Eaha to roto?

Tapura tumu parau

E a‘o te Atua i te taata ta ’na e here ra

E a‘o te Atua i te taata ta ’na e here ra

“E a‘o hoi Iehova i te feia mea here na ’na.”—HEB. 12:6.

HIMENE: 123, 86

1. Eaha ta te Bibilia e parau ra no nia i te a‘o?

EAHA te puta mai i roto i to outou feruriraa a faaroo ai i te parau a‘o? E rave rahi o te mana‘o i te faautuaraa e topa mai ia a‘ohia te hoê taata. Tera râ, te parau ra te Bibilia mea maitai te a‘o no tatou. E pinepine te reira i te faahitihia e te ite, te paari, te here e te ora. (Mas. 1:2-7; 4:11-13) Eaha te tumu? E haapapu te a‘o no ǒ mai i te Atua mea here na ’na ia tatou e te hinaaro atoa ra ia fana‘o tatou i te ora mure ore. (Heb. 12:6) I te rahiraa o te taime, na te Atua ana‘e te a‘o, e faautuaraa te topa i nia i te taata o tei a‘ohia. Tera râ, e ere ta Iehova a‘o i te mea ino e te etaeta roa. No reira, e ere noa ïa te a‘o i te faautuaraa, e haapiiraa atoa râ mai ta te metua e horoa i te tamarii ta ’na e here ra.

2, 3. Eaha te faaite ra e ere noa te a‘o i te faautuaraa, e haapiiraa atoa râ? (A hi‘o i te hoho‘a matamua.)

2 Teie te tahi hi‘oraa. E hauti te tahi tamaiti o Johnny te i‘oa i te popo i roto i te fare. E parau to ’na mama: “Johnny, ua parau a‘ena ’tu vau i rapae e hauti ai i te popo, eiaha i roto i te fare! E parari te tahi mea ia oe.” Aita Johnny i  tâu‘a i to ’na mama. Tano ihora te popo i nia i te farii vairaa tiare e parari a‘era. Eaha ta te mama o Johnny i rave no te a‘o ia ’na? Ua faataa oia eaha te vahi ino i roto i ta ’na i rave. Ua hinaaro te mama ia taa ia Johnny mea maitai a‘e ia faaroo i te metua. Te mau mea atoa ta raua e ani, no to ’na ïa maitai e e ere i te mea etaeta roa. No te tauturu i ta ’na tamaiti ia huti mai i te haapiiraa, ua faaoti te mama mea tano ia faautua ia Johnny ma te tapea mai i ta ’na popo no te hoê taime noa. Eita paha Johnny e mauruuru, e haamana‘o râ te reira ia ’na e faahopearaa te tupu ia ore oia e faaroo i to ’na mau metua.

3 E mero te mau Kerisetiano no te utuafare o te Atua. (Tim. 1, 3:15) Mea tano iho â na to tatou Metua ra o Iehova e faaoti eaha te mea maitai e te mea ino e e nafea ia a‘o mai ia ore noa ’tu tatou e faaroo ia ’na. Ia ooti tatou i te mea ino no ta tatou i rave, e tauturu mai te a‘o î i te here a Iehova ia haamana‘o mea faufaa ia faaroo ia ’na. (Gal. 6:7) Mea here roa na te Atua ia tatou, eita o ’na e hinaaro ia mauiui tatou.—Pet. 1, 5:6, 7.

4. (a) Eaha ta Iehova e titau mai ra ia haapii tatou ia vetahi ê? (b) Eaha ta tatou e hi‘opoa i roto i teie tumu parau?

4 Ua niu-ana‘e-hia te a‘o i nia i te Bibilia, e haapii e e tauturu te reira i te tamarii aore ra piahi Bibilia ia riro ei pǐpǐ na te Mesia. E faaohipa tatou i te Bibilia no te haapii i ta tatou mau piahi eaha te mea maitai e no te tauturu ia ratou ia taa e ia ‘haapao i te mau mea atoa ta Iesu i faaue mai.’ (Mat. 28:19, 20; Tim. 2, 3:16) Te titau mai ra o Iehova ia na reira no te haapii ia ratou ia tauturu i te tahi atu ia pee i te Mesia. (A taio i te Tito 2:11-14.) I teie nei, e hi‘opoa ana‘e e toru uiraa: (1) Eaha te haapapu ra mea here na Iehova te taata ta ’na e a‘o? (2) Eaha te haapii mai i te hi‘oraa o te mau taata ta te Atua i a‘o? (3) E nafea ia a‘o ia vetahi ê mai ia Iehova e ta ’na Tamaiti?

E A‘O TE ATUA MA TE HERE

5. Eaha te faaite ra ua riro te a‘o no ǒ mai ia Iehova ei haapapuraa mea here na ’na ia tatou?

5 Mea here na Iehova ia tatou, no reira o ’na e faatitiaifaro, e haapii e e faaineine ai ia tatou. Te hinaaro ra o ’na ia piri noa tatou ia ’na e ia noaa te ora mure ore ia tatou. (Ioa. 1, 4:16) Eita oia e faahapa hanoa i te taata e eita atoa e haafaufaa ore ia ratou. (Mas. 12:18) E tapea noa mai râ oia i te mau huru maitatai e e faatura atoa i to tatou tiamâraa. Te taa ra anei ia outou o Iehova te a‘o mai ra na roto i te Bibilia, ta tatou mau papai, to tatou mau metua e te mau matahiapo? E haapapuraa ïa tera mea here na  ’na ia tatou. Ia tamata te mau matahiapo i te faatitiaifaro ia tatou na roto i te mǎrû e te here hou tatou a taa ’i ua hape tatou, o Iehova tera e faaite mai ra i to ’na here ia tatou.—Gal. 6:1.

6. E nafea te a‘o e haapapu ai i to te Atua here noa ’tu e tatarahia ta te tahi hopoia?

6 I te tahi taime, eita e navai ia a‘o. Ua rave ana‘e te tahi i te hara rahi, e tatarahia ta ’na hopoia i roto i te amuiraa. Ia tupu noa ’tu te reira, e haapapu noa â te a‘o i to te Atua here ia ’na. E tauturu te reira ia ’na ia taa i te faufaaraa ia rave atu â i te taime no te haapii e feruri maite i te Bibilia e no te pure. E piri roa ’tu â ïa to ’na auhoaraa e o Iehova. (Sal. 19:7) I muri a‘e, e amo faahou paha o ’na i te hopoia ta ’na i ere. E haapapuraa atoa te tiavaruraa i to Iehova here, e paruru hoi te reira i te amuiraa. (Kor. 1, 5:6, 7, 11) Mea tia noa ta Iehova a‘o, no reira te tiavaruraa e tauturu ai i te taata rave hara ia taa i te ino rahi ta ’na i rave. E nehenehe te reira e turai ia ’na ia tatarahapa.—Ohi. 3:19.

E FAUFAAHIA TATOU I TE A‘O A IEHOVA

7. O vai Sebena e eaha te huru ino ta ’na i faatupu?

7 No te taa i te faufaaraa o te a‘o, e hi‘opoa ana‘e tei tupu i nia e piti taata ta Iehova i a‘o. O Sebena te tahi, e Iseraela o tei ora na i te tau o te arii Hezekia. Te tahi atu, o te hi‘oraa ïa o te hoê taeae i to tatou nei tau o Graham te i‘oa. O Sebena “te taata no nia iho i te utuafare” o te arii Hezekia e e mana rahi to ’na. (Isa. 22:15) Ua teoteo mai râ Sebena e ua hinaaro i te hanahana no ǒ mai i te taata. Hamani ihora oia i te hoê menema faahiahia roa no ’na e ua tere na nia i te mau “pereoo unauna ra.”—Isa. 22:16-18.

Ma te faahaehaa ia tatou e ma te farii i te taui, e haamaitai mai te Atua (A hi‘o i te paratarafa 8-10)

8. Mea nafea o Iehova i te a‘oraa ia Sebena e eaha te faahopearaa?

8 I te mea ua imi Sebena te hanahana no ǒ mai i te taata, ua horoa te Atua i ta ’na hopoia na Eliakima. (Isa. 22:19-21)  Ua tupu te reira i te taime a faaineine ai te arii Senakeriba i te haru ia Ierusalema. Ua tono tera arii i ta ’na feia mana e te hoê nuu rahi no te haamǎta‘u i te mau ati Iuda e ia farii o Hezekia e pau ratou. (Arii 2, 18:17-25) Tono ihora Hezekia ia Eliakima e e piti taata no te farerei ia ratou. Hoê o na taata, o Sebena e e papai parau o ’na i tera taime. Ua faahaehaa ïa Sebena ia ’na, aita i inoino e ua farii i te tiaraa haihai a‘e. E toru haapiiraa ta tatou e nehenehe e huti mai i te hi‘oraa o Sebena.

9-11. (a) Eaha te haapiiraa e huti mai i te hi‘oraa o Sebena? (b) Eaha to oe mana‘o i to Iehova huru i nia ia Sebena?

9 A tahi, te haamana‘o mai ra te hi‘oraa o Sebena, “ua tupu ana‘e te teoteo ra, tei muri iho te haama.” (Mas. 11:2) Te tumu ïa o ’na i ere ai i ta ’na hopoia. E hopoia taa ê paha ta tatou i roto i te amuiraa a mana‘o atu ai te taata mea faufaa tatou. Mea tia râ ia vai haehaa noa. Eaha te tumu? E ere anei maoti noa o Iehova i noaa mai ai te ite e te aravihi no te rave i te ohipa maitatai? (Kor. 1, 4:7) Teie te faaararaa a te aposetolo Paulo: “Te parau atu nei au i te taata tataitahi i rotopu ia outou eiaha ia mana‘o e mea maitai a‘e o ’na, ei mana‘o au noa râ to ’na.”—Roma 12:3.

10 Te piti, ma te a‘o papu ia Sebena, ua tiaturi o Iehova e nehenehe o ’na e taui. (Mas. 3:11, 12) Teie te tahi haapiiraa no te feia i ere i te hopoia. Eiaha ratou e riri e e inoino, mea tia râ ia tamau i te horoa i te mea maitai roa ’‘e na Iehova. Ia haamana‘o ratou, mea here na Iehova te feia ta ’na e a‘o e e haamaitai iho â o ’na i te feia haehaa. (A taio i te Petero 1, 5:6, 7.) Mai te peu e taata haehaa tatou mai te araea mǎrû, e nehenehe te a‘o no ǒ mai ia Iehova e tauturu mai ia riro ei taata maitai a‘e.

11 Te toru, te faaite ra to Iehova huru i nia ia Sebena, mea hae roa na ’na te hara, te here noa ra râ oia i te taata o tei hara. E imi o Iehova i te maitai i roto i te aau. E metua aore ra e matahiapo anei oe? E nafea ïa ia a‘o ia vetahi ê mai ia Iehova?—Iuda 22, 23.

12-14. (a) Eaha te huru o vetahi ia a‘ohia ratou? (b) Mea nafea te Parau a te Atua i tauturu ai i te tahi taeae ia taui e eaha te mau haamaitairaa i itehia?

12 Ia a‘ohia ratou, e nehenehe vetahi e inoino e e faaatea ê i te Atua e te amuiraa. (Heb. 3:12, 13) Te auraa anei aita e ravea faahou no ratou? E ere, a hi‘o na ia Graham tei tiavaruhia. Noa ’tu ua faaho‘ihia mai oia i muri a‘e, ua faaea Graham i te poro e te haere i te mau putuputuraa. Ua tutava te hoê matahiapo i te riro ei hoa no ’na. I muri a‘e, ua ani atu Graham ia haapii i te Bibilia e o ’na.

13 Te faatia ra tera matahiapo: “O te teoteo te fifi o Graham. Ua faahapa oia i te mau matahiapo o tei rave i te faaotiraa e tiavaru ia ’na. I roto i ta mâua haapiiraa, ua hi‘opoa mâua i te mau irava e faahiti ra i te teoteo e te mau faahopearaa o te reira. Ua haamata Graham i te ite i to ’na huru mau i roto i te hi‘o o te Parau a te Atua. Aita roa ’tu o ’na i au i ta ’na i ite! Ua taa ’tura ia ’na o ’na te fifi, ua riro te teoteo ei pou i roto i to ’na mata, e no reira oia i faaino ai ia vetahi ê. I muri noa mai te reira, ua taui oioi oia. Ua haere tamau i te putuputuraa, ua haapii i te Bibilia ma te aau tae e ua  pure i te mau mahana atoa. Ua oaoa roa ta ’na vahine e te mau tamarii no te mea ua amo atoa Graham i ta ’na hopoia i te pae varua ei upoo utuafare.”—Luka 6:41, 42; Iak. 1:23-25.

14 Ua na ô â te matahiapo: “I te hoê mahana, ua parau Graham i te tahi mea o tei haaputapû mau i to ’u aau. Ua na ô mai oia: ‘Mea maoro vau i roto i te parau mau e ua tavini atoa ei pionie. A tahi nei râ vau e nehenehe mau ai e parau, ua here au ia Iehova.’” Aita i maoro i muri a‘e, ua oaoa roa Graham i te horoaraahia ’tu te hopoia e haapao i te mau tao‘a haapuai reo i te putuputuraa. Te na ô faahou ra te matahiapo: “Ua haapii mai au i to ’na hi‘oraa, ia faahaehaa te taata ia ’na i te aro o te Atua ma te farii i te a‘o, e haamaitairaa rahi te niniihia mai!”

A A‘O IA VETAHI Ê MAI IA IEHOVA E TE MESIA

15. Eaha te tia ia rave no te a‘o maitai ia vetahi ê?

Ia ite te taata mea haehaa tatou, e farii ohie a‘e ratou ia horoa ’tu tatou i te a‘oraa

15 No te haapii maitai ia vetahi ê, e tia na mua roa ia haapii ia tatou iho. (Tim. 1, 4:15, 16) Ia faaohipa o Iehova ia tatou no te a‘o ia vetahi ê, e tia na mua roa ia vai haehaa e ia vaiiho ia ’na ia aratai i to tatou oraraa. Ia ite te taata mea haehaa tatou, e faatura mai e e farii ohie a‘e ratou ia horoa ’tu tatou i te a‘oraa. E hi‘o ana‘e i te hi‘oraa ta Iesu i vaiiho mai.

16. Eaha te haapii mai i te hi‘oraa o Iesu no te a‘o e no te haapii maitai ia vetahi ê?

16 Ua faaroo noa Iesu i to ’na Metua noa ’tu e ere i te mea ohie i te tahi taime. (Mat. 26:39) Ua haamana‘o oia i te taata no ǒ mai to ’na paari e ta ’na haapiiraa i to ’na Metua. (Ioa. 5:19, 30) E taata haehaa e te auraro o Iesu, na te reira i tauturu ia ’na ia haapii i te taata ma te hamani maitai. No to ’na huru, mea au roa na te feia aau tae ia Iesu. (A taio i te Mataio 11:29.) Na roto i te mau parau î i te here, ua faaitoito Iesu i te feia hepohepo e tei paruparu. (Mat. 12:20) Ua a‘o oia i ta ’na mau aposetolo ma te mǎrû e te here noa ’tu ua tatama‘i ratou no te ite o vai te mea hau a‘e i rotopu ia ratou.—Mar. 9:33-37; Luka 22:24-27.

17. Eaha te mau huru maitatai o te tauturu i te mau matahiapo ia aupuru i te amuiraa?

17 E titauhia i te mau matahiapo ia pee i te hi‘oraa o te Mesia i te mau taime atoa e a‘o ai ratou ia vetahi ê. E nafea ïa? E faaohipa i te mau faaueraa e aratairaa Bibilia no te a‘o. E tapao faaite ïa e hinaaro ratou e vaiiho na te Atua e ta ’na Tamaiti e aratai atu. Ua papai te aposetolo Petero: “A aupuru i te nǎnǎ a te Atua tei tuuhia ’tu ia outou ma te tavini ei tiaau, eiaha ma te faahepohia, ma te aau tae râ i mua i te Atua, eiaha no te nounou tao‘a, ma te hinaaro mau  râ, eiaha ma te faatere i te mau taata o te Atua, ma te riro râ ei hi‘oraa no te nǎnǎ.” (Pet. 1, 5:2-4) Ia auraro te mau matahiapo ma te aau tae i te Atua e te Mesia, e faufaa-mau-hia ratou e te feia atoa ta ratou e aupuru ra.—Isa. 32:1, 2, 17, 18.

18. (a) Eaha ta Iehova e titau ra i te mau metua ia rave? (b) E nafea te Atua ia tauturu i te mau metua?

18 Area i roto i te utuafare, teie ta Iehova e parau ra i te upoo utuafare: “Eiaha e faariri i ta outou mau tamarii, a tamau râ i te aupuru ia ratou i te a‘o e te faaararaa a Iehova.” (Eph. 6:4) E titau-mau-hia anei ia haapii e ia a‘o i te tamarii? Teie ta tatou e taio nei i roto i te Maseli 19:18: “E a‘o atu i to tamaiti oi vai a‘e te fariuraa; e eiaha oe e faaherehere ia ’na, a pohe oia.” Ua horoa o Iehova i te metua i te hopoia ia a‘o i ta ratou tamarii. Mai ta te irava e faaite ra, e nehenehe te tamarii e pohe ia ore o ’na ia a‘ohia. Ia ore noa ’tu te mau metua e amo i ta ratou hopoia, e utua ta ratou i mua i te aro o te Atua! (Sam. 1, 3:12-14) Ma te ani i ta Iehova tauturu e ma te vaiiho i te Parau a te Atua e to ’na varua mo‘a ia aratai ia ratou, e oaoa roa o Iehova i te horoa ’tu i te paari e te puai e titauhia.—A taio i te Iakobo 1:5.

FAAINEINEHIA NO TE ORA MA TE HAU E A MURI NOA ’TU!

19, 20. (a) Eaha te mau haamaitairaa e itehia ia farii tatou i te a‘o no ǒ mai i te Atua? (b) Eaha ta tatou e hi‘o mai i roto i to mua ’tu haapiiraa?

19 Mea rahi te haamaitairaa ia farii tatou i te a‘o no ǒ mai i te Atua e ia a‘o tatou ia vetahi ê mai ia Iehova e o Iesu. E itehia te hau i roto i te utuafare e te amuiraa. Hau atu â, e fana‘o te taatoaraa i te parururaa e e papu ia ratou mea herehia e mea faufaa ratou. E hoho‘a noa te reira no te hau e te oaoa e tiai mai ra a muri a‘e! (Sal. 72:7) Te faaineine ra te a‘o no ǒ mai ia Iehova ia tatou ia ora amui e a muri noa ’tu ei utuafare hoê e te hau i raro a‘e i te parururaa a to tatou Metua ra o Iehova. (A taio i te Isaia 11:9.) E haamana‘o noa ana‘e i te reira, e hi‘o ïa tatou i te a‘o mai te hoê haapapuraa mea here na te Atua ia tatou.

20 I roto i to mua ’tu haapiiraa, mea rahi atu â ta tatou e haapii mai no nia i te a‘o i roto i te utuafare e te amuiraa. E hi‘o mai tatou e nafea ia a‘o ia tatou iho e eaha te rave no te ore e mauiui roa ’tu â ia a‘ohia tatou.