Faatanoraa no te "mode accessibilité"

Search

Maiti te reo

Mau faaho'iraa ê

Tapura tumu parau

Eaha to roto?

Ite no Iehova

Tahiti

E haafatata ’tu ia Iehova

 PENE 20

“Te paari o te aau”—e te haehaa râ

“Te paari o te aau”—e te haehaa râ

1-3. No te aha e papu ai ia tatou e mea haehaa Iehova?

TE HINAARO ra te hoê metua tane e horoa i te hoê haapiiraa faufaa roa i ta ’na tamarii apî. Te rohi ra oia i te haaputapû i te aau. Eaha te ravea e tia ia ’na ia faaohipa? E tia anei ia ’na ia na nia mai i te haamǎta‘u i te tamarii e ia faaohipa i te parau teimaha? Aore ra e tia anei ia ’na ia putoi i raro i te faito o te tamarii e ia paraparau ma te mǎrû e te auhia? Papu maitai e e maiti te hoê metua tane paari e te haehaa i te ravea mǎrû.

2 Eaha te huru Metua o Iehova—mea teoteo aore ra mea haehaa, mea etaeta aore ra mea mǎrû? E ite hope, e paari hope to Iehova. Ua tapao anei râ outou e eita te ite e te maramarama e faariro iho â i te taata ei mea haehaa? Mai ta te Bibilia e parau ra, ‘e teoteo tei te ite.’ (Korinetia 1, 3:19; 8:1) O Iehova râ, o “te paari o te aau,” mea haehaa atoa oia. (Ioba 9:4) E ere ïa te auraa e mea haehaa to ’na tiaraa aore ra te ere ra oia i te hanahana, aita râ to ’na e teoteo. No te aha hoi e na reira ’i?

3 Mea mo‘a Iehova. E haaviivii te teoteo, aita ïa to ’na te reira mea. (Mareko 7:20-22) Hau atu â, a tapao na eaha ta te peropheta Ieremia i parau atu ia Iehova: “Eita e ore, e haamana‘o to oe nephe [o Iehova iho] e e pi‘o mai i raro i nia ’‘e ia ’u.” * (Oto o Ieremia 3:20, MN) A feruri na! Ua ineine Iehova, te Fatu e Arii o te ao taatoa, i te “pi‘o mai i raro,” oia hoi i te faahaehaa mai i te faito o Ieremia ra, no te haapao maitai mai  i taua taata tia ore ra. (Salamo 113:7) Oia, mea haehaa Iehova. Eaha râ tei te haehaa o te Atua? E nafea te reira e taaihia ’i i te paari? E no te aha e riro ai ei mea faufaa na tatou?

E nafea Iehova ia faaite e mea haehaa oia

4, 5. (a) Eaha te haehaa, e nafea te reira e itehia ’i, e no te aha e ore ai e tia ia anoihia te reira e te paruparu aore ra te riaria? (b) Mea nafea to Iehova faaiteraa i te haehaa i roto i to ’na haaraa i nia ia Davida, e mai te aha te faufaa na tatou to Iehova haehaa?

4 Te haehaa, o te tuuraa ïa i te feruriraa i raro, te faateitei ore e te teoteo ore. Ei huru maitai o te aau, e itehia te haehaa na roto i te mau huru mai te mǎrû, te faaoromai, e te mana‘o maruhi. (Galatia 5:22, 23) Eiaha roa ’tu râ teie mau huru maitatai auhia e te Atua ia parau-hape-hia e e paruparu aore ra e riaria. Eita taua mau huru ra e patoi i te riri parau-tia o Iehova aore ra ta ’na faaohiparaa i te mana haamou. Area râ, na roto i to ’na haehaa e to ’na mǎrû, e faaite Iehova i to ’na puai rahi roa, to ’na mana e haavî ia ’na iho ma te tia roa. (Isaia 42:14) E nafea te haehaa ia taaihia i te paari? Te na ô ra te hoê faatoro Bibilia e: “I te pae hopea, e faataahia te haehaa . . . mai  te miimii ore e ua riro ei tumu faufaa roa o te paari atoa.” Aita ïa e paari mau aita ana‘e e haehaa. E nafea tatou ia faufaahia i te haehaa o Iehova?

E haa te hoê metua tane paari ma te haehaa e te mǎrû i nia i ta ’na mau tamarii

5 Ua himene te arii Davida ia Iehova e: “Ua tuu mai oe ia ’u i te paruru faaora no oe ra, e na to rima atau i tauturu mai ia ’u; e no to oe [haehaa] i rahi ai au.” (Salamo 18:35; MN) Oia mau, ua faahaehaa mau Iehova ia ’na iho no te haa i nia i teie taata tia ore e te haihai, a paruru ai e a aupuru ai ia ’na i tera e tera mahana. Ua taa ia Davida e ia itea mai ia ’na te ora—e ia noaa atoa ia ’na, i te pae hopea, te tahi faito rahi ei arii—no to Iehova noa ïa aau tae e faahaehaa ia ’Na iho mai tera. Oia mau, o vai i roto ia tatou e fana‘o i te tiaturiraa o te ora ahiri e mea haehaa ore Iehova, e eita oia e hinaaro e faahaehaa ia ’na iho no te haa i nia ia tatou ei Metua mǎrû e te î i te here?

6, 7. (a) No te aha te Bibilia e ore roa ’tu ai e parau e e aau faahaihai to Iehova? (b) Eaha te taairaa i rotopu i te mǎrû e te paari, e na vai e horoa i te hi‘oraa maitai roa ’‘e i te reira paeau?

6 E tia ia tapaohia e te vai ra te taa-ê-raa i rotopu i te haehaa e te aau faahaihai. Ua riro te aau faahaihai ei huru maitai nehenehe roa e tia i te feia haapao maitai ia faahotu. Mai te haehaa, ua taaihia te reira i te paari. Ei hi‘oraa, te na ô ra te Maseli 11:2 (MN) e: “Tei te feia [aau faahaihai] te paari.” Eita roa ’tu râ te Bibilia e parau e e aau faahaihai to Iehova. No te aha e ore ai? Te aau faahaihai, mai tei faaohipahia i roto i te mau Papai, o te taa-maite-raa ïa i to ’na iho mau taotiaraa. Aita to te Mana hope e otia taa ê noa ’tu i ta ’na e faahepo i nia ia ’na iho no ta ’na mau ture aveia parau-tia. (Mareko 10:27; Tito 1:2) Hau atu â, ei Atua Teitei roa ’‘e, aita oia to raro a‘e i te hoê noa ’‘e taata. Eita ïa te aau faahaihai e au noa ’‘e ia Iehova.

7 Mea haehaa râ Iehova e te mǎrû. E haapii oia i ta ’na mau tavini e mea faufaa roa te mǎrû no te paari mau. Te faahiti ra ta ’na Parau i “te mǎrû o te paari mau ra.” * (Iakobo 3:13) E rave ana‘e i te hi‘oraa o Iehova i te reira paeau.

 E opere Iehova i te hopoia e e faaroo ma te haehaa

8-10. (a) No te aha e mea faahiahia ’i e mea tae te aau o Iehova e opere i te hopoia e e faaroo? (b) Mea nafea to te Mana hope haaraa ma te haehaa i nia i ta ’na mau melahi?

8 Mea mahanahana te haapapuraa o to Iehova haehaa e itehia i roto i to ’na anaanatae e opere i te hopoia e e faaroo. Mea maere mau te reira; eita hoi Iehova e titau i te tauturu e te a‘oraa. (Isaia 40:13, 14; Roma 11:34, 35) Teie râ, e pinepine te Bibilia i te faaite mai ia na reira Iehova i te faahaehaa ia ’na iho.

9 E rave ana‘e, ei hi‘oraa, i te hoê tupuraa taa ê mau i roto i te oraraa o Aberahama. E toru ratere tei haere mai e hi‘o ia Aberahama, hoê ta ’na i pii o “Iehova.” E mau melahi te mau ratere, ua haere mai râ hoê i te i‘oa o Iehova e te haa ra oia i to ’Na i‘oa. I to taua melahi ra paraparauraa e haaraa, o Iehova mau ïa tera e paraparau ra e e haa ra. Mea na reira to Iehova faaiteraa ia Aberahama e ua faaroo Oia i te ‘auê rahi no nia ia Sodoma e o Gomora.’ Ua parau Iehova e: “E haere na vau i raro, e hi‘o, ia ite au i te rave mauraa ratou, mai tei tae roa mai te reo ia ’u nei ra, e aore ra, ite atura vau.” (Genese 18:3, 20, 21) Papu iho â ïa e aita Iehova te Mana hope e poroi ra e “e haere” roa mai oia iho “i raro.” Ua tono faahou râ oia i te mau melahi ei tia no ’na. (Genese 19:1) No te aha? Eita anei ta Iehova o te ite i te mau mea atoa e nehenehe e “ite” atu oia iho i te huru mau o taua vahi ra? Oia mau ïa. Ua horoa râ Iehova ma te haehaa i te hopoia na taua mau melahi ra e maimi no nia i te huru tupuraa e e haere e hi‘o ia Lota e to ’na utuafare i Sodoma.

10 Hau atu â, e faaroo Iehova. I te hoê taime, ua ani oia i ta ’na mau melahi e horoa ’tu i te tahi mau ravea e faatopa ’i i te arii ino ra o Ahaba. Aita Iehova e hinaaro ra i taua tauturu ra. Ua farii râ oia i te mana‘o o te hoê melahi e ua tono oia ia ’na e rave faahope i te reira. (Mau arii 1, 22:19-22) E ere anei te reira i te mea haehaa?

11, 12. Mea nafea to Aberahama iteraa i to Iehova haehaa?

 11 Ua ineine atoa Iehova i te faaroo i te taata tia ore o te hinaaro e faaite i to ratou haapeapearaa. Ei hi‘oraa, i te taime matamua i parau ai Iehova ia Aberahama e te opua ra Oia e haamou ia Sodoma e ia Gomora, ua maere roa taua taata haapao maitai ra. “Eita e mana‘ohia e e na reira oe,” o ta Aberahama ïa i parau, “eita anei te Haava i to te ao atoa nei e rave i te parau-tia?” Ua ui oia e e faaora anei Iehova i te mau oire mai te peu e e itehia e 50 taata parau-tia i reira. Ua haapapu Iehova ia ’na e e. Ua ui faahou râ Aberahama, a faatopa mai ai i te rahiraa i raro i te 45, e i te 40, e na reira noa ’tu. Noa ’tu te haapapuraa a Iehova, ua tamau noa Aberahama e ia topa roa te numera i raro i te ahuru. Aita paha e taa maitai atura ia Aberahama mai te aha Iehova i te aroha hamani maitai. Noa ’tu eaha te tumu, ua vaiiho noa Iehova ma te faaoromai e te haehaa e ia na reira to ’na hoa e tavini o Aberahama i te faaite i to ’na haapeapearaa.—Genese 18:23-33MN.

12 Ehia rahiraa taata maramarama roa, e tei noaa te ite o te faaroo mai tera i te faaoromai i te hoê taata to muri roa ia ratou i te maramarama? * Mai tera ïa te haehaa o to tatou Atua. I roto i tauâ aparauraa ra, ua itea atoa mai ia Aberahama e “eita” Iehova “e riri vave.” (Exodo 34:6, MN) Peneia‘e ma te ite maite e eita e tia ia ’na ia mârô i te mau raveraa a Tei teitei roa ’‘e, ua taparuparu faahou Aberahama e: “Eiaha tau Fatu ia riri ia parau atu vau.” (Genese 18:30, 32) Aita iho â ïa Iehova i riri. Tei ia ’na mau ra “te mǎrû o te paari ra.”

E mana‘o maruhi to Iehova

13. Eaha te auraa o te parau ra “mana‘o maruhi” ia au i tei faaohipahia i roto i te Bibilia, e no te aha teie parau e faataa maitai ai ia Iehova?

13 E itehia to Iehova haehaa i roto i te tahi atu â huru nehenehe roa—te mana‘o maruhi. Te ere ra teie huru maitai ma te  peapea i roto i te taata tia ore. E ere noa e ua ineine Iehova i te faaroo i te mau mea ora maramarama ta ’na i poiete, ua ineine atoa râ oia i te tuu aita ana‘e e patoihia ra te mau faaueraa tumu parau-tia. Ia au i tei faaohipahia i roto i te Bibilia, te auraa mau o te parau ra “mana‘o maruhi,” e “tuu noa” ïa. E tapao faaite atoa teie huru maitai no te paari o te Atua. Te na ô ra te Iakobo 3:17 (MN) e: ‘Te paari no nia maira, e mea [maruhi] ïa.’ Eaha te auraa e e mana‘o maruhi to Iehova te paari hope? I te hoê pae, e faaau noa oia ia ’na iho. A haamana‘o na e te haapii maira to Iehova i‘oa e na ’na e faariro ia ’na iho ia au i tei hinaarohia no te faatupu i ta ’na mau opuaraa. (Exodo 3:14) Aita anei te reira e faaite ra i te hoê varua faaau ia ’na iho e te maruhi?

14, 15. Eaha ta te orama a Ezekiela no nia i te pereoo o Iehova i te ra‘i e haapii maira no nia i te faanahonahoraa a Iehova i te ra‘i, e e nafea te reira e taa ê ai i te mau faanahonahoraa a te taata?

14 Te vai ra te tahi mau irava bibilia faahiahia o te tauturu ia taa rii ia tatou te aravihi o Iehova i te faaau ia ’na iho. Ua horoahia te hoê orama i te peropheta Ezekiela no nia i te faanahonahoraa a Iehova o te mau varua poietehia i te ra‘i. Ua ite oia i te hoê pereoo ma te mau faitotia hahano, o te “faurao” iho ïa o Iehova e mau noa ia ’Na i te faahoro atu. Te mea faahiahia roa ’‘e, mea nafea ïa te reira ia tere. E maha paeau to te mau huira rarahi e e mata ana‘e to nia iho, e ite ïa te reira i te mau vahi atoa e e nehenehe e tipuu taue noa, ma te ore e tapea aore ra e taviri. E aita i titauhia ia tere mǎrû noa teie pereoo rahi mai te hoê faurao teimaha hamanihia e te taata. E nehenehe ta ’na e tere i te hoê â tere e te uira, e e tipuu atoa ia au i te poro orapa! (Ezekiela 1:1, 14-28) Oia, mea aravihi roa ino te faanahonahoraa a Iehova i te faaau ia ’na iho e te haa ia au i te mau huru tupuraa tauiui noa e i te mau hinaaro e tia ia ’na ia haapao atu, mai te Arii mana hope noa iho â o te faahoro atura.

15 E nehenehe noa ta te taata e tamata i te pee i taua aravihi tia roa ra i te faaau ia ’na iho. Mea pinepine roa râ te taata e ta  ratou mau faanahonahoraa i te riro ei mea etaeta, eiaha râ ei mea aravihi i te faaau ia ratou iho, ei mea mana‘o maruhi ore, eiaha râ ei mea tuu haere noa. Ei hi‘oraa: Mea riaria paha te hoê pahi rahi roa aore ra te hoê pereoo auahi uta tauihaa i te pae o te faito rahi e te puai. E nehenehe anei râ ta raua e haa oioi i mua i te mau taui-taue-raa? Ia topa te hoê mea i nia i te e‘a i mua i te hoê pereoo auahi uta tauihaa, eita roa ’tu e nehenehe e tipuu. E ere atoa i te mea ohie ia tapea taue. E nehenehe te hoê pereoo auahi uta tauihaa teiaha e rave e 2 kilometera e mau ai i muri a‘e i te hutiraahia te fereni! Oia atoa, e nehenehe te hoê pahi rahi roa e tere noa e 8 kilometera i te atea i muri a‘e i te tupoheraahia te mau matini. Noa ’tu e e faaotohehia te mau matini, e nehenehe â te pahi rahi roa e hee noa e 3 kilometera i te roa! Mai tera atoa te mau faanahonahoraa a te taata o te riro ei mea huru etaeta e te tuu ore. No te teoteo, e patoi pinepine te taata i te faaau atu i nia i te mau hinaaro e te mau huru tupuraa tauiui noa. No taua huru etaeta ra, ua topatari te tahi mau taiete e ua tahuri atoa te tahi mau hau faatere. (Maseli 16:18) E nehenehe mau tatou e oaoa e e ere roa ’tu Iehova, e ere atoa ta ’na faanahonahoraa mai tera!

E nafea Iehova ia faaite i te mana‘o maruhi

16. Mea nafea to Iehova faaiteraa i te mana‘o maruhi i to ’na haaraa i nia ia Lota hou te haamouraa o Sodoma e o Gomora?

16 E rave faahou ana‘e i te haamouraa o Sodoma e o Gomora. Ua faataa maitai te melahi a Iehova ia Lota e to ’na utuafare e: “E haapuora ’tu oe i nia i te mou‘a.” Aita râ Lota e anaanatae ra e na reira. “Eiaha na, e [Iehova] e,” o ta ’na hoi i taparuparu. Ua papu ia ’na e e pohe oia ia horo ê oia i nia i te mou‘a, ua taparuparu a‘era e ia faatiahia oia e to ’na utuafare e horo ê i te hoê oire tapiri o Zoara te i‘oa. Teie râ, ua opua Iehova e haamou i taua oire ra. Hau atu â, aita e tumu e mǎta‘u ai Lota. Papu maitai e e nehenehe ta Iehova e faaora noa ia Lota i nia i te mou‘a! Ua farii râ Iehova i te taparuparuraa a  Lota e ua faaora ihora ia Zoara. “Inaha, ua faatia atu vau i ta oe parau i tena na,” o ta te melahi ïa i parau ia Lota. (Genese 19:17-22; MN) E ere anei to Iehova i te mana‘o maruhi?

17, 18. I to ’na haaraa i nia i to Nineve, mea nafea to Iehova faaiteraa e e mana‘o maruhi to ’na?

17 E farii atoa Iehova i te tatarahapa aau tae, a rave noa ’i i te mea aroha hamani maitai e te parau-tia. E rave ana‘e i tei tupu i to te peropheta Iona tonoraahia i te oire ino e te taehae o Nineve. I to Iona haereraa na nia i te mau purumu o Nineve, mea maramarama maitai te poroi faauruahia ta ’na i poro: E haamouhia te oire puai ra i roto e 40 mahana. Ua taui roa râ te mau huru tupuraa. Ua tatarahapa to Nineve!—Iona, pene 3.

18 Mea faahiahia ia faaau tatou mai te aha to Iehova huru e mai te aha to Iona i mua i teie tauiraa. I ǒ nei, ua faaau Iehova ia ’na iho, a faariro ai ia ’na iho ei Faaore hara eiaha râ ei mea ‘puai rahi i te tama‘i.’ * (Exodo 15:3) I te tahi a‘e pae, mea etaeta o Iona e te aroha ore a‘e. Aita oia i pee i te mana‘o maruhi o Iehova, ua haa hau a‘e oia mai te pereoo auahi uta tauihaa aore ra te pahi rahi i faahitihia i nia ’‘e. Ua poro oia i te ati, ia tupu iho â ïa te ati! Ma te faaoromai râ, ua haapii Iehova i ta ’na peropheta hitahita i te hoê haapiiraa eita e moehia no nia i te mana‘o maruhi e te aroha hamani maitai.—Iona, pene 4.

E mana‘o maruhi to Iehova e e taa ia ’na to tatou mau taotiaraa

19. (a) No te aha e papu ai ia tatou e e mana‘o maruhi to Iehova i roto i ta ’na mau tiairaa ia tatou nei? (b) E nafea te Maseli 19:17 ia faaite e e Fatu ‘maitai e te mana‘o maruhi’ o Iehova e te haehaa roa atoa?

19 I te pae hopea, e mana‘o maruhi to Iehova i roto i ta ’na mau tiairaa ia tatou nei. Ua na ô te arii Davida e: “Ua ite hoi oia i to tatou huru; te mana‘o ra oia e, e repo tatou nei.” (Salamo 103:14) Mea taa maitai a‘e ia Iehova to tatou mau taotiaraa e to tatou mau huru tia ore ia tatou iho nei. Eita roa ’tu  oia e tiai ia tatou hau atu i tei maraa ia tatou. Te faataa ê ra te Bibilia i te mau fatu taata ‘maitai e te [mana‘o maruhi]’ i te mea “faefaea” ra. (Petero 1, 2:18; MN) Eaha te huru Fatu o Iehova? A tapao na eaha ta te Maseli 19:17 e parau ra: “O tei hamani maitai i te taata rii ra, ua horoa oia i te tao‘a na Iehova.” Papu maitai, o te hoê noa fatu maitai e te mana‘o maruhi o te haapao atu i te mau haaraa maitatai atoa e ravehia no te feia riirii. Hau atu â, te na ô ra teie irava e te mana‘o mau ra Tei poiete i te ao taatoa e e aitarahu oia na te taata haihai o te hamani maitai ma te aroha! O te haerea haehaa roa ’‘e tera.

20. Eaha te haapapuraa e e faaroo Iehova i ta tatou mau pure e e pahono oia i te reira?

20 Mai tera noâ Iehova i te mǎrû e te mana‘o maruhi ia haa oia i nia i ta ’na mau tavini i teie tau. Ia pure tatou ma te tiaturi, e faaroo mai oia. E noa ’tu e eita oia e tono mai i te mau melahi ei vea no te paraparau ia tatou, eiaha tatou ia faaoti e aita oia i pahono mai i ta tatou mau pure. A haamana‘o na e i to te aposetolo Paulo aniraa i te tahi mau hoa faaroo ia “pure” e ia tuuhia oia i rapae i te tapearaa, ua na ô â oia e: ‘Ia faaho‘i-vave-hia vau ia outou na.’ (Hebera 13:18, 19) No reira, e nehenehe mau ta tatou mau pure e turai ia Iehova ia rave i te mea eita oia e rave ahiri aita!—Iakobo 5:16.

21. Eaha te faaotiraa eiaha roa ’tu tatou e huti mai no to Iehova haehaa, eaha râ te tia ia tatou ia mauruuru no nia ia ’na?

 21 E ere iho â ïa te auraa e, no teie mau faaiteraa i te haehaa o Iehova—to ’na mǎrû, to ’na ineineraa i te faaroo, to ’na faaoromai, to ’na mana‘o maruhi—e e ofati oia i ta ’na mau faaueraa tumu parau-tia. Te mana‘o ra paha te pǔpǔ ekalesiatiko a te Amuiraa faaroo Kerisetiano e e mana‘o maruhi to ratou ia faanavenave ratou i te tari‘a o ta ratou mau mamoe na roto i te tapaperaa i te mau ture aveia morare a Iehova. (Timoteo 2, 4:3) Aita roa ’tu râ e auraa i rotopu i te haerea taata e ofati i te ture no te miimii e te mana‘o maruhi o te Atua. Mea mo‘a Iehova; eita roa ’tu oia e haaviivii i ta ’na mau ture aveia parau-tia. (Levitiko 11:44) E hinaaro ana‘e ïa i te mana‘o maruhi o Iehova no te mea e tapao tera no to ’na haehaa. Aita anei outou e oaoa roa ra i te mana‘oraa e mea haehaa taa ê te Atua ra o Iehova, te Ihotaata paari roa ’‘e o te ao taatoa? Auê te au mau ia haafatata ’tu i teie Atua hahano, e te mǎrû râ, te faaoromai, e te mana‘o maruhi!

^ par. 3 Ua taui te mau papai parau, aore ra Sopherim, i tahito ra, i teie irava e ia na ô e o Ieremia, eiaha o Iehova, te taata e pi‘o maira i raro. Mea papu ïa e te mana‘o ra ratou e eita e tano ia parau e na te Atua tera ohipa haehaa e rave ra. Ei faahopearaa, mea rahi huriraa aita i taa ia ratou te mana‘o o teie irava nehenehe roa. Teie râ, ua tano te hoê Bibilia (The New English Bible) i te na ôraa e ua parau Ieremia i te Atua e: “A haamana‘o na, auê a haamana‘o na, e a faahaehaa mai na i raro ia ’u nei.”

^ par. 7 Te na ô ra te tahi atu mau huriraa e “te haehaa no roto mai i te paari” e “taua mǎrû ra e tapao faaite o te paari.”

^ par. 12 Ma te faahiahia, te faataa ê roa ra te Bibilia i te faaoromai e te teoteo. (Koheleta 7:8) Te haapapu atoa ra te faaoromai o Iehova i to ’na haehaa.—Petero 2, 3:9.

^ par. 18 I roto i te Salamo 86:5, ua parauhia e “te maitai ra” Iehova ‘e ua tia ia ’na te faaore i te hara.’ I te huriraahia taua salamo ra ei reo Heleni, ua riro te parau ra ‘tia te faaore i te hara’ ei e·pi·ei·kesʹ, oia hoi “mana‘o maruhi.”