Si gu ku mbatayo

Si gu kuti ue abanguaha

Mo gu kuti tangaratangara ariihe

ADezire Yekova

Zande

Ngbaõbambu Sinziri (Gu du Tipa Dungurati)  |  Banduru 2017

Avunguagude​—Oni Undo Awironi I du na “Tatamana . . . sa Bata”

Avunguagude​—Oni Undo Awironi I du na “Tatamana . . . sa Bata”

“Ho mo adu ni ni gude, mo atona ina gu Ziazia Kekeapai rengbe na fu tatamana foro sa bata.”​—2 TIM. 3:15.

ABIA: 1, 41

1, 2. Tipagine kura avunguagude narengbe kaa bakabangiriyo ti ni ho awiriyo aida ka manga gu diandue ni nga ga kparatise gbiati bapatiza?

ROGO agarã dunduko, akutu agu aboro nawirika Ziazia Kekeapai nakparatiyo fu Yekova na kini zi bapatiza. Badungu agu aboro re nga gu paranga aboro i nasonosi yo kina ku rogo rengo yo na nga aguyo sia gu gene raka nga gu ngba kisusi. (Tam. 1:1-3) Kangia mo nga gu vungugude nga Kristano, zanga kapa, mo nangera angera kumbatayo tipa gu uru wiro nga kumbagude watadu degude nika zio bapatiza.​—Oni ringbisihe na 3 Yoane 4.

2 Ono wa vura duhe wo, mo ima rengba kaa bakabangiro. Isoke mo aima bi kura paranga aboro i nizi bapatiza ono kusa i ki tona ka kapa kuti gu tatamana du ti raka ringbisihe kuti ga Mbori arugute. Zavura badungu aguyo aima mbu gu gene nga ga rengo. Sidu, mo ima rengbe kaa bakabangiro nga wiro nika tona gu gene raka atona wenengai nga ga aKristano ono tie ni ki aria tiní ki mbu gani bambata nyemu rengo. Ni ima rengba kada wakina agu aboro naadu rogo gu dungurati naadu Efesa yo rogo bambata sa kama  agarã, nga aguyo Yesu aya tipa yo wẽ: “Mo mbu ga bambata nyemuse.” (Yugo. 2:4) Wai du rengbe mo ka ne gu ngbatungapai re na ki undo wiro u ‘sono dati bata’? (1 Pet. 2:2) Tipa ka gbia karagapai kuti gu sanahe re, ani bingo gu kpiapai nga ga Timoteo.

“MO ATONA INA GU ZIAZIA KEKEAPAI”

3. (a) Wai du Timoteo ada ni Kristano, na wai du ko aamangapai kuti agu ayugopai nga ga aKristano? (b) Gini apapara wirikapai biata Pauro apepaha fu Timoteo?

3 Si nawira gupai nga Timoteo arimi gu pambori nga ga aKristano rogo gu garã nangia 47 Fuo Batikayo Kristo, ti gu regbo gu mokedi nangia Pauro andu gako bambata nunguro ku Rusetura yo. Wa vura duhe nga si nawira gupai nga Timoteo angia sosono gude, zanga kapa, gako mangaapai aduadu ni wenehe. Tingbafuo agarã ue kusa, ko ada ni ga Pauro badia nunguro. Agarã 16 kusa, Pauro ake gupai fu Timoteo nga: “Mo nyé rogo agu apai mo awiriki ki ini he ni rengo, niini agu aboro mo awiriki he be yo; ho mo adu ni ni gude, mo atona ina gu Ziazia Kekeapai [Kuru Ndika] rengbe na fu tatamana foro sa bata, mbiko gu idapase du rogo Kristo Yesu yo.” (2 Tim. 3:14, 15) Oni tingidi gupai nga Pauro afura tipa (1) ino ziazia kekeapai, (2) ino agu apai ni rengo ko awirikihe, na (3) du na tatamana sa bata vurube idapase rogo Kristo Yesu yo.

4. Gini aũsunge oni nabihe ni wenehe ho oni ayugopai ni fu rukutu awironi?

4 Wangia mo gu vungugude nga Kristano, mo na nyemu gupai nga wiro ini ziazia kekeapai, nga gu areme nakoda Kuru Ndika gbiati Vovo Ndika. Zavura rukutu agude ima rengba ka gbia ngbarangbara inohe tipa agu aboro gbiati agu apai namangi du paha rogo Ziazia Kekeapai yo. Ga Yekova riigbu ima kusa badungu aũsunge nga gu rengbe avunguagude ka mangasunge na ni ka undo awiriyo. Ya mo mo rengbe ka berãpa agu du rogo paro yo? Oni tingidi gupai nga, tipa kadu na nyanyaki pagume na Yekova, mburuhe naru rii ino agu apai du rogo Ziazia Kekeapai yo.

“KI INI HE NI RENGO”

5. (a) Rogo gupai yo nga ka ‘inoho ni rengo’ nga gine? (b) Wai du ani ainoho nga Timoteo aima ino gu wene pangbanga du tipa Yesu nga rengo nga ni?

5 Si ni nyanyakipa pai kadu na inohe nga ga ziazia kekeapai. Ono tie, tipa ka yugo agu apai nga ga toro fu agude, si nakoda badungu apai kisusi gupai gbua nga ka yugopai fuyo tipa agu aboro gbiati agu apai namangi du paha rogo Ziazia Kekeapai yo. Timoteo ‘aini he a ni rengo.’ Rogo pa-Giriki, rogo gu kekeapai re yo nga “ka sa pai nirengo” watadu “ka ida kutipai zanga kapa na ka ino rengopai.” Timoteo aima ino Kuru Ndika mbuko kindi ni wiri tooni gude. Fuo regbo kusa, agopai asako ko idi kuti gupai nga Yesu nga Masiya. Nirengo, ga Timoteo ida kuti wene pangbanga adu ni nyanyakihe kisusi si ki sa gupai nga ko da ni gu bawiriki naima zio bapatiza na ko ki kodi tiko na Pauro tingba sunge amokedi.

6. Wai du rengbe mo ka undo awiro i idi kuti gupai i awirikaha rogo Fugo Mbori yo?

6 Wai du rengbe mo ka undo ka sonosa gu ida nga ga awiro tipa gupai nga i idipai ni rengo kina wai Timoteo aidihe? Bambatapai nga, mo du na zerangbaduse. Ida kutipai ayengo wa ikpirogumba te; anga wa duhe nga mo idi kutipai gure nga awiro nika ida kutini a nibasa te. Agude ni basasa dunduko si aida ami mangisunge na gami tandu berã ka “wisiga pa wenepai na gbegberẽpai” tipa gupai nga ka sonosa ida kuti gu rengo nga ga Ziazia Kekeapai. (Oni gedi AEbere 5:14.) Wangia mo vunguagude, mo ima rengba ka undo awiro bakere gbe tipa i nyakasi gayo idapase, gbe ho du yo ni na badungu asasanahe ngbayo. Ani bingo kpiapai.

7, 8. (a) Wai du du kura Kristano sa na zerangbaduse wa ko ayugopai fu wiriko? (b) Gini kura aregbo mo abihe nga si naida mo du na zerangbaduse wa gure?

 7 Thomas nga guko du na tooni wiriko du garãri nga 11, aya: “Wire naasanahe ti gu kura regbo nga, ‘Ya mo si rengbe kadu nga Yekova amangisunge na pa kuraahe nisaha tipa ka kusa rakirakiahe ku auru kpotosende?’ watadu, ‘Tipagine ani akodanga tirani ti ni na agu aboro du rogo gaani dagbarago ka bawaraga tipa ka asada ka mbakada apai ya?’ Kura aregbo, mi nabanda kina ngbare tipa ka zanga pe gupai furi gbua si aida ri idi kutini. Nirengo, ida ayengo mbiko gupai nga i wirigi rengo awirigo ki merehe ti boro te. Si naye mbiko badungu rukutu agopai.”

8 A wa Thomas nainihe, yugopai naida na zerangbaduse. Nirengo, zerangbaduse na nyanyakipaha fu aKristano dunduko. (Koro. 3:12) Thomas bi gupai nga si naida ko di regbo adia bara dunguhe tipa ka sakaapai na wiriko. Si naida ko sakipai na ri rogo Ziazia Kekeapai yo tipa gupai nga ri sonosi ida kuti agu apai ri awirikaha. Thomas ape kurapai nga: “Gbe ho ani asaka nyanyakipa apai ni, mi na diare naida ka ino singia wirani idi kuti gupai nzunzu ri awirikaha na singia si daada bangiiri. Si agberẽnga te ka si du nga asanahe ngbari. Ka pe guhe nga rengo, mi rengbe kadu na bakere bakabangirise ka si du nga ri naida pai gbua zanga sanahe.”

9. Wai du rengbe oni ka rimiso Fugo Mbori ku kpoto awironi yo?

9 Ho avunguagude ayugopai ni na zerangbaduse fu awiriyo, awiriyo natona ka rugatiyo yeeye na “pati [idapase] . . . na bagizaha, na basonaha na badunguraha.” (Ef. 3:18) Ani rengbe ka yugo agu apai fuyo daada na garãyo gbiati gayo tandu giarogopaiyo. Wa i nika du na ida kuti gupai i awirikaha, si nika du taata fuyo i songodipai kubara gayo ida yo ku bangiri aboro, kodihe na agu akurayo du yo na yo sukuru yo. (1 Pet. 3:15) Ni kpiapai, ya mo awironi rengbe ka mangasunge na Ziazia Kekeapai ka sakapai tipa gupai namanga ho boro akpi ni? Ya mo gu sakarogoapai yo nga ga Ziazia Kekeapai daada bangiriyo? * Nirengo, si naida zerangbaduse tipa ka rimiso Fugo Mbori ku kpoto wironi yo, ono si rẽarẽ tipa oni mangi gu ome re.​—Pa Rug. 6:6, 7.

10. Gine si aida si du ni nyanyakipa papara gamo yugopai?

10 Nirengo, gamo kpiapai na nyanyakipaha tipa ka undo awiro i sonosi idapase. Stephanie nga guri du na awiiri biata nga adegude aya: “Naatona ti gu regbo awire adu kindi rukutu, mi aima digo nisana tire nga, ‘Ya mo mi nafura fu awire tipa gu ndupai mi naidi ti ni kuti gupai nga Yekova kina ti ni, ko na nyemuse tiko, na gako gene mangaapai ni ruruhe? Ya mo awire rengbe ka bi gupai ziazia nga mi ima kpinyemu Yekova nzunzu?’ Mi arengbanga ka berã gupai nga awire du na ida te, kinagu ka mi du na ni.”

“TATAMANA . . . SA BATA”

11, 12. Gine nga tatamana, na tipagine rengbe ani ti ni ka da ti gu digisopai nga si arunga dũ kina kuriipa garã boro te?

11 A wa ani nabihe, Timoteo aima du na (1) inohe nga ga Ziazia Kekeapai na (2) ko aima ida kuti gupai nga gako ida angia rengo. Ono ginipai du Pauro aaida ka gumbaha ho ko aya ni wẽ ziazia kekeapai arengbe ka fu “tatamana . . . sa bata” fu Timoteo?

12 Insight on the Scriptures, Volume 2 (Étude perspicace des Écritures Volume 2) nape gupai nga, rogo Ziazia Kekeapai yo, tatamana nakoda “gu tandu du boro na ni ka mangasunge wenengai na inohe gbiati rugatinapai ka nyasariipa kpakaraapai, ka ne kerepai, kada ti kura asasa, watadu ka fu rugute fu  kura aboro i mangihe wo. Tatamana kia ti mungo.” Ziazia Kekeapai nape gupai nga “mungo du ni vovo ho ku kpoto gude yo.” (Snz. 22:15) Kuti ndikidi berã tie, padu gude na tatamana nga gu du kia ti mungo, nayugo gupai nga u nanyaka. Pa nyaka boro rogo toro yo arunga gbe kina kuriipa garãni te, ono si narukuriipa gunde ni ti Yekova na padu ni regerege ka irisa gako azinahe.​—Oni gedi Atambuahe 111:10.

13. Wai du rengbe paranga boro ka yugo gupai nga ni na tatamana sa bata?

13 Gu paranga aboro nyaki anyaka rogo toro yo, i ‘awonga ku bani na kubani niya aya’ be gayo nyemuapai watadu be gu sosodahe nga ga akurayo te. (Ef. 4:14) Kuba gure, i namanga sonakumbatayo niraba yo “gayo berã na wisiga pa wenepai na gbegberẽpai.” (Eb. 5:14) I nayugo gupai nga i nanyaka rogo toro yo ni manga yo wene adiaberã, zavura ho adunga avunguyo ni watadu gu kura sosono aboro ya. (Frp. 2:12) Gu ngbatunga tatamana re na nyanyakipaha tipa ka gbia bata. (Oni gedi Asanza 24:14.) Wai du rengbe mo ka undo awiro i gbiaha? Bambatapai nga, mo yugu gupai ziazia fu awiro nga ga Ziazia Kekeapai nga gu mo naidi kutini. Si naida i ini gupai ti gamo afugo na gamo kpiapai nga, mo namangapai kuti agu arugute du rogo Fugo Mbori yo.​—Rom. 2:21-23.

Tipagine du gu kakaka nyanyaki asadatise ti ni nga ga avunguagude na nyanyakipaha? (Oni bi genewaraga 14-18)

14, 15. (a) Gini nyanyakipai si aida gu paranga boro naida ka zio bapatiza berẽkuriihe? (b) Wai du rengbe mo ka undo awiro i berẽkurii agu amaku naye mbiko irisa ga Mbori andiko?

14 Ono tie, badungu apai si akodaha kisusi gupai gbua nga ka yugo gupai fu agude du ni gbegberẽhe na ni wenehe. Si rengbe kadu ni wenepai a mo undo yo i berẽkurii ngbatunga asanahe wagu nga: ‘Tipagine Ziazia Kekeapai azahe ti ni ti agu apai naima rengba ka ngba ti borose? Gine nasa re mi idi kuti gupai nga agu arugute nga ga Ziazia Kekeapai dunduko tipa kina gimi wenepai?’​—Yes. 48:17, 18.

15 Gu gude nga guru du na nyemu ka zio bapatiza, si naida i undoru u berẽkurii gu kurapai berewe, du nga, wai du u abi gu tindiro naye kurii boro mbiko du ni ni Kristano. Gini aundo boro agbiaha? Gini akpakarapai ni aye ka gbia tiní na ni? Wai du agu aundo ni agbiaha nakii kisusi agu akpakarapai ni aye ka gbia tiní na ni? (Mk. 10:29, 30) Gure nga agu apai si awira wa boro naye ka gbia tiní na ni  tingbafuo zio ni bapatiza. Sidu tie, si ni nyanyakipa pai boro berẽkurii agi apai re mbata wenengai ni niru ka manga gu nyanyaki diandue re. Ho i aundo agude ni ami berẽ dudunguro kurii agu amaku naye mbiko giasangba na gu sangbanapai naye mbiko basasangba, si nawira gupai gbe nga i naye ka sonosa gayo ida. Gini ngbatunga ida? Gu ida nga, agu arugute nga ga Ziazia Kekeapai ti aregbo dũ tipa kina gayo wenepai.​—Pa Rug. 30:19, 20.

HO GU PARANGA BORO NAIMA ZIO BAPATIZA ASOTA ASOTA NI

16. Ginipai si aida avunguagude mangihe ka si du nga gu idapase nga ga wiriyo nga guru naima zio bapatiza tona ka zera?

16 Ono tie na ka si du nga wironi nga kumbagude watadu degude tona kadu na kapa tingbafuo u zi bapatiza? Ni kpiapai, gu sosono gude naima zio bapatiza rengbe ka tona kpinyemu agu apai nga ga zegino watadu ni rengbe ka tona ka kapa kuti gu tatamana du ti raka ringbisihe kuti agu arugute nga ga Ziazia Kekeapai. (Tam. 73:1-3, 12, 13) Wangia mo vungugude, mo ini gupai nga, gu gene mo amangapai ngbaha kuti gupai re, ima rengba ka sa wiro u sia ka mbeda na gamo idapase watadu u turusi tiru ti ni. Mo diberã ka zanga sovura na wiro riipa gipai re, singia gu gude re kindi tooni watadu u ima sona. Si naida gamo sasa du nga ka songoda awiro rogo nyemuse yo na ka undoyo ngba wene gene.

17, 18. Ka si du nga paranga boro nakapa akapa, wai du rengbe avunguni ka undo ni?

17 Rengo ngaha nga, gu paranga boro naima zio bapatiza ima manga nyanyaki kparatise fu Yekova. Gu kparatise re nga gu mozunga ni amangihe ka kpinyemu Mbori na ka peresapa gupai mbatayo ko akpinyemuhe. (Oni gedi Marako 12:30.) Yekova abingo gu mozunga re na paha taata te, na ai gu boro mangi gu mozunga re, si aidanga ni naabihe na paha taata a te. (Batu. 5:4, 5) Mo tingidi wiro na agu rengo re ti gu regbo daada na ngba wene gene. Ono tie, mbata fu mo mangihe wo, mo mangisunge na agu ahe ga Yekova riigbu nakusihe fu avunguagude. Pa manga mo ho wo nika ngia mburupai foro tipa gupai nga mo nyakasipa gu nyanyakipai gbiati agu amaku fu wiro du ti kparatise fu Yekova na ti du ni gu Kristano naima zio bapatiza.

18 Ni kpiapai, oni rengbe ka gbia wene arugute rogo gu appendix du riihe nga “Questions Parents Ask,” ti digido gu buku yo nga Questions Young People Ask​Answers That Work, Volume 1. Si nagumba gupai nga: “Ka mo gunga kuti gu digisopai ni ipo nga wiro ima ka gamo idapase ya. Dedede, pai kinaho nambusa yo.” Si rengbe kadu nga soapai be akurase. Gu kura apai rengbe ka ye na ni nga gu gberãrago naye mbiko sungo nisase watadu u rengbe kaa bihe nga gu kura paranga aboro nga aKristano namanga agu apai nga ga toro ni bawenehe kisusi ru. Gu appendix re ape kurapai nga, anga ngbatunga agu apai re nayugo gupai nga wironi aidanga kuti gaoni ida te te. Dedede, si nga sangbana gu kpakaraapai ni agbia tiní na ni. Gu appendix re ki fuku badungu aberãpai nibipa wai rengbe gu vungugude nga Kristano ka undo paranga wirini nga guni gani idapase azera.

19. Wai du rengbe avunguagude ka undo awiriyo i du na “tatamana . . . sa bata”?

19 Wangia oni avungugude, oni na gu rorõi tindiro rironi gbiati gu momu nga ka sonosa awironi “ni ga Gbia rabahe na rugahe.” (Ef. 6:4) A wa ani nabihe, gipai re akodanga kina yugo gupai fuyo Ziazia Kekeapai agumbaha sa te, ono ka undo yo a i sonosi nyanyaki ida kuti gupai i awirikaha. Nirengo, si naida gayo ida du ni nyanyakihe si ki fõngbaduyo yo i kparatiyo fu Yekova na kini irisiko na kpotoyo yo dunduko. Fugo Yekova, gako toro, gbiati gu nyanyaki asadatise oni amangaha wangia oni avunguagude undongo awironi aundo i du na “tatamana . . . sa bata.”

^ genewaraga 9 Gu moundo tipa wisigopai nga What Does the Bible Really Teach?nga wene ũsunge tipa ka undo paranga aboro gbiati sosono aboro i rugutiyo na agu arengo nga ga Ziazia Kekeapai na wai ka saka rogoyo. Boro rengbe ka gbiaha rogo badungu afugo rogo jw.org. Oni ngere tii gu paparaha nga BIBLE TEACHINGS > BIBLE STUDY TOOLS.