Eaha to roto?

Tapura tumu parau

 TUMU PARAU HAAPIIRAA 13

A here rahi te tahi i te tahi!

A here rahi te tahi i te tahi!

“A here rahi ïa te tahi i te tahi ma to outou aau atoa.”—PET. 1, 1:22.

HIMENE 109 Here rahi ma te aau atoa

HAAPOTORAA *

Ua faahiti pinepine Iesu i te parau o te here i te po hopea e ta ’na mau aposetolo (A hi‘o i te paratarafa 1-2)

1. Eaha te faaueraa taa maitai ta Iesu i horoa i ta ’na mau pǐpǐ? (A hi‘o i te hoho‘a i te api matamua.)

I TE po na mua ’‘e Iesu a pohe ai, ua horoa oia i te hoê faaueraa taa maitai i ta ’na mau pǐpǐ. Ua na ô atu oia: “Mai ia ’u i here ia outou, ia here atoa outou te tahi i te tahi.” Ua haapapu maitai atoa oia i muri iho: “I te mea e mea here outou te tahi i te tahi, e ite ïa te taata atoa e e pǐpǐ outou na ’u.”—Ioa. 13:34, 35.

2. No te aha mea faufaa ia here noa tatou te tahi i te tahi?

2 Ia au i ta Iesu mau parau, e ite papu te taata o vai ta ’na mau pǐpǐ mau mai te peu e here ratou te tahi i te tahi mai ia ’na i here ia ratou. Mea tano tera parau i te senekele matamua, i teie atoa râ mahana. Noa ’tu te mau fifi ta tatou e faaruru, mea faufaa roa ia here noa tatou te tahi i te tahi!

3. Eaha ta tatou e hi‘opoa i roto i teie haapiiraa?

3 No to tatou huru tia ore, e titauhia ia tutava no te here rahi te tahi i te tahi. E pee tatou i te taahiraa avae o te Mesia. I roto i teie haapiiraa, e hi‘opoa tatou e nafea te here e tauturu mai ai ia faatupu i te hau, ia ore e maitiiti i te taata e ia farii maitai te tahi i te tahi. I te roaraa o teie haapiiraa, a ui ia outou iho, ‘Eaha ta ’u e haapii mai i te hi‘oraa o te mau taeae e tuahine tei tamau i te here te tahi i te tahi?’

 A FAATUPU I TE HAU

4. Ia au i te Mataio 5:23, 24, no te aha e titauhia ia faahau e te taeae tei inoino ia tatou?

4 Ua haapii mai Iesu mea faufaa ia hau tatou e te taeae tei inoino ia tatou. (A taio i te Mataio 5:23, 24.) E titauraa te reira ia mauruuru te Atua ia tatou. E oaoa Iehova ia imi tatou i te mau ravea atoa no te faatupu i te hau e to tatou mau taeae. Eita oia e farii i ta tatou haamoriraa ia inoino noa tatou aore ra ia ore tatou e hinaaro e faatupu i te hau.—Ioa. 1, 4:20.

5. No te aha mea fifi no te tahi taeae ia faatupu i te hau?

5 Mea fifi paha ia faatupu i te hau i te tahi taime. A hi‘o na ia Mark * tei mauiui roa no te mea hopea ore te hoê taeae i te faaino ia ’na i roto i te amuiraa. Ua na ô Mark: “Ua tâhiti roa vau e aita ’tura i feruri faahou i ta ’u i rave!” I muri mai râ, ua tatarahapa Mark i te huru ta ’na i faaite e ani atura oia i te taeae ia faaore i ta ’na hara e ia hau raua. Aita râ te taeae i farii. I te haamataraa, ua na ô Mark, ‘Ehia taime to ’u tamataraa i te faahau, aita râ o ’na i hinaaro! Mâu‘a to ’u taime!’ Ua faaitoito râ te tiaau haaati ia Mark ia tamata â i te faahau e te taeae. Ua nafea Mark?

6. (a) Mea nafea Mark i te tapiraa i te faatupu i te hau? (b) Mea nafea Mark i te haapaoraa i te Kolosa 3:13, 14?

6 I to Mark feruri-maite-raa i to ’na tupuraa, ua taa ia ’na aita o ’na i faaite i te haehaa e ua mana‘o atoa mea maitai a‘e o ’na ia vetahi ê. Ua titauhia ia taui oia i to ’na huru. (Kol. 3:8, 9, 12) Ua faafatata â o ’na i te taeae ma te haehaa no te ani ia faaore i ta ’na hara. Ua papai atoa oia i te tahi mau rata i te taeae no te faaite i to ’na tatarahapa e to ’na hinaaro ia hau raua. Ua tae roa atoa Mark i te horoa i te  tahi mau ô, ua tamau noa râ te taeae i te inoino. Ua taora anei Mark i te tauera? Aita, ua haapao noa oia i ta Iesu faaueraa ia here i to ’na taeae e ia faaore i ta ’na hapa. (A taio i te Kolosa 3:13, 14.) Noa ’tu eita vetahi e haafaufaa i ta tatou mau tutavaraa no te faatupu i te hau, e tauturu mai te here ia tamau i te faaore i ta ratou hara e i te pure no ratou.—Mat. 18:21, 22; Gal. 6:9.

Eita e navai hoê noa taime no te faatupu i te hau (A hi‘o i te paratarafa 7-8) *

7. (a) Eaha ta Iesu i haapii ia tatou ia rave? (b) Eaha te tupuraa ta te tahi tuahine i farerei?

7 Ua haapii Iesu, mai ta tatou e hinaaro ia rave te taata no tatou, ia na reira atoa tatou e tia ’i. Ua parau â oia eiaha tatou ia here noa i te feia e here ra ia tatou. (Luka 6:31-33) Eaha to outou huru ia ape noa te hoê taeae i te aroha ia outou? Mea huru ê roa paha, tera râ te tupuraa ta Lara i farerei. Te faataa ra oia: “Ua haavare ite noa te hoê tuahine ia ’u, aita vau i taa no te aha. E haapeapea noa vau a haere ai i te mau putuputuraa.” Feruri a‘era Lara, ‘Aita hoi e ohipa ino ta ’u i rave. E mea rahi atoa i roto i te amuiraa o tei huru ê atoa i te haerea o tera tuahine.’

8. Eaha ta Lara i rave no te faatupu i te hau e eaha ta tatou e haapii mai i to ’na hi‘oraa?

8 Ua rave Lara i te taahiraa no te faatupu i te hau. Ua pure oia ia Iehova e faaoti atura i te farerei i te tuahine. Ua paraparau raua, ua faaafaro i te fifi e tauahi atura te tahi i te tahi. Ua hau ïa raua! Te na ô faahou ra Lara: “I muri mai râ, ua rave â o ’na mai ta ’na i matau na i te rave i nia ia ’u. Ua huru ê roa vau!” Ua mana‘o Lara eita to ’na hau e topa mai te peu eita te tuahine e taui. Ua taa râ ia ’na i muri a‘e, e titauhia ia tamau noa oia i te here i te tuahine e i te “faaore noa” i ta ’na hapa. (Eph. 4:32–5:2) Ua haamana‘o Lara, eita te here “e tapea i te ino. . . . E tapo‘i te here i te mau mea atoa, e tiaturi i te mau mea atoa, e tiai i te mau mea atoa e e faaruru i te mau mea atoa.”  (Kor. 1, 13:5, 7) Aita ’tura Lara i haapeapea faahou. I muri a‘e, ua hau faahou raua te tuahine. Ia tamau tatou i te faatupu i te hau e to tatou mau taeae e tuahine ma to tatou aau atoa, e vai noa “te here e te hau o te Atua” ia tatou ra.—Kor. 2, 13:11.

EIAHA E MAITIITI I TE TAATA

9. Ia au i te Ohipa 10:34, 35, no te aha eiaha tatou ia maitiiti i te taata?

9 E ere Iehova i te Atua o te maitiiti i te taata. (A taio i te Ohipa 10:34, 35.) Ia na reira atoa tatou, e tamarii ïa tatou na ’na. E haapao tatou i te faaueraa ia here i to tatou taata tupu mai ia tatou iho a faatupu noa ’i i te hau i rotopu i to tatou fetii taeae.—Roma 12:9, 10; Iak. 2:8, 9.

10-11. Mea nafea te hoê tuahine i te faaearaa i te hi‘o ino i te tahi nunaa taata?

10 Mea fifi paha no tatou i te tahi taime ia ore e maitiiti i te taata. No te tahi ohipa ino i ravehia i nia i to ’na utuafare i to ’na apîraa, ua hi‘o ino te tuahine Ruth i te nunaa taata o te tahi fenua. Te faataa ra oia: “Ua tae roa vau i te au ore i te mau mea atoa o tera fenua. No ’u, aita te huru o te mau taeae e tuahine no ǒ i taa ê atu i to te feia o to ratou fenua.” Eaha tei tauturu ia Ruth ia faatitiaifaro i to ’na mana‘o?

11 Ua taa ia Ruth, e titauhia ia tutava o ’na i te faaea i te hi‘o ino i tera nunaa taata. Ua taio oia i te mau faatiaraa no tera fenua i roto i ta tatou Buka matahiti. Te parau ra oia: “Ua imi au i te mau tumu e titauhia ia here au i tera nunaa taata. Ua tapao vau mea itoito roa te mau taeae e tuahine no ǒ i te tavini ia Iehova. Ua haapapu mai te reira e fetii taeae atoa ratou no tatou.” Aita râ Ruth i faaea noa i reira. Te faataa ra oia: “Ia farerei au i te mau taeae e tuahine o tera fenua, e tutava vau i te hamani maitai e i te haamatau ia ratou.” I te pae hopea, teie ta Ruth i parau: “I muri mai, ua faaea roa vau i te hi‘o ino i te taata.”

Ua here rahi ana‘e tatou i “te fetii taeae taatoa,” eita tatou e maitiiti i te taata (A hi‘o i te paratarafa 12-13) *

12. Eaha te fifi o te tuahine Sarah?

12 Aita vetahi e ite ra te maitiiti atoa ra ratou i te taata. I mana‘o na Sarah aita o ’na e na reira ra. Aita hoi o ’na e hi‘o ino ra i te taata ia au i to ratou nunaa, ta ratou faufaa aore ra hopoia i roto i te faanahonahoraa. Ua fa‘i râ oia: “Ua taa ia ’u i muri a‘e te maitiiti ra iho â vau i te taata.” Ua paari Sarah i roto i te hoê utuafare ua haere te rahiraa i te haapiiraa teitei. Mea au na ’na e amuimui i te feia hoê â faito ite e to ’na. Ua parau roa o ’na i te hoê hoa: “Mea au a‘e na ’u e amuimui noa i te mau taeae e tuahine tei haere i te haapiiraa teitei.” Eaha te tauturu ia Sarah ia taui?

13. Eaha tei tauturu ia Sarah ia taui e eaha te haapiiraa e huti mai?

13 Ua tauturu te tahi tiaau haaati ia Sarah ia faatitiaifaro i to ’na feruriraa. Te faatia ra oia: “Ua haapopou mai oia no ta ’u taviniraa, ta ’u mau pahonoraa i te mau putuputuraa e to ’u ite papu i te mau Papai. Ua faataa mai oia, aita e fifi ia rahi te ite, e titau-atoa-hia râ ia faatupu i te mau huru maitatai mai te haehaa, te mana‘o au noa no nia ia tatou e te aroha hamani maitai.” Ua putapû roa Sarah i te mau parau a te tiaau haaati. Te na ô ra oia: “Ua taa ia ’u eaha te mea faufaa a‘e, ia hamani maitai ïa e ia here tatou ia vetahi ê.” Ua taui roa Sarah i ta ’na huru hi‘oraa i te mau taeae e tuahine. Te faataa ra oia: “Ua imi au eaha te mau huru  maitatai i here ai Iehova ia ratou.” Eaha te haapiiraa e huti mai? Eiaha e mana‘o, no to tatou ite, mea maitai a‘e tatou ia vetahi ê! Ua here rahi ana‘e tatou i “te fetii taeae taatoa,” eita tatou e maitiiti i te taata.—Pet. 1, 2:17.

A FARII MAITAI I TE TAATA ATOA

14. Ia au i te Hebera 13:16, eaha to Iehova huru ia farii maitai tatou te tahi i te tahi?

14 E mauruuru roa Iehova ia farii maitai tatou i te taata. (A taio i te Hebera 13:16.) Te titau ra hoi oia ia farii maitai ta ’na mau tavini atoa te tahi i te tahi, i te feia iho â râ e hinaaro mau ra i te tauturu. (Iak. 1:27; 2:14-17) No reira te Parau a te Atua e faaitoito mai ai ia haamataro i “te farii maitai i te manihini.” (Roma 12:13) Tera ana‘e to tatou huru, e ite vetahi ê mea here roa na tatou ia ratou. Noa ’tu tau maa rii noa, pape aore ra taime ta tatou e horoa, e mauruuru roa Iehova. (Pet. 1, 4:8-10) Eaha râ te nehenehe e tapea ia outou ia farii maitai te tahi i te tahi?

“Aita vau i matau i te farii maitai i te taata, ua taui râ vau e e oaoa rahi ta ’u i ite!” (A hi‘o i te paratarafa 16) *

15-16. (a) No te aha vetahi e taiâ ’i i te farii maitai i te taata? (b) Eaha tei tauturu ia Edit ia farii maitai i te manihini?

15 No to ratou huru na mua ’‘e, e taiâ vetahi Kerisetiano i te farii maitai i te taata. E vahine ivi o Edit hou a haapii ai i te Bibilia, e ere o ’na i te mea paraparau roa i te taata. I mana‘o na oia e tano na vera ma e farii maitai i te manihini i ǒ ratou.

16 I te riroraa mai râ o ’na ei Ite no Iehova, ua taui Edit i to ’na huru feruriraa e ua hinaaro e farii maitai i te manihini. Te na ô ra oia: “I te hamaniraahia ta matou Piha a te Basileia, ua ani mai te hoê matahiapo e nehenehe anei au e farii i to ’u fare i te tahi taeae e ta ’na vahine faaipoipo no te hoê maororaa e piti hebedoma. Ua haamana‘o vau mea nafea Iehova i te haamaitairaa i te vahine ivi o Zarephate.” (Arii 1, 17:12-16) Ua farii Edit i  tera aniraa e teie ta ’na i parau: “Ua oaoa roa vau, ua faaea mai raua i te fare eiaha e piti hebedoma, e piti râ ava‘e! Ua riro roa mai matou ei hoa piri.” Ua rahi atoa mai to Edit hoa i roto i te amuiraa. I teie nei, e pionie oia e te farii maitai atoa ra i te feia e poro na muri ia ’na i to ’na fare. Te parau faahou ra Edit: “Mea oaoa roa na ’u ia horoa! Mea rahi a‘e râ te mau haamaitairaa ta ’u i fana‘o i ta ’u i horoa!”—Heb. 13:1, 2.

17. I to Luke feruriraa i te feia ta raua e farii maitai ra, eaha ta ’na i taa?

17 Ua matau ê na paha tatou i te farii maitai i te taata, e nehenehe anei râ e haamaitai atu â? Mea farii maitai roa Luke e ta ’na vahine i te taata. Ua matau raua i te farii i te fare i to raua mau metua, fetii, hoa piri e i te tiaau haaati e ta ’na vahine. Tera râ, te na ô ra Luke: “Ua farii maitai noa mâua i te feia mea piri ia mâua.” Eaha tei tauturu ia Luke raua ta ’na vahine ia farii maitai i te taata atoa?

18. Eaha tei tauturu ia Luke raua ta ’na vahine ia farii maitai i te tahi atu mau taata?

18 Ua feruri Luke raua ta ’na vahine i te mau parau a Iesu: “Mai te peu e o te feia ana‘e e here mai ia outou ta outou e here atu, eaha ïa te apî?” (Mat. 5:45-47) Ua taa ia raua e titauhia ia hamani maitai i te mau huru taata atoa mai ia Iehova. Faaoti a‘era raua i te farii maitai i te mau taeae e tuahine ta raua i ore i titau manihini a‘enei. Te na ô ra Luke: “Ua riro tera mau taime oaoa ei faaitoitoraa no matou paatoa!”

19. E nafea ia haapapu e pǐpǐ mau tatou na Iesu e eaha ta tatou i faaoti papu i te rave?

19 Ua hi‘opoa mai nei tatou mea faufaa te here rahi no te faatupu i te hau, no te ore e maitiiti i te taata e no te farii maitai i te mau taata atoa. Eiaha e vaiiho i to tatou mau mana‘o e huru ia tapea ia tatou ia here i te mau taeae e tuahine ma to tatou aau atoa. E oaoa e e haapapu ïa tatou e pǐpǐ mau tatou na Iesu!—Ioa. 13:17, 35.

HIMENE 88 Faaite mai oe i to mau e‘a

^ par. 5 Ua parau Iesu o te here te tapao o te mau Kerisetiano mau. Na to tatou here i te mau taeae e tuahine e turai ia tatou ia faatupu i te hau, ia ore e maitiiti i te taata e ia farii maitai te tahi i te tahi. Parau mau, i te tahi taime e ere i te mea ohie ia na reira. I roto râ i teie haapiiraa, e horoahia mai te tahi mau mana‘o o te tauturu ia tatou ia tamau i te here rahi te tahi i te tahi ma to tatou aau atoa.

^ par. 5 Ua tauihia te tahi mau i‘oa.

^ par. 57 FAATAARAA O TE HOHO‘A: Ua imi te tuahine i te ravea no te faahau e te tuahine tei inoino ia ’na. Noa ’tu aita raua i hau oioi, ua tamau â oia i te faaite i to ’na here e hau atura raua.

^ par. 59 FAATAARAA O TE HOHO‘A: Te peapea ra te taeae ruhiruhia aita te mau taeae e tuahine e tâu‘a ra ia ’na.

^ par. 61 FAATAARAA O TE HOHO‘A: I te haamataraa, ua taiâ te tuahine i te farii maitai i na hoa faaipoipo. Ua taui râ to ’na feruriraa e e oaoa rahi ta ’na i ite.