Eaha to roto?

Mau faaho'iraa ê

Tapura tumu parau

Ite no Iehova

Tahiti

Te Pare Tiairaa  |  Tiurai 2015

 A PEE I TO RATOU FAAROO | IOSEPHA

‘Tei ia ’u anei te tiaraa o te Atua?’

‘Tei ia ’u anei te tiaraa o te Atua?’

TEI roto Iosepha i ta ’na aua i te taperaa mahana. Peneia‘e tei nia to ’na mata i te tamara e te tahi atu mau maa hotu, te apoo pape tei î i te riri e te tahi noa ’tu pae o te patu, te aorai o Pharao. A feruri na i te maniania ta Iosepha e faaroo ra mai roto mai i to ’na fare. Te faaata ra Manase i te aiû, to ’na tuaane Epheraima. Te taa ra ia Iosepha i te tupu ra i roto i te fare e ua arearea roa ta ’na vahine i te hauti a na tamarii. Auê oia i te oaoa, ua ite hoi e taata haamaitaihia oia e te Atua.

Ua maiti Iosepha i te i‘oa Manase no ta ’na matahiapo no te faaite ua moe ia ’na te mau ati ta ’na i faaruru. (Genese 41:51) I na matahiti i mairi, ua tamahanahanahia o ’na e ta te Atua mau haamaitairaa a mihi ai i to ’na utuafare, to ’na mau taeae e metua tane. Ua taui roa to ’na oraraa no te ino o to ’na mau taeae paari a‘e ia ’na. Ua hamani ino, ua opua e haapohe e ua hoo ia ’na ei tîtî i te feia hoo tao‘a. Mai reira mai, ua ino taue to ’na oraraa. Ua riro ei tîtî e ua tapeahia i te hoê maororaa 12 matahiti e ua tae roa hoê taime, ua mau i te auri. I teie nei râ, o ’na to muri noa mai ia Pharao no te faatere i te nunaa puai o Aiphiti! *

I te roaraa o te mau matahiti, ua ite Iosepha ua tupu te mau mea mai ta Iehova i tohu. E hitu matahiti, e ootiraa maitai roa te itehia i Aiphiti e ua tiaau Iosepha i te haaputuraa huero maa a hopoi atu ai te nunaa i te tuhaa hau ootihia mai. Ua fanau atoa ta ’na vahine Asenata e piti tamarii na ’na. Pinepine râ o ’na i te feruri i to ’na fetii tei atea ia ’na, to ’na iho â râ taeae apî Beniamina e to ’na metua here Iakoba. Te uiui ra paha Iosepha, ‘Eaha to raua huru? Aita anei raua i hamani-ino-hia?’ Ua hinaaro atoa paha o ’na e ite ua taui anei to ’na mau taeae i to ratou huru aore ra e nehenehe anei to ratou utuafare e hoê faahou.

Mai te peu ua amahamaha to outou utuafare no te feii, hape a te tahi aore ra no te riri, hoê â tupuraa to outou e to Iosepha. Eaha te haapii mai i te faaroo o Iosepha a haapao ai i te mau hinaaro o to ’na fetii?

“A HAERE IA IOSEPHA”

Ua mairi oioi te mau matahiti no Iosepha, mea ohipa roa hoi oia i te mau mahana atoa. Mai ta Iehova i tohu na roto i te orama a Pharao, i muri a‘e na hitu matahiti ootiraa maitai, ua taui taue noa te tupuraa. Aita rea huero i ootihia! Aita i maoro, ua naea te o‘e i te tahi atu mau fenua atoa. Mai ta te Bibilia e faaite, “area te fenua ra o Aiphiti e ati noa ’‘e, e maa ïa te vai ra.” (Genese 41:54) Ua faufaa-mau-hia te feia no Aiphiti i te faataaraa faaurua a Iosepha e ta ’na tiaauraa maitai.

Ua faaohipa noa Iehova ia Iosepha no to ’na haehaa

Ua mauruuru roa paha to Aiphiti ia Iosepha e ua haapopou atu no to ’na aravihi ia tiaau. Ua hinaaro Iosepha ia faahanahanahia to ’na Atua ra o Iehova eiaha râ o ’na. Ia faaohipa tatou ma te haehaa i to tatou aravihi i roto i te taviniraa i te Atua, e nehenehe oia e horoa mai i te hopoia rahi atu â ta tatou i ore i mana‘o a‘enei.

 I muri a‘e, ua ati atoa to Aiphiti i te o‘e. I to ratou aniraa ia Pharao i te tauturu, ua pahono noa ’tu oia: “A haere ia Iosepha ra; e o ta ’na e parau mai ia outou na, o ta outou ïa e rave.” Ua haamata ’tura Iosepha i te tatara i te mau fare i haaputuhia te huero maa i noaa mai i te mau tuhaa hau hopoihia ’tu e ua tia i te nunaa i te hoo mai i ta ratou e hinaaro.—Genese 41:55, 56.

E ere te tahi atu mau fenua i te mea fana‘o mai ia ratou. I tau hanere kilometera i Kanaana, te ati ra te utuafare o Iosepha. Ua faaroo te ruhiruhia Iakoba e huero maa te vai ra i Aiphiti. Ua tono atura oia i ta ’na mau tamarii e hoo mai i te maa na ratou.—Genese 42:1, 2.

Ua tono Iakoba na ahuru tamarii eiaha râ ia Beniamina, te hopea. Ua haamana‘o hoi oia i te taime a tono ai oia i ta ’na tamaiti here Iosepha e haere e hi‘o i to ’na mau taeae. Tera te taime hopea i ite ai oia ia ’na. Ua afai atu ta ’na mau tamarii paari a‘e i te ahu nehenehe o Iosepha tei riro ei faaiteraa i te here e te faatura o to ’na metua tane. Ua mutumutu e ua î roa te reira i te toto. Ua vaiiho ratou i te aau o teie ruhiruhia ia oto e ia tiaturi ua amuhia Iosepha e te tahi animara taehae.—Genese 37:31-35.

“UA MANA‘O IHORA IOSEPHA”

Mea atea te vahi haerehia mai e te mau tamarii a Iakoba e tapae atura i Aiphiti. I to ratou aniraa ia hoohia ’tu te tahi huero maa, ua arataihia ratou i te tahi faatere tiaraa teitei piihia Zaphanate-paanea. (Genese 41:45) Ua ite anei ratou o Iosepha tera? Aita roa. Ua haapao noa e faatere rahi teie no Aiphiti o te tauturu atu. No te faaite i te faatura, teie ta ratou i rave: “Ua tipapa ihora ratou i raro roa i te repo i mua i tana aro.”—Genese 42:5, 6.

Eaha to Iosepha huru? Ua ite oioi oia to ’na mau taeae teie! I to ratou tipaparaa i mua ia ’na, ua haamana‘o oia i to ’na tamariiraa. Te faaite ra te aamu, “ua mana‘o ihora Iosepha i na moemoeâ na ’na” ta Iehova i faatupu i to ’na apîraa. Ua faaite tera moemoeâ e tipapa to ’na mau taeae i raro i mua ia ’na i te hoê mahana e tera mau tei tupu i tera taime! (Genese 37:2, 5-9; 42:7, 9) Eaha te tia ia Iosepha ia rave? E tauahi anei ia ratou? E tahoo anei?

Noa ’tu o vai ratou, ua taa ia Iosepha e titauhia ia feruri maite na mua ’‘e a rave ai i te tahi ohipa. Te faaite maitai ra te tupuraa o Iehova to muri mai, e taairaa to te reira e ta ’na opuaraa. Ua fafau oia e riro te huaai o Iakoba ei nunaa rahi. (Genese 35:11, 12) Mai te peu e e feia iino, miimii e te haama ore noâ te mau taeae o Iosepha, e nehenehe to ratou huru e haafifi i te tupuraa o tera parau fafau! Hau atu â, ia rave taue noa Iosepha i te tahi ohipa, e nehenehe ratou e riri e peneia‘e e hamani ino i to ’na metua tane e ia Beniamina ia ho‘i atu. Ua hinaaro atoa hoi Iosepha e ite te ora  noa ra anei raua. Faaoti atura oia i te huna noa o vai o ’na. E nehenehe ïa Iosepha e tamata i to ’na mau taeae no te ite ua taui anei ratou. I muri a‘e, e taa atoa paha ia ’na i ta Iehova e hinaaro ia rave oia.

Aita paha outou i roto i te hoê â tupuraa. Tera râ, mea pinepine te mau utuafare i te tatama‘i e te amahamaha i teie mahana. I mua i tera fifi, e haapao noa paha tatou i to tatou hinaaro ma te feruri ore. Mea paari a‘e râ ia pee i te hi‘oraa o Iosepha e ia tamata i te taa i ta te Atua e ani mai ra ia rave no te faaafaro i te fifi. (Maseli 14:12) A haamana‘o, mea faufaa ia vai hau e te fetii, mea faufaa roa ’tu â râ ia maitai noa to taairaa e o Iehova e ta ’na Tamaiti.—Mataio 10:37.

“TEIE TE MEA E ITEA ’I OUTOU”

Ma te ravea rau, ua tamata Iosepha ia ratou no te ite i te huru mau o to ’na mau taeae. Ua paraparau oia ia ratou ma te iria e maoti te tauturu a te tahi auvaha ua pari e feia hi‘o ratou no te tahi atu nunaa. Ua pahono atu ma te faatia no nia i to ratou utuafare. Ua faaite iho â râ e taeae apî to ratou tei noho atu i te fare. Ua huna Iosepha i to ’na huru i tera taime. Ua feruri paha, te ora noa ra anei to ’na taeae iti? Ua ite Iosepha i teie nei eaha te rave. Ua na ô oia: “Teie te mea e itea ’i outou,” ua parau i muri iho, e tia ia afai mai i to ratou taeae iti. I muri a‘e, ua farii ia ho‘i ratou i te fare no te haere e tii ia ’na, ia faaea mai râ hoê i Aiphiti.—Genese 42:9-20.

Ma te ore e ite te taa ra ia Iosepha to ratou reo, ua paraparau ratou ia ratou e ua faahapa ’tura no te hara ino mau ta ratou i rave a 20 matahiti a‘enei. Ua na ô: “Ua hara mau tatou i to tatou taeae ra; ua ite hoi tatou i to ’na mauiui aau, a taparu mai ai oia ia tatou ra, e aore tatou i faaroo atu; i roohia mai ai tatou e teie nei ati.” Ua taa ia Iosepha i ta ratou e parau ra e ua fariu ia ore to ’na mau taeae ia ite ia ’na ia ta‘i. (Genese 42:21-24) Tera râ, e ere te tatarahapa mau i te farii-noa-raa e mea ino mau tei ravehia. No reira, ua opua ’tura oia e rave i te tahi atu tamataraa.

Ua ho‘i ratou i te fare e ua faaea mai Simeona. Ua faaue atoa oia ia hunahia te moni i roto i te mau pute maa ta ratou i rave. Ua tapae to ’na mau taeae i te fare e ua tamata i te ani i te parau faatia a Iakoba no te vaiiho i ta ’na tamaiti here Beniamina ia haere na muri ia ratou i Aiphiti. A tae atu ai, ua faaite ratou i te tiaau a Iosepha no te moni itehia mai i roto i te mau pute e ua hinaaro atoa e faaho‘i i te taatoaraa o te reira. Mea maitai tera mana‘o, aita râ i navai no Iosepha no te ite i to ratou huru mau. Ua titau manihini oia ia ratou ia tamaa e ua tamata noa i te huna i to ’na huru a ite ai ia Beniamina. Ua vaiiho faahou ia ratou ia ho‘i i te fare e te maa, i tera râ taime ua huna i te tahi au‘a ario i roto i te pute a Beniamina.—Genese 42:26–44:2.

Ua rave faahope roa Iosepha i ta ’na tamataraa. Ua faaue ia a‘ua‘uhia to ’na mau taeae e ia tapeahia ratou no te eiâraa i te au‘a. I te iteraahia te reira i roto i te pute a Beniamina, arataihia ’tura ratou paatoa ia Iosepha. Tera te taime e ite ai Iosepha i te huru mau o to ’na mau taeae. O Iuda tei paraparau no ratou. Ua taparu oia ia arohahia ratou e ua ani ia tapeahia na 11 ei tîtî i Aiphiti. Ua hinaaro râ Iosepha ia ho‘i te toea e ia faaea noa mai Beniamina ei tîtî.—Genese 44:2-17.

Mea putapû mau ta Iuda i parau, ua na ô o ’na: “Oia ana‘e tei toe i to raua metua vahine, e e here hoi oia no tana metua tane.” Ua horuhoru roa te aau o Iosepha. O ’na hoi te matahiapo a te vahine here ra a Iakoba o Rahela tei pohe a fanau ai ia Beniamina. Mai to ’na metua tane, te haamana‘o noa ra oia i te mau taime oaoa e to ’na mama. Peneia‘e, tera te tumu i here rahi ai Iosepha ia Beniamina.—Genese 35:18-20; 44:20.

Aita noa Iuda i taparu eiaha Beniamina ia riro ei tîtî, ua ani atoa râ o ’na te tapeahia. I muri a‘e, ua faaoti i ta ’na parau ma teie taparuraa putapû mau: “Eaha hoi au e tia ’i ia haere i tau metua ra, ia ore ia tae atoa te tamaiti nei? o te ite hua hoi au i taua metua i te roohiaraa mai e te ino.” (Genese 44:18-34) I teie nei, ua papu maitai ua taui teie  taata. Aita noa i faaite i te mana‘o tatarahapa, ua faatupu râ i te mau huru maitatai mai te aumauiui, te haapaoraa ia vetahi ê e te aroha.

Ua taa ia Iosepha ua tatarahapa mau to ’na mau taeae i ta ratou i rave i nia ia ’na

Eita e nehenehe faahou ta Iosepha e faaoromai. Eita ta ’na e nehenehe faahou e tapea. Ma te ani i ta ’na mau tavini atoa ia vaiiho mai ia ratou, ua ta‘i puai mau oia i faaroo-roa-hia o ’na i te aorai o Pharao. I muri iho, ua faaite o vai oia ma te na ô: “O vau o Iosepha!” Ua tauahi atura i to ’na mau taeae tei hitimahuta roa e ua farii ma te aau tae i te tatarahapa no te mau mea atoa ta ratou i rave i nia ia ’na. (Genese 45:1-15) Ua faaite mau oia i te huru o Iehova o tei ineine noa i te faaore i te hara. (Salamo 86:5) E na reira atoa anei tatou?

“O OE E ORA NA!”

I to Pharao faarooraa i te taatoaraa o tei tupu i te fare o Iosepha, ua parau oia ia ’na ia haere mai to ’na metua ruhiruhia e te utuafare atoa e faaea i Aiphiti. Aita i maoro, ua tahoê faahou Iosepha e to ’na metua tane here. Ua ta‘i e ua na ô Iakoba: “I teie nei ua tia ia ’u te pohe, o vau i ite i to mata na! o oe e ora na!”—Genese 45:16-28; 46:29, 30.

Ua ora Iakoba 17 atu â matahiti i Aiphiti. Ua tia ia ’na ia faaite i te mau haamaitairaa i nia i ta ’na na tamaiti 12 o tei riro atoa ei parau tohu. Ia Iosepha, te 11 o ratou, ua horoa oia e piti tufaa i faataahia na no te matahiapo. E piti opu o Iseraela na roto mai ia ’na. E no Iuda? O ’na te maha o te mau tamaiti, ua hau ê oia i te toea no to ’na faaiteraa i te mana‘o tatarahapa. Ua fana‘o oia i te tahi haamaitairaa rahi, na roto mai to ’na huaai e fanauhia ’i te Mesia!—Genese pene 48, 49.

I to Iakoba poheraa i te 147raa o to ’na matahiti, ua mǎta‘u to Iosepha mau taeae ia tahoo oia ia ratou, e tiaraa teitei hoi to ’na. Ua tamahanahana ’tu râ Iosepha ia ratou ma te here. Mea maoro to ’na mana‘oraa, e tia i to ’na mau taeae ia faaea i te faahapa ia ratou no te mea na Iehova i aratai i to ’na utuafare i Aiphiti. Teie te uiraa ta ’na i faahiti: ‘Tei ia ’u anei te tiaraa o te Atua?’ (Genese 15:13; 45:7, 8; 50:15-21) Ua ite Iosepha o Iehova te Haava tia roa. O vai hoi Iosepha no te faautua i ta Iehova i faaore i te hara?—Hebera 10:30.

Mea ohie anei no outou ia faaore i te hara? Mea fifi atu â râ ia na reira ua ite ana‘e tatou ua opua tera taata e haamauiui mai. Ia faaore râ tatou i te hara a te feia tatarahapa mau, e topa to ’na hau e to tatou. E pee atoa tatou i te faaroo o Iosepha e te hi‘oraa o to ’na Metua aroha o Iehova.

^ par. 4 A hi‘o i te tumu parau “A pee i to ratou faaroo” i roto i Te Pare Tiairaa Tenuare-Fepuare 2015.