Faatanoraa no te "mode accessibilité"

Search

Maiti te reo

Mau faaho'iraa ê

Tapura tumu parau

Eaha to roto?

Ite no Iehova

Tahiti

A pee i to ratou faaroo

 PENE AHURU MA PITI

Ua tamahanahanahia oia e to ’na Atua

Ua tamahanahanahia oia e to ’na Atua

1, 2. Eaha tei tupu i te hoê mahana i roto i to Elia oraraa?

TE HORO noa ra o Elia i raro a‘e i te ûa a poiri noa ’tu â ’i. Mea atea â Iezereela, e ere atoa o ’na i te taurearea faahou. Teie nei râ, te horo noa ra oia ma te rohirohi ore, tei nia hoi “te rima o Iehova” ia ’na. Ua î to ’na tino i te hoê puai taa ê aita oia i ite a‘enei. No hemo mai nei ia ’na te mau puaarehenua e huti ra i te pereoo o te arii Ahaba!—A taio i Te mau arii 1, 18:46.

2 I tera taime, o ’na ana‘e to nia i te purumu. A feruri na ia ’na e horo ra, a amoamo noa ’i i te mata no te ûa, e a feruri noa ’i i te ohipa maere i tupu i taua mahana ra. Te upootiaraa Iehova, te Atua o Elia, e te haamoriraa mau ma te hanahana. I muri roa ia ’na, i roto i te poiri, te tia noa ra te mou‘a Karemela. I reira to Iehova tairiraa i te haamoriraa a Baala ma te puai e na roto i te hoê semeio. Ua faaite roa Elia e e peropheta haavare na 450 peropheta a Baala e ua haapohe ia ratou. Ua tano roa te reira. I muri iho, pure atura Elia ia Iehova ia faaore i te pa‘urâ i mǎrô roa ’i te fenua e toru matahiti e te afa. E topa maira te ûa.—Arii 1, 18:18-45.

3, 4. (a) A horo noa ’i oia i Iezereela, no te aha Elia i tiaturi ai paha e e tupu te tahi mau tauiraa? (b) E pahono mai tatou i teihea nau uiraa?

3 A horo noa ’i Elia i tera atearaa e 30 kilometera i raro a‘e i te ûa, ua tiaturi paha o ’na e e tupu te tahi mau tauiraa. I te mea e ua haapohehia te mau peropheta a Baala, e afaro mai ïa te mau mea. Te tanoraa, ia taui iho â Ahaba no ta ’na hoi i ite mata a‘enei, a faaoti atu ai e faarue i te haamoriraa a Baala, e na ’na e faatere eiaha râ na ta ’na vahine, e faaea atoa i te hamani ino i te mau tavini a Iehova.

‘Horo ihora Elia na mua ia Ahaba e tae noa ’tu i Iezereela’

4 Ia tupu te mau mea mai ta tatou i mana‘o, e ô mai iho â te tiaturiraa e e maitai mai paha to tatou oraraa. E mana‘o atoa paha tatou e e ore roa to tatou mau fifi ino roa ’‘e. Mai te peu e tera te mana‘o i puta mai i roto i te feruriraa o Elia, eiaha e maere. “E taata mau â hoi [oia] mai ia tatou atoa te huru.” (Iak. 5:17)  Teie râ, ua farerei Elia e rave rahi atu â fifi. I roto noa tau hora, ua riaria roa e ua toaruaru roa o ’na, a hinaaro atu ai e pohe. Eaha hoi tei tupu? Mea nafea Iehova i haapuai faahou ai i te faaroo o ta ’na peropheta, e i faaitoito faahou ai ia ’na?

Ohipa ê roa tei tupu

5. Na te aha e faaite mai ra e aita Ahaba i faatura noa ’‘e ia Iehova noa ’tu te ohipa i tupu i te mou‘a Karemela?

5 I to Ahaba taeraa ’tu i to ’na aorai i Iezereela, aita o ’na i faaite i te tatarahapa. Eaha te haapapuraa? Te na ô ra te faatiaraa: “Faaite a‘era Ahaba ia Iezebela i ta Elia i rave; e ua pau te mau peropheta i te taparahihia e ana i te ‘o‘e.” (Arii 1, 19:1) Ua nota mai oe? Aita Ahaba i faahiti noa ’‘e ia Iehova, to Elia Atua. Ua faatia râ oia i “ta Elia i rave,” oia hoi na Elia i faatupu i tera mau semeio i taua mahana ra. E mana‘o taata mau â teie. Papu maitai, aita oia i haapii i te faatura i te Atua ra o Iehova. E o Iezebela, mai te aha to ’na huru?

6. Eaha te poroi ta Iezebela i faatae ia Elia, e eaha te auraa o te reira?

6 Ua hae roa Iezebela! No to ’na riri rahi, tono ihora oia i te hoê vea e parau ia Elia: “Ia na reira mai te mau atua ia ’u, e ia rahi mai â, ia ore oe ia riro mai te hoê o ratou, ananahi â mai teie nei.” (Arii 1, 19:2) Tera te haamǎta‘uraa riaria roa ’‘e. Ua horeo Iezebela e ia pohe o ’na iho ia ore noa ’tu Elia e pohe ia ’na ananahi no te tahoo i te mau peropheta a Baala. A feruri na ia Elia e taoto noa ra i roto i te hoê fare haihai i Iezereela i taua po vero ra, faaara ’tura te vea a te arii vahine ia ’na e faahiti atura i te mau parau riaria mau. Mai te aha ïa to ’na huru?

Ua toaruaru e ua mǎta‘u

7. Ua aha Elia i mua i te haamǎta‘uraa a Iezebela?

7 Ua mana‘o anei Elia e ua oti te aroraa i te haamoriraa a Baala? Mai te peu e e, e taa oioi roa ia ’na e ua hape o ’na. Tera huru to Iezebela ra, tera noa iho â. Mea rahi roa te peropheta taiva ore tei haapohe-ê-na-hia na nia i ta ’na faaueraa. E au ra e o Elia to muri iho. Ua aha Elia i mua i te haamǎta‘uraa a Iezebela? Te parau ra te Bibilia: “Mǎta‘u a‘era oia.” Ua mana‘ona‘o anei oia i te pohe riaria e tiai mai ra ia ’na i te rima o Iezebela? Mai te peu e e, no reira iho â ïa o ’na i toaruaru ai. Noa ’tu eaha ta ’na i mana‘o, ua taie o ’na no te imi i te ora.—Arii 1, 18:4; 19:3.

Eiaha e haamau i to tatou feruriraa i nia i te mau fifi atâta e riaria ’i tatou

8. (a) Ua aha Petero mai ia Elia? (b) Eaha te haapiiraa ta Elia e ta Petero e horoa mai ra?

8 E ere o Elia ana‘e te taata faaroo tei mǎta‘u. O te aposetolo  Petero atoa i muri a‘e roa. I to Iesu faatiaraa ia ’na ia haere atu ia ’na ra na nia i te miti, haere tia ’tura iho â Petero. I to ’na râ hi‘oraa i te u‘ana o te mata‘i, mǎta‘u ihora oia e haamata ’tura i te paremo. (A taio i te Mataio 14:30.) E haapiiraa faufaa ïa ta Elia e ta Petero e horoa mai ra: Eiaha e haamau i to tatou feruriraa i nia i te mau fifi atâta e riaria ’i tatou. E tiatonu râ tatou i te Tumu o to tatou tiaturiraa e o to tatou puai.

“Atire”

9. A faataa na i to Elia taieraa e to ’na huru aau.

9 No to ’na riaria, taie ihora Elia i te pae apatoa tooa o te râ i Bere-seba 150 kilometera te atea. To pihai iho teie oire i te otia fenua o Iuda i te pae apatoa. I reira, vaiiho maira Elia i ta ’na tavini e haere atura o ’na ana‘e i te medebara “hoê a‘era mahana,” ia au i te faatiaraa. E nehenehe ïa tatou e mana‘o e e poipoi roa o ’na i te taieraa, ma te ore paha e rave i te maa aore ra te tahi atu mau mea hinaaro-mau-hia. No to ’na ahoaho e te riaria i haere ai oia na tera vahi aita roa ’tu oia i matau i raro a‘e i te mahana puai. A topa riirii noa ’i te mahana e moe roa ’tura, ua paruparu roa oia. No te rohirohi iti rahi, parahi ihora oia i raro a‘e i te hoê raau retama. Tera ana‘e te tamǎrǔ iti i tera vahi medebara.—Arii 1, 19:4.

10, 11. (a) Eaha te auraa o ta Elia pure ia Iehova? (b) Ia au i te mau irava e vai ra, a faataa na i te ahoaho o te tahi atu mau tavini a te Atua.

10 Pure ihora Elia ma te ahoaho rahi e ani atura ia pohe oia, a na ô ai: “Aita hoi o ’u maitai i hau i to tau mau metua.” Ua ite o ’na e e repo noa to ’na mau tupuna i roto i te apoo, eita ïa ta ratou e nehenehe e tauturu mai. (Koh. 9:10) I to ’na mana‘o, mea faufaa ore o ’na mai ia ratou. Tuô ihora ïa oia: “Atire.” Eaha hoi te apî ia ora noa oia?

11 Eiaha tatou e maere ia ahoaho roa te hoê taata o te Atua. Mea rahi te tane e te vahine faaroo i roto i te Bibilia tei peapea roa, a hinaaro atu ai e pohe, mai ia Rebeka, Iakoba, Mose, e Ioba.—Gen. 25:22; 37:35; Num. 11:13-15; Ioba 14:13.

12. Ia ahoaho noa ’tu oe, e nahea oe mai ia Elia?

12 I teie mahana, te ora nei tatou i ‘te anotau ati rahi’ fifi roa. No reira ïa e rave rahi taata, tae noa ’tu te mau tavini taiva  ore a te Atua, e ahoaho ai i te tahi taime. (Tim. 2, 3:1) Ia û noa ’tu oe i teie tupuraa fifi roa, a pee i te hi‘oraa o Elia. A haamahora i to aau ia Iehova “te Atua no ’na ana‘e te mahanahana.” (A taio i te Korinetia 2, 1:3, 4.) Ua tamahanahana anei o ’na ia Elia?

Ua turu Iehova i ta ’na peropheta

13, 14. (a) Eaha ta Iehova i rave no te faaite i ta ’na peropheta e ahoaho ra i to ’na here e to ’na haapeapea no ’na? (b) No te aha e parau mahanahana ’i e ua ite Iehova ia tatou taitahi, i to tatou atoa mau taotiaraa?

13 I to oe mana‘o, e nahea mai Iehova ia ite mai o ’na mai te ra‘i mai i ta ’na peropheta here e tarava ra i raro a‘e i te hoê tumu retama i roto i te medebara, a ani atu ai ia pohe o ’na? Mea ohie roa te pahonoraa. I to Elia varearaa i te taoto, tono maira Iehova i te hoê melahi, o tei faaara mǎrû atu ma te tapea ia ’na, e tei parau atu ia tia mai e ia tamaa. Maa pane iti e maa pape ta te melahi i tuu atu i pihai iho ia ’na. Ua haamauruuru anei Elia i te melahi? Ta te faatiaraa noa e parau mai ra, ua amu o ’na i te pane, ua inu i te pape e ua taoto faahou. Peneia‘e ua rohirohi roa o ’na no te paraparau. Ua ite râ tatou e ua faaara faahou te melahi ia ’na, i te aahiata paha. Parau faahou atura oia ia Elia ia tia mai e ia tamaa, mea atea roa hoi te vahi ta ’na e haere.—Arii 1, 19:5-7.

14 Maoti te haroaroa no ǒ mai i te Atua ra, ua ite te melahi te haere ra Elia ihea. Ua ite atoa o ’na e eita e maraa ia Elia tera tere atea roa na nia noa i to ’na puai. Mea mahanahana mau â ia tavini i te hoê Atua tei ite hau a‘e ia tatou iho, i ta tatou mau fa e to tatou mau taotiaraa! (A taio i te Salamo 103:13, 14.) Ua itoito mai anei Elia i muri a‘e i to ’na tamaaraa?

15, 16. (a) Ua aha mai Elia i to ’na amuraa i te pane ta Iehova i horoa ’tu? (b) E nafea Iehova e turu ai i ta ’na mau tavini i teie mahana, e eaha te maitai e noaa mai?

15 Te taio nei tatou: “Ua tia a‘era oia, ua amu, e ua inu, e ua haere atura i te itoito o taua maa ra, e e piti taau a‘era te mahana, e piti taau hoi arui, e tae atura i Horeba i te mou‘a o te Atua.” (Arii 1, 19:8) Aita Elia i tamaa noa ’‘e e 40 mahana, mai ia Mose e 600 matahiti na mua ’tu, e mai ia Iesu 1 000 matahiti i muri a‘e ia Elia. (Exo. 34:28; Luka 4:1, 2) Aita taua maa ra i faaore i to Elia mau fifi atoa, ua faaitoito semeio râ ia ’na. A feruri na ia Elia ruhiruhia e tautoo noa ra i te haere na te medebara, a mairi ïa mahana, a mairi ïa hebedoma, fatata hoê ava‘e e te afa!

16 I teie mahana, eita Iehova e horoa semeio i te maa na ta  ’na mau tavini. E turu râ o ’na ia ratou ma te horoa mai i te tahi mea faufaa roa ’tu â: te maa varua ia piri to tatou taairaa e o ’na. (Mat. 4:4) Te haapiiraa i ta ’na Parau e te mau papai Bibilia no te ite o vai te Atua, mai te huru ra ïa e te amu ra tatou i te maa varua o te tauturu mai ia tamau â i te tavini ia ’na. Eita te reira e faaore i to tatou mau fifi atoa, e tauturu mai râ ia faaruru i te mau tupuraa eita paha e noaa ia faaoromai. E aratai atoa te reira ia tatou i “te ora mure ore.”—Ioa. 17:3.

17. Tae atura Elia ihea, e no te aha e aamu faufaa ’i to taua vahi ra?

17 Fatata e 320 kilometera to Elia haere-noa-raa, tae atura o ’na i te mou‘a Horeba (mou‘a Sinai), e tomo atura i roto i te hoê ana. E aamu faufaa to tera mou‘a. Na mua roa ’tu, i reira to Iehova faraa ’tu ia Mose na roto i te hoê melahi i roto i te hoê raau taratara e ura ra. I reira atoa to Iehova faaauraa ia Iseraela i te faufaa o te ture ta ’na i horoa ’tu na roto ia Mose.

Ua tamahanahana e ua faaitoito Iehova i ta ’na peropheta

18, 19. (a) Eaha ta te hoê melahi a Iehova i ui ia Elia, e eaha te pahonoraa a Elia? (b) Eaha na toru tumu i toaruaru ai Elia?

18 I Horeba, tae maira ta Iehova “parau” na roto i te hoê melahi i te peropheta: “Te aha noa na oe i ǒ n[ei], e Elia?” Papu roa e mea ui-mǎrû-noa-hia ’tu teie uiraa, ua faaite roa ’tu hoi Elia i to ’na huru aau. Na ô roa ’tura oia: “Itoito noa na vau i te Atua sabaota ia Iehova: ua faarue te tamarii a Iseraela i ta oe parau, e ua huri i ta oe fata i raro, ua taparahi i te mau peropheta na oe i te ‘o‘e; e o vau nei, o vau ana‘e nei tei toe: e te imi mai nei ratou ia ’u nei ia pohe.” (Arii 1, 19:9, 10) Te faaite mai ra teie mau parau a Elia e toru tumu i toaruaru ai oia.

19 A tahi, ua mana‘o o ’na e mea faufaa ore ta ’na ohipa. Noa ’tu tera rahiraa matahiti i tavini ai o ’na ia Iehova ma te “itoito noa,” a tuu ai i te i‘oa mo‘a o te Atua e ta ’na haamoriraa i nia ’‘e i te mau mea atoa, ua ino noa ’tu â te tupuraa ia hi‘o atu Elia. Te taiva noa ra e te orure hau noa ra te nunaa Iseraela ia Iehova. Te parare noa ’tu ra te haamoriraa hape. A piti, ua mo‘emo‘e Elia. “O vau ana‘e nei tei toe,” ta ’na ïa i parau. Mai te huru ra e i roto i te nunaa Iseraela, o ’na te taata hopea e tavini noa ra ia Iehova. A toru, ua mǎta‘u Elia. Mea rahi roa te peropheta taiva ore tei haapohe-ê-na-hia, e ua papu roa ia ’na e o ’na to muri iho. E ere paha mea ohie no ’na ia faaite roa i to ’na huru aau, aita râ o ’na i vaiiho i te teoteo aore ra te haama ia tapea ia ’na. Ma te  haamahora i to ’na aau i to ’na Atua na roto i te pure, ua vaiiho mai o ’na i te hi‘oraa maitai.—Sal. 62:8.

20, 21. (a) Eaha ta Elia i ite mata i te uputa o te ana? (b) I to Iehova faaiteraa i to ’na puai, eaha ta ’na i haapii ia Elia?

20 Mea nafea to Iehova tamǎrûraa i to Elia mǎta‘u e to ’na tapitapi? Ua parau te melahi ia Elia ia tia i te uputa o te ana. Ua faaroo o ’na, ma te ite ore i te ohipa e tupu. Farara maira te mata‘i rahi! Eita e ore e mea paaina maitai te mata‘i, ua parari hoi te mou‘a e te mato. A feruri na ia Elia e paruru ra i to ’na mata, a tapea maitai ai i to ’na ahu huruhuru meumeu a farara ’i te mata‘i, a tautoo atoa ’i i te tia noa a haamata ’i te fenua i te aueue. I te otiraa ’tu te aueueraa fenua, fa maira te hoê auahi rahi, o te faaotohe ia ’na ia ore o ’na e paapaa.—Arii 1, 19:11, 12.

Ua faaohipa Iehova i to ’na puai hahano no te tamahanahana e no te faaitoito ia Elia

21 Te haamana‘o mai ra te faatiaraa e aita Iehova i roto i tera mau faaiteraa maere o te puai o te natura. Ua ite Elia e e ere Iehova i te tahi atua o te natura mai ia Baala, tei tiaturihia na e na ’na e faatere i te mau ata, oia hoi na ’na e faatopa i te ûa. O Iehova te Tumu o te puai hahano o te natura. Mea teitei a‘e râ o ’na i ta ’na atoa i poiete. Tae noa ’tu te ra‘i, eita o ’na e ô i reira! (Arii 1, 8:27) Mea nafea teie mau tupuraa atoa i tauturu ai ia Elia? A haamana‘o, te mǎta‘u ra o ’na. I te mea e na Iehova te Atua mana hope e turu ra ia ’na, eiaha ïa o ’na e mǎta‘u ia Ahaba raua Iezebela!—A taio i te Salamo 118:6.

22. (a) Eaha ta Iehova i haapapu ia Elia? (b) No vai paha te “reo iti haihai”? (A hi‘o i te nota i raro i te api.)

22 Moe atura te auahi e mania ’tura. Faaroo ihora Elia i te hoê “reo iti haihai,” tei titau ia ’na ia paraparau faahou. * Faaite faahou atura oia i to ’na tapitapi ia Iehova. Ua topa paha ïa to ’na hau. Mea papu râ e ua topa ’tu â to ’na hau no ta te “reo iti haihai” i parau ia ’na i muri iho. Ua haapapu Iehova ia ’na e e ere roa ’tu o ’na i te mea faufaa ore. Ua faaite atu oia i ta ’na i opua e rave no te faaore i te haamoriraa a Baala i Iseraela. Aita ïa i faufaa ore ta Elia i rave, e tupu iho â ta Iehova opuaraa. Hau atu â,  e ohipa â ta Elia i roto i taua opuaraa ra. E tono faahou Iehova ia ’na no te tahi hopoia taa maitai.—Arii 1, 19:12-17.

23. Ua nahea Iehova i te mo‘emo‘e o Elia?

23 E te mo‘emo‘e o Elia, ua nahea ïa Iehova? Na mua, ua faaue o ’na ia Elia e faatahinu ia Elisaia ei peropheta o te mono ia ’na i muri a‘e. E riro mai teie taata apî a‘e ia ’na ei hoa e ei tauturu no Elia e rave rahi matahiti. Tera te tamahanahanaraa mau! I muri iho, ua faaite atu Iehova i te hoê parau apî oaoa roa: “[Ua] vaiiho râ vau i e hitu tausani taata o Iseraela no ’u iho, o tei ore i tuu i te turi i raro ia Baala, e tei ore i hô‘i atu te vaha ia ’na.” (Arii 1, 19:18) Eita e ore e ua mahanahana to Elia aau i te faarooraa e mea rahi roa te Iseraela aita i haamori ia Baala. E ere ïa o ’na ana‘e te toe ra. Ia tamau â ïa Elia i ta ’na taviniraa, a horoa ’tu ai i te hi‘oraa maitai ei peropheta taiva ore aueue ore ia Iehova i taua tau peapea mau ra. Eaha râ paha Elia i te putapû i te faarooraa i teie mau parau faaitoito a te vea a Iehova, te “reo iti haihai” o to ’na Atua.

E au te Bibilia i te hoê “reo iti haihai” o te aratai ia tatou

24, 25. (a) Maoti te aha e faaroo ai tatou i te “reo iti haihai” o Iehova? (b) Eaha te haapapuraa e ua farii Elia i to Iehova tamahanahanaraa ia ’na?

24 Mea tano roa ia faahiahia tatou, mai ia Elia, i te puai o te natura. Te faaite maitai ra tei poietehia i te puai o te Atua poiete. (Roma 1:20) Te faaohipa noa ra Iehova i to ’na puai rahi no te tauturu i ta ’na mau tavini taiva ore. (Par. 2, 16:9) I roto râ i ta ’na Parau, te Bibilia, e ite atu â ’i tatou o vai o ’na. (A taio i te Isaia 30:21.) Maoti te Bibilia e a‘o mai ai e e faaitoito mai ai Iehova, a haapapu atoa mai ai i to ’na here ia tatou. E au te Bibilia i te hoê “reo iti haihai” o te aratai ia tatou.

25 Ua farii anei Elia i to Iehova tamahanahanaraa ia ’na i nia i te mou‘a Horeba? E. Ma te haamarirau ore, ua tavini â oia ia Iehova ei peropheta itoito e te taiva ore tei faahapa i te haamoriraa hape. E haafaufaa atoa ana‘e i ta te Atua mau parau, o te horoa mai i ‘te tamahanahanaraa o te parau i papaihia.’ (Roma 15:4) Mea na reira tatou e pee ai i to Elia faaroo.

^ par. 22 Te “reo iti haihai,” peneia‘e no te melahi tei faatae i “te parau a Iehova” faahitihia i roto i Te mau arii 1, 19:9. Ia au i te irava 15, ua pii-noa-hia tera melahi o “Iehova.” Te haamana‘o ra tatou i te melahi ta Iehova i faaohipa no te aratai ia Iseraela i roto i te medebara e ta ’na i parau: “Tei ia ’na to ’u nei i‘oa.” (Exo. 23:21) Eita ta tatou e nehenehe e parau no vai mau â tera reo. Mea tano râ ia nota mai e hou oia a riro mai ai ei taata, i haa na Iesu ei “Logo,” oia hoi ei auvaha taa ê no Iehova i ta ’na mau tavini.—Ioa. 1:1.