I-Accessibility setting

Khetha ulwimi

Yiya kwelilandelayo

Yiya kwiziqulatho

Yiya kwinkcazelo

AmaNgqina KaYehova

IsiXhosa

Imibuzo Eli-10 Yolutsha Iyaphendulwa

 UMBUZO 6

Ndinokukwazi Njani Ukungalandeli Oontanga?

Ndinokukwazi Njani Ukungalandeli Oontanga?

KUTHENI KUBALULEKILE?

Xa usenza into ethandwa nguwe, uya kukwazi ukulawula ubomi bakho kunokuvuma ukuba bulawulwe ngabanye.

UBUNOKWENZA NTONI WENA?

Khawucinge ngoku: UBrian ubona abafana ababini afunda nabo besiza kuye, atsho axuxuzelelwe sisisu. Sele bemzame kabini kule veki ukuba atshaye. Ngoku kuza kuba kokwesithathu.

Omnye uthi:

“Usewedwa nangoku? Mandikwazise kwitshomi yam.”

Utsho eqwabazel’ itshomi yakhe iliso, ekhupha into epokothweni aze afune ukuyinika uBrian.

UBrian uthe akubona ukuba uphethe icuba, hayi ke, satsho saxuxuzela ngamandla isisu sakhe.

UBrian uthi: “Mfethu, bendinixelele ukuba andi. . . ”

Esathetha uqhawulwa ngumfana wesibini: “Sukuba ligwala kangaka mfondini!”

Ngesibindi uBrian uthi: “Andilogwala!”

Lo mfana uyamgona aze athethele phantsi esithi, “Khawulithathe mfethu.”

Umfana obemnika icuba ulisondeza ebusweni bakhe aze esebeza athi: “Soze sixelele mntu.”

Ukuba ubunguBrian, ubuza kuthini?

 CINGA!

Ngaba aba bafana bayicingisisile le nto bayenzayo? Yinto ebebefuna ukuyenza le? Mhlawumbi akunjalo. Kuyabonakala ukuba baqhutywe ngabanye. Ngenxa yokuba befuna ukuthandwa, baye bavumela ukuxelelwa ngabanye.

Ukuba ibinguwe lo, ubuza kukwazi njani ukungenzi le nto ifunwa ngoontanga bakho?

  1. YIBONE INGOZI ISEZA

    IBhayibhile ithi: “Onobuqili ubona intlekele azifihle, kodwa abangenamava bayadlula baze bafumane isohlwayo.”—IMizekeliso 22:3.

    Ngokufuthi, unokuyibona ingozi iseza. Ngokomzekelo, masithi ubona abo ufunda nabo bemele kude betshaya. Ukuba ingozi uyibona iseza, iya kuthi ifika ube uyilindile.

  2. CINGA

    IBhayibhile ithi: “Yibani nesazela esilungileyo.”—1 Petros 3:16.

    Zibuze, ‘Ukuba ndenza into ethandwa ngabanye abantu, ekuhambeni kwexesha ndiza kuziva njani?’ Inyaniso kukuba, usenokubakholisa oontanga bakho okwethutyana. Kodwa uya kuziva njani emva kwexesha? Ngaba uxolele ukuzifihla kuba nje ufuna ukuthandwa ngabantwana ofunda nabo?—Eksodus 23:2.

  3. YENZA ISIGQIBO

    IBhayibhile ithi: “Isilumko siyoyika [okanye, siyiphaphele ingozi].”—IMizekeliso 14:16.

    Asinakuyibaleka into yokuba kufuneka senze isigqibo yaye siya kuphila nemiphumo yesigqibo esisenzileyo. IBhayibhile ithetha ngamadoda awenza isigqibo esifanelekileyo, anjengoYosefu, uYobhi noYesu. Ikwathetha nangalawo enza isigqibo esingafanelekanga, anjengoKayin, uEsawu noYudas. Wena, uza kwenza isigqibo esinjani?

IBhayibhile ithi: ‘Qhuba ngokuthembeka.’ (INdumiso 37:3) Ukuba sele ucingile ngemiphumo yaye usenzile isigqibo, kunokuba lula ukuxelela oontanga bakho into ofuna ukuyenza kwaye uya kuphumelela.

Ungakhathazeki—akuzi kufuneka ubashumayeze. Kufuneka nje uthi HAYI kodwa ungajiki. Okanye ukuze bacacelwe ukuba uqinisekile ngesigqibo sakho usenokuthi:

  • “Nindikhuphe mna!”

  • “Andiyenzi loo nto!”

  • “Niyayazi nani loo nto!”

Eyona nto ifunekayo kukuba ungabe uyocinga kodwa uqiniseke ngento oyithethayo. Ukuba wenjenjalo, uya kumangala yindlela abaya kukhawuleza ngayo ukukuyeka!

 UNOKWENZA NTONI XA UGEZELWA?

Ukuba usoloko usiva ngoontanga, uya kufana nerobhothi abayisa ngapha nangapha

Umele wenze ntoni xa oontanga bakho behlekisa ngawe? Uza kuthini xa besithi, “Yintoni—uligwala na wena?” Xa besitsho, yazi ukuba bafuna wenze le nto ithandwa ngabo. Uza kuthini? Unokutsho enye yezi zinto.

  • Usenokuvuma. (“Ninyanisile, ndiyoyika!” Emva koko, bachazele isizathu.)

  • Usenokuphindisa. Bachazele isizathu sokuba ungafuni ukwenza loo nto bathi yenze, uze ubenze bacinge. (“Ayifani nani into yokutshaya yhaz!”)

Ukuba abakuyeki, bashiye! Kaloku, xa uhleli, abazukuyeka ukukugezela. Kanti xa ubashiya, ubabonisa ukuba awuvumi ukutshintshwa ngabo.

Inyaniso yile, oontanga baya kusoloko befuna wenze into ethandwa ngabo. Kodwa nguwe omele ugqibe ngento ofuna ukuyenza, ubachazele uze ungajiki. Ekugqibeleni, isigqibo sesakho!—Yoshuwa 24:15.