Seta screen reader

Hlawula ririmi

Yana enxaxamelweni wa vumbirhi

Hundzela eka leswi nga endzeni

Nghena endzeni

Timbhoni Ta Yehovha

Xitsonga

XIHONDZO XO RINDZA (NKANDZIYISO WA VANDLHA) DECEMBER 2016

 MHAKA YA VUTOMI

Ndzi Tikarhatela Ku Va “Swilo Hinkwaswo Eka Vanhu Hinkwavo”

Ndzi Tikarhatela Ku Va “Swilo Hinkwaswo Eka Vanhu Hinkwavo”

“Loko wo khuvuriwa ndzi ta ku tshika!” Marito lawa ma vuriwe hi tatana loko a chavisa manana hi 1941. Hambiswiritano, manana u khuvuriwile leswaku a kombisa ku tinyiketela kakwe eka Yehovha Xikwembu. Tatana u fambile hilaha a vuleke hakona. Hi nkarhi wolowo, a ndzi ri ni malembe ya nhungu.

LOKO tatana a nga si famba, se a ndzi sungule ku lava ku tiva swo tala hi Bibele. Manana u kume minkandziyiso leyi sekeriweke eBibeleni. A ndzi tsakisiwa hi rungula ra yona kambe a ndzi tsakisiwa ngopfu hi swifaniso swa yona. Tatana a nga swi lavi leswaku manana a vulavula na mina hi leswi a swi dyondza. Hambiswiritano, a ndzi lava ku tiva naswona a ndzi vutisa swivutiso, kutani a a dyondza na mina loko tatana a nga ri kona ekaya. Hikwalaho ka sweswo, na mina ndzi endle xiboho xo khuvuriwa. Ndzi khuvuriwe loko ndzi ri ni malembe ya khume eBlackpool, le Nghilandhi, hi 1943.

NDZI SUNGULA KU TIRHELA YEHOVHA

Ku sukela hi nkarhi wolowo, mina na manana a hi tshama hi ri kona ensin’wini. A hi tirhisa tigramafoni loko hi chumayela. A ti ri tikulu naswona a ti tika tikhilogiramu ta 4.5. Anakanya xifanyetana lexitsongo xi rhwale nchumu wolowo wo tika!

Loko se ndzi ri ni malembe ya 14 a ndzi lava ku phayona. Manana u vule leswaku ndzi fanele ndzi rhanga ndzi vulavula ni nandza wa vamakwerhu (loyi sweswi a vitaniwaka mulanguteri wa muganga) hi mhaka leyi. U vule leswaku ndzi fanele ndzi rhanga ndzi kuma ndlela yo karhi yo tihanyisa leyi nga ta ndzi pfuna loko  ndzi phayona. Kutani ndzi endle tano. Endzhaku ko tirha malembe mambirhi, ndzi tlhele ndzi vulavula ni mulanguteri wa muganga un’wana hi mhaka leyi. Kutani u te, “U nga ha yimayimi!”

Hi April 1949, mina na manana hi xavise ni ku nyikela hi nhundzu ya yindlu leyi a hi hirhe eka yona kutani hi rhurhela eMiddleton, ekusuhi ni le Manchester, laha hi sunguleke ku phayona kona. Endzhaku ka tin’hweti ta mune, ndzi vulavule ni makwerhu un’wana wa xinuna leswaku hi phayona swin’we. Rhavi ri ringanyete leswaku hi rhurhela eIrlam laha a ka ha ku sunguriwa vandlha. Manana a a phayona ni makwerhu un’wana wa xisati evandlheni rin’wana.

Hambileswi a ndzi ri ni malembe ya 17, mina na makwerhu loyi a ndzi phayona na yena hi nyikiwe vutihlamuleri byo fambisa minhlangano hileswi a ku ri ni xilaveko xa vamakwerhu lava fanelekaka eka vandlha leri hi rhurheleke eka rona. Endzhakunyana, ndzi komberiwe ku rhurhela eVandlheni ra le Buxton, laha a ku ri ni vahuweleri vatsongo naswona a va lava mpfuno. Minkarhi hinkwayo a ndzi teka swiavelo leswi tanihi leswi ndzi letelaka ku endla swiavelo leswi ndzi nga ha nyikiwaka swona enkarhini lowu taka.

Hi ri karhi hi navetisa nkululo ya le rivaleni eRochester, le New York, hi 1953

Hi 1951, ndzi endle xikombelo xo ya eka Xikolo xa Bibele xa Giliyadi xa Watchtower. Hambiswiritano, hi December 1952, ndzi vitaniwe ku ya tsarisa vusocha. Ndzi kombele huvo leswaku a ndzi nge swi koti ku ya evusocheni hileswi ndzi nga mutirheli wa nkarhi hinkwawo,  kambe yi arile kutani yi ndzi gweve ku tshama tin’hweti ta tsevu ekhotsweni. Loko ndzi ri kwalaho, ndzi kume xirhambo xo ya etlilasini ya Giliyadi ya vu-22. Hi July 1953, ndzi khandziye xikepe lexi vuriwaka Georgic ndzi ya eNew York.

Loko ndzi fika, ndzi kote ku ya eNhlengeletanweni ya Vandlha ra Misava Leyintshwa hi 1953. Kutani ndzi fambe hi xitimela ndzi ya eSouth Lansing, le New York, laha xikolo a xi khomeriwa kona. Leswi a ndza ha ku huma ekhotsweni, a ndzi nga ri na mali yo tala. Loko ndzi chika exitimeleni, a ndzi fanele ndzi khandziya bazi yo ya eSouth Lansing, kutani ndzi boheke ku lomba 25 wa tisente eka loyi a ndzi khandziye na yena.

XIAVELO XA LE TIKWENI RIN’WANA

Xikolo xa Giliyadi xi hi pfunile leswaku hi kota ku “[va] swilo hinkwaswo eka vanhu va mixaka hinkwayo” entirhweni wa vurhumiwa. (1 Kor. 9:22) Mina, Paul Bruun na Raymond Leach hi averiwe ku ya tirha ePhilippine. Hi boheke ku yima tin’hweti to hlaya leswaku hi kuma tivhisa; kutani endzhaku ka sweswo hi fambe masiku ya 47 hi xikepe. Hi hundze eRotterdam, eLwandle ra Mediteraniya, eSuez Canal, eLwandle ra Indiya, Malaysia ni le Hong Kong. Kutani hi fike eManila hi November 19, 1954.

Mina na Raymond Leach hi fambe masiku ya 47 hi xikepe hi ya ePhilippine

Hi sungule ku tolovela vanhu va kwalaho, tiko ra kona ni ririmi. Hambiswiritano, hinkwerhu ka hina hi averiwe ku ya tirha evandlheni ra le Dorobeni ra Quezon laha vanhu vo tala a va vulavula Xinghezi. Endzhaku ka tin’hweti ta tsevu a ho tiva marito ma nga ri mangani ntsena ya Xitagalog. Kambe xiavelo lexi hi nyikiweke xona endzhaku xi hi pfunile leswaku hi tiva ririmi.

Siku rin’wana hi May 1955 loko hi fika ekaya hi huma ensin’wini, mina na Makwerhu Leach hi kume mapapila yo tala ekamareni ra hina. Hi kume leswaku hi averiwe ku va valanguteri va muganga. A ndzo va ni malembe ya 22 ntsena, kambe xiavelo lexi xi endle leswaku ndzi “[va] swilo hinkwaswo eka vanhu va mixaka hinkwayo” hi tindlela tin’wana.

Ndzi ri karhi ndzi nyikela nkulumo enhlengeletanweni ya muganga

Hi xikombiso, ndzi nyikele nkulumo ya mina yo sungula tanihi mulanguteri wa muganga emahlweni ka xitolo xa le ximutanini xin’wana. Ndzi hatle ndzi swi xiya leswaku a ku ri ntolovelo wa vanhu va le Philippine hi nkarhi wolowo leswaku nkulumo ya le rivaleni yi nyikeriwa endhawini ya mani na mani. Loko ndzi ri karhi ndzi endzela mavandlha yo hambanahambana, a ndzi nyikela tinkulumo etimakete, emahlweni ka tiholo ta ka masipala, erivaleni leri ku tlangeriwaka kona basketball, etiphakeni naswona minkarhi yin’wana etikhonweni ta switarata swa le madorobeni. Siku rin’wana loko ndzi ri eDorobeni ra le San Pablo, ku ne mpfula leyi endleke leswaku ndzi nga swi koti ku nyikela nkulumo, kutani ndzi ringanyete leswaku ndzi yi nyikela eHolweni ya Mfumo. Endzhaku ka sweswo, vamakwerhu lava a va rhangela va ndzi vutisile loko va fanele va vika nkulumo leyi tanihi nhlangano wa le rivaleni, tanihi leswi yi nyikeriweke eHolweni ya Mfumo!

Minkarhi hinkwayo a ndzi amukeriwa emakaya ya vamakwerhu. Hambileswi a va nga ri na swo tala, kambe makaya ya vona a ma tshama ma basile. Minkarhi yo tala a ndzi etlela emeteni. Vanhu va kona a va hlambela ehandle, kutani na mina ndzi dyondze ku hlambela ehandle. Loko ndzi ya eswihlaleni swin’wana, a ndzi famba hi bazi kumbe xikepe. Eka malembe hinkwawo lawa ndzi ma heteke ndzi ri kwalaho, a ndzi nga ri na movha.

Ku ya ensin’wini ni ku endzela mavandlha swi ndzi pfune leswaku ndzi dyondza Xitagalog. A ndzi si tshama ndzi dyondzisiwa ririmi leri, kambe ndzi ri dyondze hi ku yingisela vamakwerhu loko va vulavula ensin’wini ni le minhlanganweni. Vamakwerhu a va swi tsakela ku ndzi dyondzisa naswona ndzi khensa ku va va ndzi lehisele mbilu ni ku ndzi byela loko ndzi nga ma vuli kahle marito.

Loko nkarhi wu ri karhi wu famba, swiavelo leswintshwa swi endle leswaku ndzi ya ndzi  antswisa eka swilo swin’wana. Hi 1956, loko Makwerhu Nathan Knorr a hi endzerile, ndzi averiwe ku langutela nhlengeletano ya tiko hinkwaro. A ndzi nga ri na ntokoto, kambe vamakwerhu va ndzi pfunile. Ku nga si hela lembe, ku tlhele ku hleriwa nhlengeletano yin’wana ya tiko hinkwaro naswona hi endzeriwe hi Makwerhu Frederick Franz loyi a huma entsindza wa misava hinkwayo. Tanihi leswi a ndzi ri mulanguteri wa nhlengeletano, ndzi dyondze ku pfumelelana ni swiyimo swa vanhu ku fana na Makwerhu Franz. Vamakwerhu va kwalaho a va tsakile ku vona Makwerhu Franz a ambale hembe ya ndhavuko wa vona loko a nyikela nkulumo.

Loko ndzi averiwa ku va mulanguteri wa Xifundzha ndzi boheke ku pfumelelana ni swiyimo swa vamakwerhu. Hi nkarhi wolowo, minkarhi yo tala a hi tlangela vanhu filimi leyi nge The Happiness of the New World Society, ehandle. Minkarhi yin’wana, a hi kavanyetiwa hi switsotswana. A swi kokiwa hi rivoni ra projekta kutani swi nghena endzeni ka yona ivi swi tsandzeka ku huma. A ku ri ntirho ku yi basisa loko hi heta! A swi nga olovi ku lunghiselela ku tlanga filimi leyi, kambe a swi ndzi tsakisa loko ndzi vona vanhu va kota ku yi twisisa kahle nhlengeletano ya Yehovha.

Vafundhisi va Khatoliki a va kucetela valawuri va kwalaho leswaku va hi alela ku khoma tinhlengeletano. Minkarhi yin’wana a va ringeta ku hi kavanyeta hi ku chaya bele ya kereke loko nhlengeletano yi khomiwe ekusuhi ni tikereke ta vona. Hambiswiritano, vanhu va ye emahlweni va dyondza ntiyiso naswona vo  tala va vona lava tshamaka eka tindhawu leti va gandzela Yehovha.

SWIAVELO LESWI ENDLEKE NDZI YA EMAHLWENI NDZI PFUMELELANA NI SWIYIMO

Hi 1959, ndzi kume papila leri ndzi tiviseke leswaku ndzi averiwe ku tirha erhavini. Leswi swi endle leswaku ndzi dyondza swo tala. Minkarhi yin’wana a ndzi komberiwa ku endzela marhavi ya le matikweni man’wana. Eka riendzo rin’wana, ndzi hlangane na Janet Dumond, loyi a ri murhumiwa eThailand. Hi tsalelane mapapila swa xinkarhana naswona hi ku famba ka nkarhi hi tekanile. Sweswi hi ni malembe ya 51 hi tirha swin’we eka ntirho wa nkarhi hinkwawo.

Ndzi ri na Janet eka xin’wana xa swihlala swa le Philippine

Ndzi tiphinile hi ku endzela vanhu va Yehovha ematikweni ya 33. Ndza swi tlangela swinene leswi swiavelo swa mina swa le nkarhini lowu hundzeke swi ndzi pfuneke leswaku ndzi kota ku tirhisana ni vanhu vo hambanahambana! Maendzo lawa ma ndzi pfune leswaku ndzi va ni langutelo lerinene ni ku vona ndlela leyi Yehovha a rhandzaka vanhu va mixaka hinkwayo ha yona.—Mint. 10:34, 35.

Hi tikarhatela ku va kona ensin’wini nkarhi ni nkarhi

NI SWESWI NDZA HA YA EMAHLWENI NDZI PFUMELELANA NI SWIYIMO

A swi tsakisa ngopfu ku tirha ni vamakwerhu ePhilippine! Sweswi nhlayo ya vahuweleri yi andze ka khume eka leyi a yi ri kona loko ndzi sungula ku tirha kona. Mina na Janet ha ha tirha erhavini ra Philippine eDorobeni ra Quezon. Hambileswi ndzi nga ni malembe yo tlula 60 ndzi tirha etikweni rimbe, ndza ha fanele ndzi endla ku cinca leswaku ndzi kota ku endla leswi Yehovha a swi lavaka. Ku cinca loku veke kona sweswinyana enhlengeletanweni ya Yehovha ku endle leswaku hi tiyimisela ku pfumelelana ni swiyimo entirhweni wa Xikwembu ni loko hi tirhisana ni vamakwerhu.

Ku andza ka nhlayo ya Timbhoni swi hi endla hi tsaka

Hi tikarhatele ku amukela xiavelo xin’wana ni xin’wana lexi Yehovha a a lava hi xi endla naswona leswi swi endle leswaku hi tsaka ni ku eneriseka. Hi tlhele hi endla leswi hi nga swi kotaka leswaku hi pfumelelana ni swiyimo ni ku tirhela vamakwerhu. Entiyisweni, hi tiyimisele ku “[va] swilo hinkwaswo eka vanhu va mixaka hinkwayo” loko Yehovha a swi pfumelela.

Ni sweswi ha ha tirha erhavini eDorobeni ra Quezon