Nghena endzeni

Hundzela eka leswi nga endzeni

Xi Teke Xi Ri Xa Risima Xiyenge Lexi U Nga Na Xona Elunghiselelweni Ra Yehovha

Xi Teke Xi Ri Xa Risima Xiyenge Lexi U Nga Na Xona Elunghiselelweni Ra Yehovha

 Xi Teke Xi Ri Xa Risima Xiyenge Lexi U Nga Na Xona Elunghiselelweni Ra Yehovha

“Xikwembu xi veke swirho emirini, xin’wana ni xin’wana xa swona hilaha xi swi rhandzeke hakona.”—1 KOR. 12:18.

1, 2. (a) I yini lexi kombisaka leswaku un’wana ni un’wana evandlheni a nga va ni xiyenge lexi a nga xi tekaka xi ri xa risima? (b) Hi swihi swivutiso leswi nga ta tlhuvutsiwa exihlokweni lexi?

KU SUKELA enkarhini wa Vaisrayele va khale, Yehovha a a tirhisa vandlha leswaku a khathalela vanhu va yena a tlhela a va nyika nkongomiso. Hi xikombiso, endzhaku ka loko Vaisrayele va hlule muti wa Ayi, Yoxuwa u “ma hlayel[e] ehenhla marito hinkwawo ya nawu, nkateko ni ndzhukano, hi ku landza hinkwaswo leswi tsariweke ebukwini ya nawu . . . emahlweni ka nhlengeletano hinkwayo ya Israyele.”—Yox. 8:34, 35.

2 Hi lembe-xidzana ro sungula C.E., muapostola Pawulo u byele Timotiya loyi a a ri nkulu la nga Mukreste leswaku vandlha ra Vukreste a ri ri ‘ndyangu wa Xikwembu’ ni “phuphu tlhelo xiseketelo xa ntiyiso.” (1 Tim. 3:15) ‘Ndyangu’ wa Xikwembu namuntlha i Vakreste va ntiyiso lava nga kona emisaveni hinkwayo. Eka ndzima 12 ya papila ra yena ro sungula leri huhuteriweke leri a ri ya eka Vakorinto, Pawulo u fanise vandlha ni miri wa munhu. U vule leswaku hambileswi xirho ha xin’we xi endlaka ntirho lowu hambaneke ni wa xin’wana, hinkwaswo i swa nkoka. Pawulo u tsale a ku: “Xikwembu xi veke swirho emirini,  xin’wana ni xin’wana xa swona hilaha xi swi rhandzeke hakona.” U tlhele a vula leswaku “swiphemu swa miri leswi hi ehleketaka leswaku a swi xiximeki ngopfu, hi swi xixima swinene.” (1 Kor. 12:18, 23) Hikwalaho, xiyenge lexi endliwaka hi munhu un’we wo lulama endyangwini wa Xikwembu a xi antswi kumbe ku tlula xa Mukreste un’wana la tshembekaka. Xo va lexi hambaneke. Kutani, hi nga xi twisisa njhani xiyenge lexi hi nga na xona elunghiselelweni ra Xikwembu hi tlhela hi xi teka xi ri xa risima? Hi swihi swilo leswi nga ha khumbaka xiyenge lexi hi nga na xona evandlheni? Naswona ‘ku ya emahlweni ka hina hi nga ku endla ku vonaka eka vanhu hinkwavo’ hi ndlela yihi?—1 Tim. 4:15.

Hi Nga Xi Tlangela Njhani Xiyenge Lexi Hi Nga Na Xona eVandlheni?

3. Hi yihi ndlela yin’wana leyi hi nga kombisaka ha yona leswaku hi twisisa xiyenge lexi hi nga na xona evandlheni naswona hi xi teka xi ri xa risima?

3 Ndlela yin’wana yo twisisa xiyenge lexi hi nga na xona evandlheni naswona hi kombisa leswaku hi xi teka xi ri xa risima, i ku tirhisana swinene ni “hlonga ro tshembeka ni ro tlhariha” ni Huvo leyi Fumaka leyi nga muyimeri wa rona. (Hlaya Matewu 24:45-47.) Hi fanele hi kambisisa leswaku hi wu yingisa ku fikela kwihi nkongomiso lowu hi wu kumaka wu huma eka ntlawa wa hlonga. Hi xikombiso, emalembeni lama hundzeke hi kume nkongomiso lowu kongomeke malunghana ni maambalelo ni ku tilunghisa, vuhungasi ni matirhiselo yo biha ya Internet. Xana hi yi yingisa hi vukheta ndzayo yoleyo lerova vuxaka bya hina na Yehovha byi sirhelelekile? Ku vuriwa yini hi xitsundzuxo xa ku va ni dyondzo ya ndyangu ya nkarhi na nkarhi? Xana hi xi yingisile xitsundzuxo xolexo ivi hi hlawula madyambu yo karhi leswaku hi ta va ni dyondzo yoleyo? Loko hi nga si nghenela vukati, xana hi tinyika nkarhi wo va ni dyondzo ya munhu hi yexe ya Matsalwa? Yehovha u ta katekisa munhu un’wana ni un’wana swin’we ni mindyangu leyi landzelaka nkongomiso wa ntlawa wa hlonga.

4. I yini leswi hi faneleke hi swi tsundzuka loko hi endla swiboho swa munhu hi yexe?

4 Van’wana va nga ha ehleketa leswaku timhaka leti khumbaka vuhungasi, maambalelo ni ku tisasekisa i timhaka ta munhu hi yexe. Mukreste la tinyiketeleke loyi a xi tekaka xi ri xa risima xiyenge xa yena evandlheni a nge endli swiboho hi ku ya hi leswi yena a swi rhandzaka. Loko hi endla swiboho hi fanele hi kambisisa leswi Yehovha a swi vulaka hi mhaka yoleyo eRitweni rakwe, ku nga Bibele. Rungula ra yona ri fanele ri va ‘rivoni emilengeni ya hina, ni ku vonakala endleleni ya hina.’ (Ps. 119:105) Hi ta va hi tlharihile loko hi kambisisa ndlela leyi swiboho leswi hi swi endlaka etimhakeni ta munhu hi yexe swi byi khumbaka ha yona vutirheli bya hina swin’we ni vagandzeri-kulorhi ni vanhu van’wana.—Hlaya 2 Vakorinto 6:3, 4.

5. Ha yini hi fanele hi tivonela eka moya wa ku tilawula?

5 “Moya lowu sweswi wu tirhaka eka vana lava nga yingisiki” wu hangalake ku fana ni moya lowu hi wu hefemulaka. (Efe. 2:2) Moya wolowo wu nga hi endla hi anakanya leswaku a hi boheki ku kongomisiwa hi nhlengeletano ya Yehovha. I ntiyiso leswaku a hi swi lavi ku fana na Diyotrefo loyi ‘xin’wana ni xin’wana lexi a xi huma eka muapostola Yohane a a nga xi amukeli hi xichavo.’ (3 Yoh. 9, 10) Hi fanele hi tivonela leswaku hi nga ngheniwi hi moya wa ku tilawula. Hi nga endli nchumu kumbe ku vula nchumu lowu nga ta kombisa leswaku a hi va xiximi vanhu lava Yehovha a va tirhisaka ku hundzisela rungula ra yena eka hina namuntlha. (Tinhl. 16:1-3) Ku hambana ni sweswo hi fanele hi tlangela lunghelo ra hina ra ku tirhisana ni ntlawa wa hlonga. Hi fanele hi yingisa ni ku titsongahata eka lava rhangelaka evandlheni.—Hlaya Vaheveru 13:7, 17.

6. Ha yini hi fanele hi kambisisa swiyimo swa hina?

6 Ndlela yin’wana leyi hi nga kombisaka ha yona leswaku hi tlangela xiyenge lexi hi nga na xona evandlheni i ku swi kambisisa hi vukheta swiyimo swa hina ni ku endla leswi hi nga swi kotaka leswaku hi ‘vangamisa vutirheli bya hina’ ni ku yisa ku dzuneka eka Yehovha. (Rhom. 11:13) Van’wana va teke vuphayona bya nkarhi hinkwawo. Van’wana i varhumiwa, valanguteri va miganga ni va swifundzha kasi van’wana i swirho swa mindyangu ya Bethele emisaveni hinkwayo. Vamakwerhu vo tala va xinuna ni va xisati va pfuneta eku akeni ka Tiholo ta Mfumo. Vanhu vo tala va Yehovha va endla leswi va nga swi kotaka leswaku va hlayisa mindyangu ya vona leswaku yi  va ni vuxaka lebyinene na Yehovha ni ku va kona ensin’wini vhiki ni vhiki. (Hlaya Vakolosa 3:23, 24.) Hi nga tiyiseka leswaku loko hi tinyikela entirhweni wa Xikwembu hi ku swi rhandza naswona hi tikarhatela ku xi tirhela hi moya-xiviri hinkwawo, hi ta tshama hi ri ni xiyenge elunghiselelweni ra xona.

Swilo Leswi Khumbaka Xiyenge Xa Hina eVandlheni

7. Hlamusela ndlela leyi swiyimo swa hina swi nga xi khumbaka ha yona xiyenge lexi hi nga na xona evandlheni.

7 I swa nkoka leswaku hi kambisisa swiyimo swa hina hikuva minkarhi yin’wana swi nga ha kavanyeta ni xiyenge lexi hi nga na xona evandlheni. Hi xikombiso, xiyenge lexi vamakwerhu va xinuna va nga na xona evandlheni xi hambanile ni xa vamakwerhu va xisati. Malembe ya munhu, xiyimo xa rihanyo ni swilo swin’wana swi nga ha khumba leswi hi kotaka ku swi endla entirhweni wa Yehovha. Swivuriso 20:29 yi ri: “Ku saseka ka majaha i matimba ya wona, naswona ku vangama ka vakulukumba i mpunga wa vona.” Vantshwa evandlheni va nga ha kota ku endla mintirho yo tala hikwalaho ka leswi va nga ni matimba ya vuntshwa, kasi lava kuleke va nga ri pfuna swinene vandlha hi vutlhari ni ntokoto lowu va nga na wona. Hi fanele hi tsundzuka leswaku xin’wana ni xin’wana lexi hi xi endlaka enhlengeletanweni ya Yehovha xi titshege hi musa wa Yena.—Mint. 14:26; Rhom. 12:6-8.

8. Ku navela ka hina ku swi khumba njhani leswi hi swi endlaka evandlheni?

8 Xikombiso xa vamakwavo van’wana vambirhi va xisati xi kandziyisa mhaka yin’wana leyi khumbaka xiyenge lexi hi nga ta va na xona evandlheni. Havambirhi va hete xikolo. Swiyimo swa vona swa fana. Vatswari va vona va endle leswi va nga swi kotaka leswaku va va khutaza havambirhi ka vona ku nghenela vuphayona bya nkarhi hinkwawo loko va heta xikolo. Loko va hete xikolo, un’wana u nghenele vuphayona kasi lowun’wana u tirhe ntirho wo tihanyisa. I yini lexi endleke ku va ni ku hambana? A ku ri ku navela ka vona. Eku heteleleni, un’wana ni un’wana u endle leswi a a lava ku swi endla. Xana sweswo a swi humeleli eka vo tala va hina? Hi fanele hi anakanyisisa swinene hi leswi hi lavaka ku swi endla entirhweni wa Xikwembu. Xana hi nga engetela nkarhi lowu hi wu hetaka entirhweni wolowo, hambiloko sweswo swi vula ku antswisa swiyimo swa hina?—2 Kor. 9:7.

9, 10. Hi fanele hi endla yini loko ku nga ri na nchumu lowu hi susumetelaka ku endla leswi engetelekeke entirhweni wa Yehovha?

9 Ku vuriwa yini loko ku nga ri na nchumu lowu hi susumetelaka ku endla leswi engetelekeke entirhweni wa Yehovha naswona hi tolovele ku endla ntsena leswi ku languteriweke swona evandlheni? Eka papila ra yena leri yaka eka Vafilipiya, Pawulo u te: “Xikwembu hi xona lexi, hi ku ya hi leswi xi swi tsakelaka, xi tirhaka endzeni ka n’wina leswaku mi va ni matimba ya ku rhandza ni ku endla.” Yehovha a nga hi seketela, a va ni nkucetelo eka leswi hi swi rhandzaka kumbe leswi hi swi navelaka.—Filp. 2:13; 4:13.

10 Kutani hi fanele hi kombela Yehovha leswaku a hi endla hi navela ku endla ku rhandza ka yena. Hosi Davhida wa le Israyele wa khale u swi endlile sweswo. U khongerile a ku: “Oho Yehovha, ndzi tivise tindlela ta wena; ndzi dyondzise mintila ya wena. Ndzi fambise entiyisweni wa wena, u ndzi dyondzisa, hikuva u Xikwembu xanga xa ku ponisa. Ndzi tshembe wena siku hinkwaro.” (Ps. 25:4, 5) Hi nga endla leswi fanaka hi ku khongela hi kombela Yehovha leswaku a hi endla hi lava ku endla leswi n’wi tsakisaka. Loko  hi anakanyisisa hi ndlela leyi Yehovha Xikwembu ni N’wana wa yena va titwaka ha yona hi leswi hi endlaka ku rhandza ka vona, timbilu ta hina ti va nkhensa swinene. (Mat. 26:6-10; Luka 21:1-4) Moya wolowo wa ku nkhensa wu ta endla leswaku hi kombela Yehovha leswaku a hi pfuna hi endla leswi engetelekeke entirhweni wa yena. Muprofeta Esaya u hi vekele xikombiso xa langutelo leri hi faneleke hi tikarhatela ku va na rona. Loko a twa rito ra Yehovha ri vutisa ri ku: “Xana ndzi ta rhuma mani, i mani la nga ta hi yela?” muprofeta loyi u hlamule a ku: “Hi mina loyi! Ndzi rhume.”—Esa. 6:8.

Xana U Nga Wu Endla Njhani Nhluvuko?

11. (a) Ha yini vamakwerhu va xinuna va fanele va tikarhatela ku byarha vutihlamuleri enhlengeletanweni? (b) Makwerhu wa xinuna a nga ma fanelekela njhani malunghelo evandlheni?

11 Leswi ku nga khuvuriwa vanhu vo ringana 289 678 emisaveni hinkwayo hi lembe ra ntirho ra 2008, swi le rivaleni leswaku ku ni xilaveko lexikulu xa vamakwerhu va xinuna lava faneleke va rhangela. Xana makwerhu wa xinuna u fanele a angula njhani emhakeni leyi? U fanele a tikarhatela ku fikelela timfanelo ta malandza ya vutirheli ni vakulu leti kumekaka eMatsalweni. (1 Tim. 3:1-10, 12, 13; Tito 1:5-9) Makwerhu wa xinuna a nga tikarhatela njhani ku fikelela swilaveko swa le Matsalweni? Hi ku hisekela ntirho wa nsimu, hi ku hisekela ku endla swiavelo swa yena swa le vandlheni, hi ku tirha hi matimba leswaku a antswisa ndlela leyi a hlamulaka ha yona eminhlanganweni ya Vukreste ni hi ku khathala hi vapfumeri-kulobye. U va a kombisa leswaku u xi teka xi ri xa risima xiyenge lexi a nga na xona evandlheni.

12. Vantshwa va nga swi kombisa njhani leswaku va wu hisekela ntiyiso?

12 I yini leswi majaha ma nga swi endlaka leswaku ma endla nhluvuko evandlheni? Ma nga tikarhatela ku kurisa ‘vutlhari ni ku twisisa ka moya’ hi ku nghenisa vutivi bya Matsalwa. (Kol. 1:9) Ku hisekela ku dyondza Rito ra Xikwembu ni ku hlanganyela hi ku hiseka eminhlanganweni ya vandlha, handle ko kanakana swi ta ma pfuna leswaku ma kota ku endla sweswo. Majaha ma nga tlhela ma fikelela sweswo hi ku tikarhatela ku nghena hi “nyangwa leyikulu leyi yisaka entirhweni” wo hambana-hambana wa nkarhi hinkwawo. (1 Kor. 16:9) Ku nghenela ntirho wa nkarhi hinkwawo swa enerisa naswona swi endla leswaku munhu a kuma mikateko yo tala.—Hlaya Eklesiasta 12:1.

13, 14. Vamakwerhu va xisati va nga swi kombisa njhani leswaku va xi tlangela xiyenge lexi va nga na xona evandlheni?

13 Vamakwerhu va xisati na vona va nga kombisa leswaku va ri teka ri ri ra risima lunghelo ra vona ra ku hetisisa marito lama kumekaka eka Pisalema 68:11, lama nge: “Yehovha u vula marito lawa; vavasati lava vulaka mahungu lamanene i vuthu lerikulu.” Yin’wana ya tindlela ta nkoka swinene leyi vamakwerhu va xisati va nga kombisaka ha yona leswaku va tlangela xiyenge lexi va nga na xona evandlheni, i ku hlanganyela entirhweni wo endla vadyondzisiwa. (Mat. 28:19, 20) Hikwalaho, loko vamakwerhu va xisati va hlanganyela hi xitalo ensin’wini naswona hi ku tirhandzela  va titsona swo karhi hikwalaho ka ntirho wolowo, va kombisa leswaku va xi teka xi ri xa risima xiyenge lexi va nga na xona evandlheni.

14 Loko Pawulo a tsalela Tito u te: “Vavasati lava kuleke a va ve ni mahanyelo ya xichavo, . . . va va vadyondzisi va leswi nga swinene; leswaku va vuyisa mianakanyo ya vaxisati lavatsongo, ku rhandza vanuna va vona, va rhandza vana va vona, va va lava hlutekeke emianakanyweni, lavo tenga, lava tirhaka ekaya, va va vanene, va tiveka ehansi ka vanuna va vona, leswaku rito ra Xikwembu ri nga tseketseriwi.” (Tito 2:3-5) Hakunene vamakwerhu va xisati lava wupfeke va nga va ni nkucetelo lowunene evandlheni! Loko va xixima vamakwerhu va xinuna lava rhangelaka va tlhela va endla swiboho swa vutlhari etimhakeni to tanihi maambalelo ni ku tilunghisa ni vuhungasi, va vekela van’wana xikombiso lexinene naswona va kombisa leswaku va xi teka xi ri xa risima swinene xiyenge lexi va nga na xona evandlheni.

15. Makwerhu wa xisati loyi a nga tekiwangiki a nga endla yini leswaku a kota ku langutana ni xivundza?

15 Minkarhi yin’wana swi nga ha tika leswaku makwerhu wa xisati loyi a nga tekiwangiki a twisisa xiyenge lexi a nga na xona evandlheni. Makwerhu un’wana wa xisati loyi a tshameke a titwa hi ndlela yoleyo u te: “Loko u nga tekiwanga u pfa u titwa u ri ni xivundza.” Loko a vutisiwa leswaku u langutana njhani ni xiyimo xexo u te: “Ku khongela ni ku dyondza swi ndzi pfuna leswaku ndzi tlhela ndzi twisisa xiyenge lexi ndzi nga na xona evandlheni. Ndzi dyondza hi ndlela leyi Yehovha a ndzi langutaka ha yona. Endzhaku ka sweswo, ndzi ringeta ku pfuna van’wana evandlheni. Leswi swi ndzi pfuna leswaku ndzi kota ku anakanya hi van’wana ematshan’weni ya leswaku ndzi anakanya hi mina ntsena.” Eka Pisalema 32:8, Yehovha u byele Davhida a ku: “Ndzi ta ku tsundzuxa ndzi veke tihlo ra mina ri ri ehenhla ka wena.” I ntiyiso leswaku Yehovha wa khathala hi malandza yakwe hinkwawo ku katsa ni vamakwerhu va xisati lava nga tekiwangiki naswona u ta va pfuna hinkwavo leswaku va twisisa xiyenge lexi va nga na xona evandlheni.

Tshama U Ri Karhi U Xi Teka Xi Ri Xa Risima Xiyenge Lexi U Nga Na Xona!

16, 17. (a) Ha yini ku amukela xirhambo xa Yehovha xa ku va enhlengeletanweni ya yena ku ri xiboho lexinene lexi hi nga xi endlaka? (b) Hi nga endla yini leswaku hi tshama hi ri ni xiyenge enhlengeletanweni ya Yehovha?

16 Hi rirhandzu Yehovha u endle leswaku nandza un’wana ni un’wana wa yena a va ni vuxaka na yena. Yesu u te: “Ku hava munhu loyi a nga taka eka mina handle ka loko Tatana, loyi a ndzi rhumeke, a n’wi koka.” (Yoh. 6:44) Eka vanhu va tibiliyoni lava nga kona emisaveni, Yehovha u hi rhambile leswaku hi va swirho swa vandlha ra yena namuntlha. Hi endle xiboho lexinene ngopfu loko hi amukele xirhambo lexi. Xi endle leswaku vutomi bya hina byi va ni xikongomelo. Naswona ha tsaka hi tlhela hi eneriseka hi leswi hi nga ni xiyenge evandlheni.

17 Mupisalema u te: “Yehovha, ndzi swi rhandzile ku tshama endlwini ya wena.” U tlhele a yimbelela a ku: “Kunene nenge wa mina wu ta yima exivandleni lexi nga rivala; ndzi ta dzunisa Yehovha emintshungwini leyi hlengeletaneke.” (Ps. 26:8, 12) Un’wana ni un’wana wa hina u ni xiyenge enhlengeletanweni ya Xikwembu xa ntiyiso. Loko hi hambeta hi landzela nkongomiso wa Yehovha naswona hi tshama hi khomekile entirhweni wa yena, hi nga tshama hi ri ni xiyenge xa risima elunghiselelweni ra yena.

Wa Tsundzuka Xana?

• Ha yini swi twisiseka ku gimeta hi ku vula leswaku Vakreste hinkwavo va ni xiyenge evandlheni?

• Hi swi kombisa njhani leswaku ha xi tlangela xiyenge lexi hi nga na xona enhlengeletanweni ya Xikwembu?

• Hi swihi swilo swin’wana leswi nga ha khumbaka xiyenge lexi hi nga na xona evandlheni?

• Vantshwa ni vanhu lavakulu lava nga Vakreste va nga swi kombisa njhani leswaku va xi teka xi ri xa risima xiyenge lexi va nga na xona elunghiselelweni ra Xikwembu?

[Swivutiso Swa Dyondzo]

[Swifaniso leswi nga eka tluka 16]

Vamakwerhu va xinuna va nga endla yini leswaku va fanelekela ku kuma malunghelo evandlheni?

[Swifaniso leswi nga eka tluka 17]

Vamakwerhu va xisati va nga swi kombisa njhani leswaku va xi teka xi ri xa risima xiyenge lexi va nga na xona evandlheni?