Seta screen reader

Hlawula ririmi

Yana enxaxamelweni wa vumbirhi

Hundzela eka leswi nga endzeni

Nghena endzeni

Timbhoni Ta Yehovha

Xitsonga

XALAMUKA! NO. 3 2016

 NHLOKOMHAKA YA XIFUNENGETO

Ku Fikeleriwa Ka Vanhu Va Tindzimi To Tala—Matshalatshala Lama Endliwaka

Ku Fikeleriwa Ka Vanhu Va Tindzimi To Tala—Matshalatshala Lama Endliwaka

“Minkarhi yin’wana ku vuriwa leswaku a ku na ntirho wo tika ku tlula wa vuhundzuluxeri.”—“The Cambridge Encyclopedia of Language.”

LOKO vuhundzuluxeri byi nga si sunguriwa, mikandziyiso ya Timbhoni ta Yehovha ya hleriwa hi vukheta, ku endliwa ndzavisiso ivi yi tsariwa. Hi nkarhi wolowo, Ndzawulo ya Vutsari leyi nga entsindzankulu wa misava hinkwayo le New York yi kambela rungula hinkwaro loko ri twala ni loko ririmi ri tirhisiwe hi ndlela leyinene. *

Ndzawulo ya Vutsari yi rhumela rungula leri eka mintlawa ya madzana ya vahundzuluxeri emisaveni hinkwayo, laha vo tala va vona va tshamaka va tlhela va tirha laha ririmi leri va ri hundzuluxelaka ri vulavuriwaka kona. Vo tala va vona va hundzuluxela hi ririmi ra manana. Va fanele va ri twisisa kahle rungula leri tsariweke hi Xinghezi ni ririmi leri va hundzuluxelaka ri ya eka rona.

Vahundzuluxeri va wu endla njhani ntirho wa vona?

Geraint muhundzuluxeri wa le Britain, wa hlamusela: “Ndzi tirha ni ntlawa wa vahundzuluxeri, ntirhisano hi wona wa nkoka. Hinkwerhu hi hoxa xandla eka ku tlhantlha swiphiqo swo tika leswi hi hlanganaka na swona eka vuhundzuluxeri. A hi kambisisi rito ha rin’we kambe hi kambisisa swivulwa. Hi anakanyisisa hi xikongomelo ni leswi marito ya vulaka swona, hi ri karhi hi tsundzuka vanhu lava xihloko ha xin’we xi kongomisiweke eka vona.”

Hi yihi pakani ya wena tanihi muhundzuluxeri?

“Pakani ya hina hileswaku muhlayi a twa onge rungula leri a ri hlayaka ri tsariwe hi ririmi rakwe. A ri fanelanga ri twala leswaku ri lo hundzuluxeriwa. Hi yona mhaka hi ringeta ku tirhisa matsalelo ya  ntumbuluko. Hi ndlela yoleyo hi koka rinoko ra muhlayi naswona u ta ya emahlweni a hlaya onge hiloko a dya swakudya swo nandziha leswi olovaka ku swi tsakela.”

Swi mi pfuna njhani ku tshama laha ririmi rero ri vulavuriwaka kona?

“Ku tshama ni vanhu lava vulavulaka ririmi rero swi pfuna leswaku hi hundzuluxela hi ndlela leyi va nga ta yi twisisa. Laha Wales, vanhu vo tala va vulavula Xiwelsh naswona hi twa ririmi rero ri vulavuriwa siku ni siku. Hi tlhela hi kota ku kumisisa loko marito ni swivulwa swi ri swa ntumbuluko, swi twala ni loko swi twisiseka. Sweswo swi hi pfuna ku humesela ehandle mongo wa rungula leri tsariweke hi Xinghezi.”

Mi wu hlela njhani ntirho wa n’wina?

“Ntlawa ha wun’we wu averiwa ntirho wo hundzuluxela. Xirho xin’wana ni xin’wana xa ntlawa xi sungula hi ku hlaya rungula hinkwaro leswaku xi kota ku twisisa mongo wa nkandziyiso ni ku twisisa lava wu tsaleriweke vona. Ha tivutisa: ‘Hi xihi xikongomelo xa nhlokomhaka leyi? Hi wihi mongo wa yona? Ndzi nga dyondza yini eka yona?’ Leswi swi pfuna ntlawa leswaku wu ehleketa hi swilo swo hambanahambana leswi nga ta va pfuna loko va hundzuluxela.

“Kutani xirho ha xin’we xa ntlawa xi veka mavonelo ya xona naswona sweswo swi endla leswaku ntlawa hinkwawo wu vuyeriwa. Xana ha tiyiseka leswaku ha ri twisisa rungula leri? Hi nga wu humesa njhani mongo hi ku ya hi leswi Xinghezi xi vulaka swona? Xikongomelo xa hina i ku endla leswaku vahlayi va titwa hi ndlela leyi mutsari wa Xinghezi a a lava leswaku vayingiseri vakwe va titwa ha yona.”

Xana swirho swa ntlawa swi tirhisana njhani?

“Xikongomelo xa hina i ku endla leswaku vahlayi va hina va hatla va twisisa rungula leri loko va ri hlaya. Hikwalaho, leswaku hi hundzuluxela swilo leswi twisisekaka, hi hlaya ndzimana yin’wana ni yin’wana hi ku phindhaphindha hi rito leri twalaka.

“Loyi a hundzuluxelaka u thayipa ndzimana hi ririmi leri hi ri hundzuluxelaka, kutani hi kota ku swi vona eka tikhompyuta ta hina. Hi kambela loko ku nga ri na rungula leri hungutiweke kumbe ku engeteriwa. Hi tlhela hi twa loko rungula ri twala hi ndlela ya ntumbuluko, ni loko matsalelo kumbe mavekelo ya marito ku ri wona. Xirho xin’wana xi hlaya ndzimana yoleyo hi rito leri twalaka. Loko xi nga khuluki loko xi hlaya, hi tivutisa xivangelo xa kona. Loko xihloko hinkwaxo xi hetiwe ku hundzuluxeriwa, ku ni  loyi a averiwaka ku hlaya xihloko xexo lavan’wana vambirhi va yingiserile ivi va fungha laha ku faneleke ku lulamisiwa kona.”

Swi twala onge i ntirho lowukulu!

“Ina. Loko hi chaya hi va hi karhele. Hi tlhela hi kambisisa rungula rero nimixo endzhaku ka loko hi wisile. Endzhaku ka mavhikinyana, Ndzawulo ya Vutsari yi hi rhumela rungula ro hetelela leri antswisiweke. Endzhaku ka loko hi ri nghenisile hi tlhela hi ri hlaya ku vona laha ri faneleke ri antswisiwa kona.”

Hi swihi switirhisiwa swa khompyuta leswi mi swi tirhisaka?

“Tikhompyuta a ti nge swi koti ku endla ntirho wa ku hundzuluxela ku fana ni vanhu. Kambe Timbhoni ta Yehovha ti endle switirhisiwa swin’wana swa khompyuta leswi olovisaka ntirho wo hundzuluxela. Xitirhisiwa xin’wana i xihlamuselamarito lexi eka xona hi hlengeletaka marito ni swivulwa leswi tirhisiwaka nkarhi na nkarhi. Xitirhisiwa xin’wana xi hi pfuna leswaku hi kuma hinkwaswo leswi hundzuluxeriweke enkarhini lowu hundzeke hi ntlawa wa hina wa vahundzuluxeri ni ku vona ndlela leyi va tameleke ha yona swiphiqo loko va ri karhi va hundzuluxela.”

U titwa njhani hi ntirho lowu u wu endlaka?

“Hi teka ntirho wa hina tanihi nyiko leyi hi yi nyikaka vanhu. Hi rhandza ku wu endla kahle hilaha hi nga kotaka hakona leswaku vanhu va ta tiphina hi ku hlaya rungula rero va tlhela va pfuneka. Hi tsakisiwa hi ku tiva leswaku xihloko xa magazini kumbe xa le ka website  xi nga ha khumba vutomi bya muhlayi ivi a cinca vutomi byakwe hi ndlela leyinene.”

Vuyelo Bya Vutomi Hinkwabyo

Vanhu va madzana ya timiliyoni emisaveni hinkwayo va vuyeriwa hi ku hlaya mikandziyiso ya Timbhoni ta Yehovha hi tindzimi ta vona. Vutlhari lebyi pfunaka lebyi kumekaka eka minkandziyiso ya hina, tivhidiyo ni le ka website ya hina ya jw.org byi sekeriwe eBibeleni. Ebukwini yoleyo yo kwetsima, Xikwembu lexi vito ra xona ku nga Yehovha, xi hi byela leswaku xi lava leswaku rungula ra xona ri hangalasiwa eka “matiko hinkwawo ni tinyimba hinkwato ni tindzimi hinkwato ni vanhu hinkwavo.”—Nhlavutelo 14:6. *

^ ndzim. 4 Rungula leri ri va ri tsariwe hi Xinghezi.

^ ndzim. 25 Nghena eka www.jw.org/ts leswaku u kuma mikandziyiso, rungula leri ngo yingiseriwa ni mikandziyiso ya tivhidiyo hi ririmi ra wena ni hi tindzimi tin’wana ta madzana.