Se Mme N̄ke 17:17 Ọwọrọde

 Ata ufan esimama ufan esie kpukpru ini onyụn̄ edi se ẹberide edem. Mmọ ẹsitie nte ata nditọeka. Mmọ ẹsikere ẹban̄a ẹnyụn̄ ẹma kiet eken. Mmọ isikpọn̄ke kiet eken, akpan akpan ke ini nnanenyịn.

 “Ata ufan amama ufan kpukpru ini.” Ikọ emi ekeme ndiwọrọ n̄ko, “mme ufan ẹsiwowụt ke mmimọ imama kiet eken kpukpru ini.” Ikọ Hebrew oro ẹkebarede “ima” ke itie emi esịne n̄kpọ akan owo ndinyụn̄ n̄kekere m̀mê nditetịn̄ ke imama owo. Enye edi ndima owo ata ima nnyụn̄ nnanam n̄wụt ke imama owo oro. (1 Corinth 13:4-7) Mme ufan emi ẹmade idemmọ utọ ima oro isikpọn̄ke kiet eken, idem ke ini mmọ ẹtọhọde m̀mê ke ini afanikọn̄. Mmọ ẹsinyụn̄ ẹma ndifen nnọ kiet eken. (Mme N̄ke 10:12) Eti ufan isifụbeke ufan esie ke ini n̄kpọ ọfọnde enye. Utu ke oro, enye esikam adadara ye ufan esie.​—Rome 12:15.

 “Ata ufan . . . edi eyeneka emi amanade ọnọ ini nnanenyịn.” N̄ke emi owụt ke nditọeka ẹsinen̄ede ẹkpere. Ntre, edieke inamde ofụri se ikekeme inọ ufan nnyịn ke ini nnanenyịn, ọwọrọ inam nte ata eyeneka akpanamde ọnọ eyeneka esie. N̄kpọ en̄wen edi ke idụhe n̄kpọ ndomokiet emi ekemede ndinam utọ ufan oro ẹdian̄ade. Utu ke oro, mmọ ẹdikam idọdiọn̄ ima inyụn̄ ikpono kiet eken.

Se Iban̄ade Mme N̄ke 17:17

 N̄wed Mme N̄ke ọdọn̄ọ mbio mbio n̄ke ye ikọ ọniọn̄ emi edide owo ama okot enye ekere n̄kpọ. Edidem Solomon ekewet n̄wakn̄kan ibuot ke n̄wed Mme N̄ke. Enye ewet n̄wed esie nte ẹkesiwetde uto ke usem Hebrew. Utu ke ndida mme ikọ emi utịt ikọ kiet kiet akade ndibiet enye eken n̄wet uto esie, enye ekewet ke usụn̄ edide se enye ewetde ke ọyọhọ udịm iba aka ndibiet se enye ewetde ke akpa udịm, mîdịghe enye etịn̄ se owo ekemede ndinam onyụn̄ etịn̄ se ikemede nditịbe edieke owo mînamke n̄kpọ oro. Mme N̄ke 17:17 edi uwụtn̄kpọ uto emi se ẹwetde ke ọyọhọ udịm iba akade ndibiet se ẹwetde ke akpa udịm. Mme N̄ke18:24 edi uwụtn̄kpọ uto emi etịn̄de se owo ekemede ndinam onyụn̄ etịn̄ se ikemede nditịbe edieke owo mînamke n̄kpọ oro. Itie oro ọdọhọ ete: “Odu mme nsan̄a emi ẹbiatde kiet eken, edi odu ufan emi adianade owo akan eyeneka.”

 Ini Solomon ekewetde Mme N̄ke 17:17, etie nte se ikesịnede enye ke ibuot edi utọ ufan emi ete esie David ekedide ye Jonathan eyen Edidem Saul. Mmọ ẹkedi itai ye aban̄. (1 Samuel 13:16; 18:1; 19:1-3; 20:30-34, 41, 42; 23:16-18) Kpa ye oro David ye Jonathan mîkabuanake n̄kpọ, mmọ ẹma ẹkpere idemmọ ẹkan nditọeka. Jonathan ama akam enyịme ndinam n̄kpọ emi akpakadade enye ibuot ke ntak David emi ekedide ekpri ufan esie. a

Nte Ẹsịnde Mme N̄ke17:17 ke Mme Bible En̄wen

 “Ufan esima ufan esie kpukpru ini, esinyun̄ akabade edi eyeneka ke ini afanikọn̄.”​—The Bible in Basic English.

 “Ufan esidedi ufan kpukpru ini, enye edi eyeneka emi amanade ọnọ ini nnanenyịn.”​—The Moffatt Translation of the Bible.

 “Ufan esinanam owụt ke imọ idi ufan kpukpru ini​—ini nnanenyịn ke [utọ] eyeneka oro esimana.”​—The Complete Jewish Study Bible.

 Se ekpri vidio emi man okụt se idude ke n̄wed Mme N̄ke.