Fanatu ki te fakasologa

Fanatu ki te fakasologa o mataupu

 MATAUPU E LUA

Te Tusi Tapu​—Se Tusi Mai i te Atua

Te Tusi Tapu​—Se Tusi Mai i te Atua

1, 2. Kaia e fai ei te Tusi Tapu e pelā me se meaalofa fakafiafia mai te Atua?

KA PEFEA ou lagonaga māfai e tuku fakapoi atu ne sou taugasoa se meaalofa ki a koe? Ko se mafai loa koe o faitali ke ‵tala aka tau meaalofa, kae e fiafia koe me ne mafaufau eiloa tou taugasoa ki a koe. E fakafetai eiloa koe ki a ia mō te meaalofa tenā.

2 A te Tusi Tapu se meaalofa mai te Atua. E tuku mai i ei a fakamatalaga kolā e se mafai o maua i se isi koga aka. E pelā me se fakaakoakoga, e fai mai i ei me ne faite ne te Atua te lagi, te lalolagi, mo te tagata mo te fafine muamua. E tuku mai i ei a fakatakitakiga kolā e mafai o fesoasoani mai māfai e isi ne ‵tou fakalavelave. E tauloto ne tatou mai te Tusi Tapu a te auala ka fakataunu ei ne te Atua tena fuafuaga ke fai a te lalolagi mo koga tai ‵lei atu. A te Tusi Tapu se meaalofa fakafiafia eiloa!

3. Se a te mea ka tauloto ne koe i te taimi e sukesuke ei koe ki te Tusi Tapu?

3 I te taimi e sukesuke ei koe ki te Tusi Tapu, ka iloa aka ne koe me manako te Atua ke fai koe mo ana taugasoa. Ko te uke o au mea e tauloto e uiga ki a ia, ko te pili foki o tou va fakataugasoa mo ia.

4. Se a te mea e fakaofoofogia ei te Tusi Tapu ki a koe?

4 Ko oti ne ‵fuli a te Tusi Tapu ki ‵gana e silia atu i te 2,600, kae lau i piliona a ‵kopi ko oti ne ‵lomi. E sili atu i te 90 pasene o tino i te lalolagi e mafai o fai‵tau ki te Tusi Tapu i olotou ‵gana eiloa. Kae i vaiaso takitasi, e sili atu i te miliona o  tino e maua olotou Tusi Tapu! Ao, e seai se isi tusi aka e ‵pau mo te Tusi Tapu.

5. Kaia e mafai ei o fai atu tatou me i te Tusi Tapu “ne māfua mai i te Atua”?

5 A te Tusi Tapu “ne māfua mai i te Atua.” (Faitau te 2 Timoteo 3:16.) Kae kāti ka ma‵natu aka nisi tino, ‘A te Tusi Tapu ne tusi ne tāgata, kae e mafai pefea o fai mai me ne aumai i te Atua?’ E tali mai te Tusi Tapu: “Ne fai‵pati mai a tāgata mai te Atua e auala i te takitakiga a te agaga tapu.” (2 Petelu 1:21) E tai ‵pau eiloa mo se tagata faipisinisi telā e fai atu ki tena failautusi ke tusi se tusi. Ko oi ne tusi ne ia te tusi? Ko te tagata faipisinisi, e se ko te failautusi. I se auala tai ‵pau, a te Tino ne tusi ne ia te Tusi Tapu ko te Atua, e se ko tāgata kolā ne fakaaoga ne ia ke tusi ne latou. Ne takitaki ne te Atua latou  ke tusi ne latou ana manatu. A te Tusi Tapu ko te “muna eiloa a te Atua.”—1 Tesalonia 2:13; onoono ki te Fakamatalaga Fakaopoopo i te 2.

Te Tusi Tapu i te ‵Fuliga o te Lalolagi Fou ko mafai o maua i ‵gana e uke

A TE TUSI TAPU SE TUSI TONU

6, 7. Kaia e mafai ei o fai atu tatou me e fetaui eiloa a mea i te Tusi Tapu?

6 E sili atu mo te 1,600 tausaga ne tusi ei te Tusi Tapu. A tino ne tusi ne latou ne ola i taimi kese‵kese. Nisi tino ne a‵koga faka‵lei kae e se ko nisi tino. E pelā me se fakakoakoga, e tokotasi mai i ei se tokita. A nisi tino ne tino fai fatoaga, tino faiika, tausi mamoe, pelofeta, famasino mo tupu. E ui eiloa e kese‵kese a tino ne tusi ne latou te Tusi Tapu, kae e fetaui eiloa a vaega katoa o te Tusi Tapu. E se faipati mai se mataupu e tasi ki se mea fakaa‵tea kae ‵kese te mea e faipati ki ei i te suā mataupu. *

7 E fakamatala mai i mataupu muamua o te Tusi Tapu a te auala ne māfua mai ei a fakalavelave i te lalolagi nei, kae ko mataupu fakaoti e fakaasi mai i ei te auala ka faka‵lei aka ei ne te Atua a fakalavelave konā mai te faiga o te lalolagi ke liu palataiso. E aofia i te Tusi Tapu a tala fakasolopito o tino i te fia afe o tausaga kae e fakaasi mai i ei me ne taunu faeloa a te fuafuaga a te Atua.

8. Taku mai ne fakaakoakoga e fakaasi mai ei te ‵tonu o te Tusi Tapu i mea fakasaienisi.

8 Ne seki tusi te Tusi Tapu ke akoako mai ei a mea fakasaienisi io me se tusi akoga, kae kafai e faipati ki mea fakasaienisi, e ‵tonu faeloa. Tenā eiloa te mea e ‵tau o maua ne tatou i se tusi mai i te Atua. E pelā me se fakaakoakoga, e aofia i te tusi ko Levitiko a fakatonuga a te Atua ki auala ke fakagata aka ei te ‵pisi o masaki. Ne tusi te mea tenei i se taimi leva  ‵ki kae koi tuai o iloa ne tino a mea e uiga ki tamā manu faka‵tupu masaki. E ‵tonu foki a mea e akoako mai i te Tusi Tapu me seai se mea e fakatautau i ei te lalolagi. (Iopu 26:7) Kae i te taimi ne tali‵tonu ei te tokoukega o tino me i te lalolagi e pāpā, e fai mai te Tusi Tapu me i te lalolagi e pukupuku.—Isaia 40:22.

9. Se a te mea e mafai o malamalama tatou i ei ona ko te fakamaoni o tino ne tusi ne latou te Tusi Tapu?

9 Kafai e faipati te Tusi Tapu ki tala fakasolopito e ‵tonu faeloa a mea i ei. Kae e se ‵tonu katoatoa a mea i loto i tusi o tala fakasolopito e uke, me i tino ne tusi ne latou e se fakamaoni. E pelā me se fakaakoakoga, e se tusi mai ne latou a taimi kolā ne takavale ei olotou atufenua i taua. Kae ko tino ne tusi ne latou te Tusi Tapu ne fakamaoni o tusi ki lalo a taimi ne takavale ei a Isalaelu. Ne tusi mai foki ne latou a mea ‵se ne fai ne latou. E pelā me se fakaakoakoga, i te tusi ko Numela, ne fakaasi mai ne Mose me ne fai ne ia se agasala matagā kae ne polopoloki a ia ne te Atua ona ko te mea tenā. (Numela 20:2-12) A te fakamaoni o tino ne tusi ne latou te Tusi Tapu e fakaasi mai i ei me i te Tusi Tapu se tusi mai i te Atua. Ko tena uiga, e mafai eiloa o tali‵tonu tatou ki te Tusi Tapu.

SE TUSI E ‵FONU I PATI FAKATONUTONU ‵LEI

10. Kaia e aoga ei a pati fakatonutonu i te Tusi Tapu ki a tatou i aso nei?

10 A te Tusi Tapu “ne māfua mai i te Atua, kae e aoga ki te akoako atu, ki te faiga o polopolokiga, ki te fakatonutonuga o mea ‵se.” (2 Timoteo 3:16) Ao, e aoga eiloa a pati fakatonutonu i te Tusi Tapu ki a tatou i aso nei. E iloa ne Ieova a te auala ne faite ei tatou, tela la, e malamalama a ia i te auala e mafau‵fau ei tatou mo ‵tou lagonaga. E iloa ‵lei atu ne ia tatou i lō tatou eiloa, kae e manako a ia ke fia‵fia tatou. E iloa ne ia a mea e ‵lei ei tatou mo mea e se ‵lei ki a tatou.

11, 12. (a) Ne a pati fakatonutonu ‵lei ne tuku mai ne Iesu i te Mataio mataupu e 5 ki te  7? (e) Ne a nisi mea e mafai o tauloto ne tatou mai te Tusi Tapu?

 11 I te Mataio mataupu e 5 ki te 7, e fai‵tau i ei tatou ki pati fakatonutonu ‵lei ‵ki kolā ne tuku mai ne Iesu e uiga ki te auala ke maua ei te fiafia, te auala ke maua se va ‵lei mo nisi tino, te auala ke ‵talo atu ei, mo te kilokiloga e ‵tau o maua ki tupe. E tiga eiloa ne tuku mai ne ia a pati fakatonutonu konei i se 2,000 tausaga ko ‵teka, koi ma‵losi eiloa a pati fakatonutonu konā kae aoga ki a tatou i aso nei.

12 I te Tusi Tapu e akoako mai ne Ieova ki a tatou a akoakoga fakavae kolā e fesoasoani mai ke maua se olaga ‵lei i te kāiga, ke fai pelā me ne tino ga‵lue ‵lei, kae ke ola i te filemu fakatasi mo nisi tino. E mafai faeloa o aoga a akoakoga fakavae mai te Tusi Tapu ki a tatou, faitalia me ko oi tatou, te koga e ‵nofo tatou i ei, io me ne a fakalavelave e fe‵paki mo tatou.—Faitau te Isaia 48:17; onoono ki te Fakamatalaga Fakaopoopo i te 3.

E MAFAI O TALITONU KOE KI VALOAGA I TE TUSI TAPU

Ne ‵valo mai ne Isaia, se tokotasi ne tusi ne ia te Tusi Tapu, me ka fakatakavale a Papelonia

13. Ne a pati a Isaia ne fai mai me ka tupu ki te fakai ko Papelonia?

13 E uke a valoaga i te Tusi Tapu ko oti ne fakataunu. E pelā me se fakakoakoga, ne ‵valo mai ne Isaia me ka fakaseai atu a Papelonia. (Isaia 13:19) Ne fakamatala likiliki mai ne ia a te auala ka fakatakavale ei te fakai. Ne puipui a te fakai tenā ne mataloa ‵lasi mo se vaitafe. Kae ne ‵valo mai a Isaia me ka ‵masa pakupaku te vaitafe tenā kae ka ma‵tala ana mataloa. Ka puke a te fakai e aunoa mo se taua. Ne ‵valo mai foki a Isaia me i te tagata e igoa ki a Kulesa ka fakatakavale ne ia a Papelonia.—Faitau te Isaia 44:27–45:2; onoono ki te Fakamatalaga Fakaopoopo i te 4.

14, 15. Ne fakataunu pefea te valoaga a Isaia?

14 I se lua selau tausaga mai tua o te tusiga o te valoaga tenā, kae oko atu se kautau telā ko toka o taua ki Papelonia.  Ko oi te lotou takitaki? E pelā eiloa mo pati i te valoaga, ko Kulesa, te tupu o Pelesia. Ko toka katoa a mea katoa ke fakataunu aka ei te valoaga.

15 I te po o te taua, ne fai te ‵kaiga a te kau Papelonia. Ne seki ma‵taku latou me e puipui latou ne ‵pui ‵lasi mo se vaitafe. Mai tua o te fakai, ne keli ne Kulesa mo tena kautau se  alavai ke ‵tafe kea‵tea a vai kae ke fanaifo te vai. Ne fanaifo te vai ki lalo kae ne mafai ne sotia Pelesia o sa‵sale atu i ei. Kae e mafai pefea o ulu atu a te kautau i ‵pui o Papelonia? E pelā eiloa mo pati i te valoaga, ne tuku tiaki fua a mataloa ke ma‵tala, tenā ne puke ei ne sotia a te fakai e aunoa mo se taua.

16. (a) Se a te mea ne ‵valo mai ne Isaia me ka tupu ki Papelonia i aso mai mua? (e) E iloa pefea ne tatou me ne taunu eiloa te valoaga a Isaia?

16 Ne ‵valo mai a Isaia me fakamuli loa ka seai se tino e mafai o toe ola i Papelonia. Ne tusi mai a ia: “Ka se mafai o toe ‵nofo i ei ne tino, io me fai mo fai se koga e ‵nofo i ei a tino i kautama katoa.” (Isaia 13:20) E mata, ne taunu te mea tenā? I te koga telā ne tu sāle i ei a Papelonia, kāti se 50 maila saute o Baghdad, i Iraq, ne fakamaseigina a mea katoa i ei. Ke oko mai ki te aso nei, e seai se tino e nofo i konā. Ne ‵salu ne Ieova a Papelonia “ki te ‵teu o te fakaseaiga [io me, fakamaseiga].”—Isaia 14:22, 23. *

Fakamaseiga o Papelonia

17. Kaia e mafai ei o tali‵tonu tatou ki tautoga katoa a te Atua?

17 Ona ko te uke o valoaga i te Tusi Tapu ko oti ne fakataunu, ko tena uiga e mafai ne tatou o tali‵tonu ki pati a te  Tusi Tapu e uiga ki mea ka ‵tupu i aso mai mua. E mafai o mautinoa i a tatou me ka tausi a Ieova ki tena tautoga ke fai te lalolagi ke liu palataiso. (Faitau te Numela 23:19.) Ao, e maua eiloa ne tatou te fakamoemoega “o te ola se-gata-mai, ko leva eiloa ne folafola mai ne te Atua, telā e se mafai o loi.”—Tito 1:2. *

E MAFAI O ‵FULI TOU OLAGA NE TE TUSI TAPU

18. Se a te fakamatalaga a Paulo e uiga ki “te muna a te Atua”?

18 Ko oti ne tauloto tatou me seai se isi tusi aka e ‵pau mo te Tusi Tapu. E fetaui ‵lei a mea i ei, kae kafai e faipati ki mea fakasaienisi io me ko tala fakasolopito, e ‵tonu faeloa. E tuku mai foki i ei a pati fakatonutonu ‵lei kae maua atu i ei a valoaga e uke kolā ko oti ne fakataunu. Kae uke atu a mea e fai ne te Tusi Tapu i tafa o mea konā. Ne tusi mai te apositolo ko Paulo: “Te muna a te Atua e ola kae ‵mana.” Se a te uiga o te mea tenā?—Faitau te Epelu 4:12.

19, 20. (a) E fesoasoani atu pefea te Tusi Tapu ke iloa ne koe me ko oi a koe? (e) E fakaasi atu pefea ne koe tou loto fakafetai ki te meaalofa ko te Tusi Tapu?

19 E mafai ne te Tusi Tapu o ‵fuli tou olaga. E mafai o fesoasoani atu ke iloa ne koe me ko oi a koe. E mafai o fesoasoani atu ke malamalama koe i ou lagonaga mo mafaufauga ‵loto. E pelā me se fakaakoakoga, kāti e mafau‵fau tatou me e a‵lofa tatou ki te Atua. Kae ke fakamaoni aka me a‵lofa tatou ki a ia, e ‵tau o fakagalue ne tatou a pati i te Tusi Tapu.

20 A te Tusi Tapu se tusi eiloa mai i te Atua. E manako a ia ke faitau koe ki ei, sukesuke ki ei, kae ke fiafia ki ei. Fakaasi atu te loto fakafetai ki te meaalofa tenei, kae tumau i te sukesuke ki ei. Tenā ko mafai ei o malamalama koe i te fuafuaga a te Atua mō tino. I te suā mataupu, ka tauloto tatou ki mea e uke atu e uiga ki te fuafuaga tenei.

^ pala. 6 E fai mai nisi tino me e se fetaui a mea e faipati ki ei te Tusi Tapu, kae e se tonu te mea tenā. Onoono ki te mataupu e 7 o te tusi The Bible—God’s Word or Man’s? telā ne ‵lomi ne Molimau a Ieova.

^ pala. 16 Kafai e fia tauloto koe ki mea e uke atu e uiga ki valoaga i te Tusi Tapu, e mafai o faitau koe ki te itulau e 27-29 o te tusi ko te A Book for All People, telā ne ‵lomi ne Molimau a Ieova.

^ pala. 17 A te fakaseaiga o Papelonia se valoaga e tasi i te Tusi Tapu telā ne taunu. E mafai o maua ne koe a fakamatalaga ki valoaga e uiga ki a Iesu Keliso i te Fakamatalaga Fakaopoopo i te 5.