Seta screen reader

Hlawula ririmi

Yana enxaxamelweni wa vumbirhi

Hundzela eka leswi nga endzeni

Nghena endzeni

Timbhoni Ta Yehovha

Xitsonga

Buku Ya Lembe Ya Timbhoni Ta Yehovha Ya 2016

Tiphiligrimi leti a ti tirha hi matimba a ti ri van’wana va lava a va tirha na Makwerhu Russell

Malembe Ya Dzana Lama Hundzeke Hi 1916

Malembe Ya Dzana Lama Hundzeke Hi 1916

EKU sunguleni ka lembe ra 1916, ku ve ni Nyimpi Leyikulu, leyi endzhakunyana yi tiviweke tanihi Nyimpi yo Sungula ya Misava naswona yi teke kwalomu ko tlula lembe yi ri karhi yi lwiwa. Vanhu vo tala lava katsekeke eka yona va file.

Xihondzo xo Rindza xa January 1, 1916, xi te: “Leswi endleke leswaku ku va ni nyimpi leyikulu eYuropa hileswi vanhu vo tala a va katseka etimhakeni ta vukhongeri naswona a va vilerisiwa hi vumundzuku bya vona.” Xi ye emahlweni xi ku: “A hi veni ni xivindzi naswona hi hisekela ku endla ku rhandza ka Xikwembu ni ku chumayela Rungula ra xona.”

Ndzimana ya lembe ya 1916 yi khutaze vamakwerhu leswaku va tshama va “tiyile eripfumelweni,” hi ku ya hi Varhoma 4:20 eka King James Version. Swichudeni swo tala swa Bibele swi endle tano naswona swi kume mikateko yo tala ya Yehovha.

Tiphiligrimi Ti Nyikela Swikhutazo

Vayimeri lava fambafambaka va Sosayiti ya Watch Tower lava a va tiviwa tanihi tiphiligrimi a va famba eka madoroba yo hambanahambana va ri karhi va nyikela swikhutazo ni ku letela Swichudeni  swa Bibele. Hi 1916, tiphiligrimi ta kwalomu ka 69 ti fambe tikhilomitara ta hafu ya miliyoni ti ri karhi ti endla ntirho lowu.

Loko a ri karhi a vulavula enhlengeletanweni eNorfolk, eVirginia, Walter Thorn, loyi a ri philigrimi u fanise nyimpi ya Vakreste swin’we ni Nyimpi Leyikulu, u te: “Ku ringanyetiwa leswaku ku ni vavanuna va 20 ku ya eka 30 wa timiliyoni lava sweswi va ngheneleke nyimpi. . . . Ku ni ntlawa [wa masocha] lama nga tiviwiki emisaveni. I masocha ya Hosi, ku fana ni vuthu ra Gidiyoni, ma le ku lweni kambe a ma lwi hi matlhari ya xiviri. Ma lwela ntiyiso ni vululami naswona ma lwa nyimpi leyinene ya ripfumelo.”

Ku Tirha Ku Nga Khathariseki Swiphiqo Leswi A Swi Ri Kona Hi Nkarhi Wa Nyimpi

EFrance, vavanuna vo tlula miliyoni va vavisiwile ni ku dlayiwa eNyimpini yo Sungula ya Somme, leyi lwiweke eku heleni ka lembe ra 1916. Etindhawini tin’wana eFrance, vamakwerhu lava tirhaka hi matimba a va seketela mintlawa kumbe mavandlha, hambileswi swiphiqo leswi a swi ri kona hi nkarhi wa nyimpi a swi endla leswaku leswi swi tika. Xihondzo xo Rindza xa  January 15, 1916, xi kandziyise papila leri a ri huma eka Joseph Lefèvre, Xichudeni xa Bibele loyi a bohekeke ku baleka edorobeni leri a a tshama eka rona eDenain, le France, leri hlaseriweke hi vuthu ra masocha ya Jarimani hi 1914. U fike eParis dzonga kutani a sungula ku tihlanganisa ni ntlawa wa Swichudeni swa Bibele leswi a swi ri kona edorobeni rolero. Ku nga khathariseki swiphiqo swakwe swa rihanyo, hi ku hatlisa u sungule ku fambisa minhlangano hinkwayo.

Endzhakunyana, Joseph u joyiniwe hi Théophile Lequime, loyi na yena a balekeke eDenain. Makwerhu Lequime u ye eAuchel, le France, laha a sunguleke ku hundzuluxela minkandziyiso ya Xihondzo xo Rindza kutani a yi rhumela eka vamakwerhu lava a va ri endhawini leyi nga riki na vanhu vo tala eFrance. U sindzisiwe ku suka eAuchel hi valawuri va masocha lava sunguleke ku kanakana mintirho yakwe. Makwerhu Lefèvre u vone ku fika ka Makwerhu Lequime eParis ku ri ku hlamuriwa ka swikhongelo swakwe.

Ntirho wa vona eParis wu ve ni vuyelo lebyinene. Makwerhu Lefèvre u vike a ku: “Sweswi hi ni tlilasi ya vanhu va kwalomu ka 45 . . . Vo tala va vona va vone ku xonga swin’we ni mikateko naswona va le ku endleni ka nhluvuko lowukulu hi tlhelo ra moya. Kwalomu ka swirho swa kona hinkwaswo swi va kona eka nhlangano wo chumayela wa vhiki ni vhiki.”

Va Hambete Va Nga Hlanganyeli eNyimpini

Loko nyimpi yi ri karhi yi tinyika matimba, vo tala va vamakwerhu va langutane ni xiphiqo xa ku nga hlanganyeli enyimpini. Hi 1916, ku humesiwe nawu eGreat Britain lowu a wu vula leswaku vavanuna lava nga eka malembe ya 18 ku ya eka 40 va fanele va nghenela vusocha. Hambiswiritano, Swichudeni swo tala swa Bibele swi yime swi tiyile leswaku swi nga ngheneli vusocha.

Hi xikombiso, Xihondzo xo Rindza xa April 15, 1916 xi kandziyise papila leri humaka eka W. O. Warden wa le Scotland. U te: “N’wana wa mina wa jaha sweswi u ni malembe ya 19. I khale a ri karhi a nyikela vumbhoni hi Hosi hi ku ala ku tsariwa eka nxaxamelo wa vanhu lava nga ta ya evusocheni hambi loko sweswo swi ta vula leswaku u fanele a duvuriwa hileswi a hambetaka a  ala, ndzi tshemba leswaku Yehovha u ta n’wi pfuna leswaku a yima a tiyile eka milawu ya ntiyiso ni le ka leswo lulama.”

James Frederick Scott, mukhalipotiya lontsongo loyi a humaka eEdinburgh, le Scotland u hakerisiwe xibalo hileswi a tsandzekeke ku tsarisa evusocheni. Endzhaku ka loko yi twe swivangelo swa yena, huvo yi pfumelelane ni Makwerhu Scott yi vula leswaku “u endle swilo hi ku ya hi Nawu naswona a yi n’wi vonanga nandzu.”

Hambiswiritano, vo tala a va nyikiwanga mpfumelelo wo ka va nga yi evusocheni. Hi September, eka vamakwerhu va 264 lava kombeleke mpfumelelo wo ka va nga yi evusocheni, 23 wa vona va averiwe mintirho leyi nga fambisaniki ni vusocha. Xiviko lexi a xi ri eka Xihondzo xo Rindza xa October 15, 1916 xi vule leswaku, lava saleke lava “xanisiweke hi tindlela to hambanahambana” va endle mintirho yo “Tirhela Tiko yo tanihi ku endla mapatu, ku kovotla maribye ni swin’wana.” I vamakwerhu va ntlhanu ntsena lava nyikiweke mpfumelelo wo ka va nga yi evusocheni.

Ku Fa Ka Charles Taze Russell

Hi October 16, 1916, Charles Taze Russell, loyi a a rhangela eka Swichudeni swa Bibele hi nkarhi wolowo, u teke riendzo ro ya nyikela nkulumo evupeladyambu bya United States. A nga tlhelelanga ekaya. Hi nhlikanhi wa Ravumbirhi, hi October 31, Makwerhu Russell u fe a ri ni malembe ya 64 a ri exitimeleni ePampa, le Texas.

Vamakwerhu vo tala a va vona onge a ku na loyi a nga endlaka mintirho leyi Makwerhu Russell a yi endla. Hilaha swi hlamuseriweke hakona eka Xihondzo xo Rindza xa December 1, 1916, u hlamusele ku navela kakwe malunghana ni ntirho lowu a rhangeleke eka wona ku ringana nkarhi wo leha. Hambiswiritano a ku tlakuka xivutiso xa leswaku: I mani loyi a ta rhangela?

Xivutiso xexo a xi ta hlamuriwa eka nhlangano wa lembe ni lembe wa Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania, lowu a wu hleriwe ku khomiwa hi 1917. Lava a va ri kona va pfumelelane hi nchumu wun’we. Kambe eka tin’hweti leti landzeleke swiboho swa vona a swi nga ta tlhaveriwa hi dyambu hikuva vamakwerhu va sungule ku langutana ni miringo.