abatanga be aasada ya. Sidu, si aima re tipa ko ke gipai re fuyo. Mbata fu ko da ni Kristano, ko aima rungosi aKristano na ki ima bi wai i aasoga yo nikerehe. Ko aima ino wai a ka hi rungosiro. Nirengo, ko aima gbiatiko na arungosiro ni bakiakia mbata fu ko da ni Kristano.—2 Kor. 11:​23-25. w24.09 12-13 ¶16-17

Oni ngere tie.—Mt. 25:13.

Wa aˈuru asusa ni basasa, gaani sunge tungusapai nada ni gupai si aida ani mangihe niipo gbe. Tipagine? Bambiko gu regbo nye koyo si ni kina wiri guruhe. Oni bingo gupai Yesu aima pehe tipa sunge tungusapai ti yangara arame. Ringbisihe kuti gu pangbanga Matayo akehe, Yesu ape gupai nga i nika tungusa gi wene pangbanga re rogo zegino dunduko ‘ragoho ki digi adiga.’ (Mt. 24:14) Gu fugo re nayugo gupai nga da ti digido gi ga Satana gbegberẽ zegino re. Yekova ima sia gu “uru na gu saa” tipa agu apai nika manga barambeda. (Mt. 24:36; Amo. 1:7) Aˈuru dunduko ni basasa ani ambeda na gu regbo re. (Rom. 13:11) Da kinaho gu uru re nika da ni, si naida ani naatungusapai kindi. Wa ani kaa berãkuriipa gaani sunge tungusapai, si naida ani berẽkurii gi nyanyakipa sanahe re: Tipagine si aida ani tungusipai ti ni? Bambiko, nyemuse nafõ rani ani tungusipai. Gupai ani amangaha gene tungusapai yo nayugo pa gaani nyemuse—gaani nyemuse tipa wene pangbanga, gaani nyemuse tipa aboro, na gu nyakipaha anyaka gbe nga, gaani nyemuse tipa Yekova na rimoko. w24.05 14-15 ¶2-3

Mbori ki bi agu ahe dunduko ko amangi he, oni ngére, si ki du ni wene he gbe.—Bam. P. 1:31.

Avunguagude, oni ngarasi wiro tipa ni naaberã kurii gu kusikusi ahe du pati rani. Ho mo andu ni na wiro gbaria yo watadu rogo agu aba du na bire, mo gbe berãni kuti wai Mbori akusi gu rakiraki ahe du pati rani, agu ahe du wa kpe angua, ambumbudo gbiati gu rukutu wiri agbiro du ti ni, gbe, agu agbiro du na kaikai rogo ra yo wa, angenze, akingoro, pio ture, zavura gu mbumbudo du ni kirikirihe i naakusa nzeme rogoho. Tipagine? Wai du gi kusikusi ahe re na wai agu ahe re araka nayugo gu gopai nga gu boro nakusi agu ahe re na dudunguro inohe gbiati bakere tatamana nga ga kusaahe. Aboro-birĩ-inohe ima dia dungu agarã ka wirikapai na ki wisigipai dudunguro tipa gi ngbatunga agbiro re. Boro sa dagba aboro-birĩ-inohe du rimoko nga Nicola Fameli agumba gupai nga ho boro asungo ni ka geda bange ngbatunga agu agbiro ani nafura tipa ra kuari re, kina ngba boro rengbe ka zera ka bi bange ra. w24.12 16 ¶7

Ko nga gaoni unga.Pa Rug. 30:20.

Moize, Davide, na Yoane araki bakuru kusayo. Na gu gene i araki ngbaha kia gbe ti wai ani araka areme. Ono ani wakina yo ngba dungu agene. I airisi ndikidi Mbori na ani nairiso kina ndikidi Mbori a. Wakina yo, ani nakpara fu Yekova, na kini kido kutiko tipa undo na arugute. Na wakina agu akumba re, ani na idapase nga Yekova nafu amaku fu agu aboro nagiasangba ko. Sidu tie, si naida ani mangipai kuti gu rugute gu sosono akumba re afuhe na ki gisangba ga Yekova arugute. Si nika sa gupai nga ani du na ndikidi diabese rogo agu apai yo dunduko ani nikaa mangaha. Ani nika du na unga na ‘ani ki raki gbe,’ ii, ka raka nyeanye kindi! Na ani nika gbia gu ngbarago nga ga fu ngbarago fu gu Barani nga boro nyemuse du ngbangbaturũ yo, nga gu ko nika fu mosoro furani ngba dungu wene agene.—Ef. 3:20. w24.11 13 ¶20-21

Mbori ki moi agu yo rogo kanisa yo.—1 Kor. 12:28.

Rogo bambata sakama agarã, i asia kura agu awirina nga akumba ni amoundo abaakumba. (1 Tim. 3:8) Si nawiraha wa i du nangia agu aboro ‘naaundo sunge’ gu mokedi nangia Pauro akepai tipa yo. Sidu, si nawiraha wa amoundo abaakumba amangisunge nyanyaki tipa ka sa abaakumba i gbeberã yo sa yugopai gbiati ngerafuo akandoro. Ni kpiapai, amoundo abaakumba aima rengba ka undo na ngeesa Baibiri na ki ngbeke agu ahe si aaidaha tipa ka saha ni badunguhe. Mo berẽnga pa kura nyanyakipa asunge amoundo abaakumba amangaha rogo gamo dungurati. (1 Pet. 4:10) I ima rengba ka sia yo tipa i naangerafuo gu marã nga ga dungurati watadu adagbarago nga ga tungusapai, ka sanahe tipa awaraga na ki kparakaha fu abatungusipai, ka mangasunge na aũtumba woro fugose na avidio, kaa fu ba fu aboro watadu ka undo na ngerafuo Bambu Kindo. Agi asunge re dunduko na nyanyakipaha tipa gupai nga dungurati naamangasunge wenengai.—1 Kor. 14:40. w24.10 19 ¶4-5

Mi rengbe na manga apai dunduko rogo gu ko nanyakasa re.—Frp. 4:13.

Ani nika du na rengba ka hi ai asada, singia tooni he watadu kikiihe, ka si dunga ani natingida gupai nga Yekova ni unga ko na ko na rengba ka undo rani ti aregbo dunduko. Ko ima rengba ka undo rani bambiko Ko Du na Tanduapai Dũ, na ko ima rengba ka fu ome furani tipa ani hipai. Gipai re nasarani ani du na kido ho ani agbiatirani ni na aasada. Na ho ani abi wai ni Yekova aundo rani ho ani agbiatirani ni na agu aˈasada du ni rukutuhe, ani na gu kido nga ko nika undo rani aundo ti regbo bakere aˈasada. Ani bingo agu apai ue namangi Bakindo Davide nga gu nasako tipa ko kiisi gako kido kuti Yekova. Ho Davide adu ni ni paranga babanda akandoro, urusi na bahu azi ga bako akandoro. Ti agu aregbo ue re dunduko, Davide adu na wingbaduse ki do fuo agu anya re na ki batasi agu akandoro re. Ono Davide aaberãnga gupai nga ko amangi gipai re ngba gako ome ni tiko te. Ko aima ino gupai nga Yekova du naundo ko. (1 Sam. 17:​34-37) Pa berãko kurii gupai re aima undo ko ko du na gu kido nga unga Mbori nika nyakasa ko anyakasa kumbatayo. w24.06 21 ¶5-6

Ka boro karagapai mbata fu gia pai, si nga pa mungo na zee fu ni.—Snz. 18:13.

Mo rengbe dedede ka inopa agu arengo duho kina gu sa ka mo asana asanahe. Ni kpiapai, mo berẽnga gupai nga i yambu ro tipa sungo nga ga zambuasitise. Ya mo mo rengbe ka ndu tipaha? Ka si dunga mo ainongo pai tipa gu boro mbakadipai tipa gu sungo re te watadu mo ainongo agu apai ni nambakadihe tipa gu sungo re te, mo ima rengba ka sana ni na asanahe wa gu nga: “Wari gu sungo re nika du ni, na gini regbo si nika du ti ni? Bange aboro wai nika du pati ni? Da nikaa ngera kuriihe? Ada nika du pati ni? Gini apai mo nambakadihe tipa aboro mangihe pati gu sungo re? Ya mo mo aye na buda fu aboro kupati gu sungo re?” Akaragapai kuti agu asanahe re nika undo ro mo mangi gu diaberã du na tatamana. Fuo gure, tifuo ino mo arengo pai, mo berẽ wenengai tipa gupai du tipa gupai re naabaha. Ni kpiapai, na ka si du nga mo ini gupai nga gu kura aboro adunga na irisa tipa gu bangua arugute nga ga Yekova ya nika du adu pati gu sungo re watadu buda nika du adu yo, ono boro adunga ho nika sa aboro ka i mbiringa ha ni bakerehe gbe ya te? Ya mo mo abingo ho nga rengba kinaho tipa gu sungo re satihe kurogo gbegberẽ pumbo yo te? (1 Pet. 4:3) Ho mo aberã ni kuriipa agu arengo dunduko du na maapai kurii gupai re, si nika saha foro taata tipa mo mangi wene diaberã. w25.01 15 ¶4-5

Ka gaoni ingapai vura du ni zamba ha vurũ, si adú adu kpau wa morogumba.—Yes. 1:18.

Vurube motumo tumorii, Yekova na rengba ka gbataka gu ingaapai kusayo nga ga gu boro sa gani berã. Si ima kpakara ni kerehe ka zunda zamba he kusayo ti pisi roko. Ono wa vura duhe wo, Yekova amangisunge na gi kpiapai re tipa ka kido rani na gupai nga i ima rengba ka zunda gaani aingapai kusayo si kidu ni bagigirihe ka aboro abingo ho berewe ya. I ringbisi ingapai a kuti “bape.” (Mt. 6:12; Rk. 11:4) Ai gu regbo ani amanga ingapai kuti Yekova, si nadu wa ka i ya ani nadia bakere bape beko. Gako bakere marã nadu kurirani! Ono ho Yekova ambupai ni furani, si nadu wa ka i ya ko ima mbupa gako bape furani. Ko asananga rani berewe tipa gu ingapai ko naima mbupai ti ni te. Kina wai boro nidu na ngbarago ho i ambupa bape ni fu ni, ani nadu a na ngbarago ho Yekova ambupai ni furani! w25.02 9-10 ¶9-10

A nga agude ka dungura ahe tipa avunguyo te, ono avunguyo namanga wo tipa awiriyo.—2 Kor. 12:14.

Ho avunguagude agbinza ni, i ima rengba ka ida gupai nga awiriyo ngerefuo yo, na dungu agude na ngbarago ka manga gipai re. (1 Tim. 5:4) Ono agu avunguagude nakido kuti Yekova ima ino gupai nga i rengbe kadu na ngbarago ho i aundo awiriyo ni tipa i du ni ga Yekova amoyambu kuba gu nga ka sonosa awiriyo na gu sasa nga i gbia marã tipa ka ngerafuo yo ho i nika gbinza ni. (3 Yo. 4) Ho mo aundo awiro ni tipa wai rengbe yo ka ngerafuo gayo azingo kusa, mo yuguhe fuyo nga mo nakido kuti Yekova. Ho du yo ni kindi ni rukutu agude, mo yuguhe fuyo nga mangasunge nyanyaki nga wenepai. (Snz. 29:21; Ef. 4:28.) Wa i nikaa sona, oni undoyo i mangisunge nyanyaki sukuru yo. Avunguagude ima rengba ka manga wetekapai tipa ka gbia gu bangua arengo nga ga Baibiri tipa ka undo awiriyo i mangi agu adiaberã nga ga tatamana tipa gu ngbatunga wirikapai i nika wirikaha. Gu sasa nga ga avunguagude nga, ka undo awiriyo tipa i rengbe ka ngerafuo tiyo na kidu na regbo tipa ka tungusapai gbe watadu ka mangasunge abazakigene. w25.03 30-31 ¶15-16

Ki ukadi gu vovo boro.—Ef. 4:24.

Yesaya kapita 65 na fura tipa wai Yekova nasakipai tipa wai raka nika du rogo gu paradizo nga ga toro. Gu bambata digisidigisi sangbaha rogo 537 Mbata fu Batikayo Kristo. Ti gu regbo re, i akusi agu aYudo nasa berãyo tii sunge zio Babera yo na i ki karagatiyo ku rogo gayo ringara. Yekova afu maku fu gako aboro na ki undo yo i mbakadi Yerusarema nga gu bagbata i agbarasihe si da ni bawene ba berewe na ki mbakadi gaha yekaru nangia gu ba nadu tipa ndikidi irisombori Yisaraere yo. (Yes. 51:11; Zek. 8:3) Gu ue digisidigisi gu sangbaanebi nga ga Yesaya atona rogo 1919 Fuo Batikayo Kristo, ho agu airisi Yekova du ti gi gaani regbo re akuru ni ti gu sunge zio nga ga Babera Duna Bakere Ome Ti Ni. Tingbafuo gure, gu paradizo nga ga toro ki tona ka sona na kini gbandaka rogo zegino dunduko. Agu abatungusipa Kindo nadu zaaza akusi dungu adungurati na kini yugu agu asino nga ga aKristano. Agu akumba na adee naanamangapai mbata na zinga na kini mangi wasiwasi apai “ki ukadi gu vovo boro, fu yo ni ku sangba Mbori yo.” w24.04 20-21 ¶3-4

Bambiko boro nakpida kina gani pai.—Gara. 6:5.

Rogo gu kura aringara, avunguagude du watadu gu kura sosono aboro nasia badiarogatise fu agu agumeyo ata manganga rogatise ya. Rogo kura aringara, agume watadu abakure du nagbata badiarogatise fu gu boro ata manganga rogatise ya watadu abakure namanga mbakadapai tipa agu aboro ata manganga rogatise ya gbiatiyo na ki bihe singia i rengbe ka tona pabakure nga ga rogatise. Ka si du nga i sana ro mo mangi mbakadapai nga ga rogatise dagba agu aboro ata manganga rogatise ya, mo berẽpa gupai gu kumba re na gu dee re nakpinyemuhe na ki idi na ni. Ka si du nga mo naberãha nga gu kura boro ima rengba kadu ni wene badiarogatise fu bakureamo watadu gumero, mo asadi ka ino gu boro re wenengai, mo asadi ka ino asino ni, na gu nyakipaha gbe nga mo asadi ka inoho singia gu boro re na mbembedi pagume na Yekova. Du na mbembedi pagume na Yekova nyakipaha gbe kisusi marã, wirikapai, watadu gani bangiriba. Ono tie, mo tingidi gupai nga, gu bakuparanga re watadu nakuparanga re du si aida i mangi yangara diaberã singia i naida ka manga rogatise. w24.05 23 ¶11

Badia ngbanya nakpi nyemu badiani na arago dunduko.—Snz. 17:17.

Ani rengbe ka undo agu aboro nambakada pa rogatise na gupai ani apehe watadu kini mangihe. Ti kura aregbo, si ima rengba ka ida ani du na zatise. (Snz. 12:18) Ni kpiapai, ani ima rengba kadu na ngbarago ka pe gupai fu kura aboro nga gu kura aboro ima tona mbakadapa rogatise, ono si ima rengba kadu nga kina agu aboro re naida ka pe gupai re nitiyo. Si aidanga ani naagumba rimo agu aboro namanga mbakadapa rogatise te watadu kaa bisira yo nibipa gupai nabi kina boro te. (Snz. 20:19; Rom. 14:10; 1 Tesa. 4:11) Na berewe a, si aidanga ani naape agu apai watadu ka sana agu asanahe rengbe ka sa agu aboro du nambakadapa rogatise si du ni soapai kurii yo tipa i mangi rogatise te. Na ka si du nga agu aboro nambakada pa rogatise diberã ka mbuhe? Si naida ani ne gupai nga ka asada ka inopai tipa agu apai nabi kina yo watadu ka ngbe na gu kura boro kini bisirapa gu kura ni mbiko gupai nga ni diberã ka mbuhe. (1 Pet. 4:15) Ka si du nga agu aboro nambakada pa rogatise diberã ka mbuhe, ka ani berẽnga gupai nga i mangi gbegberẽ diaberã ya. Gupai si ayugoho gbua nga, gu mbakadapa rogatise re ima da ti gaha ringbisapai—si ima undo agu aboro nambakada pa rogatise re i mangi wene diaberã. Ono tie, gu diaberã re ima rengba ka sa yo i du na gberãrago. Sidu, ani ima rengba ka ngera tipa agu agene rengbe ani ka undo yo ngbaha. w24.05 31 ¶15-16

Ka he amaka ro ti uru gberãngbi, omero adu toni gbua.—Snz. 24:10.

Asada sa dagba gu kpakarakpakara aasada yo rengbe ani ka gbiatirani na ni nga ho gaani borokporo watadu mbembedi bakurearani ambu Yekova ni. (Tam. 78:40) Ka si du nga ani ima kpinyemu gu boro re gbe, si nika du a ni kere kpakarakpakaraha furani ani hi gupai re. Ga Sadoka kpiapai nga ga du ni ruruse ima rengba ka nyakasa ro. Ko anye ni ruruko fu Yekova ho mbembedi bakureako nangia Abiatara asia ka zanga du ni ni ruruko. Gipai re amangi ho Davide ambedi ka kpi ni, wiriko nangia Adoniya aasadi ka maa tiko ni bakindo si ki vura du vurũ nga Yekova aaida Soromo du ni bakindo. (1 Peka 22:​9, 10) Abiatara asia ka songoda Adoniya. (1 Aba. 1:​5-8) Ni manga Abiatara gipai re, ko aazanganga du sa ni ruruko fu kina Davide te ono zavura fu Yekova a! Tipa dungu agarã Sadoka na Abiatara amangisunge kina sa mbembedi ni aboromotumo.—2 Sam. 8:17; 15:29; 19:​11-14. w24.07 6 ¶14-15

Boro maku nga gu boro nagunde ti Yekova na uru.—Snz. 28:14.

Ani ima rengba kadu na gu kido nga, pa banda ani tirani be aasada ti aregbo dunduko ni wenehe furani. Ho ani amanga ingapai ni, ani ima rengba ka “ngi tipa rago ngbutuko” ono ho ani araka ni ngba gu gene Yekova aidaha, ani nika du na bakere ngbarago. (Eb. 11:25; Tam. 19:8) Si wo bambiko gupai nga i akusi rani ani raki ringbisihe kuti gako agene. (Bam. P. 1:27) Ho ani araka ni ringbisihe kuti gupai nasa ngbarago ti Yekova, ani nadu na wene sangbakpotoseyo na ani kidu na rengba ka raka nyeanye kindi. (1 Tim. 6:12; 2 Tim. 1:3; Yuda 20, 21) Ni rengo, “bororoni anyaka nga ya.” Ono gere ayugongo gupai nga gene berani tipa ani mangipai kuti gaani arungbura te te. Yekova nga regerege ka fu gu ome furani ani aida na ni. (2 Kor. 4:7) Ono tie, oni tingidi gupai nga, Mbori nafu gu ome furani susi. Ono si naida ani mangipai na omerani dunduko tipa ka sovura kuti asada. Yekova nika karagapai akaraga kuti gaani akparakpee tipa bakere ome ho ani nikaa ida ni na ni. (1 Kor. 10:13) Ii, na ga Yekova undo, ani ima rengba ka bandatirani be asada. w24.07 19 ¶19-21

Agu yo nainga pai, mo zá yo ku bangiri aboro dũ.—1 Tim. 5:20.

Gu mokedi nangia Pauro ake agu afugo du rogo gu wisigopai nga ga areme fu Timoteo nangia kurako bakumba nga, ko za ‘agu aboro nainga pai ku bangiri aboro dũ.’ Ginipai ko aaida ka pehe? Anga dungurati du ko aafura ane tipaha nga “ku bangiri aboro du” te. Kuba gure, ko aafura ane tipa kina gu bete aboro si awiraha wa i aima inopai tipa agu aingapai re. I arengbe kadu nga agu adezire nabi gupai re, watadu agu aboro si awiraha wa gu boro namangi ingapai re ape gupai fuyo ni amangihe. Abaakumba nika pehe fu kina agu aboro re sa nga i aima fu rugute fu gu boro namangi ingapai re. Ti kura aregbo, badungu aboro rogo dungurati ima rengba ka ino gupai nga boro ima manga ingapai, watadu si nawiraha nga i nika inopai aino tipaha. Rogo ngbatunga pai wa gure, “ku bangiri aboro du” rogo yo ima rengba ka du a nga ku bangiri dungurati dũ. Bakumba nika tingidaha fu dungurati nga, dungurati ima fu zahe fu gu wirina re. Tipagine? Pauro akaragapai nga: “Akura yo ki du na gunde” ka ti ku rogo ingapai. w24.08 23-24 ¶16-17

Agi apai re nga gu ndikidi fugo nga ga Mbori.—Yugo. 19:9.

Si naida ani naamanga ga Yekova sunge amanga kindi dakuti gi digido zegino re. Si naida mbedimbedi aKristano nye kaa ngera angera kindi tipa gupai nga Yesu ‘di yo’ kurogo gayo mosoro nga ga ngbangbaturũ. (Mt. 24:40) I nangera kumbatayo na nyemuhe i ‘dungura yo’ ku ngbangbaturũ yo fuo Yesu. Tingbafuo gu vura nga Aramegido, i nika dia yo ku ngbangbaturũ yo ni adia wiri Kandoro. (2 Tesa. 2:1) Wa vura duhe nga regbo sapangbanga nambeda ni kina boro ipo, ndupai ho si aida ani gunde ti ni te. Ka ani nye ni ruru rani, gu Barani du ngbangbaturũ yo nika fu “gu bakere tandu susi” furani tipa “ka bata . . . ki ru barangba Wiri boro.” (2 Kor. 4:7; Rk. 21:36) Singia ani na gu maabangirise nga ga ga ku ngbangbaturũ yo watadu ka raka auru kpotosende ane, ani nika sa ngbarago ti Barani ka ani mangipai kuti agu azahe du rogo agu asanza yo Yesu apehe. Bambiko wadu Yekova na weneringise, rimo rani nika du “rogo kitabu unga yo.”—Dan. 12:1; Yugo. 3:5. w24.09 24-25 ¶19-20

Si ni wene he fere ka mbeda na Mbori.—Tam. 73:28.

Kina wai gu bake papara Atambuahe re amangihe, mo ima rengba a ka diabe gamo iraira aberãpai. Ngba gini gene? Mo tingidipa gu wene ahe du bero—kodihe na ga Yekova amaku, na mo tingidi gupai nga Yekova aundongo agu aboro airisongo ko ya te. Tipa gu dungu aboro airisongo Yekova ya, du na wene raka nga gu yangara nyanyakipa pai du beyo bambiko i na maabangirise tipa kumbatayo te. Ono tipa ro tigamo, Yekova kidohe ka fu amaku foro ni bakerehe gbe kisusi gu rengbe mo ka berãpa ha. (Tam. 145:16) Mo berẽnga a kurii gipai re: Mo arengbanga ka ino wai ka gamo raka nidu areme ka si adu nga mo amangi kura asiapai kia te. Ono pai sa rengbe mo kadu na kido tipaha nga: Ho mo amanga diaberã ni mbiko gamo nyemuse tipa Mbori na kura aboro, mo nika du ti aregbo dunduko na agu ahe bero rogo raka yo nika saro mo du na ngbarago. w24.10 27 ¶12-13