Womi nya noni yile kha wu vbevbugi, nigu so wonega khatshi si ngu yi garadzeya gu mana gilo nyo dzi vbanyise. Ambari ulolo, iyo ya gu hongola avba nya khofre yi ya theya sikinyetana sayo sa sivili nya mba ndrindra gupima nya vathu. Sikinyetana silo nya sidugwana ngudzu nya gu ne kha si giri ligwaha tepo si thegago omu nya khofre. Jesu a ngu giti egi noni yile yi thedego omu nya khofre. Gu diri sikinyetana sivili nya lepton, a gu dzitsapawu nya dzidugwana ngudzu dzi nga ba dzi thumiswa tepo yoyo. Sikinyetana soso si mwalo ngudzu lisima, kholu kha si kodzegi gu renga khiso pardali, a gu ginyoni nya baratu ngudzu egi muthu a nga rengago gasi gu hodza. Jesu a gu hlamadziswa ngudzu khu noni yile. Khu kharato, uye a gu rana vapizane vaye ata va yeyedza noni yile khuye: “Noni yeyi nya gisiwana yi ningede guvbindra vatshavbo.” Khavbovbo, a tshamuseya khuye: “Avo, [ngudzungudzu sighanyi] va di ningeya esi si nga va tshalelago, aholu iyo, yi di ningeya satshavbo yi si thembago mu wusiwanani wayo.” (Marko 12:43, 44) Tepo noni yeyi yi nga theya satshavbo sikinyetana sayo omu nya khofre tempeleni, yi di gu tumba gu khiyo Jehovha a na yi khathaleya. — Ndzi. 26:3. w21.04 6 ¶17-18

Tepo Jesu a nga ba ari mafuni, uye simamide gu tshumayela vathu a bwe a manega ni gutumba nya gu khuye avo va na mu engiseya, khu kharato, a di gu vbweta gu vapizane vaye va manega ni mawonelo ya mamowo. (Joh. 4:35, 36) Tepo vapizane va nga ba vari ni Jesu, avo va tshumayede khu sighingi. (Luka 10:1, 5-11, 17) Ganiolu, tepo Jesu a nga modwa a bwe a songwa, vapizane vaye va vbeledwe khu sighingi nyo tshumayele khu tepo nyo khaguri. (Joh. 16:32) Hwane nya gu ba wusidwe, Jesu kutside vapizane vaye gu vega gupima avba nya thumo nyo tshumayele. Khu kharato, tepo Jesu a nga bweleya ndzadzini avo va di pheya gu tshumayela khu sighingi nyo bwe valala vawe va didza. Kha nga si lovidwego umo nya lowo wa muhuno, Jesu thangede Makristo nyo pheye avba nya thumo nyo tshumayele nigu Jehovha va phaside. Khu kharato, vathu nya vangi va dzumede mahungu yawe. Khu giyeyedzo, khu pentekoste nya mwaga nya 33 matshiguni yathu, tanga nya 3.000 vathu va bhabhatisidwe. (Mith. 2:41) Khu ndziya yoyo tengo nya vapizane wu di engedzeya khu ndziya nyo samadzise. (Mith. 6:7) Ganiolu, Jesu a di profetide gu khuye vathu nya vangi va di hadzi dzumeya mahungu nya yadi matshiguni nyo hegise. — Joh. 14:12; Mith. 1:8. w21.05 14 ¶1-2

U ngu dundruga litshigu nyo pheye u nga tugula gu khuwe u li mane lisine? U pimiside gu khuwe vatshavbo va di hadzi tsaka khu gu hevbula esi u si khodwago nigu u di gu tiyisega gu khuwe mahungu ma gomogo umo nya Bhibhiliya ma di hadzi gu phasa vathu gu manega ni litsako ni wumindru nyo tsakise. (Ndzi. 119:105) Na wu tsakide, u di hunga gu bhuleya esi u si hevbudego dzipari dzago ni valongo vago. Ganiolu, igyo gi si tsakisigo khu gu vathu nya vangi kha va dzumeya esi u nga va embeya. Kha hi yeli gu hlamala vambe va gu bomba esi hi hevbudzago. Matshiguni ya Jesu vathu nya vangi va bombide esi a nga ba a hevbudza, ambari olu a nga ba a gira silewugiso nya singi si nga ba si yeyedza gu khiso a ngu seketedwa khu Nungungulu. Khu giyeyedzo Jesu wuside Lazaro. Gilewugiso gyegi gi giride ambari vawugeyi vaye va tiyisega gu khavo a di gu seketedwa khu Nungungulu. Ganiolu, vathangeyi nya Gijudha kha va dzumeya gu khavo Jesu a diri Mesiya. Avo va di bwe va vbweta gu songa Jesu ni Lazaro! — Joh. 11:47, 48, 53; 12:9-11. w21.05 2 ¶1-2

Gira satshavbo u si kodzago gasi u manega mitshanganoni tepo yatshavbo. Mitshangano yi na gu tiyisa, nigu u na bwe u ti gwadi vandriyathu. Gira wupari ni vandriyathu libandlani va gu giyeyedzo nya gyadi, ambari nari vaphya, va nyo dandre khu tanga mwendro vandriyathu nya mafumbo nyo hambane. Bhibhiliya yi ngu hi dundrugisa gu khiyo: “Guti gu na ni vale va gumbidego.” (Joba 12:12) Ambari ulolo ava va dandridego khu tanga va nga hevbula nya singi ga vaphya libandlani. Dhavhidhe a diri dugwana ngudzu ga Jonatane, ganiolu va khade dzipari nya dzi khongolo. (1 Sam. 18:1) Avo va phasanide gu thumeya Jehovha ambari olu va nga ba va emisana ni sigaradzo nya sikhongolo. (1 Sam. 23:16-18) Moyo nya ndriyathu nyo pwani khu Irina a thumeyago Jehovha enga ndrangani gwawe wari khuye: “Vandriyathu libandlani va nga khala nga vapapayi ni vandriyathu gwathu. Jehovha a nga va gira va khala ndranga hi yi vbwetago.” Dzipari dzago dzi ngu dzina gu gu tiyisa ni gu gu phasa, ganiolu gasi gu gira isoso uwe u yede gu dzi phasedzeya guti edzi dzi nga girago khidzo isoso. w21.06 10-11 ¶9-11

Jesu a di va bhuleya khu gipimaniso nya pfhumu ni githumi gyayo. Pfhumu yi di divaleya githumi gyayo gi nga ba gi mu dhevha dzitsapawu nya gu gima na gya sa si kodza gu dzi livba. Khu gu gimbiya nya tepo, githumi gegi gi di bomba gu divaleya githumi gikwawe gi nga ba gi mu dhevha sitsapawana. Tepo pfhumu yi nga siti isoso, yi di ruma gu khiyo githumi gile nyo vivbedwe khu monyo gi khotedwa pasoni. Esi gi giridego githumi gile si reside mihandro nya mba tsakisa ga igyo ni vambe. Nyo pheye, kha gya yeyedza lihaladzo ni pweya wusiwana khu gu mu “khotheya pasoni kala a mu livba mangava yatshavbo.” Nya wuvili, khunguvanyiside sithumi sikwawe, kholu “tepo sithumi-kwawe si nga si wona, si di garadzega ngudzu. (Mat. 18:30, 31) Khu ndziya nyo fane, esi hi girago nethu si nga reseya mihandro nyo tsakise mwendro nya mba tsakisa vambe. Ginani gi na dugeleyago a gu tshuka ndriyathu a hi gandra ginyalana hi si vbweti gu mu divaleya? Gilo nyo pheye, hi na ba hi mu vangeya wusiwana nya wukhongolo khu gu mba mu divaleya, khavbovbo adzina hi si mu losi ni gu mu losa ambari gu mu nyenya kamo. Nya wuvili, hi na gira vandriyathu libandlani va garadzega khu gu wona gu khavo kha hi vbaleyani nilo ni ndriyathu yoyo. w21.06 22 ¶11-12

Sathane a ngu dziti gu khuye vathu va giridwe khu mufananiso wa Nungungulu, khu kharato uye a ngu gola gu va gireya silo nyo vivbe. Matshiguni ya Nowa, tepo Jehovha a nga “wona gukhuye gughoha ga vathu gu diya na gu engedzelana tigoni khu tshivba ni tshivba,” uye “a di dzi laya kholu a nga girago muthu, a di swihala ngudzu.” (Gen. 6:5, 6, 11) Ina giemo gi vbindrugedzide? Ne vbadugwana! Sathane a gu tsaka khu gu wona vathu na vari ga giemo gegi nyo nyenyeze, yatshavbo mafumbu nya wubhayi ma olovelegide, gani wa gu girwa khu mwama ni nyamayi mwendro khu vathu nya sivbango nya wuvelegi nyo fane. (Efes. 4:18, 19) Uye gambe a ngu tsaka ngudzu a gu gira githumi gimwegyo gya Jehovha gi gira gighoho nya gikhongolo. Nungungulu rumide vathu gu khathaleya esi uye a si vangidego. Ganiolu, vbavbatshi nya mufumo wa Sathane muthu khandri ‘a gu fumela basi mumbe muthu gasi gu mu tshanisa,’ ganiolu a tshanisa gambe sirengo a bwe a ghoheteya mafu. (Muh. 8:9; Gen. 1:28) Khu wevbini handro wakone nya isoso? Vasiyentista vari khavo tanga nya miliyoni nya sirengo yi na mwalalega khu kotani nya vathu. w21.07 12 ¶13-14

Simbe sithumi sa Nungungulu si ngu dzipwa nandru khu kotani nya sighoho si giridego gale. Avo vo pimisa gukhavo Jehovha gima kha na nga va divaleya ambari na va dzi layide kharini. U di nga tshuka u dzipwa khu ndziya yeyi? Abari gu ina, dundruga gu khuwe Nungungulu tepo yatshavbo a dzi emisede gu yeyedza lihaladzo laye nyo tumbege ga sithumi saye, nigu wa gu dundrugeya khu isoso si na gu phasa gu thumeya Jehovha na wuri ni livhalo li agidego. Isoso so kodzega kholu “novba wa Kristo, Mwamana waye, wu ngu handza sighoho sathu satshavbo.” (1 Joh. 1:7) Wa gu ba u vbede tshivba khu kotani nya gu mba vbeleya gwago, dundruga gu khuwe Jehovha a dzi emisede gu gu divaleya wa gu ba u dzi layide. Wona edzi muembe nya ndzindzimo Dhavhidhe a pwananisidego khidzo lihaladzo nyo tumbege ni gu divaleya. Uye a di khuye: “Kha nga idzo ndzadzini a gu hwindzo ni mafuni, kharati nilo lihaladzo laye likhongolo ga vale va mu ningago githawo. Kha nga idzo Khugadambo gu gu hwindzo ni Muhwadambo, kharato nugo a ngu ndreyisa vbakari gwathu sighoho sathu.” — Ndzi. 103:11, 12. w21.11 5-6 ¶12-13

Mwama nya Mukristo a yede gu phara gwadi mwangadzi waye. (1 Ped. 3:7) Gu phara gwadi, so thula gu ninga githawo muthu nyo khaguri u bwe u mu engiseya gwadi. Khu giyeyedzo, mwama a nga phara gwadi mwangadzi waye khu gu mu wona nari muthu nya lisima. Uye kha mu lombi gu gira silo a si si kodzigo nigu uye kha mu fananisi ni vambe vanyamayi. Nyamayi a di hadzi gu dzipwa kharini mwama waye a gu mu fananisa ni vambe vanyamayi? Mwama wa ndriyathu Rosa a gu siri Fakazi a di gu khaleya gu mu fananisa ni vambe vanyamayi. Malito yaye nyo paye kha ma gira ndriyathu Rosa a dzipwa na si phasi gilo basi, ganiolu ma mu giride a kanakana gambe gu khuye vambe va ngu mu haladza. Uye wari khuye: “Tepo yatshavbo so vbweta gu nyi dundrugiswa khu vambe gu khavo nyi na ni lisima mahoni ga Jehovha.” Khu kharato, mwama nya Mukristo a yede gu phara gwadi mwangadzi waye. Uye a ngu dziti gu khuye isoso si na khuha wupari waye ni Jehovha ni wupari waye ni mwangadzi waye. Mwama a pharago gwadi mwangadzi waye, a ngu ganeya gwadi khuye vbakari nya vathu. A ngu mu embeya gu khuye a ngu mu haladza ni gu na ni lisima gwaye. w21.07 22 ¶7-8

U ngu khunguvanyega tepo u hakhago gilo u nga ba u gi vireya, ganiolu gi nga mba vboha khu tepo yakona? Ganiolu, wa gu tugula sighelo nya sadi si girisago isoso, ina kha wu na nga laphisa monyo u vireya? Mavingu 13:11 a gu hi hevbudza gu khuye khu ginani hi yedego gu laphisa monyo. Uye wari khuye: “Thomba nya gu yi mane khu gu kanganyisa, kha yi hweli gu vbela, aholu iyo nya gu yi mane khu guthuma ya gu engedzelana.” Ginani hi gi hevbulago avba nya livhesi leli? Muthu nya guti a gu dzi woneya ni gu laphisa monyo a gu ba a gira silo, a na mana mihandro nya yadi. Mavingu 4:18 a gu hi embeya gu khuye: “Ndzila ya va nya gululama ya gu wenengedza kha nga wuronga nya gugye, wu wenengedzago kala gu gira safa nya mihani.” Livhesi leli la gu yeyedza gu khilo Jehovha a ngu phasa vathu vaye gu pwisisa makungo yaye. Livhesi leli gambe li nga hi phasa gu pwisisa edzi Mukristo a vbindrugedzago khidzo silo nyo khaguri womini waye gasi a hidzimeya ga Jehovha. Si ngu dzega tepo nyo laphe gasi muthu a khala pari ya Jehovha. w21.08 8-9 ¶1, 3-4

Khu kotani nya olu litigo leli nyo vivbe li gomogo vbafuvbi ni gu fuviswa, hi na ni thumo nya wungi nyo gire. (Mat. 24:14; Luka 10:2; 1 Ped. 5:2) Hatshavbo hi ngu dzina gu thumeya Jehovha khavba hi si kodzago khavbo. Nya vangi va ngu gira silo nya singi thumoni nyo tshumayele, vambe va ngu dzina gu thuma kha nga vapiyonero, vambe va ngu dogoreya gu thuma Bheteli mwendro umo nya dziprojeto nyo guvbahe nigu vandriyathu nya vangi va ngu dzi garadza gasi va ninganedwa khu gu thuma kha nga vaphasedzeyi nya libandla mwendro madhota. (1 Thim. 3:1, 8) Jehovha a ngu tsaka ngudzu khu gu wona sithumi saye na si gu gira ni gevbini gasi gu mu thumeya. (Ndzi. 110:3) Ganiolu, ina u swihade olu u nga mba si kodza gu vboheya misuwo nyo khaguri ya liphuvboni? Abari gu ina, gombeya ga Jehovha u mu embeya edzi u dzipwago khidzo. (Ndzi. 37:5-7) Gu diga isoso, lomba mawonelo ga vandriyathu va vidzidwego khu liphuvboni nya edzi u nga girago khidzo nya singi thumoni wa Jehovha. Nigu dzi garadzeye gu thumisa mawonelo yoyo. Wa gu gira isoso, u na si kodza gu vboheya misuwo yago. w21.08 20 ¶1; 21 ¶4

Gikhosane gimwegyo nya nyamayi gi nga ba gi ri muprofeti nyo pwane khu Ana, gi diri ni 84 myaga, ganiolu gima a di si digi gu “hongola nyumbani ga Nungungulu.” Khu kharato, Jehovha a mu kategiside khu gu mu gira a wona Jesu na ngari gyanana. (Luka 2:36-38) Gu tala nya vandriyathu nyo tumbege va dandrigedo khu tanga siyeyedzo nya sadi ga vaphya va muhuno. Ha gu va gira siwudziso hi bwe hi va engiseya na va hi bhuleya khu gutsaka va gu manidego thumoni wa Jehovha, si na hi tiyisa ngudzu. Vandriyathu va dandridego khu tanga va na ni lisima ga Jehovha ni ga hengeledzano yaye. Avo va si kodzide gu wona edzi Jehovha a va kategisedego khidzo ni idzo a kategisago khidzo hengeledzano yaye khu dzindziya nyo hambanehambane. Avo gambe va hevbude silo nya singi khu sihoso sawe. Wona vandriyathu vava kha nga “gifefe nya womi’ u bwe u hevbula silo nya singi khu matshango yawe. (Mav. 18:4) Wa gu dzi ninga tepo nya gu vati gwadi, gukhodwa gwago gu na tiya. w21.09 4 ¶7-8; 5 ¶11, 13

Vathu va Jehovha va nga thumisa makodzelo yoyo, ayo Isaya a ma ranidego khuye “mahwe ya va nya mayigo.” (Isa. 60:5, 16) Khu kotani nya makodzelo nya gu hambanehambane nya vama ni va nyamayi vava nyo hathege, hi ngu tshumayela mahungu nya yadi umo nya 240 mayigo nigu hi ngu dusa mabhuku khu 1000 malimi ni guvbindra. Khu kotani nya olu Jehovha a tsekatsekisago mayigo, matshigoni yaya nyo hegise, vathu vo gurumedzega gu hunga gu gira gilo nyo khaguri. Avo va yede gu hunga gu khavo va na seketeya Mufumo wa Nungungulu mwendro va na tumba mifumo nya mafu yaya? Egi gimegyo mya silo egi moyo ni moyo wathu a yedego gu dzi hatheya. Lisine gu vathu va Nungungulu va ngu engisa milayo nya mifumo, ganiolu avo kha va dzi bedzedzeyi umo nya politika. (Rom. 13:1-7) Avo va ngu dziti gu khavo mufumo wa Nungungulu khuwo basi wu na si kodzago gu lulamisa sigaradzo nya vathu. Mufumo wowu kha wu giri gipandre nya litigo leli. — Joh. 18:36, 37. w21.09 17-18 ¶13-14

A tshuka muthu nyo khaguri u mu golago a diga Jehovha, kha lisima gu simama na wu tiyide u bwe u tiyisa vandrangani gwago. Ganiolu, u nga si gira kharini isoso? Khu gu leri Bhibhiliya, u dundrugeya khesi u si lerigo u bwe u si hamugegi mitshanganoni yathu. Jehovha a na thumisa dzindziya dzedzi gasi gu gu ninga tshivba u yi vbwetago. Joanna oyu papayi waye ni ndriyaye nya nyamayi va digidego lisine, wari khuye: “Tepo nyi hevbulago matimo nya Bhibhiliya ma ganeyago khu Abhigayili, Esiteri, Joba, Josefa ni Jesu si ngu nyi rudzisa mapimo. Giyeyedzo gyawe gi ngu nyi tiyisa ni gu nyi phasa gu mba garadzega ngudzu. Tepo u vbeyago tshivba, u nga digi gu gombeya ga Jehovha. Lomba Nungungulu wathu nya lihaladzo gasi a gu phasa gu wona silo khedzi a si wonago khidzo uye. Mu lombe gu khuwe a gu ‘hevbudza ni gu gu yeyedza ndziya u na yi landrago.’ (Ndzi. 32:6-8) Lisine gu dzimbe dzitepo kha si na nga vbevbuga gu embeya Jehovha esi si gu vbisago ganiolu tiyisega gu khuwe Jehovha a ngu pwisisa esi u tshanganago naso. Uye a ngu gu kutsa gu mu tshuleya khana yago. — Ekiso. 34:6; Ndzi. 62:7. w21.09 28 ¶9-10

Hwane nya Phasika nya 32 matshigoni yathu (E.C.) mupostoli Pedro, Jakobe ni Johane va wonide giwoniso nyo hlamadzise. Gigomoni nya gulaphe, adzina ga gipandre nya gigomo gya Hermoni, Jesu vbindrugedzide mahoni gwawe. “Khovbe yaye yi di gu ngangameya nga lidambo nigu sombo saye si di gu ngangameya nga wenengedzo.” (Mat. 17:1-4) Vapostoli va dipwa lito la Nungungulu na li gu ganeya gu khilo: “Egi Gyanana gyangu nyi gi haladzago, gi nyi tsakisago ngudzu, gi engiseni.” Vapostoli vava va vararu va yeyedzide khu mavbanyelo yawe gu khavo va di gu engisa Jesu. Anethu ha gu vbweta gu pimedzeya giyeyedzo gyawe. Hi ngu bonga khu sileletelo nya lihaladzo esi Jehovha a hi ningago khu gu thumisa “hungo nya libandla” a gu Jesu Kristo! (Efes. 5:23) Ethu hi dzi emisede “gu engisa” lito la Kristo, gu fana ni mupostoli Pedro, Jakobe ni Johane. Ha gira isoso, hi mana makategwa nya mangi olu nigu hi na mana gutsaka nya mba vbeya mindru watshigu. w21.12 22 ¶1; 27 ¶19

Mukristo nyo khaguri Korinto a di gira wubhayi ni ngadza papayi waye. Mupostoli Pawulo a di leleteya gu khuye va mu dusa khu libandlani. Mavbanyelo nyo vivbe ya mwama wule ma di gu khuha vambe libandlani. Ganiolu, vambe va di gu pimisa gu khavo iso a nga ba a gira gu di siri gighoho nya gikhongolo. (1 Kor. 5:1, 2, 13) Khu hwane nya tepo, Pawulo dzitide gu khuye mwama wule a di dzilayide khu lisine! Ganiolu Pawulo a embede madhota khuye mu yede “gu mu tsetselelani ni gu mu thavelela.” Nigu Pawulo a va tshamusede gighelo nya gu va gira isoso. Uye a di khuye: “Gasi a si luzi khu mahungu nya gusaniseke ngudzu.” Pawulo a di pweya wusiwana mwama wule a nga ba a dzi layide. Uye kha nga ba a vbweta gu wona mwama wule na vbede tshivba khu kotani nya iso a giridego nyo kala a tsukula ni gu lomba divalelo ga Nungungulu. (2 Kor. 2:5-8, 11) Khu gu landra giyeyedzo gya Jehovha, madhota ma ngu gola ngudzu gu yeyedza wuhindzi. Ayo, sa gu lombega, ma na tsayisa gighohi khu tshivba, ganiolu tepo si kodzegago ayo ma na yeyedza wuhindzi. Madhota ma gu mba tsayisa gighohi, kha ma yeyedzi wuhindzi, wulangani nya isoso ayo ma gu pweya gisiro gighohi gile. w21.10 11 ¶13-15

Guvbisega monyo si nga fana ni gilondra. Simbe silondra sidugwana, ganiolu simbe sikhongolo. Khu giyeyedzo, ha gu ba hi hendreya tongwe, adzina hi nga phazama hi dzi piya nyala. Gilondra gegi gi nga vbisa, ganiolu hwane nya litshigu limwedo mwendro mavili, si nga gira ne hi si gu dundrugi gambe avba hi nga dzi piya. Khu ndziya nyo fane, simbe sihoso hi giredwago kha si hi kuhi ngudzu. Khu giyeyedzo, adzina ndriyathu a nga ganeya mwendro gu gira gilo gi nga mba hi tsakisa, ganiolu hi nga si kodza gu mu divaleya khu gu vbevbuga. Ganiolu, ha gu ba hiri ni gilondra nya gikhongolo, dhokodheya adzina si nga lomba gu a gi sona a bwe a gi bhandritsha. Ha gu khaleya gu gi pharedzeya gilondra gile, gi na hweya gu vbola nigu hi na engedzeya gu dzi bayisa. Egi gi si tsakisigo khu gu muthu a nga gira sasimweso tepo a khughuvanyiswago. Uye adzina a nga khaleya gu drundrugeya khu gihoso a giredwego ni edzi muthu nyo khaguri a mu vbisisidego khidzo monyo. Ganiolu, uye a vegago giviti a gu dzi bayisa abune. Khyadi ngudzu gu landrisa wusingalagadzi wu gomogo umo nya lowo wa muhuno. w21.12 12 ¶15

Nga dundrugeya lidhota nyo khaguri li garadzegago khu kotani nya ma ambalelo ya ndriyathu nyo khaguri. Lidhota li nga dzi wudzisa gu khilo: ‘Ina Milowo yi ngu nyi ninga gighelo nyo ganeye gilo nyo khaguri?’ Khu kotani nya olu lidhota li ngu mba vbweta gu ningeya mawonelo yalo, ilo adzina li nga wudzisa limbe lidhota mwendro ndriyathu a vidzidwego gasi a ninga mawonelo yaye khu silo sesi. Vatshavbo va nga wona gambe wusingalagadzi wa Pawulo maningano ni ma ambalelo. (1 Thim. 2:9, 10) Pawulo sasamedzide matshina nya milayo nyo khaguri ma yeyedzago gu khayo Mukristo a yede gu ambala sombo si yelago ni esi si yeyedzago githawo. Ganiolu, Pawulo kha vega milayo maningano ni sombo esi muthu a yedego gu ambala ni esi a gu mba yela gu ambala. Uye a di gu dziti gu khuye vandriyathu va nga ambala ni gevbini gya gu mba dwanisana ni esi Bhibhiliya yi si ganeyago. Khu kharato, madhota ma yede gu wona gu khayo ina sombo sa muthu yoyo a hathago gu ambala si ngu yeyedza githawo gani. Si na ni lisima gu dundruga gu khethu vandriyathu vavili va nga hatha silo nya gu hambane, ganiolu isoso kha si thuli gu khiso esi mumbe a hathidego khyadi nigu sa mumbe khandri sadi. Ethu kha hi yeli gu gurumedza vandriyathu gu khethu va gira esi hi dundrugeyago gu khethu khyadi. w22.02 16 ¶9-10

Hi na ni sighelo nya sadi nya gu hi yeyedza lihaladzo nyo tumbege ga vambe. Khu sevbini sighelo sakona? Wona edzi mavingu nyo khaguri nya Bhibhiliya ma hi phasago khidzo gu hlamula giwudziso gegi. “Wuhindzi ni gutumbega u nga hambani naso! . . . Khu guralo, u na mana gukatega ni mapimo nya yadi mbeli ga Nungungulu ni ga vathu.” “Muthu nya wadi a gu nengedzisa hefemulo waye.” “Uye a landrisago ndzila nya gululame ni wuhindzi, a na mana guvbanya.” (Mav. 3:3, 4; 11:17;21:21) Mavingu yaya ma gu hi ninga sighelo nya sadi nya gu hi yeyedza lihaladzo nyo tumbege. Gupheya, tepo hi yeyedzago lihaladzo nyo tumbege ha gu khala vathu nya lisima ga Nungungulu. Nya wuvili, tepo hi yeyedzago lihaladzo nyo tumbege ha gu hakha silo nya sadi olu. Khu giyeyedzo, ha gu gira wupari nya mba vbeya ni vambe. Nya wuraru, ha gu yeyedza lihaladzo nyo tumbege hi na hakha silo nya sadi mindru wa tshigu gu pata ni womi nya mba vbeya. Khu lisine, hi na ni sighelo nyo pwale nya gu engise gileletelo gya Jehovha gi gu khigyo: “Nonedzani wuwadi ni wuhindzi, moyo ni moyo a na pwele wuhindzi ndriyaye.” — Zak. 7:9. w21.11 8 ¶1-2

Abari gu silingo u tshanganidego naso gale mwendro olu si yeyedzide gu khiso u mwalo gukhodwa nyo tiye, u nga vbeyi tshivba. Wona isoso kha nga lithomo nya gu tiyise gukhodwa gwago. Gombeya ga Jehovha khu monyo wago watshavbo, ngundzungudzu wa gu ba u tshangana ni gigaradzo nya gikhongolo. Dziti gu khuwe Jehovha adzina a na gu phasa khu gu thumisa vandrangani gwago mwendro dzipari dzago. Wa gu diga Jehovha a gu phasa gu timiseya sigaradzo sago olu, u na tiyisega gu khuwe Jehovha a na gu phasa gu timiseya silingo adzina u na tshanganago naso mindru wa tshigu. Jesu phaside vapizane vaye gu wona avbo va yedego gu engedzeya gukhodwa gwawe, ganiolu uye gima kha kanakana gu khuye khu gu phaswa khu Jehovha avo va di hadzi gu si kodza gu timiseya silingo mindru wa tshigu. (Joh. 14:1; 16:33) Uye a di gu tiyisega gu khuye gukhodwa gu di hadzi gu phasa gitshungu nya gikhongolo gu vbuluga avbo nya tshanisa nya yikhongolo. (Gutu. 7:9, 14) Uwe u na ba u romo avba nya gitshungu nya gikhongolo wa gu gira satshavbo u si kodzago olu gasi gu tiyisa gukhodwa gwago! — Hebh. 10:39. w21.11 25 ¶18-19

Ethu muhuno kha hi vireyi gu vbulugiswa khu ndziya nyo samadzise, ganiolu hi ngu dziti gu khethu ni wevbini a tumbago Nungungulu a na mana womi nya pindrugedwa ambari ha gufa olu. Nugunugu gutumba gwathu nya gu khethu Jehovha a na hi vhikeya, gu na lingwa. Tepo Goge wa Magoge, a gu hengeledzano nya mayigo, a na wugeyago vathu va Nungungulu, womi wathu wu na gira khatshi womo mhangoni. Si na lomba gu hi tiyisega gu khethu Jehovha a na hi vbulugisa. Ga mayigo, hi na fana ni dzinvuta dzi gumwalo muhavisi nigu khatshi mwalo muthu nya gu hi vhikeye. (Ezek. 38:10-12) Ethu hi na ba hi ri mwalo matshari nigu kha hi na nga trenari gasi gu dwana nyimbi. Mayigo ma na hi wona nga vathu nya mba vhikelega. Mayigo ma na pimisa gu khayo si na vbevbuga gu hi pala. Avo kha va dziti gu khavo dzingilozi dza Jehovha dzi dzi emisede gu hi vhikeya, ganiolu ethu hi ngu siti isoso kholu hi na ni gukhodwa. Khu lisine, mayigo kha ma siti isoso kholu ayo kha ma khodwi ga Nungungulu. Avo va na hlamaleya ngudzu tepo va na wonago libuthu na li guta khu ndzadzini gasi gu ta hi dwaneya. — Gutu. 19:11, 14, 15. w22.01 6 ¶12-13

Vandriyathu vatshavbo va na ni lisima ga Jehovha, khu kharato anethu gu vbwetega hi va ninga lisima. Gu vbwetega hi gira satshavbo hi si kodzago gasi gu va vhikeya ni gu va khathaleya. Ha gu gorosa mwendro gu gandra ginyalana muthu nyo khaguri, kha hi yeli gu gira nga khatshi kha ga girega gilo, hi pimisa gu khethu muthu yoyo a na hi divaleye a bwe a si diga si vbindra. Ginani gi girago vambe va goroga? Khu kotani nya edzi va dandrisidwego khidzo, vambe vandriyathu va gu dzi wona na vari va vbavbatshi nigu isoso khiso si girago gu gidugwana basi va vbiredza gu goroga. Vambe va ngari vaphya lisineni nigu kha va dziti gu khavo ginani va yedego gu gira gasi va emisana ni gumba vbeleya ga vambe. Gani ginani gi gorosago vandriyathu, hi yede gu gira ni gevbini hi gi kodzago gasi gu gira gurula ni vandriyathu. Ganiolu, anuye ndriyathu wule a vbiredzago gu goroga gu vbwetega a vbindrugedza makhalelo yoyo a bwe a manega ni wupari nya wadi ni vandriyathu. w21.06 21 ¶7

Jesu a ngu pwisisa edzi u dzipwago khidzo. Ha gu ba hi garadzega hi ngu tsaka ngudzu khu gu manega ni pari yi pwisisago edzi hi dzipwago khidzo, ngudzungudzu abari gu aniyo yi tshanganide ni sigaradzo nyo fane ni esi sathu. Jesu khuye pari yoyo. Uye a ngu dziti gu khuye so thula ginani gu vbeya tshivba ni gu vbweta giphaso. Uye a ngu pwisisa tepo hi vbeyago tshivba nigu a na gira satshavbo gasi gu hi phasa “gikhati gyatshavbo.” (Hebh. 4:15, 16) Gufana ni Jesu a dzumedego giphaso gya ngilozi thembweni ga Getsemani, anethu hi yede gu dzumeya giphaso hi ningwago khu Jehovha. Gani ha gu gi mana umo nya mabhuku, dzividhiyu, ganelo, lidhota, mwendro mumbe ndriyathu a vidzidwego. (Luka 22:39-44) Jehovha a na gu ninga ‘gurula ga Nungungulu’ a bwe a gu tiyisa. Tepo hi gombeyago, hi na ningwa ‘gurula ga Nungungulu’ gu dzi kodzago gu vboha ni omu hi si gu alakanyigo.” — Filp. 4:6, 7. w22.01 18-19 ¶18-19

Jehovha tepo yatshavbo a ngu gira silo nya gu lulame. Ambari ulolo, si nga hi garadzeya gu tumba ava va emisidwego gasi gu hi thangeya. Adzina hi nga dzi wudzisa gu khethu, ina ava va emisidwego gasi gu thangeya hengeledzanoni ya Jehovha va gu landreya sileletelo sa Jehovha mwendro va gu gira sa mapimoni gwawe. Jehovha a ngu tumba vama ava hathidego gasi gu thangeya hengeledzano ni Libandla. Khu kharato, ha gu mba tumba vama vava si na yeyedza gu khiso kha hi tumbe Jehovha. Muhuno Jehovha a gu gimbidzisa hengeledzano yaye mafuni khu gu thumisa “githumi nya gutumbege ni nya gugengeye.” (Mat. 24:45) Gufana ni Huwo nya guthangeyi ya Lizana myaga nyo pheye, githumi gegi gya gu woneleya vathu va Nungungulu mafuni gwatshavbo gi bwe gi ninga sileletelo madhota libandlani. Khavbovbo, madhota ma gu dzi garadzeya gu thumisa sileletelo soso libandlani. Ethu hi ngu yeyedza gu khethu hi ngu tumba edzi Jehovha a girago khidzo silo khu gu landra sileletelo hi ningwago khu hengeledzano yaye ni madhota. w22.02 4 ¶7-8

Hi ngu tsaka gundzu ni gu lithomo gwathu gu khala Dzifakazi dza Jehovha!  Hi ngu tsaka ngudzu tepo hi si kodzago gu phasa muthu a dzi emisedego “gu hakha guvbanya nya gupindruge” gu khala mukhozeyi wa Nungungulu. (Mith. 13:48) Ethu ha gu dzipwa nga edzi Jesu a dzipwedego khidzo. Uye a di tala khu “litsako” tepo vapizane vaye va nga mu bhuleya khu matshango nya yadi va nga ma mana thumoni nyo tshumayele. (Luka 10:1, 17, 21) Mupostoli Pawulo gengedzide Thimoti khuye: “Dzi wonele uwe wurumba wago, ni esi u hevbudzago.” A di bwe a engedzeya gambe khuye: “Khu kharato, u na mana guvbanyiswa uwe ni vale va gu yingisago.” (1 Thim. 4:16) Khu kharato, thumo nyo tshumayele wu ngu vbulugisa womi nya vathu nya vangi. Kha nga olu hi vbwetago gu fumedwa khu Mufumo wa Nungungulu, ethu tepo yatshavbo ha gu dzi woneya avba nya esi hi girago. Ha gu gira isoso khu gu tepo yatshavbo hi gira esi si zundzago Jehovha si bwe si pwana ni mahungu nya yadi hi hevbudzago. (Filp. 1:27) Ha gu yeyedza gu khethu hi gu vega gupima avbo nya ‘esi hi hevbudzago’ khu gu dzi dongiseya gwadi na hi si gu hongoli thumoni nyo tshumayele hi bwe hi lomba gu khethu Jehovha a hi kategisa na hi si pheyi gu tshumayela vambe. w21.10 24 ¶1-2

Tepo muthu a ambalago “muthu muphya” a gu pimedzeya Jehovha. Muthu a gu ambala muthu muphya, a nga yeyedza mihandro nya liphuvbo la Nungungulu, a dzumeleya liphuvbo nya guage li kutsedzeya edzi a pimisago khidzo, edzi a dzipwago khidzo ni mithumo yaye. Khu giyeyedzo, uye a gu haladza Jehovha ni vathu vaye. (Mat. 22:36-39) Uye a ngu simama na tsakide ambari a gu tshangana ni sigaradzo. (Jak. 1:2-4) Uye a ngu vbwetedzeya gurula. (Mat. 5:9) Uye a ngu laphisa monyo, nigu a ngu yeyedza wuwadi ga vambe vathu. (Kol. 3:13) Uye a ngu gola wuwadi ni gu gira silo nya sadi. (Luka 6:35) Uye a ngu yeyedza khu mithumo gu khuye a na ni gukhodwa nya gu tiye khu Papayi waye wa ndzadzini. (Jak. 2:18) Tepo vambe va vbwetago gu mu dwanisa mwendro gu mu gorosa, uye a ngu dzi phara. (1 Kor. 9:25, 27; Tit. 3:2) Gasi hi ambala muthu muphya, hi yede gu haguleya makhalelo ma khumbugwago umo ga Vagalatiya 5:22, 23 ni omu nya simbe sipandre nya Bhibhiliya. w22.03 8-9 ¶3-4

Madhota ma nga pimedzeya mupostoli Pawulo khu gu ma si tshumayeli basi khu ndranga ni ndranga, ganiolu khu gu ma dzi emiseya gu tshumayela ma gu mana ni levbini lithomo nya gu gire isoso. (Efes. 6:14, 15) Gu fana ni Pawulo, madhota ma nga thumisa tepo ma gomogo thumoni nyo tshumayele gasi gu trenari vambe gupata ni vaphasedzeyi nya libandla. (1 Ped. 5:1, 2) Ganiolu, madhota kha ma yeli gu pharega ngudzu nyo bwe ma si mani tepo nyo duge thumo nyo tshumayele. (Mat. 28:19, 20) Gasi ma si kodza gu mana tepo nyo gire satshavbo si vbwetegago, ayo dzimbe dzitepo ma yede gu bomba ma gu lombwa gu engedzedwa yimbe mithumo. Hwane nya gu pimise ni gu gombeya maningano ni isoso, ayo ma nga tugula gu khayo ma nga dzumeya gu gira thumo nyo khaguri nya mba vega khu phuvbo silo nya lisima ngudzu, nya nga gu gira wukhozeyi nya ndranga, gu patega thumoni nyo tshumayele mwendro gu trenari sanana sawe gasi gu gira thumo wowu. Avo va nga tiyisega gu khavo Jehovha a ngu pwisisa gudogoreya gwawe nya gu ninganiseye silo satshavbo. w22.03 27 ¶7; 28 ¶8

Ina u pwide hwanga tepo u nga vbweta gu khala Fakazi ya Jehovha? Adzina u pimiside gu khuwe kha wu na nga si kodza gu tshumayela khu ndranga ni ndranga. Mwendro saye u thavide gu khuwe dzipari dzago ni valongo va na gu wugeya. Abari kharato, u ngu pwisisa edzi gihevbulo gyago gi dzipwago khidzo. Jesu ganede gu khuye vathu nyo khaguri va di hadzi gupwa hwanga. Ganiolu, uye kutside valandreyi vaye gu khuye kha va yeli gu dzumeleya hwanga wu va digisa gu thumeya Jehovha. (Mat. 10:16, 17, 27) Phasa gihevbuli gyago nya Bhibhiliya gu tshumayela. Tepo Jesu a nga rumeya vapizane vaye gasi guya tshumayela avo va thavide. Ganiolu, Jesu a va phaside kharini? Jesu a embede vapizane vaye umo va nga ba va yede gu tshumayela ni esi va nga ba va yede gu ganeya. (Mat. 10:5-7) U nga mu pimedzeya kharini Jesu? Phasa gihevbuli gyago guti omu gi nga tshumayelago. Khu giyeyedzo, gi wudzise khuwe: “U nguti muthu nyo khaguri a nga tsakago khu gu hevbula lisine nya Bhibhiliya?” Khu kharato, phasa gihevbuli gyago gu mana ndziya nyo vbevbuge nyo tshumayele khiyo muthu yoyo. w21.06 5-7 ¶15-16

“Khu dzimeneti nya dzi dugwana basi dziloja ni dziprediyu dza gale dzi di pheya gu khungumuga nga nyumba nyo girwe khu mafu. Vathu vatshavbo va di thava ngudzu, vathu nya vangi vari khavo gi giro gile gi di dzega dzimineti dzimbili basi, ganiolu gwangu si di gira nga khatshi si dzi dzega tepo nyo laphe.” Aya malito ma ganedwego khu vathu nyo khaguri va nga vbuluga avba nya girevareva gi giregidego Nepal khu 2015. Matshigoni yathu ha gu emisana ni gu tsekatseka nyo hambane, gu giregago mayigoni gwatshavbo nigu gu na ni myaga nya yingi na gu girega. Muprofeti Agewu ganede gu khuye gu tsekatseka gogu gu di hadzi girega matshigoni yathu. Lovide khuye: “Pfhumu Nungungulu nya Tshivba Yatshavbo a ngu ganela kharati, khuye: Khu gikhati gidugwana, Eni nyi na tsekatsekisa ndzadzini, litigo.” (Agewu 2:6) Gutsekatseka gu thudwego khu muprofeti Agewu kha gu fani ni girevareva gi khungumuleyagu silo basi, wulangani nya isoso gu tsekatseka gogo gu ngu resa silo nya sadi. Jehovha a ngu hi embeya khuye: “Nyi na tsekatsekisa mayigo yatshavbo, gasi ma rese eno dzithomba dzawe dzatshavbo; nyi na tadza nyumba yeyi khu wudhumo.” w21.09 14 ¶1-3

Ha gu vbweta gu manega ni wupari nyo tiye ni muthu nyo khaguri gu vbwetega hi bhula naye tepo yatshavbo hi mu embeya edzi hi dzipwago khidzo. Khiso sa simweso si giregago ni wupari wathu ni Jehovha. Tepo hi gombeyago ga Jehovha hi mu embeya esi hi si pimisago, edzi hi dzipwago khidzo ni sigaradzo sathu ha gu yeyedza gu khethu hi ngu mu tumba nigu hi ngu dziti gu khethu a ngu hi haladza. (Ndzi. 94:17-19; 1 Joh. 5:14, 15) Dzitshanganise ni vandriyathu; avo giningwa gi tago khiyo ga Jehovha. (Jak. 1:17) Papayi wathu wa ndzadzini a ngu yeyedza gu khuye a ngu khatala khu moyo ni moyo wathu khu gu hi ninga vandriyathu libandlani ava va yeyedzago lihaladzo “gikhati gyatshavbo.” (Mav. 17:17) Omu nya lidangaliya a lovedego Vakolosi, mupostoli Pawulo ganede khu Makristo nyo khaguri ma nga mu phasa. Uye ganede gu khuye avo vadi nyi “phasedzela ngudzu.” (Kol. 4:10, 11) Ambari Jesu vbwetide giphaso gya dzipari dzaye nya nga dzingilozi ni vathu nigu uye tsakide khu giphaso gyawe. (Luka 22:43) Gu bhuleya ndriyathu a vidzidwego khu liphuvboni sigaradzo sathu kha si thuli gu khiso gu khodwa gwathu kha ga tiya.  Wulangani nya isoso, iso si na hi vhikeya. w21.04 24-25 ¶14-16

Ginani u yedego gu gira a gu tshuka ndriyathu libandlani a gu gorosa? Gira satshavbo u si kodzago gasi gu wuyiseya gurula. Bhuleya Jehovha edzi u dzipwago khidzo. Mu lombe gu khuwe a kategisa oyu a gu gorosidego ni gu bwe a gu phasa gu wona makhalelo nya yadi ya muthu yoyo — makhalelo aya Jehovha a ma golago gwaye. (Luka 6:28) Wa gu mba si kodza gu si diga si vbindra, vbwetedzeya ndziya nya yadi nyo bhule naye. Gwadi gu u dundruga tepo yatshavbo gu khuwe khandri gu di dzina gugya ndriyathu yoyo a ta gu gandra ginyalana. (Mat. 5:23, 24) Tepo u hongolago u ya bhula naye, dundruga isoso. Ahati a gu bomba gu bhula nago ke, ginani u na girago? Simama gu timiseya, mu laphiseya monyo. (Kol. 3:13) Nya lisima ga satshavbo, u nga mu vegeyi giviti ndriyago, kholu isoso si nga ghoha wupari wago ni Jehovha. U nga digi gilo gi gu tshunganisa. Wo gira isoso, u na yeyedza gu khuwe u ngu mu haladza ngudzu Jehovha guvbindra satshavbo. — Ndzi. 119:165. w21.06 24 ¶15