ᲑᲘᲑᲚᲘᲐ – ᲐᲮᲐᲚ ᲥᲘᲐᲜᲐᲨ ᲗᲐᲠᲒᲛᲐᲜ

ბიბლიაშ თარგმნუაშ პრინციპეფ

მარგალური
ბიბლიაშ თარგმნუაშ პრინციპეფ
https://cms-imgp.jw-cdn.org/img/p/1001061100/univ/wpub/1001061100_univ_sqr_xl.jpg
nwt გვ. 592-595

01

ბიბლიაშ თარგმნუაშ პრინციპეფ

ბიბლიაქ ჯვეშ ებრაულ, არამეულ დო ბერძნულ ნინეფშა იჭარ. ამდღარშო თინა მთლიანო ვარდა ნაწილობრივო ხეშამალაფარ რე 3 000-შე მეტ ნინაშა. ბიბლიაშ მაკითხირალეფიშ უმენტაშის ვა უჩქჷ თი ჯვეშ ნინეფ, ნამდგაშა თიქ იჭარ, ათეშენ თარგმანშა რენა დამოკიდებულ. მუ პრინციპეფით ოკო იხელმძღვანელან მათარგმნალეფქ ბიბლიაშ თარგმნუაშ დროს დო მუჭო იჸუ თე პრინციპეფქ გიმორნაფილქ „წმინდა წერილეფიშ ახალ ქიანაშ თარგმანს“?

ნამთინე ფიქრენს, ნამდა პირდაპირ, სტრიქონობრივ თარგმან საშვალებას ქიმეჩანს მაკითხირალს, არძაშ უჯგუშო ქიგეგას თი აზრეფ, მუდგაქ ორიგინალ ნინეფშა იჭარ. მარა თენა ირო თაშ ვა რე. ქობძირათ მუსხირენ მიზეზ:

  • ვა არსებენს ჟირ ნინა, ნამდგას ზუსტას ართნერ გრამატიკა, ლექსიკა დო სინტაქს უღჷ. ებრაულ ნინაშ სპეციალისტ, პროფესორ ს. რ. დრაივერ ჭარუნს: „[ნინეფ] ართიანშე ხვალე გრამატიკათ დო ლექსიკათ ვარინ, წინადადებას აზრეფიშ დონწყუალაშ მეთოდით ხოლო რენა განსხვავებულ“. შხვადოშხვა ნინას საჭირო რე, აზრეფქ შხვადოშხვანერო იჸუას დონწყილქ. პროფესორ დრაივერ აგრძელენს: „თაშ ნამდა, შხვადოშხვა ნინა აზრეფს შხვადოშხვანერო გინოჩანს“.

  • ამდღარ ნინეფშე ნამთინს ვა უღჷ ზუსტას თიცალ გრამატიკა დო ლექსიკა, მუნერით ჯვეშ ებრაულ, არამეულ დო ბერძნულ ნინეფს უღუდ. თაშ ნამდა, ბიბლიაშ პირდაპირ თარგმანქ შილებე გაუგებარქ იჸუას დო, ხვალე თენა ვარინ, შილებე აზრ არასწორო გეგნოჩას.

  • სიტყვაშ ვარდა ფრაზაშ მნიშვნელობა კონტექსტიშ მიხედვით შილებე შხვადოშხვანერ რდასჷ.

მათარგმნალს შეულებ ნამთინე მონაკვეთ პირდაპირ დოთარგმნას, მარა თეცალ დროს მანგარ დაკვირებულ ოკო რდასჷ.

ქობძირათ მუსხირენ მაგალით დო ქიგებგათ, მუჭო შილებე პირდაპირ თარგმანქ არასწორ აზრ ქიდიტუას:

  • წმინდა წერილეფ სიტყვეფს „ლურ“ დო „დორულაფა“ ირინუანს ქოთ ფიზიკურ დორულაფაშ დო ქოთ ღურაშ ლურით დორულაფაშ ეიოჭარალო (მათე 28:13; საქმეეფ 7:60). მუჟამსით თე სიტყვეფს კონტექსტიშ მიხედვით ღურა იგულისხმებ, მათარგმნალეფს შეულებუნა თინა თაშ თარგმნან: „ღურაშ ლურით დორულაფა“. თეცალ თარგმან მაკითხირალს აზრიშ ინონჭაფას მეხვარებ (1 კორინთელეფ 7:39; 1 თესალონიკელეფ 4:13; 2 პეტრე 3:4).

  • მოციქულ პავლექ ეფესოელეფიშ 4:14-ის გიმირინუ ფრაზა, ნამდგაშ პირდაპირ თარგმან რე „ადამიანეფიშ კამათელეფით ლაჸაფ“. თენა ჯვეშ ნარაგად რე. ჯვეშო კამათელეფით ლაჸაფიშ დროს ართიანს აღორენდეს დო თე ნარაგად ხოლო თევრეშე მოურს. ნინეფიშ უმენტაშის თე ნარაგადიშ პირდაპირ თარგმან გაუგებარ რე. ათეშენ აზრიშ უმოს გასაგებო დო სწორას გინაჩამალო თე ნარაგადიქ შილებე ითარგმნას, მუჭოთ „მაზაკვალობა“.

  • რომაელეფიშ 12:11-ის გიმორნაფილ ბერძნულ ფრაზაშ პირდაპირ თარგმან რე „შურიშ ფუნაფა“. მარგალურს თე ფრაზაშ პირდაპირ თარგმან ორაგადეს სწორას ვეგნოჩანს, ათეშენ თიქ ითარგმნჷ, მუჭოთ „მონდომა“.

  • ᲛᲐᲗᲔ 5:3

    პირდაპირ თარგმან: „შურით უღონოეფ“.

    აზრობრივ თარგმან: „მით ღორონთშე გეწურაფას ითხინა“.

    გვალას ქადაგებაშ დროს იესოქ გიმირინუ ფრაზა, ნამუთ ბიბლიეფიშ უმენტაშის თაშ ითარგმნუ: „ბედნერეფ რენა შურით უღონოეფ“ (მათე 5:3, საქორთუოშ საპატრიარქოშ გიშაშქუმალა). მარა ბრელ ნინას თე ფრაზაშ პირდაპირ თარგმან გაუგებარ რე. ნამთინე ნინას „შურით უღონოშ“ პირდაპირ თარგმანს გეგენა, მუჭოთ ფსიქიკურო ლეხის, უსიცოცხლოს ვარდა უჭყანიეს. სინამდვილეს იესო ხალხის ოგურუანდჷ, ნამდა კოჩ ბედნერ ფიზიკურ მოთხოვნილებეფიშ დაკმაყოფილებაშ დროს ვარინ, თიმწკუმა რე, მუჟამსით არჩქილე, ღორონთიშ ხელმძღვანელობა ოსაჭირუნ (ლუკა 6:20). თაშ ნამდა, თე თარგმანს „შურით უღონოეფქ“ თაშ ითარგმნჷ: „მით ღორონთშე გეწურაფას ითხინა“. თენა უმოს ზუსტას გინოჩანს ორიგინალს მოჩამილ აზრის (მათე 5:3).

  • თაშ ნამდა, ბიბლიაშ ოთარგმნალო უმოს მეტ რე საჭირო, ვინემ ორიგინალ ტექსტის მოჩამილ სიტყვეფიშ სქან ნინაშა პირდაპირ გინოღალა. მათარგმნალს გურგოჩამილობა ოსაჭირ, ნამდა გეგშაგორას თიცალ სიტყვეფ, ნამუთ არძაშ უჯგუშო გინოჩანს ორიგინალ ტექსტის მოჩამილ აზრეფს; თეს გეძინელ, საჭირო რე, წინადადებეფ თეშ ქუდანწყუას, ნამდა დაცულ აფუდას მუშ ნინაშ გრამატიკულ წესეფ, მუთ ტექსტის ადვილ ოკითხეთ გინაშქვანს.

თეწკუმა ართო, მათარგმნალქ მუშ დუდის ნაბეტანიშ კეთებაშ უფლება დო მუშობრათ თარგმნუაშ ნება ოკო ვემეჩას. თაშ გაკეთენს-და, შილებე ორიგინალ ტექსტიშ აზრ დოთირუას. მაგალთო, თიქ შილებე ორიგინალ ტექსტის ინოდვალირ აზრეფ მუშ აზრეფით დოთირუას ვარდა მნიშვნელოვან დეტალეფ გეგშეტუას. მუშო ოკო რაგად, თარგმან ადვილ ოკითხე ოკო რდასჷ, მარა, თეწკუმა ართო, ნაბეტან თავისფალ თარგმანქ შილებე კოჩის ეცილას თი აზრიშ გაგებას, მუთ ორიგინალ ტექსტის ინოძ.

შილებე თარგმანშა რელიგიურ გურაფეფქ ხოლო იმოქმედას. მაგალთო, მათეშ 7:13 იჩიებ: „ფართე რე შარა, ნამუთ მოსპუალაშა მეურს“. ნამთინე მათარგმნალშა, მუჭოთ იძირენ, იმოქმედ რელიგიურ გურაფაქ დო ბერძნულ სიტყვა, ნამუთ სინამდვილეს „მოსპუალას“ ნიშნენს, „ჯოჯოხეთო“ გინოთარგმნჷ.

ბიბლიაშ მათარგმნალქ თინა ხოლო ოკო გეთვალისწინას, ნამდა ბიბლიაქ უბრალო ხალხიშ - დიხაშდუმამუშებელეფიშ, ჭყიშეფიშ დო მეჩხომეეფიშ, ნინაშა იჭარ (საქმეეფ 4:13). ათეშენ ჯგირ თარგმან თეშ გინოჩანს აზრეფს, ნამდა გასაგებ რდასჷ არძანერ ალალგურიშ კოჩშო. არგამა რე, ბიბლიაშ თარგმნუაშ დროს უჯგუშ რე, მათარგმნალქ თიცალ ფრაზეფ გიმირინუას, ნამუთ მაკითხირალეფიშ უმენტაშშო უცხო ვა რე დო ადვილო გეგენა დო დუდ ეუჩილითუას თიცალ სიტყვეფს, ნამდგას უბრალო კოჩ ნაკლებო ირინუანს.

ბიბლიაშ ბრელ მათარგმნალქ ნაბეტანიშ უფლება ქიმეჩ მუშ დუდის დო ღორონთიშ სახელ, იეჰოვა, გეშეღ თარგმანშე, თიშ უმკუჯინუო, ნამდა თინა ბიბლიაშ ჯვეშ ხეშნაჭარეფს მოჩამილ რე (ქოძირით დანართ 04). ბრელ თარგმანს ღორონთიშ სახელ თირელ რე ტიტულით „უფალ“. ხვალე თენა ვარინ, ნამთინექ თი ფაქტ ხოლო დოფულ, ნამდა ღორონთის სახელ უღჷ. მაგალთო, ნამთინე თარგმანს იოანეშ 17:6 დო 26-ის ინოჭარილ იესოშ ლოცვა თეშნერო რე თარგმნილ: „სქანიშ გურშენ ქუგვოგებაფე თინეფს, მით სი მუჩჷ“ დო „გუვოჩინებაფე თინეფს სქან დუდ“. ვარინ, იესოშ ლოცვაშ სწორ თარგმან თეცალ რე: „სქან სახელ გაუცხად ხალხის, მით სი მუჩჷ“ დო „სქან სახელ გაუცხად თინეფს“.

„ახალ ქიანაშ თარგმანიშ“ პირველ ინგლისურ გიშაშქუმალაშ წინასიტყვაობას ჭარუდ: „თენა ვა რე ბიბლიაშ თავისფალ თარგმან. ჩქინ მიზან რდჷ პირდაპირ მითარგმნუდესკო თი ადგილეფ, სოდეთ თეშ საშვალებას თანამედროვე ინგლისურ ნინა ირზენდჷ, მარა თექ აზრიშ თირუაშ ხარჯშა ოკო ვა მოხვადუკო“. თაშ ნამდა, ბიბლიაშ „ახალ ქიანაშ თარგმანიშ“ სარედაქციო კომიტეტ ირფელს ორთუდ, ნამდა თიცალ სიტყვეფ დო ფრაზეფ გეგმირინუკო, ნამუთ ორიგინალ ტექსტიშ აზრის ზუსტას გინოჩანდჷ, მარა, თეწკუმა ართო, დუდის ეუჩილითუანდჷ წინადადებაშ თიცალ წყობას, ნამუთ ძნელ ოკითხე იჸუაფუდ ვარდა კოჩის სწორ აზრიშ გიშაღალას ეცილებუდ. შედეგო, ბიბლიაშ თე თარგმან ადვილ ოკითხე რე. თეწკუმა ართო, მაკითხირალს შეულებ ბოლოშა დარწმუნებულ რდასჷ, ნამდა კითხულენს თარგმანს, სოდეთ ღორონთიშ სიტყვა ზუსტას რე გინოჩამილ (1 თესალონიკელეფ 2:13).