ENTREVHIXTA | ANTONIO DELLA GATTA
Padri Lweyi A Nga Tshika Kereke
ANTONIO DELLA GATTA a hete 9 wa malembe aRoma na a djondza, se a gama a vekiwa swaku a va Padri hi 1969. Se hi ku famba ka nkama, a vekiwe swaku a rhangela seminário leli a li li kusuhi ni Nápoles aItália. Nkama na a li ka seminário lolelo a djondze hintamu a tlhela a pimisa kahle hi leswi a a swi djondza, se a tsumbule swaku a wukhongeli la Católica a li nga tirhisi Bibele ka wugandzeli la lona. A vulavule ni mun’we wa lava a va tsala Khindlimuka! swaku a a yendla minzamu ya ku tiva Xikwembu.
Hi byeli leswi u nga kulisa xiswona.
Ni psaliwe hi 1943 aItália, ni kule ni vamakwerhu va mina ka doropa lalitsongo lani papayi wa mina a a li murimi a tlhela a va carpinteiro. Vapsali va hina va hi wundlile swaku hi va vakhongeli va ku hiseka va Católica.
Hi mhaka muni a wu lava ku va Padri?
Na na ha li mutsongo a ni swi rhandza ku yingisela vaPadri akerekeni. A ni swi rhandza hintamu ku yingisela marito ya vona ni ku vona mintirho leyi a va yi yendla kumbe ka mamisa. Leswo swi ni yendle ni navela ku va Padri. Nkama na ni ni 13 wa malembe, mamani a ni yise ka xikola lexi a ku djondzisiwa majovhem swaku ma lunghekela ku va vaPadri loko ma kula.
Ku tilunghiselela loku a ku patsa ni ku djondza Bibele?
Ihim, nkama na ni ni 15 wa malembe mun’we wa vaprofesori va mina a ni nyike buku leli a li vulavula hi wutomi la Yesu ni ntirho wa yena wa ku chumayela naswona a ni li lerha nkama ni nkama. Loko ni ni 18 wa malembe ni ye Roma swaku ni ya djondza ka ma univhersidade ya vapadri lawa a ma rhangeliwa hi papa. Ni djondze Xilatini, Xigriki, história, filozofiya, psicologia ni tidjondzo leti yelanaka ni wukhongeli. Hambileswi a hi lerha tindzimana tin’wani ta Bibele ni ku tlhela hi yingisela loko ku djondziwa hi Domingo, kambe a hi nga li djondzi hikakunene Bibele.
Ka ntirho lowu a wu wu yendla a swi lava u djondzisa?
Ntirho wa mina a wu li wa ku nyikela nkongomiso. Kambe a ni djondzisa minawu ya Segundo Concílio Do Vaticano.
I mpsini swi nga ku yendla u sungula ku kanakana?
Ku ni minchumu yinharhu leyi a yi ni yendla ni kanakana. A kereke a yi nghenelela ka minchumu ya politika. Vafundhisi ni vanhu van’wani akerekeni a va ni mahanyelo ya ku biha, naswona tidjondzo tin’wani ta Católica a ti tikomba ti nga li tinene. Hi xikombiso, a ni tivutisa swaku swi kotekisa ku yini swaku Xikwembu lexi nga ni lirhandzu xi hlupha vanhu hambiloko se va file? A ni tlhela ni tivutisa ni ku, hikakunene Xikwembu xi lava hi phindhaphindha swikhongelo swoleswi swa swin’we minkama hinkwayu? a
U yendle yini?
Ni khongele ka Xikwembu na ni rila ni kombela ku pfuniwa naswona ni xave Bibele la Católica leli a la ha ku humesiwa hi Xitaliano ni tlhela ni sungula ku li lerha. Se siku lin’wani hi Domingo nimixo nkama na ni hayeka timpahla ta mina ta misa ku fike vavanuna vambirhi lani a ni tshama kona. Va vule swaku a va li Timboni ta Yehovha naswona hi bule hi Bibele kolomo ka wora lin’we ni ku tlula hi tlhela hi bula hi leswi swi nga hi pfunaka ku tiva wukhongeli la ntiyiso.
I mpsini swi nga ku hlamalisa ka Timboni ta Yehovha?
Ni hlamalisiwe hi ndlela ya ku tiyiseka leyi a va vulavula hi yona ni leswi a va swi kotisa xiswona ku tirhisa Bibele la Católica. Hi ku famba ka nkama ku tlhele ku ta Mboni ya Yehovha yin’wani leyi vitaniwaka Mário. A a ni lehisela mbilu naswona a a vuya a ta djondza na mina ma Sábado hinkwawu hi ma 9 wora, hambi ku na mpfula kumbe li nga xanga kahle hi siku lelo.
Vapadri van’wani va swi vonise ku yini leswo?
Mina a ni va rhamba swaku va ta yingisela mabulu ya hina, kambe ni wa mun’we ka vona a a swi vona swi li swa lisima ku djondza Bibele. Kambe mina a ni swi rhandza, ni djondze minchumu ya yinyingi ya ku hlamalisa ya ku fana ni swaku hi mhaka muni Xikwembu xi pfumelela wubihi ni ku hlupheka, ku nga minchumu leyi a yi ni karhata ku sukela khale.
Vanhu lava a va ku rhangela va zame ku ku tshikisa ku djondza Bibele?
Hi 1975 ni ye Roma ka kunyingi ni ya tlhamusela mavonelo ya mina hi leswi a ni swi djondza. Lava a va ni rhangela va zame ku ni txintxisa mavonelo kambe a va nga tirhisi Bibele. Hi wugamu, hi 9 ka Janeiro wa 1976 ni va tsalelile ni va byela swaku a ni nga ha lavi ku va ka wukhongeli la Católica. Loko se ku hundze masiku mambirhi ni sukile lani a ni tshama kona ni ya khwela xitimela ni ya sixtira mintlhanganu ya mina ya ku sungula ni Timboni ta Yehovha. Loko ni fikile ka mintlhanganu leyo, ni kume swaku a ku li asembleya leli a ku tlhangane mabandla ya manyingi. Hinkwaswu a swi hambanile ni leswi a ni swi tolovelile. Hinkwavu a va ni Mabibele naswona a va ma tirhisa swaku va longoloka ni vamakwerhu lava a va veka madixkursu.
Ndjangu wa wena a wu yi vonisa ku yini mhaka leyi?
Va vanyingi a swi va tsakisanga. Kambe ni tsumbule swaku mun’we wa vamakwerhu va mina a a djondza Bibele ni Timboni ta Yehovha aLombardy ku nga ndhawu leyi kumekaka norte ka Itália. Ni fambe ni ya mu pfuxela naswona Timboni ta Yehovha ta kohala ti ni pfune ku kuma ntirho ni ndhawu ya ku tshama ka yona. Hi lembe loliyani ni game ni tsakamisiwa ni va Mboni ya Yehovha.
Se swoswi ni titwa ni li munghanu wamukulu wa Xikwembu
Wa tilaya hi leswi u nga swi yendla?
A ni tilayi, swoswi ni titwa ni li munghanu wamukulu wa Xikwembu hikusa leswi ni swi tivaka hi Xikwembu swi ta hi ka Bibele, ku nga li ka tidjondzo ta filozofiya kumbe ka tidjondzo ta wukhongeli. Naswona ni nga djondzisa van’wani na ni tiyiseka ni tlhela ni nga chavi.
a Bibele li ni tinhlamulu ta swivutiso leswi ni swin’wani. Yana lani va nge TIDJONDZO TA BIBELE > TINHLAMULU TA SWIVUTISO SWA BIBELE.
