Jama yuʼun ya x-ochat

Tsaa bin kʼopil

Ochan ta banti bintik jujunchajp yichʼoje

Baan ta sleojiʼbal

Ochan ta banti te bintik yichʼoje

sTestigotak te Jehová

tseltal

¿Bin ya yakʼ ta nopel ta smelelil te Bibliae?

 SLAJCHAYEBAL KAPITULO

Te kuxlejalil te lek ya yil te Diose

Te kuxlejalil te lek ya yil te Diose
  • ¿Bin-utʼil ya xjuʼ ya awamigoin te Diose?

  • ¿Bin yuʼun te ochem akʼoplal ta swenta te bin la yal te Satanase?

  • ¿Bintik talelil te ma lek ya yil te Diose?

  • ¿Bin yilel ya skʼan ya x-ayin akuxlejal yuʼun lek ya yil te Diose?

1, 2. Albeya skʼoplal chaʼoxtul te machʼatik amigoinotik yuʼun te Jehovae.

¿BIN yilel stalel ya akʼan te machʼa ya awamigoine? Jaʼniwan te machʼa pajal te bin ya anop soke, te bin ay skʼoplal ta awoʼtane sok te bintik lekik ta pasel ya awil-euke. Soknix jaʼ ya akʼan te machʼa lek stalele, jich bitʼil te maʼyuk bin ya smuk ta yoʼtane sok te leknax yoʼtane.

2 Te Diose ay stsaoj chaʼoxtul ants winiketik yuʼun ya xkʼot ta yamigotak. Jich bitʼil la yal ta stojol te Abraham te jaʼ yamigoe (kʼopona te sjun Isaías 41:8; Santiago 2:23). Ta swenta te David la yal te jaʼ jtul winik te lek yoʼtan yuʼune, melel te Jehovae kʼux ta yoʼtan te machʼatik jich stalel-abi (Hechos 13:22). Jaʼnix jich te j-alwanej Daniele jich ilot te bin-utʼil te machʼa kʼux ta oʼtanile (Daniel 9:23).

3. ¿Bin yuʼun ya stsa chaʼoxtul ants winiketik te Jehová yuʼun jich ya xkʼot ta yamigotak?

3 ¿Bin yuʼun te la yichʼik ilel jich bitʼil amigoetik yuʼun Jehová te Abraham, David sok te Daniele? Melel jich albot yuʼun Jehová te Abrahame: «La achʼuhumbon te jcʼope» (Génesis 22:18). Jich yuʼun te Jehová ya xnoptsaj  ta stojol te machʼatik sok spekʼelil yoʼtan ya spasik te bin ya yichʼik kʼanbeyele. Jich la yichʼik albeyel te israeletike: «Chʼuhumbonic te jcʼope, hich Dioson awuʼunic ya xcʼohon soc haʼex pueblo cuʼun ya xcʼohex» (Jeremías 7:23). Teme ya achʼuunbey skʼop te Jehovae, yame xjuʼ xkʼoat ta yamigo-euk.

TE JEHOVÁ YA YAKʼBEY KOLTAYEL TE YAMIGOTAKE

4, 5. ¿Bin-utʼil ya yakʼbat koltayel te Jehovae?

4 ¡Nopanax awaʼiy teme ya xkʼoat ta yamigo te Diose! Te Biblia ya yal te yalaj sle te Jehová te bin-utʼil «ya yaʼbe yip te machʼatic jun yoʼtanic ta stojol» (2 Crónicas 16:9). ¿Bin-utʼil ya xjuʼ ya yakʼbat awip te Diose? Ta Salmo 32:8 ya yalbey skʼoplal junuk: «[Joʼon Jehovaon] ya caʼbat anaʼ soc ya caʼbat awil te be te banti ya scʼan ya xbehenat; ya cacʼ jsit ta atojol».

5 ¿Labal awil te tʼujbilnax bin-utʼil ya yal te ya skanantayat te Jehovae? Jaʼme ya yakʼbat te tojobtesel te ya xtuun awuʼune, teme ya apas ta akuxlejal te bin ya yalbate yame skanantayat. Te Diose ya skʼan ya skoltayat ta stsʼikel te tsajel ya xtal ta atojol sok te wokolil ya atae (kʼopona te sjun Salmo 55:22). Jich yuʼun teme sok spisil awoʼtan ya awakʼ aba ta abatinel ta stojole, jichme ya awaʼiy aba te bitʼil machʼa la skʼayojtay te salmoe, te jich ya yale: «Spisil ora nahil cacʼoj ta jtojol te Jehová; te bin-utʼil ay ta jwaʼel, ma ba ya xyucʼoton» (Salmo 16:8; 63:8). Melelnix-a, ya xjuʼ ya skoltayat te Jehová swenta yuʼun lek ya yilbat te akuxlejale. Jaʼukmeto, jich bitʼil te anaʼojixe, ay jtul skontra te Dios te ma skʼan ya yakʼbat apas te bintik leke.

TE BIN MA LEKUK LA YAL TE SATANASE

6. ¿Bin la yal te Satanás ta stojol te ants winiketike?

6 Jich bitʼil la kiltikix ta sbuluchebal kapitulo, te Satanase  la skontrainbey te bitʼil jaʼnax ya xmantalaj te Jehovae. La slebey smul te Jehová te jpaslotlaj sok la yakʼ ta naʼel te malaj tojuk te bitʼil ya xmantalaje, melel malaj la yakʼbey stsa ta stukel te Adán sok Eva te bin lek o te bin ma lekuke. Te Balumilale noj ta stsʼumbal te sbabial jmeʼ jtatik te kʼalal skʼaxuntayojikix mantal-ae. Tey-abi te Satanase jajch yakʼ ta naʼel te malaj smeleliluk te ya yichʼik ta mukʼ te Jehová spisil te ants winiketike. Jich la yal kʼoem ini: «Te ants winiketike ma sokuk skʼuxul yoʼtan ya x-abatinik ta stojol te Diose. Te ayuk bitʼil ya xjuʼ kuʼune, machʼauknax ya xjuʼ ya kakʼbey skontrain te Diose». Te bin ya scholbey skʼoplal ta sjun Job ya yakʼ ta ilel te jich la skuy stukel te Pukuje. Jaʼukmeto ¿machʼa-a te Jobe, sok bin yuʼun te tey ochem skʼoplal-euk ta swenta te bin la yal te Satanase?

7, 8. 1) ¿Bin yuʼun maba pajal stalel te Job sok te ants winiketik te kʼalal kuxine? 2) ¿Bin la yakʼ ta naʼel te Pukuj ta stojol te Jobe?

7 Ayniwanix tres mil seiscientos jaʼbil te kuxin te Jobe. Kʼax lekil winik kʼax ta Balumilal, jaʼ yuʼun jich la yal te Jehová: «Mayuc machʼa yan hich pajal soc ta bahlumilal te lec soc toj ta winiquil, te yichʼoj ta mucʼ te Dios soc mayuc bin chopol ya spas» (Job 1:8). Jich yuʼun te Jehovae kʼax lek la yil te Jobe.

8 Te Pukuje la yakʼ ta naʼel te malaj smeleliluk te bitʼil yakʼoj sba ta abatinel ta stojol Dios te Jobe. Jaʼ yuʼun jich la yalbey te Jehovae: «¿Ma bal ajoytayej soc te machʼatic ay yuʼun soc te bintic ay yuʼune? Awaʼbeyej bendición spisil te yaʼtel, ha yuʼun te bayel pʼohlem te bintic ay yuʼun ta qʼuinal. Pero te yacuc ahach acʼab yoʼtic ta spojbeyel spisil te bintic ay yuʼune, ya me awil teme ma ba ya sbohlcʼoptayat ta atojol» (Job 1:10, 11).

9. ¿Bin-utʼil la yakʼbey sujtib te Jehová te bin la yal te Satanase, sok bin yuʼun?

9 Te Satanase la yal ta stojol te Job te jaʼnaxlaj yakʼoj sba  ta abatinel ta stojol Dios yuʼun te bin lek ya stae. Jaʼnix jich la yal te yakuklaj yichʼ pasel ta prueba te Jobe yalaj skontrain te Diose. ¿Bin-utʼil la yakʼbey sujtib Jehová te bin la yal te Pukuje? Melel te bin la yale malaj smeleliluk te bitʼil yakʼoj sba ta abatinel ta stojol Dios te Jobe, te Jehová ma la skom te Satanás te akʼa spas ta prueba te Jobe. Jich chiknaj ta ilel teme yuʼun-nix kʼux ta yoʼtan Dios-a te Jobe.

LA YICHʼ PASEL TA PRUEBA TE JOB

10. ¿Bintik wokolil tal ta stojol te Jobe, jaʼukmeto bin maba la spas?

10 Te Satanás la yakʼbey ta oranax bayal ta chajp wokolil te Jobe. La yakʼ ta elkʼanbeyel te chambalametik yuʼune, te jayebxan jile la yakʼ lajuk soknix jteb ma spisiluk la yakʼbey ta milel te j-abatetik yuʼune. Ta spisil ini, la sta wokolil yuʼun ta swenta takʼin. Ta patil, te Pukuje la yakʼbey yan wokolil, melel te lajuntul yal snichʼnabe lajik ta tulan ikʼ. Manchukme bayal ta chajp te bintik ma lekuk kʼot ta stojole, «ma ba la sta smul te Job soc ma ba la yaʼbe smulin te Diose» (Job 1:22).

11. 1) ¿Bin la skuy te Satanás te ya spas te Jobe, sok bin maba komot ta spasel te Satanase? 2) ¿Bin la yal yuʼun te Job ta swenta te tulan chamel tsakote?

11 Te Satanás ma la skom sba ta yakʼbeyel wokolil te Jobe. Te kʼalal chʼay spisil te bintik ay yuʼun sok te kʼalal lajik te j-abatetik yuʼun sok lajik te yal snichʼnabe, te Satanase la skuy te jaʼto ya xchebaj yoʼtan ta stojol Dios-a te Job teme ya stsakot ta chamele. Jaʼ yuʼun te Jehová maba la skom te Pukuj te bitʼil ya yakʼbey tulan skʼuxul swokol ta chamel te Jobe. Manchukme jich kʼot ta stojol-abi, mananix jaʼuk chʼay schʼuunel yoʼtan ta stojol Dios yuʼun-a. Lato yalxan sok spisil yoʼtan: «¡Ha to cʼalal ya xchamon ya cal te jun te coʼtane!» (Job 27:5).

La yichʼ akʼbeyel smajtʼan te Job te bitʼil jun yoʼtan la yakʼ sbae

12. ¿Bin-utʼil la yakʼ ta ilel Job te lotil te bin la yal te Pukuje?

12 Te Job ma la snaʼ teme jaʼ akʼbot swokol yuʼun te Satanase.  Jich bitʼil te maba snaʼoj te bintik yaloj te Pukuj ta swenta te bin-utʼil ya xmantalaj te Jehovae, la skuy te jaʼ yak ta akʼbeyel swokol yuʼun te Diose (Job 6:4; 16:11-14). Manchukme jich la skuy-abi, jun yoʼtan la yakʼ sba ta stojol te Jehovae. Ma jaʼuknax-abi, ta swenta te bitʼil lek te stalele, la yakʼ ta ilel te lotil te bintik la yal te Satanás ta stojol te kʼalal la yal te jaʼnaxlaj yakʼoj sba ta abatinel ta stojol Dios ta swentanax te bintik akʼbil yuʼune.

13. ¿Bin lek lokʼ ta swenta te jun yoʼtan la yakʼ sba ta stojol Dios te Jobe?

13 Ta swenta te bitʼil jun yoʼtan la yakʼ sba ta stojol Dios te Jobe, te Jehová la yakʼ ta ilel te maba smelelil te bin la yal te Satanase. Te Job yuʼun-nanix jaʼ yamigo-a te Jehovae, jich akʼbot bayal majtʼanil yuʼun te bitʼil jun yoʼtan la yakʼ sba ta stojole (Job 42:12-17).

¿BIN YUʼUN TE OCHEM AKʼOPLAL TA SWENTA TE BIN LA YAL TE SATANASE?

14, 15. ¿Bin yuʼun ya kaltik te tey ochem skʼoplal spisil-a te ants winiketik ta swenta te bin la yal te Satanase?

14 Te bin la yal te Satanás ta swenta te jun-oʼtanil ta stojol te Diose, jaʼnix jich tey ochem jkʼoplaltik ta jujuntul-euk-a. Te sJun Diose jamal ya yakʼ kiltik ta Proverbios 27:11, te jich ya yale: «Jnichʼan, ayuc me spʼijil awoʼtan, hich me yac awacʼ tseʼejinuc coʼtan; hich ya xhuʼ ya jsuhtesbe scʼop te machʼa ya spʼajone». Te kʼopiletik ini te la yichʼ tsʼibayel bayal siglo ta patil te kʼalal lajemix-a te Jobe, ya yakʼ ta ilel te yaknanix ta bolkʼoptaywanej-a te Satanás ta stojol te Diose sok ta sleel ta kʼop te j-abatetik yuʼune. Te kʼalal lek te bin ya jpas ta jkuxlejaltike, jichme ya xkoltaywanotik ta yakʼbeyel sujtib te bintik lotil ya yal te Satanase sok jichme ya kakʼbeytik stseʼelil yoʼtan te Diose. ¿Bin ya anop yuʼun-abi? Manchukme tulan ya awaʼiy sjeltayel te akuxlejale, ¿mabal jichuk te bayal yutsil  te ya xjuʼ ya awakʼ ta ilel ta akuxlejal te maba smelelil te bin la yal te Pukuje?

15 Ilawil te bin jamal la yal te Satanase: «Spisil bintic ay yuʼun te winic ya yacʼ yuʼun te scuxlejale» (Job 2:4). Te kʼalal la stuuntes te kʼopil «te winic» te xchie, jamal la yakʼ ta naʼel te Satanás te ma jaʼuknax yak ta yalbeyel skʼoplal-a te Jobe, jaʼnix jich tey ochem skʼoplal spisil-euk te ants winiketike. Te kʼop ini kʼax bayal skʼoplal. Te Pukuje yakme ta yalel te maba jun awoʼtan ya awakʼ aba ta stojol te Diose. Jaʼme yoʼtanuk te ya akʼaxuntaybey smantal te Dios te kʼalal ya xtal bayal wokolil ta atojole. ¿Bintik ya stuuntes te Satanás swenta yuʼun jaʼ ya xkʼot ta pasel te bin ya skʼan yoʼtane?

16. 1) ¿Bintik ya stuuntes te Satanás yuʼun ma xyakʼbey schʼuun Dios-a te ants winiketike? 2) Ta swenta te bintik ya stuuntes te Pukuje, ¿bin-utʼil ya xjuʼ ya stuuntes ta atojol-euk?

16 Jich bitʼil te la jnoptik ta slajunebal kapitulo, la kiltik te bayal bintik ya stuuntes te Satanás yuʼun ma schʼuunik Dios-a te ants winiketike. Jaʼnix jich ya skʼan ya stsakotik «hich te bin utʼil choj, ta slehel machʼa ya slajin» (1 Pedro 5:8). Yame awilbey te yaʼtel te Pukuj te kʼalal ya x-och skontrainat te awamigotak, te machʼatik ay awuʼun o yantikxan ants winiketik ta skaj te ya anop te Bibliae o te bitʼil ya apas ta akuxlejal te bintik ya anope (Juan 15:19, 20). * Jaʼnix jich te Satanase spisil-ora «ya spʼis sba ta chʼul aʼbat yuʼun sacal qʼuinal» (2 Corintios 11:14). Jich yuʼun bayal te bintik ya stuuntes ta loʼlaywanej te Pukuj swenta yuʼun ma xyakʼbat apas te bin lek ya yil te Diose. Te bin ya  stuuntes te Pukuje jaʼme te kʼalal ay ya xchebaj koʼtantike. Yaniwan yakʼbat anop te maʼyuk bin-ora ya xjuʼ ya apas te bin lek ya yil te Diose (Proverbios 24:10). Manchukme te Satanás ya spʼis sba «hich te bin utʼil choj» o jich te bin-utʼil «chʼul aʼbat yuʼun sacal qʼuinal», pajalnanix-a te bin ya skʼan yoʼtane, jamal ya yal te ya awijkʼitay spasbeyel yaʼtel te Dios te kʼalal ya ata wokol o sujel ta mulile. ¿Bin-utʼil ya xjuʼ ya awakʼ ta ilel te jun awoʼtan ta stojol Dios jich te bitʼil la spas te Jobe?

AKʼA JCHʼUUNBEYTIK TE MANTALILETIK YUʼUN TE JEHOVAE

17. ¿Bin yuʼun ya jchʼuunbeytik te mantaliletik yuʼun te Jehovae?

17 Yame xjuʼ ya awakʼbey sujtib te bin yaloj te Satanás te kʼalal ya apas ta akuxlejal te bin lek ya yil te Diose. ¿Bintik smakojbey skʼoplal-abi? Te Biblia ya yakʼbey sujtib: «Kʼuxme xa awaʼiy ta awoʼtan te Jehová te Dios awuʼun sok spisil awoʼtan sok spisil akuxlejal, sok spisil te awipe» (Deuteronomio 6:5, TNM). Te kʼalal ya xmukʼubxan te skʼuxul awoʼtan ta stojol te Diose, jichme ya stijbatxan awoʼtan ta spasel te bin ya skʼanbate. Te jpuk-kʼop Juan jich la stsʼibay: «Yuʼun chican te cʼux ta coʼtantic te Dios teme ya jchʼuhumbetic te mandariletic yuʼune». Teme kʼux ya awaʼiy sok spisil awoʼtan te Jehovae, yame awil te «ma ba wocol ta chʼuhunel te mandariletic yuʼune» (1 Juan 5:3).

18, 19. 1) Albeya skʼoplal cheʼoxebuk mantalil yuʼun te Jehová (ilawil te recuadro « Akʼa jpʼajtik te bin ya yilay te Jehovae»). 2) ¿Bin-utʼil ya jnaʼtik te ma skʼanbotik te Dios te bin ma xjuʼ kuʼuntik spasele?

18 ¿Bintik smakoj te mantaliletik yuʼun te Jehovae? Jaʼ te chaʼoxchajp talelil te ya skʼan ya kijkʼitaytike. Jich bitʼil ya awil ta tut recuadro ta pajina 140, te sbiilinej « Akʼa jpʼajtik te bin ya yilay te Jehovae». Te banti ya yalbey skʼoplal bayal ta chajp talelil te jamal ya yal te Biblia te maba leke.  Te kʼalal ya akʼopone, ayniwan chaʼoxchajp te ma kʼax chopoluk ya akuye. Jaʼukmeto te kʼalal kʼotix lek ta awoʼtan-a te textoetik yuʼun te Bibliae, yaniwan awil te yuʼun-nix jaʼ lek-a te leyetik yuʼun te Diose. Yaniwan skʼan ya ajel te bintik ya apas ta akuxlejale, jaʼ ini kʼax tulan-niwan ya awaʼiy. Jaʼukmeto te machʼatik ya spasik ta skuxlejalik te bin lek ya yil te Diose leknax ya yaʼiy sbaik sok tseʼelnax yoʼtanik (Isaías 48:17, 18). Jaʼ ini yame xjuʼ awuʼun spasel-euk. ¿Bin yuʼun te jich ya kaltike?

 19 Melel te Jehovae maʼyuk bin-ora ya skʼanbotik te bin ma xjuʼ kuʼuntik spasele (kʼopona te sjun Deuteronomio 30:11-14). Ya snaʼ stukel te banti kʼalal ya xjuʼ kuʼuntik spasel te aʼtelile sok te banti ma xjuʼ kuʼuntik spasele (Salmo 103:14). Jaʼnix jich ya xjuʼ ya yakʼ yip koʼtantik yuʼun ya jchʼuunbeytik te mantaliletik yuʼune. Te jpuk-kʼop Pablo jich la stsʼibay: «Stalel jun yoʼtan ta jtojoltic te Diose, ma ba ya yacʼ te yac awichʼic tsajel te ma xcuhch awuʼunic, ha pajal ya yacʼ soc te tsajel te bin utʼil  ya xhuʼ ya xloqʼuex ta stojol te tsajel, scuenta yuʼun ya xcuhch awuʼunic a» (1 Corintios 10:13). Swenta ya skoltayotik te yakuk xkujch kuʼuntik te bin ya xtal ta jtojoltike, te Jehová ya xjuʼ ya yakʼbotik te «smucʼul yuʼel» (2 Corintios 4:7XCD). Jaʼ jich kʼot ta swenta te Pablo te kʼalal kujch yuʼun bayal wokolil, ta patil jich la yal: «Spisil ya xhuʼ cuʼun ta scuenta Cristo te ya yaʼbon yip coʼtan» (Filipenses 4:13).

AYUKME KUʼUNTIK TE TALELIL TE LEK YA YIL TE DIOS

20. ¿Bintik talelil ya skʼan ya x-ayin awuʼun swenta lek ya yilat te Diose, sok bin yuʼun te tulanik skʼoplale?

20 Swenta yuʼun lek ya yilotik te Jehovae ma tikʼuk-a te jaʼnax ya jpʼajtik te bin ya yilaye. Jaʼnix jich ya skʼan kʼux ya kaʼiy ta koʼtantik te bin kʼux ta yoʼtane (Romanos 12:9). ¿Mabal jichuk te lek ya awaʼiy sjokinel te machʼatik pajal te bin ya anop soke, te bin ay skʼoplal ta awoʼtane sok te bintik lekik ta pasel ya awile? Jaʼnix jich ya yaʼiy sba-euk te Jehovae. Jich yuʼun kʼuxukme ta awoʼtan-euk te bin kʼux ta yoʼtan stukele. Ta Salmo 15, tey ya scholbey skʼoplal chaʼoxpʼaluk te bintik talelil ya skʼan ay yuʼun te machʼatik ya xkʼot ta yamigo te Diose (kʼopona te sjun Salmo 15:1-5). Te yamigotak Jehová ya yakʼik ta ilel te bin ya yal te Biblia jaʼ «te sit ya yacʼ te Espíritu», jaʼik ini: «te scʼuxul-oʼtanil, tseʼel-oʼtanil, lamal qʼuinal, ya xcuhch yuʼun, yutsil-oʼtanil, jun-oʼtanil, schʼuhunel-oʼtanil, manso-oʼtanil, soc ya xhuʼ yuʼun scomel sba» (Gálatas 5:22, 23).

21. ¿Bin ya skoltayat ta stael te chaʼoxchajp talelil te lek ya yil te Diose?

21 Te bin ya skoltayat ta stael te chaʼoxchajp talelil te lek ya yil te Diose jaʼ te ya akʼopon ta jujun kʼajkʼal te sJun Diose sok te ya anop ta leke. Soknix te kʼalal ya  anop bael te bin ya skʼanbat te Jehovae, jichme pajal ya xkʼot snopjibal awuʼun sok (Isaías 30:20, 21). Kʼalal ya xmukʼubxan te skʼuxul awoʼtan ta stojol te Jehovae, jichme ya amulanxan spasel ta akuxlejal te bin lek ya yil stukele.

22. ¿Bintik lek ya ata teme ya apas ta akuxlejal te bin lek ya yil te Diose?

22 Ya skʼan ya jpastik tulan swenta lek ya yilbotik jkuxlejaltik te Jehovae. Te Biblia ya yal te jich kʼoem te ya jcholtik lokʼel te jpokol taleltik sok te ya jlaptik te yachʼil talelil te kʼalal ya jeltik te jkuxlejaltike (Colosenses 3:9, 10). Jich yuʼun te machʼa la stsʼibay te salmoe, la yal ta swenta te mantaliletik yuʼun te Dios te ay bin mukʼ ya yichʼ tael yuʼun te kʼalal ya yichʼ chʼuunele (Salmo 19:11). Teme jaʼ ya apas ta akuxlejal te bin lek ya yil te Diose, yame ata bayal bintik lek-euk, sok yame awakʼ ta ilel te maba melel te bin yaloj te Satanase, jichme ya awakʼbey stseʼelil yoʼtan te Jehovae.

^ parr. 16 Te bin la yichʼix alele mame yuʼunuk ya skʼan ya yal te jaʼ uʼuninbilik yuʼun Satanás te machʼatik ya skontrainate. Jaʼukmeto, jaʼme te dios yuʼun te balumilale, melel jaʼ ay ta skʼab stukel (2 Corintios 4:4; 1 Juan 5:19). Jich yuʼun te kuxlejalil te lek ya yil te Diose mame ayuk bayal te machʼatik jich ya spasike jich yuʼun ay machʼatik ya skontrainat yuʼun.