Silempwale ni Matewus 5:1-48
-
MWAHA YESU AAPANKAAWE VAMWAAKO (1-48)
5 Yesu awoonakaru atthu antxipale, aawela vamwaako, akilaathikiru, atthareli awe yaamwaattamela.
2 Owo aapatxera waaxuttiha eeraka:
3 “Oohakalala ti yaale esuwenle weera entthuneya omusuwela Muluku,* mwaha wooweera Omwene wa Wiirimu ti wawaya.
4 “Oohakalala ti yaale eninla, mwaha wooweera eneemaalihiwe.
5 “Oohakalala ti yaale oowiiyeviha, mwaha wooweera eneehiyeriwe elapo.
6 “Oohakalala ti yaale enaasa vantxipale exariya,* mwaha wooweera eneevahiwe exariya yeekhaikhai.
7 “Oohakalala ti yaale oomoriwa ikharari, mwaha wooweera eneemoreliwe ikharari.
8 “Oohakalala ti yaale ooreera murima, mwaha wooweera enaamoone Muluku.
9 “Oohakalala ti yaale enkhaliha murettele, mwaha wooweera enimwiitthaniwa okhala anamwane a Muluku.
10 “Oohakalala ti yaale enhasuliwa mwaha wa exariya, mwaha wooweera Omwene wa wiirimu ti wawaya.
11 “Muhakalaleke vaavo atthu enooveehaayani ni woottharattharani ewootherakani itthu sootheene soonanara mwaha wa miyo.
12 Muhakalaleke ni mutteeliweke murima vantxipale mwaha wooweera nlivo nanyu ntokotoko wiirimu; tthiri ti hiiho yaasonttalaaya maprofeta akhalayi muhinaaye nyuwo.
13 “Nyuwo maakha a elapo, maakha yahiya osiva, munkela otthikihera hayi osiva waya? Awo khenvareleya-tho muteko ohikhanle ovonyera osalani* weera enyikaliweke ni atthu.
14 “Nyuwo muthuko wa mulaponi. Kheniipithiheya esidade etekinwe vasulu vamwaako.
15 Atthu yapattiha muthuko kheniiyaathiki vathi va muttanka, mene vasulu weera waamwaleeleke atthu ootheene eri mpaani.
16 Muhiye waara wanyu waamwaleelaka atthu, weera yoone miteko sanyu sooreera ni yaavuwiheke Atiithi anyu eri wiirimu.
17 “Muhuupuweleke weera kaawenle omaliha Nlamulo naari sooxuttiha sa Maprofeta. Hooye, mene kaawenle okwanihera.
18 Mweekhaikhai, kinnooleelani weera nnaamweera erimu ni elapo ya vathi emalaka, mene khonwereya omala eleetera emoha naari eparte emoha ekhaanini ya eleetera ya Nlamulo, khemmala itthu sootheene iya sihinaaye weereya.
19 Ole onkela otupha* nlamulo nimoha a malamulo ala makhaanini ni anaaxuttiha atthu akina opaka etthu emoha-moharu, onookhalihiwa ooyeva Moomweneni wa wiirimu. Mene ole onkela wiiwelela malamulo ala ni waaxuttiha atthu akina, onookhalihiwa mutokweene Moomweneni wa wiirimu.
20 Tthiri miyo kinnooleelani weera, exariya anyu yaahipwaharu ya afarisi ni alipa oolepa, khamunvolowa Moomweneni wa wiirimu.
21 “Mohiiwa ele yaaleelinwaaya makholo anyu khalayi, weera: ‘Muhimwiive mutthu, ni ole onkela omwiiva mukhwaawe, onooroihiwa otripunaale.’
22 Mene miyo kinnooleelani, ole onvirelela omunyoonyeriwa mukhwaawe, onoothorihiwa otripunaale. Ni ole onaamuulumele munnawe masu oohireera, onaathorihiwe Etripunaale Etokweene. Ni ole onaamweerele mukhwaawe: ‘Mulolo, oohivareleya muteko!’ anaavonyeriwe oGehena* ompatta mooro.
23 “Vano, mwakuxera yoovahaanyu waltaareni ni mureene vaavale munuupuwela weera munna ohoonyoonyeriwani,
24 muhiye yoovahaanyu valtaareni vaavo ni murowe mwakhalihe murettele ni munninyu ni avinyaka mutthike mwavahe yoovahaanyu.
25 “Muulume milattu sanyu ni ole muhiniiwananaanyuno mphironi mwa otripunaale, weera ole muhiniiwananaanyuno, ahooveleeleni wa mphuki, ni weera mphuki ahooveleeleni wa poliisiya weera ootthukeeni okateya.
26 Mweekhaikhai, miyo kinnooleelani weera: Nyuwo khamunkhuma iwo muhinaaye oliva musurukhu wootheene.*
27 “Mohiiwa ele yaahimmwale weera: ‘Muhiraruwe.’
28 Mene miyo kinnooleelani weera: ole onanwehexexa muthiyana mpaka okhalano yootthuna ya okonano, ooraruwano vamurimani.
29 Wakhala weera niitho nanyu noolopwana ninnootthekihani mukumihe ni murihe. Phataari oyeleela eparte emoha ya erutthu anyu, ohikhanle oriheliwa erutthu anyu yootheene oGehena.*
30 Nave-tho, wakhala weera ntata nanyu noolopwana ninnootthekihani, muthikile murihe. Phataari oyeleela eparte emoha ya erutthu anyu, ohikhanle oriheliwa erutthu anyu yootheene oGehena.*
31 “Nave-tho yaahimmwa: ‘Mulopwana ommwalana ni amwaarawe aavaheke edokumentu ya omwalana.’
32 Nto, kinnooleelani weera ootheene ole ommwalana ni amwaarawe ohikhanle mwaha wa okonihana woohireerela,* onnamweeriha muthiyana okhala namararuwa.* Ni ole ommuthela muthiyana oohiwa ohikhanle weera orooraruwa, onooraruwano.
33 “Nave-tho mohiiwa ele ehimmwale etempu ya khalayi weera: ‘Muhilipele muheerelaka okwanihera, mene mwaataphule anatiri mummanenlaanyu Yehova.’
34 Mene kinnooleelani: Muhilipele naari vakhaaniini muromolaka erimu, mwaha wooweera ehitxe ya Muluku;
35 naari muromolaka elapo ya vathi, mwaha wooweera onhiyavo manaani awe, naari mmuromolaka Yerusalemu mwaha wooweera esidade ya Mwene mutokweene.
36 Muhilipele muromolaka muru anyu, mwaha wooweera khamunwera okhaliha epwi naari okhaliha niihi nooriipa maihi anyu.
37 Nto masu anyu ekhaleke aani “aani”, hooye “hooye”, sootheene sihinhimmwa hiiha, sinweela wa Mutakhali.
38 “Mohiiwa ele yaahimmwale: ‘Niitho nniitho, niino nniino.’
39 Mene, kinnooleelani: Muhimutthikihere isikula mutthu oonanara murima, mene oomanani vale nrama noolopwana, mmwinnyerere nrama noothiyana weera oomaneeni-tho.
40 Wakhala weera mutthu ontthuna wooroihani otripunaale ni yootthuna ya owaakhani maleya a mpuwa, mmuhiyere-tho maleya mphitaanyalaanyu.*
41 Mutthu orino owera oolamulani weetta ekilometru* emoha, mweette ikilometru piili.
42 Mutthu oovekelani etthu, munvaheke. Muhimusepe ole ontthuna wookophelani.
43 “Mohiiwa ele yaahimmwale: ‘Mmusivele mukhwiinyu ni mmwiitte mwiittani anyu.’
44 Mene miyo kinnooleelani: Nvirelele waasivela amwiittani anyu ni mwaavekeleleke ale enootthara-ttharani,
45 weera moonihere weera mwa anamwane a Atiithi anyu eri wiirimu, woona weera Muluku onnaariha nsuwa ahimuthanlaka ari weera mutthu ooreera murima naari oonanara murima, ni onnaarupihela epula anaxariya ni oohixariya.
46 Mwaasivelaka paahi ale enoosivelaniru, ntthuvelo heeni muneeraanyu mwaakhele? Khaiyene etthu emoha-moharu yeeyo empakaaya alipa ooliviha mpostu?
47 Mwaawuulumihaka asinnaru paahi, eheeni mumpakaanyu yoovirikana ni atthu akina? Khaiyene mumpaka etthu emoha-moharu atthu a maloko makina empakaaya?
48 Tivawonto, mukhale oomalela ntoko Atiithi anyu a wiirimu eraaya oomalela.
Footnotes
^ Naari: “ovekela munepa.”
^ Ni Ekereku: “eri ni ntthona ni etala ya exariya.”
^ Naari: “nipuro ninriheliwa ikokhola.”
^ Naari: “ohiiwelela, ohitthara.”
^ Nipuro saahisiwaayavo ikokhola. Nwehe masu oowiiwanyeihiwa.
^ Nwehe masu oowiiwanyeihiwa.
^ Nwehe masu oowiiwanyeihiwa.
^ Ni Ekereku: porneía. Nwehe masu oowiiwanyeihiwa.
^ Onkela okhala namararuwa wakhala weera ootheliwa ni mulopwana mukina.
^ Naari: “a vasulu.”
^ Naari: “emilha”. Nwehe masu oowiiwanyeihiwa.

