Tongana mbeni wali ti koli adü, a yeke mbeni ngoi so ala yeke na ngia mingi. Me, atâa so babâ na mama aye bébé ti ala mingi, ala ye ti tene lo ngbâ lakue bébé ape. Ti tâ tënë ni, ala yeke gi bê ti ala mingi tongana lo yeke kono ape. Legeoko nga, atâa so Jéhovah ayeke na ngia na ngoi so e komanse ti manda ye na ndö ti lo, lo ye ti tene e ngbâ gï ge ape (1 aCor. 3:1). Me, lo hunda na e ti ga aChrétien so ‘aga akangba’. Na yâ ti Bible, tënë ti Grec so a kiri peko ni na tënë “kangba,” ndani aye nga ti tene “zo so akpengba koli wala wali awe.” (1 aCor. 2:6). Tongaso, legeoko tongana mbeni bébé so ayeke ngbâ ti kono juska lo kpengba, e nga kue e doit ti ngbâ ti kpengba songo ti e na Jéhovah. Tongana e sara tongaso, e yeke ga aChrétien so ayeke abiazo. Même tongana e ga Chrétien so akpengba awe, a yeke nzoni e ngbâ ge ape.—1 Tim. 4:15. w24.04 2 par. 1, 3

Tongana mbeni zo ahunda mo, atene: “Jéhovah ayeke zo wa ti mo?” Mo yeke tene nyen? Mo peut ti tene: ‘Jéhovah ayeke Babâ ti mbi, Nzapa ti mbi nga Kamarade ti mbi.’ Mo peut nga ti pensé na ambeni titre so asara tënë ti Jéhovah. Me, eskê mo yeke bâ nga lo tongana Zo so ayamba mo na ndo ti lo? Gbia David ahaka lani songo ti kamarade so ayeke na popo ti Jéhovah na awakua be-ta-zo ti lo na songo so ayeke na popo ti agene na zo so ayamba ala. Lo hunda lani ndo, lo tene: “Jéhovah, zo wa la mo yeke yamba lo na yâ ti tente ti mo? Zo wa la ayeke sara kodro na ndö ti hoto ti mo so ayeke nzoni-kue?” (Ps. 15:1). Na lege ti versê so e manda so e peut ti ga gene na yâ ti tente ti Jéhovah, so ti tene e peut ti ga akamarade ti lo. Kozo ti tene Jéhovah acréé aye, lo yeke lani gï lo oko. Me a si na mbeni ngoi, lo yamba kozo Molenge ti lo so lo créé lo na yâ ti tente ti lo na lege ti fä. Fini kua ti Jéhovah ti yambango azo anzere lani na lo mingi. Bible afa so Jéhovah ‘aye lani Molenge ti lo mingi’. Molenge ti lo nga ‘ayeke na ngia na gbele lo lakue’.—aProv. 8:30. w24.06 2 par. 1-3

Imaginé gbâ ti akoli so wungo ti ala ahon 340000. Ala bungbi ti zia David gbia na ndö ti azo ti Israël kue. Teti lango ota, a yeke mä go ti azo so ayeke sara lisoro nga go ti azo so ayeke he bia na ngia na li ti akete hoto so ayeke nduru na Hébron (1 Chron. 12:39). Na popo ti gbâ ti azo so, mbeni maseka-koli ayeke dä so iri ti lo Zadoc. Azo mingi ahinga lo ape. Me, Jéhovah asara kue ti tene e hinga so Zadoc ayeke lani dä (1 Chron. 12:​22, 26-28). Zadoc ayeke lani mbeni prêtre so asara kua na terê ti Kota prêtre Abiathar. Zadoc ayeke nga lani zo ti bango ye so apeut ti hinga ye so bê ti Nzapa aye nga so ndara ti lo apika bê mingi (2 Sam. 15:27). Lo yeke nga lani zo so asara ye na mbeto ape. Na lâ ti nda ni so, Satan ayeke sara ngangu mingi ahon ti kozo ti woko mabe so e yeke na ni na Jéhovah (1 Pi. 5:8). E bezoin ti sara ye na mbeto ape na ngoi so e yeke ku ti tene Jéhovah afuti Satan nga na sioni dunia ti lo (Ps. 31:24). Tongana e sara tongaso, e yeke mû tapande ti Zadoc so asara ye na mbeto ape. w24.07 2 par. 1-3

Na ngoi so Jéhovah acréé kozo koli na kozo wali, lo ye lani ti tene ala duti na ngia. Lo mû lani na ala mbeni pendere ndo na mbeni pendere kua nga lo sara si ala sara mariage so ayeke mbeni cadeau. Ala doit lani ti dü amolenge ti mû ndö ti sese kue nga ti sara si sese kue aga pendere Paradis tongana yaka ti Éden. Lo lu lani na ala gï mbeni ndia oko so akpengba ape. Lo gboto nga mê ti ala so tongana ala doro ndia so na mbana, ala yeke kui. E hinga ye so asi lani. Mbeni sioni ange so aye Nzapa nga na ala ape apusu ala ti ke yanga ti Nzapa. Adam na Ève asara ye so sioni ange so, Satan, aye. So ala sara confiance pëpe na Babâ ti ala so aye ala, ala sara siokpari. Tongana ti so e hinga, tënë so Jéhovah atene lani aga tâ tënë. Ti londo na lango ni so ti gue na ni, ala yeke ga mbakoro nga na nda ni, ala kui.—Gen. 1:​28, 29; 2:​8, 9, 16-18; 3:​1-6, 17-19, 24. w24.08 3 par. 3

Jéhovah na Molenge ti lo so lo ye lo mingi aye ti tene e duti na ngia. Psaume 119:2 atene: “Ngia ayeke na azo so asara ye alingbi na awango ti lo na so ayeke gi lo na bê ti ala kue.” Jésus atene: “Ngia ayeke na ala so amä tënë ti Nzapa na abata ni!” (Luc 11:28). So e yeke awakua ti Jéhovah, e yeke azo so ayeke na ngia tongana e diko Bible lakue nga e yeke gi ti sara ye alingbi na ye so e manda (Jacq. 1:​22-25). Tongana e sara ye alingbi na ye so e manda na yâ ti Bible, e yeke zia ngia na bê ti Jéhovah (Zo-ti. 12:13). Tongana e sara ye alingbi na wango ti Bible, songo ti e na azo ti sewa ti e nga na aita ti congrégation ayeke kpengba. Na ndö ni, e yeke wara pëpe akpale so azo so amä yanga ti Jéhovah ape ayeke wara. A yeke tënë so Gbia David atene. Na peko ti so na yâ ti bia David asara tënë ti andia ti Jéhovah, yanga so lo mû na ndö ti aye nde nde nga na angbanga so lo fâ, lo tene: “Zo so abata aye so ayeke wara futa mingi.”—Ps. 19:​7-11. w24.09 2 par. 1-3

Tongana Jéhovah abâ awakua ti lo na sese ge, nyen la lo yeke bâ? Tongana e yeke na ngia, lo yeke bâ ni nga tongana e yeke na vundu, lo yeke bâ ni (Ps. 37:18). Tongana lo bâ angangu kue so e yeke sara ti sara na lo atâa e yeke na vundu, a nzere na lo mingi. Ye so ayeke kota mingi ayeke so lo ye mingi ti aidé e nga ti dë bê ti e. Psaume 147:3 atene so Jéhovah ayeke ‘kanga kä’ so ayeke na bê ti azo. Versê so afa tongana nyen la na nzoni bê Jéhovah ayeke bâ lege ti azo so kä ayeke na bê ti ala. Nyen la e doit ti sara ti tene lo bâ lege ti e? Zia e bâ mbeni tapande. Mbeni docteur so ayeke na kode mingi apeut ti sara aye mingi ti aidé mbeni zo ti tene kä ti lo amü. Me ti tene kä ti zo ni amü, lo doit ti sara tâ gï aye so docteur ni afa. Na lege ti Bible, Jéhovah asara tënë na azo so kä ayeke na bê ti ala nga lo mû na ala awango na ndoye. w24.10 6 par. 1-2

Ândö, ambeti ti e asara tënë na ndö ti azo so Jéhovah atene ala yeke mbilimbili ape. E tene lani so azo so ayeke zingo ande na kuâ ape. Gbâ ti ambaï ti Bible asara tënë ti azo so ayeke mbilimbili ape so Jéhovah afâ ngbanga na ndö ti ala. Na tapande, Jéhovah afuti lani azo kue na ngoi ti Kota ngu so apika, me lo bata Noé na azo ti sewa ti lo. Lo sara nga lani kua na azo ti Israël ti futi amara mbasambala so ayeke lani na Sese ti zendo. Nga lo sara lani kua na mbeni ange ti fâ aturugu ti Assyrie 185000 na mbeni bï oko (Deut. 7:​1-3; És. 37:​36, 37). Na yâ ti aye so, eskê Bible afa polele so azo so Jéhovah afuti ala so lo futi ala biani biani? Ên-ën, Bible afa tongaso ape. E hinga ape tongana nyen la Jéhovah afâ lani ngbanga na ndö ti azo so oko oko kue; e hinga nga ape wala ala wara lani pasa ti manda ye na ndö ti Jéhovah nga ti changé bê ti ala. w24.05 3 par. 5-7

Jésus atene lani mbeni toli so na yâ ni lo sara tënë ti mbeni wali-mua so angbâ ti hunda mbeni juge ti aidé lo ndali ti so mbeni zo asara ye na lo na lege ni ape. Kite ayeke dä ape so adisciple ti Jésus mingi acomprendre tënë ti bê ti wali so ndali ti so na ngoi ni so, fani mingi a sara ye na azo na lege ni ape (Luc 18:​1-5). E nga kue e peut ti comprendre tënë ti bê ti lo ndali ti so na ambeni ngoi a yeke sara ye na e na lege ni ape. Laso na yâ ti dunia, azo mingi ayeke ke amba ti ala ndali ti mara ti ala wala ndali ti mbeni ye nde, ala yeke sara ye na nzoni bê ape nga ala yeke azo ti kota bê. Ndani la e hinga so a peut ti sara ye na e na lege ni ape (Zo-ti. 5:8). Me vundu apeut ti sara e mingi tongana mbeni ita asara ye na e na nzoni bê ape. Ti vrai ni, aita ti e ayeke awato ti tâ tënë ape. Ala yeke mbilimbili-kue ape. E peut ti manda ye mingi na lege ti sarango ye ti Jésus na ngoi so asioni wato asara ye na lo na lege ni ape. Tongana e peut ti kanga bê na ngoi so awato asara ye na e na lege ni ape, e doit ti kanga bê mingi na aita ti e. w24.11 2 par. 1-2

Kobe so azo so Bible asara tënë ti ala ayeke te ni lani mingi ayeke mapa (Gen. 14:18; Luc 4:4). “Mapa” ayeke lani kota ye mingi asara si na ambeni ngoi Bible afa ni ti sara tënë ti kobe (Mat. 6:11; Kus. 20:​7, kete tënë na gbe ni). Jésus asara lani kua na mapa na yâ ti amiracle ti lo use so a hinga ni mingi (Mat. 16:​9, 10). Mbeni oko ayeke na Jean chapitre 6. Abazengele ti Jésus afatigué lani mingi na peko ti so ala tambela ti fa tënë na ala bezoin ti wu terê ti ala. Tongaso, ala na Jésus amû bateau ala fâ Kota ngu ti Galilée (Marc 6:​7, 30-32; Luc 9:10). Ala si na mbeni ndo so ayeke kpô na Bethsaïda. Me, azo amä so Jésus ayeke kâ na hio azo saki mingi aga ti bâ lo. Jésus asara sanka ti ala ape. Na nzoni bê, lo mû ngoi ti fa ye na ala na ndö ti Royaume nga ti sava azo so terê ti ala ason. Na ngoi so ndo ayeke gue ti vuko, adisciple agi ti hinga tongana nyen la azo so kue apeut ti wara mbeni ye ti tengo. Peut-être ambeni zo ni ayeke na mbeni kete ye ti tengo, me mingi ti ala adoit ti gue na akete kodro ti vo kobe.—Mat. 14:15. w24.12 2 par. 1-2

Kozo babâ na mama ti e, Adam na Ève, ayeke lani mbilimbili-kue nga ala vivre na yâ ti mbeni pendere paradis (Gen. 1:27; 2:​7-9). Ala peut lani ti duti na ngia na yâ ti gigi ti ala teti lakue lakue. Me mo ye ti bâ, ye kue achangé. Ala perdre Paradis so ala yeke na yâ ni nga ala peut ti ngbâ na fini lakue lakue ape. Héritage ti nyen la ala peut lani ti zia na amolenge so ala yeke dü ande? Bible atene: “Na lege ti zo oko [Adam] siokpari alï na yâ ti dunia so, na lege ti siokpari kuâ aga, tongaso kuâ amû azo kue ngbanga ti so ala kue asara fade siokpari.” (aRom. 5:12). Héritage so Adam azia na e ayeke siokpari so aga na kuâ. Siokpari so Adam azia na e na héritage ayeke tongana mbeni kota bon so zo oko na popo ti e apeut ti futa ni ape (Ps. 49:8). Jésus ahaka asiokpari ti e na “bon”. (Mat. 6:12; Luc 11:4). Tongana e sara siokpari, a yeke mo bâ mo tene bon ti Jéhovah ayeke na li ti e. Jéhovah apeut ti hunda na e ti futa bon ni. Tongana Jéhovah aleke lani mbeni ye ti pardonné asiokpari ti e ape, gï kuâ ti e la ayeke futa bon ni, na e yeke duti na beku ape ti kiri na fini.—aRom. 6:7. w25.02 2-3 par. 2-3

E yeke na pasa ti fa na azo tâ tënë na ndö ti Royaume ti Nzapa. Azo kue la ayeke na pasa so ape. Na tapande, na ngoi so Jésus ayeke lani na sese, lo mû lege pëpe na asioni yingo ti sara tënë ti témoin na ndö ti lo (Luc 4:41). Laso, kozo ti tene mbeni zo afa tënë legeoko na awakua ti Jéhovah, lo doit ti sara ye so Bible ahunda si. E yeke fa so e bâ na nene ni mingi pasa so e yeke na ni ti fa tënë tongana e fa tënë ti Royaume na azo na ndo kue nga na ngoi kue so e peut ti sara ni. Legeoko tongana Jésus, ye so e leke na bê ti e ti sara ayeke ti lu ngongoa ti tâ tënë ti Royaume na yâ ti bê ti azo nga ti tuku ngu dä (Mat. 13:​3, 23; 1 aCor. 3:6). Ti gue oko na tapande ti Jésus, bungbi ti Jéhovah asara kue ti aidé azo ti hinga iri ti Nzapa. Mbeni lege so bungbi ti Jéhovah asara ni ayeke na lege ti Mbeti ti Nzapa ti fini dunia. Na yâ ti Bible so, a kiri na iri ti Nzapa na aplace kue so ayeke lani dä na ayanga ti kodro so a sû ândö na Bible. Laso, a yeke wara Bible so kue wala mbage ni na ayanga ti kodro ahon 270. w24.04 9 par. 8-9

Ambeni ita-koli so ala na awali ti ala ayeke na ngia mingi na yâ ti mariage ti ala ayeke sara mbeni ye lâ oko oko ti fa na awali ti ala so ala ye ala mingi (1 Jean 3:18). Mbeni koli apeut ti sara akete kete ye ti fa na wali ti lo so lo ye lo, na tapande lo peut ti gbu maboko ti lo wala ti gbu lo na kate ti lo. Lo peut ti tokua na lo mbeni message ti tene na lo “Mo manke mbi” wala ti hunda lo “Mo yeke nzoni?” Ngoi na ngoi, lo peut ti sû mbeni kete mbeti na lo ti tene na lo so lo ye lo mingi. Tongana mbeni koli asara tongaso, lo fa so lo ne wali ti lo nga mariage ti ala ayeke kpengba. Koli so ane wali ti lo ayeke fa na lo ndani so lo ye lo nga lo yeke sara si lo bâ so lo yeke nzoni zo. Mbeni lege so lo yeke sara na ni ayeke ti girisa ape ti kiri singila na lo ndali ti aye kue so lo sara ti aidé lo (aCol. 3:15). Tongana mbeni koli agonda wali ti lo na bê ti lo kue ayeke ndu bê ti lo mingi. Lo yeke bâ so lo yeke nzoni, lo ye lo nga lo ne lo. w25.01 11 par. 15; 13 par. 16

Psaume chapitre 15 ahunzi na tënë so: “Zo so asara aye so, ye ayeke yengi lo lâ oko pëpe.” Zo ti sungo psaume ni afa ndani so Jéhovah aye ti tene e sara aye kue so ayeke na yâ ti chapitre so. Lo ye ti tene e duti na ngia. Tongana e sara aye so Nzapa ahunda na e ti sara, gigi ti e ayeke duti nzoni mingi nga lo yeke bata e. Agene ti Jéhovah apeut ti ku ti wara mbeni pendere gigi ti kekereke. Azo so a soro ala ti gue na yayu ayeke duti ande na ‘ando ti lango so ayeke mingi’ so Jésus aleke ni ndali ti ala na yayu (Jean 14:2). Azo so ayeke na beku ti vivre na ndö ti sese ayeke ku kungo ti bâ gango tâ tënë ti zendo so ayeke na Apocalypse 21:3. Biani, a yeke mbeni kota pasa so Jéhovah atisa e ti duti agene na yâ ti tente ti lo teti lakue lakue.—Ps. 15:​1-5. w24.06 13 par. 19-20

Tënë “gloire” aye ti tene nyen? Na yâ ti Bible, tënë “gloire” aye ti sara tënë ti ye kue so asara si mbeni zo ayeke kota mingi. Kete na peko ti so Jéhovah azi mara ti Israël na ngbâa na Égypte, lo fa na ala gloire ti lo. Imaginé ye so: Azo ti Israël kutu mingi abungbi na gere ti Hoto ti Sinaï ti mä tënë so Nzapa ti ala aye ti tene na ala. Mbeni vuko mbinda amû ndö ti hoto ni. Gï hio tongaso, guru amû ndö ti hoto ni. Sese ayengi ngangu, wâ ti bekpa aza, bekpa asungba nga go ti mbeni didi atoto ngangu (Ex. 19:​16-18; 24:17; Ps. 68:8). Na ngoi so Jéhovah asara lani aye so, li ti azo ti Israël akpe kue ti bâ kota gloire ti lo. Laso, e yeke mû gloire na Jéhovah na lege so e yeke fa na azo so lo yeke na ngangu so apika bê mingi nga lo yeke na apendere sarango ye nga tongana e gonda lo ndali ti aye kue so lo aidé e ti sara ni.—És. 26:12. w25.01 2 par. 2-3

Na ngoi so azo ti Israël ayeke gue na Sese ti zendo, a si na mbeni ngoi, akoli so iri ti ala awu mingi asara kpengba-li na Moïse nga ala ye ti mû kua so Jéhovah amû na lo. Ala tene: “Azo ti Israël kue [me gï Moïse ape] ayeke nzoni-kue, na Jéhovah ayeke na popo ti ala.” (Nom. 16:​1-3). Atâa so a yeke tâ tënë so na lê ti Nzapa “azo ti Israël kue” ayeke nzoni-kue, Jéhovah asoro lani Moïse ti mû li ni na popo ti azo ti lo. So azo ti kpengba-li ni ayeke kasa lani Moïse, ti vrai ni, Jéhovah la ala kasa lo so. Ala zia lani li ti ala pëpe na ndö ti ye so Jéhovah aye; ala zia li ti ala na ndö ti ye so ala ye, so ayeke ti wara komandema nga ti tene azo ahinga ala mingi ahon ti kozo. Nzapa afâ lani azo so amû li ni na yâ ti kpengba-li so nga na azo saki mingi so amû mbage ti ala (Nom. 16:​30-35, 41, 49). Laso, e peut ti duti sûr so azo so abâ na nene ni ape afango lege ti bungbi ti Jéhovah, ala zia vundu na bê ti lo. w24.07 11 par. 11

E yeke vivre na mbeni ngoi so azo mingi ake atënë ti gbotongo mê so Bible atene na ndö ti hunzingo ti aye ti ngoi so nga ala yeke he même ni (2 Pi. 3:​3, 4). Atâa so gbâ ti aye ayeke dä so ade e hinga ape, e bezoin ti duti na kpengba mabe so aye ti ngoi so ayeke hunzi na ngoi ni nga so Jéhovah ayeke bâ lege ti e. E doit nga ti duti na kpengba mabe so Jéhovah ayeke fa lege na e laso na lege ti “ngbâa be-ta-zo so ayeke sara ye na ndara”. (Mat. 24:45). Na ngoi so kota ye ti vundu ayeke komanse ande, peut-être a yeke fa na e ambilimbili ye ti sara so ayeke bata fini ti e. Laso, a yeke kota ye mingi ti sara confiance na azo so ayeke mû li ni na yâ ti bungbi ti Jéhovah. E peut ande ti sara confiance na ala ape na ngoi ti kota ye ti vundu tongana a yeke ngangu na e laso ti sara confiance na ala. w24.09 11 par. 11-12

Ababâ na amama so ayeke aChrétien ahinga so a dü amolenge dungo na mabe ape. Tongana ngoi ayeke hon, mbeni molenge apeut ti hunda mara ti ahunda so: ‘Nyen la afa na mbi so Nzapa ayeke dä? Eskê mbi peut biani ti mä na bê na atënë so Bible atene?’ Ti vrai ni, Bible awa e ti sara kua na “hingango ndo” ti e nga ti “gi ti bâ wala aye kue ayeke tâ tënë”. (aRom. 12:1; 1 aThes. 5:21). Me, tongana nyen la mo peut ti aidé amolenge ti mo ti kpengba mabe ti ala? Wa molenge ti mo ti gi ti hinga so atënë ti Bible ayeke tâ tënë. Tongana molenge ti mo ahunda atënë, fa na lo tongana nyen ti sara kua na Index des publications des Témoins de Jéhovah nga na Mbeti ti sarango na recherche ndali ti aTémoin ti Jéhovah ti wara akiringo tënë ni. Na yâ ti Mbeti ti sarango na recherche, na gbe ti li ti tënë “Bible,” lo peut ti bâ mbage “A sara ni na gbe ti yingo ti Nzapa” ti bâ aye so afa so Bible ayeke gï mbeni nzoni mbeti so azo asû ni ape. Me, a yeke “tënë ti Nzapa”.—1 aThes. 2:13. w24.12 15 par. 4-5

Tongana nyen la a-ancien apeut ti sara ye tongana Jésus? Ala doit ti fa kua na aita-koli, même ala so ade maseka, tongaso si ala sara akua mingi na yâ ti congrégation. A-ancien ayeke ku ape ti tene aita so ala yeke fa kua na ala aduti mbilimbili-kue si. Ala bezoin ti fa kua na aita-koli so ade maseka na ndoye, tongaso si ala sara terê ti ala kete, ala duti azo ti confiance nga ala duti nduru ti aidé azo (1 Tim. 3:1; 1 Pi. 5:5). Jésus amû lani na adisciple ti lo kua ti fango tënë nga na ti fango ye. Peut-être adisciple ni abâ lani so ala lingbi ti sara kua ni so ape. Me, Jésus ayeke na kite ape so ala peut ti sara ni, na lo fa ni na ala. Jésus asara confiance kue na ala, ni la lo tene: “Legeoko tongana ti so Babâ atokua mbi, mbi kue mbi tokua ala.”—Jean 20:21. w24.10 16 par. 15; 17 par. 17

David ayeke lani gbia ti azo ti Jéhovah nga lo yeke be-ta-zo na Nzapa. Lo yeke lani zo ti pikango mozoko, zo ti sungo apoème, ngangu turugu nga prophète. Lo wara lani gbâ ti akpale. Teti angu mingi, lo doit lani ti honde terê ti lo ndali ti so Gbia Saül agi ti fâ lo. Na peko ti so David aga gbia, lo doit lani ti kpe si molenge ti lo Absalom, so agi ti mû gbata ti gbia na ngangu, afâ lo ape. Atâa so David awara akpale nga lo sara ambeni kota faute, lo ngbâ be-ta-zo na Nzapa juska lo kui. Jéhovah atene so lo yeke lani “mbeni koli so bê ti [Lo] aye lo.” Tongaso, a yeke nzoni e mä awango ti David (1 aGbia 15:5). Na tapande, gbu li na ndö ti wango so David amû lani na molenge ti lo Salomon so ayeke ga gbia na peko ti lo. Jéhovah asoro lani Salomon ti leke mbeni temple tongaso si azo ti Lo apeut ti voro Lo dä (1 Chron. 22:5). Lekengo temple ayeke lani mbeni kota kua nga lo bezoin mungo maboko ti Jéhovah ti fa lege na azo ni. David atene lani nyen na lo? David atene na molenge ti lo so tongana lo mä yanga ti Jéhovah, gigi ti lo ayeke ga nzoni.—1 aGbia 2:​2, 3. w24.11 10 par. 9-11

Mbeni koli so ayeke pika wali ti lo wala ayeke tene asioni tënë na lo adoit ti sara aye ti leke songo ti lo na Jéhovah nga na wali ti lo. Kozoni, lo doit ti yeda so lo yeke na mbeni ngangu kpale. Ye oko ahonde na lê ti Jéhovah ape (Ps. 44:21; Zo-ti. 12:14; aHéb. 4:13). Use ni, lo yeke zia ti sara ye ti ngangu na wali ti lo nga lo yeke changé sarango ye ti lo (aProv. 28:13). Ota ni, lo yeke hunda pardon na wali ti lo nga na Jéhovah (Kus. 3:19). Lo doit nga ti voro yanga na Jéhovah ti mû na lo nzara ti changé nga ti mû na lo ngangu ti pensé, ti sara tënë nga ti sara ye tongana ti so Jéhovah aye (Ps. 51:​10-12; 2 aCor. 10:5; aPhil. 2:13). Osio ni, lo yeke sara ye alingbi na asambela ti lo na lege so lo ke alege kue ti sarango ye ti ngangu nga na tenengo asioni tënë (Ps. 97:10). Oku ni, hio lo yeke gi mungo maboko ti a-ancien ti congrégation (Jacq. 5:​14-16). Omene ni, lo yeke leke mbeni ye ti sara so ayeke aidé lo ti ke asioni ye so kue na yâ ti angoi so ayeke ga. w25.01 11 par. 14

Eskê mo ye Jéhovah Nzapa so amû na mo anzoni matabisi kue, même fini ti mo? Eskê mo ye ti fa na lo so mo ye lo? Nzoni lege ti sara ni ayeke ti mû terê ti mo na lo nga ti wara batême. Tongana mo sara ni, mo yeke ga na yâ ti sewa ti Jéhovah. Tongaso, Jéhovah so ayeke Babâ ti mo nga Kamarade ti mo ayeke fa lege na mo nga lo yeke bâ lege ti mo ndali ti so mo yeke ti lo (Ps. 73:24; És. 43:​1, 2). Tongana mo mû terê ti mo na Jéhovah nga mo wara batême ayeke sara nga si mo duti na beku ti ngbâ na fini ti lakue lakue (1 Pi. 3:21). Eskê mbeni ye asara si mo ye ti wara batême fafadeso ape? Tongana a yeke tongaso, mo yeke mo oko ape. Azo kutu mingi so aga kozo na mo adoit lani ti changé sarango ye ti ala nga na fason so ala yeke pensé na ni tongaso si ala lingbi ti wara batême. Fadeso, ala yeke sara na Jéhovah na ngia nga na yapungo terê. w25.03 2 par. 1-2

Na yâ ti Bible, fani mingi, a haka asiokpari na anengo kungba. Gbia David atene tënë so na ndö ti asiokpari ti lo wani: “Afaute ti mbi ayeke lakue na ndö ti li ti mbi; a yeke tongana mbeni nengo kungba so mbi lingbi ti yô ni pëpe.” (Ps. 38:4). Me Jéhovah ayeke pardonné awasiokpari so achangé bê ti ala (Ps. 25:18; 32:5). Tënë ti Hébreu so a kiri peko ni na “pardon” aye mbilimbili ti tene ti “yô mbeni ye na nduzu” wala ti “yô mbeni ye.” E peut ti pensé so Jéhovah ayeke tongana mbeni ngangu koli so na lege ti fä azi nengo kungba ti siokpari so ayeke na ndö ti go ti e na lo hon na ni. Bible asara kua na mbeni tapande so afa so Jéhovah ayeke yô asiokpari ti e lo gue na ni yongoro na e. Psaume 103:12 atene: “Tongana ti so ndo so lâ asigi dä ayo mingi na ndo so lâ alinda dä, lo zi akengo ndia ti e, lo zia ni yongoro na e.” Est ayo mingi na ouest. Ala peut ti tingbi terê lâ oko ape. Ye so aye ti fa so Jéhovah amû asiokpari ti e lo gue na ni ayo na e ahon ti so e peut ti imaginé. A fa na e so Jéhovah ayeke pardonné asiokpari ti e kue kue kue. w25.02 9 par. 5-6

Na peko ti so Jésus akiri na yayu, bazengele Pierre asava mbeni koli so a dü lo na bubango gere (Kus. 1:​8, 9; 3:​2, 6-8). Gbâ ti azo abâ miracle so na ala ga gbani na terê ti Pierre (Kus. 3:11). Me Pierre aye lani ti gboto lê ti azo ni na ndö ti lo ape atâa so lo kono na ndo so azo aye kota ndo mingi. Lo sara terê ti lo kete lo tene na ala ti mû gonda na Jéhovah nga na Jésus na ngoi so lo tene: “Na lege ti iri ti [Jésus], so ti tene na lege ti mabe ti e na yâ ti iri ti lo la asara si koli so awara ngangu, koli so ala bâ lo na ala hinga lo.” (Kus. 3:​12-16). E peut ti mû tapande ti Pierre ti ngbâ ti gi ti sara terê ti e kete. E yeke sara anzoni ye na amba ti e ndali ti so e ye Jéhovah nga e ye azo, me pëpe ndali ti so e ye ti tene a gonda e. E yeke fa so e sara terê ti e biani kete tongana e yeke na ngia ti sara kua ndali ti Jéhovah nga na amba ti e même tongana azo abâ ye so e sara ape.—Mat. 6:​1-4. w25.03 10-11 par. 11-12

E peut ti duti na ngia mingi ti fa tënë tongana e gi ti ye mingi Jéhovah nga na azo (Mat. 22:​37-39). Imaginé tongana nyen la a nzere na Jéhovah mingi ti bâ e na kua ti fango tënë nga tongana nyen la azo ayeke duti na ngia mingi na ngoi so ala komanse ti manda Bible. Girisa nga ape so azo so amä tënë so e fa nga amû desizion ti sara na Jéhovah apeut ti ngbâ na fini lakue (Jean 6:40). Eskê ambeni ye asara si mo yeke gï na yanga-da? Tongana a yeke tongaso, mo peut ti zia li ti mo na ndö ti aye so mo peut ti sara ti fa so mo ye Jéhovah nga na azo. Na ngoi ti COVID-19, Samuel na Dania ayeke lani gï na yanga-da. Na ngoi ti kpale so, ala fa tënë lakue na téléphone, na lege ti alettre nga ala manda Bible na azo na lege ti Zoom. Dutingo ti Samuel na Dania amû lani lege na ala ti sara aye mingi ape me ala sara ye so ala peut ti sara na ala wara ngia dä. w24.04 18 par. 15-16

Atâa so gï mariage la ayeke sara si zo aduti na ngia ape, aChrétien mingi so ayeke akumbamba, atâa amaseka wala ngu ti ala ague na li ni, ayeke gi mbeni zo ti sara mariage na lo. Me, kozo si mo komanse ti bâ terê na mbeni zo ndali ti mariage, a yeke nzoni mo duti na kpengba songo na Jéhovah, mo kpengba nga mo yeke na nginza so ayeke mû lege na mo ti sara mariage (1 aCor. 7:36). A yeke nga nzoni mingi ti hinga asarango ye so mo ye ti tene zo ni aduti na ni kozo si ala komanse ti bâ terê. Tongaso ape, mo peut ti sara sanka ti mbeni zo so apeut ti duti nzoni zo ndali ti mo na mo komanse ti bâ terê na mbeni zo so ayeke nzoni zo ape ndali ti mo. Ti vrai ni, a yeke nzoni ti bâ terê na mbeni zo so awara batême awe (1 aCor. 7:39). Me a yeke zo kue so awara batême la ayeke duti nzoni zo ndali ti mariage ape. Tongaso, mo peut ti hunda terê ti mo: ‘Aye wa la mbi ye ti gi ti sara na yâ ti gigi ti mbi? Asarango ye wa la mbi bâ so a yeke kota ye zo so mbi ye ti sara mariage na lo aduti na ni? Eskê aye so mbi ku na mbage ti lo ahon ndö ni?’ w24.05 20 par. 1; 21 par. 3

Na ngoi so ala yeke bâ terê ndali ti mariage, tongana nyen la ala peut ti leke akpale so asi nga so peut-être ngoi na ngoi ala mä terê ape? Eskê a ye ti fa so ala yeke nzoni zo ndali ti mba ape? A yeke tongaso ape; acouple kue ayeke mä ka terê ape na ambeni ngoi. Mariage so akpengba ayeke ti azo use so apeut ti sara ngangu ti hon ndö ti abango ndo ti ala so ayeke nde nde. Tongaso, fason so ala yeke leke na akpale laso apeut ti fa wala mariage ti ala ayeke duti ande nzoni. Tongaso, ala hunda terê ti ala: ‘Eskê e peut ti sara lisoro na ndö ti kpale ni yeke nga na nengo zo? Eskê e yeke nduru ti yeda na afaute ti e nga ti changé? Eskê hio e yeke zia ti luti nganganga na ndö ti mbeni ye, e yeke hunda pardon nga e yeke pardonné zo?’ (aÉph. 4:31). Ye oko, tongana lakue ala mä terê ape wala ala yeke papa na ngoi so ala yeke bâ terê, peut-être a yeke changé ape na peko ti mariage ti ala. Tongana mo bâ so zo ni ayeke nzoni zo ndali ti mo ape, ti kaï bango terê ni ayeke nzoni desizion ndali ti ala use kue. w24.05 30 par. 12

Tongana e mä yanga ti Jéhovah na yâ ti aye kue nga e mû adesizion so ague oko na Bible, e yeke duti mbeni nzoni tapande ndali ti amba ti e. Tongana e manda Bible nga e kpengba mabe ti e na Jéhovah, e yeke duti be-ta-zo na lo nga e yeke sara aye so lo hunda. E yeke hinga afango ye ti wataka nga na apensé so ague nde na apensé ti Jéhovah, na apensé ni so ayeke changé e ape (aÉph. 4:14; Jacq. 1:​6-8). E peut nga ti aidé azo so awara akpale (1 aThes. 3:​2, 3). A-ancien adoit ti duti azo so ayeke na nzoni sarango ye, nzoni bibe, ala sara ye kirikiri ape nga ala sara ye ahon ndö ni ape. Akoli so ayeke azo so ayeke aidé aita ti duti kpô na lege so ala ‘ngbâ gï na ndö ti tënë so ayeke tâ tënë’. (Tite 1:9; 1 Tim. 3:​1-3). Na lege ti tapande ti a-ancien nga na avizite so ala sara ti kpengba aita, ala yeke aidé ala ti tene lakue ala ga na bungbi, ala fa tënë nga ala manda ye ala wani. Tongana aita awara akpale so asara si ala gi bê ti ala, a-ancien ayeke dabe ti ala ti zia bê ti ala na ndö ti Jéhovah nga na azendo ti lo. w24.06 31 par. 16-17

Na ngoi so Jésus ayeke lani na sese, lo fa na azo so Babâ ti lo aye mingi ti pardonné azo. Gbu li na ndö ti toli ti molenge-koli so agirisa lege. Molenge-koli so asoro ti quitté yanga-da na ti gue ti sara aye so ayeke sioni mingi. Me na peko ti ambeni ngoi, “li ti lo aga dä” na lo kiri na yanga-da. Babâ ti lo asara ye lani tongana nyen? Jésus atene na ngoi so molenge ni ‘angbâ ayo, lê ti babâ ti lo atï na ndö ti lo. Babâ ni akpe loro agbu lo na kate na lo su ngbangba ti lo yeke.’ Molenge ni aleke lani ti hunda babâ ti lo wala lo peut ti ga mbeni zo ti kua na yâ ti da ti lo, me babâ ti lo airi lo “molenge ti mbi ti koli” nga lo kiri na yâ ti sewa ni. Babâ ni atene: “Lo girisa lani, me a wara lo awe.” (Luc 15:​11-32). Na ngoi so Jésus ayeke na yayu kozo ti ga na sese, lo bâ lani biani tongana nyen la Babâ ti lo abâ mawa ti gbâ ti awasiokpari nga hio lo pardonné ala so achangé bê ti ala. Toli so Jésus atene so adë bê ti e mingi nga afa so Babâ ti e Jéhovah ayeke sara nzoni bê mingi na zo. w24.08 11 par. 11-12

Chrétien so abata bibe ti lo nzoni ayeke sara kue ti mû adesizion so ague oko na bango ndo ti Jéhovah. Lo hinga so mbeni ye so ayeke kota ahon songo ti lo na Jéhovah ayeke dä ape. Lo bâ terê ti lo kete na hingango so lo hinga aye kue ape. Lo yeke fa so lo zia bê ti lo na Nzapa na lege so lo yeke sambela Jéhovah lakue ti fa lege na lo. E bâ so e bezoin ti ngbâ ti sambela Jéhovah ti fa lege na e même tongana e pensé so a yeke ngangu na e ape ti sara ambeni ye. Tongaso, na ngoi so e yeke mû akota desizion, e doit ti sambela Jéhovah ti fa lege na e, e duti na confiance so lo hinga ye so ayeke nzoni mingi ndali ti e. A nzere na e mingi so Jéhovah aleke e na mbeni fason so e peut ti mû tapande ti asarango ye ti lo (Gen. 1:26). Tâ tënë, e peut ti sara ye tâ gï tongana Jéhovah ape.—És. 55:9. w25.03 11 par. 13; 13 par. 17-18

Duti na sioni bango ndo na ndö ti azo ape. Tongana azo akiri singila na e ape ndali ti mbeni ye so e sara, e peut ti hunda terê ti e, e tene: ‘Eskê ti vrai ni ala kiri singila ape? Wala ala girisa girisango?’ Peut-être ambeni raison ayeke dä so ndali ni ala kiri singila na e ape tongana ti so e ye fade. Ye so e sara apeut ti nzere na ambeni mingi, me a yeke ngangu na ala ti fa ni. Kamene apeut ti sara ala ti tene a aidé ala mbilimbili tongana ândö ala la ayeke aidé azo. Atâa ye ni ayeke so wa, ndoye ayeke pusu e ti kanga bê na aita nga ti ngbâ ti wara ngia na mungo ye na azo (aÉph. 4:2). Kanga bê. Na ndö ti mungo ye mingi na azo, Gbia Salomon so asara ye na ndara atene: “Bi mapa ti mo na lê ti ngu, teti na peko ti alango mingi, mo yeke kiri ti wara ni.” (Zo-ti. 11:1). Atënë so afa na e so, na ambeni ngoi azo apeut ti kiri singila na e “na peko ti alango mingi”. w24.09 30 par. 18-19

Na ambeni ngoi a yeke tene mbeni tokua na congrégation a tene so a suku na mbeni zo. Tongana a yeke tongaso, e peut ti ngbâ ti sara songo na lo ndali ti so e hinga so lo changé bê ti lo nga lo zia lege ti sioni sarango ye ti lo awe. Lo ngbâ ita na lo bezoin ti tene aita awa lo ti ngbâ ti sara ye so ayeke na lege ni (aHéb. 10:​24, 25). Me, ti zo so a zi lo na yâ ti congrégation ayeke tâ nde mingi. E yeke “zia ti sara songo” na lo, e yeke ‘te même kobe na mara ti zo tongaso pëpe.’ (1 aCor. 5:11). Eskê ye so aye ti fa so e yeke sara biani biani sanka ti lo? Ên-ën. Ti tâ tënë ni, e yeke sara songo na lo ape. Me aChrétien apeut ti sara kua na conscience ti ala so Bible afa lege na ni ti bâ wala ala peut ti tisa mbeni zo so a zi lo na yâ ti congrégation, peut-être mbeni fami ti ala wala mbeni ngbene kamarade ti ala, ti ga na bungbi. w24.08 30 par. 13-14