Lutani apo pali nkhani

Lutani pa menyu yachiŵiri

Lutani apo pali mitu ya nkhani

Ŵakaboni ŵa Yehova

Chitumbuka

Gongwe la Mulinda—Lakusambira pa Mpingo  |  March 2017

Mubwezi Wanadi Wakovwira Munyake Para Vyasuzga

Mubwezi Wanadi Wakovwira Munyake Para Vyasuzga

Gianni na Maurizio, ŵaŵa paubwezi pafupifupi vyaka 50. Kweni nyengo yinyake ubwezi wawo ukaŵa pangozi. Maurizio wakati: “Nyengo yinyake nkhachita zakwananga zikuru ndipo tikaleka kuchezga lumoza.” Gianni wakati: “Maurizio ndiyo wakanisambizga Baibolo. Wakanovwira chomene pa vinthu vyauzimu. Lekani nkhagomezga yayi ivyo wakachita, nkhaŵa nga nkhulota. Nati napulika ivyo wakachita, vikanikhwaska chomene chifukwa nkhamanya kuti ubwezi wamalira penepapa. Phukwa likanikora chomene.”

NTCHIPUSU yayi kuŵa na mubwezi wakandapo nane nikandepo. Ubwezi uwu ukupangika wekha yayi. Para ubwezi uli pafupi kumara, kasi tingachita wuli kuti ulutilire? Tingasambira vinandi ku ŵanthu awo ŵakuzunulika mu Baibolo awo ŵakaŵa paubwezi wanadi, kweni pamanyuma ubwezi wawo ukaŵa pafupi kumara.

PARA MUBWEZI WITHU WACHITA ZAKWANANGA ZIKURU

Nangauli Davide wakaŵa muliska kweniso fumu, kweni wakaŵa na ŵabwezi ŵawemi. Wakwamba uyo wangiza mu maghanoghano mwithu ni Yonatani. (1 Sam. 18:1) Kweni Davide wakaŵa na ŵabwezi ŵanyake, yumoza wake wakaŵa ntchimi Natani. Baibolo likuyowoya yayi apo ubwezi wawo ukambira. Kweni Davide wakwenera kuti wakamuphaliranga visisi Natani nga umo namwe mungachitira na mubwezi winu. Davide wakakhumbanga kuzengera nyumba Yehova. Iyo wakwenera kuti wakachindikanga maghanoghano gha Natani pakuŵa mubwezi wake kweniso munthu uyo wakaŵa na mzimu wa Yehova.—2 Sam. 7:2, 3.

Kweni chinthu chinyake chikachitika icho chikatimbanizga ubwezi wawo. Davide uyo wakaŵa Fumu, wakachita uleŵi na Batisheba, ndipo pamanyuma wakakoma mfumu wa Batisheba,  Uriya. (2 Sam. 11:2-21) Davide wakaŵa wakugomezgeka kwa Yehova na kuchita urunji vyaka vinandi. Kweni pamanyuma wakachita zakwananga zikuru izi. Kasi ntchivichi chikachitikira fumu yiwemi iyi? Kasi Davide wakamanya yayi ukuru wa zakwananga izo wakachita? Kasi wakaghanaghananga kuti wangabisa kwa Chiuta?

Kasi Natani wakeneranga kuchita wuli? Kasi wakeneranga kutuma munthu munyake kuti wakaphalire fumu ivyo yachita? Ŵanthu ŵanyake ŵakamanyanga ivyo Davide wakachita kuti wakome Uriya. Chifukwa wuli pera Natani wakeneranga kuluta kwa Davide na kumazga ubwezi wawo? Kweniso chikaŵa chakofya chomene kuti Natani wakamuphalire ivyo wachita.

Kweni Natani wakaŵa ntchimi ya Chiuta. Iyo wakamanya kuti para wangakhalapo waka chete, ubwezi wake na Davide uŵenge nga umo ukaŵira pakwamba yayi, kweniso njuŵi yikate yimusuzgenge. Mubwezi wake Davide wakachita vinthu ivyo Yehova wakutinkha. Davide wakeneranga kunozga ubwezi wake na Yehova. Iyo wakakhumbanga mubwezi wanadi. Natani wakaŵa mubwezi wanadi uyo Davide wakakhumbanga. Natani wakasankha nkhani yiwemi iyo yikaŵa na chiyelezgero icho chikamufika pamtima Davide, uyo pakwamba wakaŵa muliska. Natani wakamuphalira Davide uthenga uwo Chiuta wakamutuma. Kweni wakayowoya munthowa yakuti Davide wamanye ukuru wa zakwananga izo wakachita kweniso kuti wachitepo kanthu.—2 Sam. 12:1-14.

Kasi mungachita wuli usange mubwezi winu wabudiska vinthu vinyake panji wachita zakwananga zikuru? Nyengo zinyake mungaghanaghana kuti para mungamususka ubwezi ungamara. Panji mungaghanaghana kuti para mungaphalira ŵalara, awo ŵangamovwira makora mwauzimu, ubwezi winu umarenge. Kasi imwe mungachita wuli?

Gianni, uyo tangumuzunura kukwambilira, wakuti: “Nkhawona kuti Maurizio wasintha. Iyo wakaleka kufwatuka nane nga umo wakachitiranga kale. Nkhawona kuti ntchiwemi kumufumba, nangauli chikaŵa chakusuzga kuchita nthena. Nkhajifumba kuti: ‘Kasi ningamuphalira vichi ivyo iyo wakuleka kumanya? Iyo mbwe wakwiyenge para ningamufumba.’ Kweni nati naghanaghanirapo ivyo wakanisambizga, nkhasanga nkhongono zakuti niyowoye nayo. Maurizio ndivyo wakachitanga para nkhukhumba wovwiri. Nkhakhumbanga kumazga ubwezi yayi, kweni nkhakhumba kumovwira chifukwa nkhamutemwanga.”

Maurizio wakayowoyaso kuti: “Gianni wakaneneskanga ivyo wakayowoya. Nkhamanya kuti masuzgo agho nkhasangana nagho chikaŵa chifukwa cha Gianni yayi panji Yehova. Kweni ine ndine nkhasankha vinthu mwambura mwahara. Ntheura nkhazomera kovwirika, ndipo pakati pajumpha nyengo, nkhachira mwauzimu.”

PARA MUBWEZI WASANGANA NA MASUZGO

Davide wakaŵa na mabwezi ghanyake agho ghakamovwira chomene apo wakasangana na masuzgo. Yumoza wake wakaŵa Hushayi, uyo Baibolo likuti wakaŵa “mubwezi wa Davide.” (2 Sam. 16:16; 1 Mid. 27:33) Hushayi wakwenera kuti wakaŵa wantchito wa fumu Davide, uyo nyengo zinyake wakatumikanga vinthu vyachisisi.

Apo mwana wa Davide, Abisalomu, wakakhumbanga kupoka ufumu, Ŵaisrayeli ŵanandi ŵakaŵa ku chigaŵa cha Abisalomu kweni Hushayi wakaŵa ku chigaŵa cha Davide. Apo Davide wakachimbiranga, Hushayi wakaluta nayo. Davide vikamuŵinya chomene chifukwa chakuti mwana wake kweniso ŵabwezi ŵake awo wakaŵagomezganga ŵakamuwukira. Kweni Hushayi wakalutilira kugomezgeka kwa Davide. Wakaŵika umoyo wake pa ngozi kuti watondeske chiŵembu icho Abisalomu na gulu lake ŵakakhumbanga kuchita. Hushayi wakachita nthena chifukwa chakuti yikaŵa ntchito yake yayi, kweni chifukwa chakuti wakaŵa mubwezi wakugomezgeka wa Davide.—2 Sam. 15:13-17, 32-37; 16:15–17:16.

Tikukondwa kuwona ŵabali na ŵadumbu kuti mbakukolerana chomene nangauli ŵanyake ŵali na udindo kweniso ŵakugwira ntchito zakupambana mu mpingo. Chifukwa cha ivyo ŵakuchita, vikuŵa nga ŵakuyowoya kuti,  “Tikutemwana chifukwa chakuti ndimo tikwenera kuchitira yayi, kweni chifukwa chakuti waliyose ngwakuzirwa kwa munyake.”

Ivi ndivyo mubali Federico vikamuchitikira. Mubwezi wake wapamtima Antonio, wakasangana na masuzgo. Federico wakati: “Antonio wakati wiza mu mpingo withu, pakatora nyengo yayi mbwe tikamba kutemwana. Tose tikaŵa ŵateŵeti ŵakovwira, tikakondwanga kuteŵetera lumoza. Pakati pajumpha nyengo yichoko waka, Antonio wakaŵa mulara. Kweniso wakachitanga makora mwauzimu ndipo nkhasambirangako vinandi kwa iyo.” Pamanyuma, Federico wakabudiska vinthu vinyake. Wakapempha wovwiri wauzimu mwaluŵiro. Wakaŵaso wakwenelera yayi kuŵa mupayiniya panji muteŵeti wakovwira. Kasi Antonio wakachita wuli?

Apo Federico wakasangana na suzgo, mubwezi wake Antonio wakamovwira na kumukhozga

Federico wakati: “Nkhawonanga kuti Antonio wakanifipiranga mtima. Wakanovwira chomene maghanoghano. Wakanitaya yayi, ndipo wakanovwira chomene mwauzimu. Wakanikhozga chomene kuti nambeso kuchita makora mwauzimu kweniso kuti nileke kugongowa.” Antonio wakuti: “Kanandi tikachezganga na Federico. Nkhachitanga nthena kuti wafwatukenge nane, waniphalirenge vyakusingo kwake, kweniso umo wakujipulikira.” Chakukondweska ntchakuti Federico wakambiraso kuchita makora mwauzimu ndipo pamanyuma wakaŵaso mupayiniya kweniso muteŵeti wakovwira. Antonio wakamalizga na mazgu ghakuti: “Nangauli pasono tikuteŵetera mu mipingo yakupambana, kweni tikutemwana chomene kuluska kale.”

KASI MUNGAKHUŴARA?

Kasi mungajipulika wuli usange mubwezi winu wapamtima wakana kumovwirani panyengo iyo imwe mukukhumba wovwiri wake? Vingamuŵinyani chomene. Kasi mungamugowokera? Kasi ubwezi winu ungalutilira kuŵa wakukhora nga umo ukaŵira pakwamba?

Ghanaghanirani ivyo vikachitikira Yesu kwati kwakhala mazuŵa ghachoko waka kuti wafwenge. Yesu wakaŵa kuti wakhala na ŵapositole ŵake ŵakugomezgeka nyengo yitali, ndipo ŵakatemwananga chomene. Yesu wakaŵachemanga kuti ŵabwezi ŵake. (Yoh. 15:15) Kweni kasi chikachitika ntchivichi apo Yesu  ŵakamukaka? Ŵapositole ŵakachimbira. Petrosi wakaphalira Fumu yake kuti wangayileka yayi. Kweni pa usiku wenewura, Petrosi wakamukana Yesu kuti wakumumanya yayi.—Mat. 26:31-33, 56, 69-75.

Yesu wakamanyanga kuti wayezgekenge kaumaliro. Wakaŵa na vifukwa vyakupulikikwa kuti wakhuŵare. Kweni Yesu wakati wawuka, wakalongorapo yayi kuti wakhuŵara, ukali, panji kudandawura na ivyo ŵapositole ŵake ŵakachita. Yesu wakaŵaphalirapo yayi ivyo ŵakatondekanga kuchita makora, panji ivyo ŵakachita apo iyo ŵakamukaka.

Kweni Yesu wakamukhozga Petrosi na ŵapositole ŵanyake. Wakaŵagomezga chomene ŵapositole ŵake lekani wakaŵapa ntchito yakuzirwa yakupharazga. Yesu wakawonanga ŵapositole kuti ŵachali ŵabwezi ŵake. Iyo wakalutilira kuŵatemwa. Ŵapositole ŵakaŵikapo mtima kuti ŵaleke kukhuŵazgaso Fumu yawo. Iwo ŵakafiska ntchito iyo Yesu wakaŵatuma.—Mil. 1:8; Kol. 1:23.

Mudumbu munyake zina lake Elvira, wakukumbuka makora apo wakapambana maghanoghano na mubwezi wake wapamtima Giuliana. Elvira wakuti: “Apo munyane wakaniphalira kuti namukhuŵazga chifukwa cha ivyo nkhachita, nkhajiwona kuti nili wambura kwenelera.” Wakaŵa na vifukwa vyakupulikikwa vyakuti wakwiye. Kweni chakukondweska ntchakuti wakanifipiranga chomene mtima na ivyo vingachitika chifukwa cha nkharo yane. Nkhuwonga chomene mubwezi wane chifukwa wakawonanga viheni ivyo nkhamuchitira yayi, kweni umo nkharo yane yinganipwetekera. Nkhuwonga Yehova chifukwa cha kunovwira kusanga mubwezi uyo wakaŵikanga vyakukhumba vyane pakwamba m’malo mwa vyake.

Kasi mubwezi muwemi wangachita wuli para ubwezi wawo uli pangozi? Wakwenera kuyowoya mwalusungu kweni kumuphalira unenesko mubwezi wake para wabudiska. Ubwezi wanthena ungayana waka na Natani na Hushayi, awo ŵakalutilira kugomezgeka kwa Davide nanga mphanyengo ya masuzgo. Kweniso nga ni Yesu uyo wakaŵa wakunozgeka kugowokera ŵasambiri ŵake. Kasi imwe ndimwe mubwezi wa mtundu wuli?