Pfukelani kha mafhungo

Pfukelani kha zwi re ngomu

U Vha Khonani Musi Vhukonani Vhu Khomboni

U Vha Khonani Musi Vhukonani Vhu Khomboni

Gianni na Maurizio vho vha dzikhonani lwa miṅwaha i ṱoḓaho u vha 50. Naho zwo ralo, ho vha na tshifhinga tshee vhukonani havho ha vha khomboni. Maurizio o ri: “Musi ndo sedzana na vhuimo vhu konḓaho, ndo ita vhukhakhi vhuhulwane vhukuma nahone zwenezwo zwo ita uri ri si tsha vha na vhukonani ha tsini.” Gianni o ri: “Maurizio o vha e mugudisi wanga wa Bivhili musi ndi tshi thoma u guda. Ndi ene we a vha a tshi ntikedza nga lwa muya. Ndo vha ndi sa kholwi musi ndi tshi pfa zwe a ita. Zwo mpfisa vhuṱungu vhukuma nahone ndo vha ndi tshi zwi ḓivha uri a ri tsha ḓo dovha ra vha dzikhonani. Ndo ḓipfa ndo laṱwa.”

VHUKONANI havhuḓi ndi ha ndeme nahone vhukonani ha tshoṱhe a vhu sokou itea. Arali vhukonani vhu khomboni, ndi mini zwine zwa nga thusa? Ri nga guda zwinzhi kha vhaṅwe vhe vha bulwa Bivhilini vhe vha vha vhe na khonani dza tsini, fhedzi vhukonani havho ha vha khomboni.

MUSI KHONANI I TSHI ITA VHUKHAKHI

Davida we a vha e khosi nahone e mulisa, o vha e na khonani dzavhuḓi. Yonathani o vha e muṅwe wa dzenedzo khonani. (1 Sam. 18:1) Davida o vha e na dziṅwe khonani, dzi ngaho muporofita Nathani. Bivhili a i ri vhudzi uri vhukonani havho ho thoma lini. Naho zwo ralo, nga tshiṅwe tshifhinga Davida o vhuya a vhudza Nathani tshiphiri samusi na inwi ni tshi nga vhudza khonani yaṋu tshiphiri. Davida o vha a tshi tama u fhaṱela Yehova nnḓu. Davida a nga vha o vha a tshi dzhiela nṱha vhukuma nyeletshedzo ya Nathani samusi o vha e khonani yawe nahone e munna we a vha e na muya wa Yehova.—2 Sam. 7:2, 3.

Naho zwo ralo, hu na zwithu zwe zwa itea, zwe zwa ita uri vhukonani havho vhu vhe khomboni. Khosi Davida o ita zwa vhuṱonḓolo na Batseba nahone nga murahu a ita uri  munna wawe Uria a vhulahwe. (2 Sam. 11:2-21) Lwa miṅwaha minzhi, Davida o vha a tshi fulufhedzea kha Yehova nahone a tshi funa khaṱulokwayo. Fhedzi o ita tshivhi tshihulwane! Ndi ngani yeneyo khosi yo ita zwenezwi? Naa o vha a sa vhoni uri zwenezwi zwithu ndi vhukhakhi vhuhulwane? Naa o vha a tshi vhona u nga a nga zwi dzumbela Mudzimu?

Nathani o vha a tshi ḓo ita mini? Naa o vha a tshi ḓo ṱoḓa muthu ane a nga amba na khosi? Vhaṅwe vho vha vha tshi zwi ḓivha uri Davida o dzudzanya uri Uria a vhulahwe. Nga zwenezwo, ndi ngani Nathani o vha a tshi nga ṱoḓa u ḓidzhenisa khazwo na u tshinya vhukonani havho ho khwaṱhaho? Zwo vha zwi tshi nga vhea vhutshilo ha Nathani khomboni arali o amba. Davida o vha o no vhulaha Uria we a vha e si na mulandu.

Fhedzi Nathani o vha e muambeli wa Mudzimu. Muporofita Nathani o vha a tshi zwi ḓivha uri arali a khetha u sa amba tshithu, vhukonani hawe na Davida ho vha vhu si tsha ḓo dovha ha fana nahone luvalo lwawe lwo vha lu nga si mu tendele. Khonani yawe Davida o vha o ita zwithu zwine Yehova a si zwi takalele. Khosi Davida o vha a tshi fanela u lugisa vhushaka hawe na Yehova. Davida o vha a tshi fanela u wana khonani ya vhukuma. Nathani o vha e yeneyo khonani. O khetha u amba nae a tshi shumisa tshifanyiso u itela u swikelela mbilu yawe. Nathani o vhudza Davida mulaedza wa Mudzimu nga nḓila ye ya ita uri kone u vhona vhukhakhi hawe na u mu sudzulusa uri a shanduke.—2 Sam. 12:1-14.

No vha ni tshi ḓo ita mini arali no vha ni na khonani ye ya ita vhukhakhi vhuhulwane kana tshivhi tshihulwane? Ni nga kha ḓi humbula uri arali na nga amba nga hazwo, zwi nga tshinya vhukonani ha vhoiwe. Kana ni nga humbula uri arali na nga amba na vhahulwane u itela u mu thusa nga lwa muya, zwi nga vha hu u mu mona. Ni nga ita mini?

Gianni we a bulwa mathomoni o ri: “Ndo ṱhogomela uri hu na zwithu zwo shandukaho. Maurizio o vha a si tsha davhidzana na nṋe u fana na mathomoni. Ndo dzhia phetho ya u amba nae, naho zwo vha zwi songo leluwa u ita ngauralo. Ndo ḓivhudzisa uri: ‘Ndi nga mu vhudza mini zwine a sa zwi ḓivhe? A nga kha ḓi sinyuwa!’ Fhedzi ndo wana nungo ya u amba nae musi ndi tshi humbula nga ha zwithu zwe ra zwi guda roṱhe. Maurizio o vhuya a ita zwi fanaho musi ndi tshi ṱoḓa thuso. Ndo vha ndi sa ṱoḓi u xelelwa nga vhukonani hashu, fhedzi ndo vha ndi tshi ṱoḓa u mu thusa ngauri ndi na ndavha nae.”

Maurizio o dovha a ri: “Gianni o vha a tshi khou amba ngoho. Ndo vha ndi tshi zwi ḓivha uri masiandoitwa a phetho dzanga dzi si dzavhuḓi ho vha hu si mulandu wawe nahone ho vha hu si mulandu wa Yehova. Nga zwenezwo, ndo ṱanganedza ndayo nahone nga u ya ha tshifhinga nda dovha nda vha na vhushaka havhuḓi na Yehova.”

MUSI KHONANI I KHAKHATHINI

Davida o vha e na dziṅwe khonani dze dza mu tikedza zwifhingani zwi konḓaho. Iṅwe ya yeneyo khonani ho vha hu Husai, Bivhilini u vhidzwa “khonani ya Davida.” (2 Sam. 16:16; 1 Koron. 27:33) Khamusi o vha e mukoma we a vha e khonani ya tsini ya khosi nahone a tshi ḓivha zwiphiri.

Musi Abesalomo murwa wa Davida a tshi dzhia vhuhosi, Vhaisiraele vhanzhi vho dzhia sia ḽa Abesalomo hu si ḽa Husai. Musi Davida o shavha, Husai o ya khae. Davida o pfa vhuṱungu vhukuma nga nṱhani ha u fheṱwa nga murwa wawe na vhaṅwe vhe a vha a tshi vha fulufhela. Naho zwo ralo, Husai o dzula a tshi fulufhedzea nahone o vha o ḓiimisela u vhea vhutshilo hawe khomboni u itela u thivhela tshimbevha tshe tsha vha tshi hone. Husai ho ngo ita zwenezwo nga nṱhani ha uri o vha o fanela u ita nga u ralo sa mukoma. O sumbedza u vha khonani i fulufhedzeaho.—2 Sam. 15:13-17, 32-37; 16:15–17:16.

Zwi a takadza u vhona vhahashu ṋamusi vhe na vhuthihi, hu sa londwi mushumo une  vha u ita tshivhidzoni. Zwine vha zwi ita, zwi tou nga vha khou amba uri, “Ndi khonani yaṋu, hu si ngauri zwo fanela, fhedzi nga nṱhani ha uri ni wa ndeme kha nṋe.”

Hezwi ndi zwe zwa tshenzhelwa nga wahashu ane a pfi Federico. Khonani yawe ine ya pfi Antonio yo mu thusa u sedzana na vhuimo vhu konḓaho vhutshiloni hawe. Federico uri: “Musi Antonio a tshi pfulutshela tshivhidzoni tshashu, nga u ṱavhanya ro vha dzikhonani. Roṱhe ro vha ri tshi shuma sa vharumiwa tshivhidzoni nahone ro vha ri tshi takalela u shuma roṱhe. Nga murahu a vhewa sa muhulwane. Nga nnḓa ha uri o vha e khonani yanga, o vha e tsumbo yavhuḓi ya lwa muya kha nṋe.” Naho zwo ralo, Federico o ita zwithu zwo khakheaho. Nga u ṱavhanya o vha a tshi vho ṱoḓa thuso ya lwa muya, fhedzi o vha a si tsha fanelea u vha muvulanḓila kana mushumeli. O aravha hani?

Musi Federico o sedzana na vhuimo vhu konḓaho, khonani yawe Antonio o mu thetshelesa nahone a mu khuthadza

Federico u ri: “Ndo vha ndi tshi kona u vhona uri Antonio u khou pfa vhuṱungu vhune nda khou vhu pfa. O lingedza zwoṱhe zwine a nga kona u itela u nthusa nga lwa maḓipfele. O vha e na ndavha vhukuma na vhumuya hanga nahone ho ngo vhuya a nndaṱa. O nkhuthadza uri ndi lugise vhumuya hanga na u sa laṱela thaula.” Antonio o ri: “Ndo fhedza tshifhinga tshinzhi na Federico. Ndo vha ndi tshi ṱoḓa uri a ḓipfe o vhofholowa u amba na nṋe nga tshiṅwe na tshiṅwe na nga ha nḓila ine a ḓipfa ngayo.” Zwi takadzaho ndi uri nga u ya ha tshifhinga Federico o dovha a khwaṱha nga lwa muya nahone o dovha a fanelea u vha muvulanḓila na u vha mushumeli. Antonio o ri: “Naho zwino ri tshi vho ṱanganela kha zwivhidzo zwi sa fani, ri na vhukonani ha tsini vhukuma u fhira naho hu lini.”

NAA NI NGA ḒIPFA NO FHEṰIWA?

Ni nga ḓipfa hani arali khonani yaṋu ya tsini ya nga ni ṱanutshela nga tshifhinga tshee na sedzana na vhuimo vhu konḓaho? Zwithu zwi si gathi zwi nga ni pfisa vhuṱungu. Naa ni nga mu hangwela? Naa ni nga dovha na vha na vhukonani ha tsini u fana na mathomoni?

Humbulani nga ha zwe zwa itea kha Yesu musi e tsini na u fa. O vha o fhedza tshifhinga tshinzhi na vhaapostola vhawe vha fulufhedzeaho nahone vho vha vhe na vhuthihi ho  khetheaho. Yesu o vha a tshi vha vhidza khonani dzawe. (Yoh. 15:15) Naho zwo ralo, ndi mini zwe zwa itea musi o farwa? Vhaapostola vho shavha. Petro o vha o amba uri ha nga mu laṱedzi sa Muṋe wawe, fhedzi nga honoho vhusiku, Petro o landula uri u ḓivha Yesu!—Mat. 26:31-33, 56, 69-75.

Yesu o vha a tshi zwi ḓivha uri u ḓo sedzana na vhuimo vhu konḓaho e eṱhe. Naho zwo ralo, o vha e na tshiitisi tsha u nyabwa, na u pfa vhuṱungu. Fhedzi nyambedzano ye a vha nayo na vhafunziwa vhawe maḓuvha a si gathi o no vuswa a i sumbedzi uri o pfa o shona, u sinyuwa kana u ḓisola. Yesu ho ngo vhona hu na ṱhoḓea ya u amba nga ha vhukhakhi ha vhafunziwa vhawe, u katela na zwe vha zwi ita vhusikuni ha musi a tshi farwa.

Zwo fhambanaho na zwenezwo, Yesu o khwaṱhisa Petro na vhaṅwe vhaapostola. O sumbedza uri u a vha fulufhela nga u vha ṋea ndaela nga ha pfunzo ya ndeme vhukuma kha ḓivhazwakale ya vhathu. Kha Yesu, vhaapostola vho vha vha kha ḓi vha khonani yawe. Nḓila ye a vha a tshi vha funa ngayo yo ita uri vha dzule vha tshi zwi humbula. Vho vha vha tshi ḓo lingedza u sa dovha vha shonisa Muṋe wavho. Vhukuma, vho ita mushumo we a vha laedza nga nḓila i bvelelaho.—Mish. 1:8; Vhakol. 1:23.

Muṅwe wahashu ane a pfi Elvira u humbula zwavhuḓi musi e na khuḓano na khonani yawe ya tsini Giuliana, Elvira u ri: “Musi a tshi mmbudza uri o pfa vhuṱungu nga nṱhani ha zwe nda zwi ita, zwo mmbavha. O vha a tshi fanela u sinyuwa. Fhedzi zwe zwa mmangadza ndi uri o vha e na ndavha na nṋe, na zwine zwa nga itea nga nṱha ha vhuḓifari hanga. Ndi ḓo dzula ndi tshi livhuha uri ho ngo livhisa ṱhogomelo kha vhukhakhi he nda vhu ita, fhedzi o livhisa ṱhogomelo kha nḓila ine zwa nkwama ngayo. Ndi livhuha Yehova uri ndi na khonani i sa ḓihumbuleli yone ine fhedzi.”

Nga zwenezwo, khonani yavhuḓi i nga ita mini arali vhukonani vhu khomboni? I nga ḓiimisela u amba nga nḓila ya vhuthu nahone zwi tshi bva mbiluni. Yeneyo khonani i ḓo fana na Nathani na Husai vhe vha dzula vha tshi fulufhedzea zwifhingani zwi konḓaho, i ḓo dovha ya fana na Yesu we a ḓiimisela u hangwela. Naa na inwi ni khonani yo raloho?