Nghena endzeni

Hundzela eka leswi nga endzeni

Vuyeriwa Eka Dyondzo Leyinene Ku Tlula Hinkwato Leti Nga Kona!

Vuyeriwa Eka Dyondzo Leyinene Ku Tlula Hinkwato Leti Nga Kona!

 Vuyeriwa Eka Dyondzo Leyinene Ku Tlula Hinkwato Leti Nga Kona!

BIBELE yi vula leswaku Yehovha Xikwembu i Muvumbi wa swilo hinkwaswo, ku katsa ni vanhu. (Genesa 1:27; Nhlavutelo 4:11) Tanihi Muleteri Lonkulu, u dyondzise mpatswa wo sungula wa vanhu, Adamu na Evha, naswona u va endle va lunghekela ku hanya entangeni wo saseka wa Edeni. Xikongomelo xa yena a ku ri ku hambeta a va dyondzisa a tlhela a va khathalela hilaha ku nga heriki. (Genesa 1:28, 29; 2:15-17; Esaya 30:20, 21) Wa nga anakanya hi ntshembo wolowo!

Hambiswiritano, khombo ra kona mpatswa wo sungula wu lahle ntshembo wa wona. Ku nga yingisi ka wona ku vange leswaku mahanyelo ya vanhu swin’we ni mimiri ya vona swi hohloka. (Genesa 3:17-19; Varhoma 5:12) Loko yi vulavula hi vanhu lava hanyeke endzhakunyana ka ku vumbiwa ka vanhu, Bibele yi ri: “Yehovha a vona leswaku vubihi bya munhu byi andzile emisaveni nileswaku mboyamelo hinkwawo wa miehleketo ya mbilu yakwe wu bihile nkarhi hinkwawo.”—Genesa 6:5.

Se ku hundze malembe ya kwalomu ka 4 500 Yehovha a vule leswaku munhu a a tshama a voyamele eku endleni ka leswo biha, naswona xiyimo xa vanhu se xi nyanyile ku tlula rini na rini. Vanhu vo tala va hemba va tlhela va nga khomiwi hi tingana, va yiva, kumbe va hlasela van’wana. Swiphiqo swa andza siku ni siku, kasi a ka ha ri na ku khathalelana. Vuxaka byo tala, ku katsa ni bya le mindyangwini byi le khombyeni ra xiviri. Kambe, Xikwembu a xi nge voniwi nandzu hikwalaho ka xiyimo lexi nga kona, naswona a xi tshikanga ku khathala hi swiphiqo swa namuntlha. Minkarhi hinkwayo Yehovha u tshama a ri karhi a khathala hi vuhlayiseki bya vanhu, naswona u tiyimiserile ku dyondzisa lava lavaka nkongomiso eka yena leswaku va hanya vutomi lebyi tsakisaka. Kwalomu ka malembe ya 2 000 lama hundzeke u rhumele N’wana wa yena, Yesu Kreste emisaveni kutani a kombisa ku navela ka Yena ku dyondzisa vanhu lava lavaka ku humelela evuton’wini bya vona. Yesu u siye xikombiso xa dyondzo leyi hetisekeke hikuva u dyondzisiwe hi Muleteri Lonkulu ku ringana malembe ya ntsandza vahlayi.

Vukreste Bya Ntiyiso I Dyondzo

Yesu Kreste u sungule Vukreste bya ntiyiso, ku nga ndlela yo hanya leyi sekeriweke eka rirhandzu. Eka byona, mianakanyo ni swiendlo hinkwaswo swi fanele swi fambisana ni ku rhandza ka Xikwembu, hi xikongomelo xo tisa ku dzuneka ni ku vangama evitweni ra xona. (Matewu 22:37-39; Vaheveru 10:7) Munhu loyi a a kongomisa tidyondzo ta Yesu malunghana ni ndlela yo hanya a ku ri Tata wa yena, Yehovha. Ha hlaya eka Yohane 8:29 malunghana ni nseketelo lowu Yesu a wu kumeke eka Xikwembu: “Loyi a ndzi rhumeke u na mina; a nga ndzi tshikanga ndzi ri swanga, hikuva nkarhi hinkwawo ndzi endla swilo leswi n’wi tsakisaka.” Ina, Yesu evutirhelini bya yena hinkwabyo a a seketeriwa a tlhela a kongomisiwa hi Tata wa yena. Valandzeri vo sungula va Yesu a va kamananga na swiphiqo swa vutomi va nga ri na nkongomiso. Yehovha u va dyondzisile hi ku tirhisa N’wana wa yena. Leswi a va landzela tidyondzo ta Yesu ni xikombiso xa yena va ve vanhu vo antswa. Ni vadyondzisiwa va yena va namuntlha va tano.—Vona bokisi leri nge “Nkucetelo Wa Yesu Ni Tidyondzo Ta Yena,” eka tluka 6.

Nchumu wo hlawuleka malunghana ni Vukreste bya ntiyiso hileswaku byi ni dyondzo leyi khumbaka mianakanyo ni mbilu ivi yi hundzula vanhu ni le ndzeni ka vona. (Vaefesa 4:23, 24) Xiya leswi Yesu a swi dyondziseke malunghana ni ku  tshembeka eka munghana wa wena wa vukati: “Mi swi twile leswaku ku vuriwe leswi, ‘U nga tshuki u endla vuoswi.’ Kambe ndza mi byela leswaku un’wana ni un’wana la tshamelaka ku languta wansati lerova a n’wi navela, ana se u endle vuoswi na yena embilwini yakwe.” (Matewu 5:27, 28) Hi marito lawa, Yesu a a dyondzisa vadyondzisiwa va yena leswaku mbilu yi fanele yi hlayisiwa yi basile nileswaku mianakanyo ni ku navela loku nga fanelangiki, swi nga ha va ni vuyelo byo biha ngopfu, hambiloko swi nga si hetisisiwa. Xana a hi ntiyiso leswaku mianakanyo yo biha yi nga vangela munhu leswaku a endla swilo leswi hlundzukisaka Xikwembu ni ku vavisa van’wana?

Hikwalaho, Bibele yi nyikela ndzayo leyi: “Tshikani ku titwananisa ni mafambiselo lawa ya swilo, kambe mi hundzuka hi ku hundzula mianakanyo ya n’wina, leswaku mi ta tiyiseka hi ku rhandza ka Xikwembu loku nga kunene ni loku amukelekaka ni loku hetisekeke.” (Varhoma 12:2) U nga ha vutisa, ‘Xana swa koteka hakunene ku hundzula mianakanyo hi ku tirhisa dyondzo?’ Ku hundzula mianakanyo swi katsa ku yi susumetela eka tlhelo rin’wana hi ku yi tata hi misinya ya milawu ni swiletelo leswi humaka eRitweni ra Xikwembu. Leswi u nga swi endla hi ku amukela dyondzo leyi Xikwembu xi yi nyikelaka hi Rito ra xona.

Ku Susumeteleka Ku Hundzuka

“Rito ra Xikwembu ra hanya naswona ri ni matimba.” (Vaheveru 4:12) Ra ha ri ni nsusumeto lowukulu eka vanhu, xisweswo ri kombisa leswaku a ri hundzeriwi hi nkarhi. Ri nga susumetela munhu ku hundzula ndlela ya yena, a amukela Vukreste bya ntiyiso kutani a va munhu wo antswa. Swikombiso leswi landzelaka swi kombisa nkoka wa dyondzo ya Bibele.

Emilia, la boxiweke exihlokweni lexi hundzeke, u ri: “Loko mina hi ndzexe a ndzi lo tiendlela matshalatshala a swi nga ta xi antswisa xiyimo xa muti wa mina. Loko ndzi sungule ku dyondza Bibele ni Timbhoni ta Yehovha, ndzi swi xiyile leswaku a ku ri ni ntshembo kutani ndzi sungule ku cinca langutelo ra mina. Ndzi dyondze ku lehisa mbilu swinene ni ku nga vi na ximbilwambilwana. Hi ku famba ka nkarhi, nuna wa mina u ndzi joyinile eka dyondzo ya mina. A swi nga n’wi oloveli ku tshika byala, kambe u swi kotile ku byi tshika. Leswi swi endle leswaku vukati bya hina byi sungula hi vuntshwa, hi ndlela leyinene. Sweswi hi Vakreste lava tsakeke naswona hi dyondzisa vana va hina hi ku phindha-phindha misinya ya milawu leyinene ya Bibele.”—Deteronoma 6:7.

Dyondzo leyi kumekaka eka Vukreste bya ntiyiso yi nga ntshunxa munhu eka mikhuva yo biha ni mahanyelo yo biha. Leswi swi endlekile eka Manuel. * Loko a ri ni malembe ya 13 hi vukhale, u baleke ekaya kutani a sungula ku dzaha mbangi. Hi ku famba ka nkarhi, u sungule ku tirhisa ni heroyini. U ve ni vuxaka bya rimbewu ni vavanuna ni vavasati leswaku a ta kuma ndhawu yo etlela kumbe mali. Minkarhi yin’wana, Manuel a a tlhela a kuma mali hi ku tekela vanhu swilo swa vona. Minkarhi yo tala a a tshama a tirhise swidzidzirisi. Leswi a a ri munhu wa madzolonga a a tshamela  ku khomiwa. U tshame a heta mune wa malembe a ri ekhotsweni, loko a ri kwalaho u sungule ku ngungumerisa matlhari. Endzhaku ka loko a teke nsati, mahanyelo ya Manuel ma endle leswaku a tshovela leswi a swi byaleke. U ri: “Hi hetelele hi tshama laha a ku ri xihahlu xa tihuku. Ndza ha tsundzuka nsati wa mina a swekela ehenhla ka masweko. A hi nga sirhelelekanga nikatsongo lerova maxaka ya mina ma khutaze nsati wa mina leswaku a ndzi tshika.”

I yini lexi hundzuleke vutomi bya yena? Manuel wa hlamula: “Munhu wo karhi loyi ndzi n’wi toloveleke u tile endlwini ya hina a vulavula hi Bibele. Ndzi pfumerile leswaku a hi endzela leswaku ndzi ta n’wi komba leswaku a ku na Xikwembu lexi khathalelaka vanhu. Mina a ndzi titeka ndzi ri vumbhoni bya sweswo. Ndzi hlamarisiwe hileswi Mbhoni leyi yi lehiseke mbilu yi tlhela yi va ni xichavo, hikwalaho ndzi pfumerile ku ya eminhlanganweni eHolweni ya Mfumo. Hambileswi vanhu van’wana kwalaho a va ma tiva mahanyelo ya mina, va ndzi xewete hi ndlela ya xinghana. Va endle ndzi titwa ndzi ri un’wana wa vona. Leswi swi ndzi chavelele swinene. Ndzi khumbeke ngopfu lerova ndzi kala ndzi tibyela leswaku ndza swi tshika swidzidzirisi leswaku ndzi ta kuma ntirho lowu xiximekaka. Endzhaku ka tin’hweti ta mune ndzi sungule ku dyondza Bibele, ndzi fanelekele ku hlanganyela entirhweni wo chumayela, naswona endzhaku ka tin’hweti tin’wana ta mune, ndzi khuvuriwile ndzi va Mbhoni ya Yehovha.”

Xana Vukreste bya ntiyiso byi n’wi pfune njhani Manuel ni ndyangu wa yena? “Loko a ndzi nga dyondzanga Bibele handle ko kanakana a ndzi ta va ndzi fe khale. Ndlela yo hanya leyi dyondzisiweke hi Yesu yi endle leswaku ndzi tlhela ndzi va ni ndyangu wa mina. Vana va mina vambirhi a va boheki ku humeleriwa hi leswi ndzi humeleleke loko ndza ha ri muntshwa. Ndza tibuma ndzi tlhela ndzi n’wi tlangela swinene Yehovha hikwalaho ka vuxaka lebyinene lebyi ndzi nga na byona ni nsati wa mina. Van’wana va vanhu lava a ndzi va toloverile va ndzi ndhundhuzerile va ndzi byela leswaku va anakanya leswaku ndlela leyi ndzi hanyaka ha yona sweswi hi yona leyinene.”

 Eka ndlela yo hanya ya Vukreste, ku basa emahanyelweni swi fambisana ni ku basa emirini. John, la tshamaka endhawini leyi nga ni vusweti eAfrika Dzonga, u swi twisisile sweswo. Wa hlamusela: “N’wana wa hina wa nhwanyana minkarhi yin’wana a a heta vhiki a nga hlambanga, naswona a hi nga ri na mhaka na swona.” Nsati wa yena wa pfumela leswaku kaya ra vona a ri nga languteki. Kambe loko va kume dyondzo ya Vukreste, swilo swi cincile. John u tshike ku famba ni ntlawa lowu a wu yiva timovha kutani a sungula ku nyikela nyingiso wo tala endyangwini wa yena. “Hi dyondze leswaku tanihi Vakreste hi fanele hi hlayisa mimiri ya hina ni swiambalo swa hina swi basile. Ndzi rhandza marito ya 1 Petro 1:16, leyi hi khutazaka ku kwetsima hikuva Yehovha Xikwembu wa kwetsima. Sweswi hi ringeta ku endla kaya ra hina ra xiyimo xa le hansi ri languteka kahle.”

U Nga Kuma Dyondzo Leyinene Ngopfu

Timhaka leti a ti humelelanga eka vanhu lava ntsena. Magidi ya vanhu va dyondze ku hanya vutomi byo antswa hikwalaho ka dyondzo leyi sekeriweke eBibeleni. Leswi va tshembekaka va tlhela va gingiriteka, vathori va vona va va rhandza. Va hundzuke vaakelani tlhelo vanghana lavanene, va khathala hi vuhlayiseki bya vanhu van’wana. Leswi va tiyimiseleke ku papalata mikhuva yo biha ni mimboyamelo ya nyama, va khathalela rihanyo ra vona hi ndlela leyinene, swin’we ni mianakanyo ya vona ni mintlhaveko ya vona. Ematshan’weni yo tlangisa rifuwo ra vona eka mikhuva leyo biha, va ri tirhisa hi ndlela leyi nga ta vuyerisa vona ni mindyangu ya vona. (1 Vakorinto 6:9-11; Vakolosa 3:18-23) Handle ko kanakana, vuyelo bya ku tirhisa leswi Yehovha a swi tsaleke eBibeleni byi kombisa leswaku ku hanya hi ndlela ya Vukreste bya ntiyiso i ndlela leyinene ngopfu, yi nyikela dyondzo leyinene ngopfu eka leti nga kona. Malunghana ni munhu loyi a hanyaka hi ku pfumelelana ni milawu ya Xikwembu, Bibele yi ri: “Hinkwaswo leswi a swi endlaka swi ta humelela.”—Pisalema 1:3.

Swa khutaza ku tiva leswaku Xikwembu xa Matimba Hinkwawo, Yehovha, u tiyimiserile ku hi dyondzisa. U vula leswi malunghana na yena: “Mina Yehovha, ndzi Xikwembu xa wena, Loyi a ku dyondziselaka ku ku pfuna, Loyi a ku fambisaka endleleni leyi u faneleke u famba hi yona.” (Esaya 48:17) Ina, Yehovha u hi kombise ndlela hi xikombiso na hi tidyondzo ta N’wana wa yena, Yesu Kreste. Tidyondzo ta yena ti endle leswaku vanhu vo tala lava a va n’wi tiva loko a ha ri laha misaveni va hundzula vutomi bya vona, ni namuntlha vo tala lava hanyaka hi ku landzelela tidyondzo ta yena va byi hundzurile. Ha yini u nga tinyiki nkarhi wa ku dyondza leswi engetelekeke malunghana ni tidyondzo leti? Timbhoni ta Yehovha ta le ndhawini ya ka n’wina ti ta tsakela ku ku pfuna leswaku u kuma dyondzo yoleyo ya nkoka.

[Nhlamuselo ya le hansi]

^ par. 12 Mavito man’wana ma cinciwile.

[Bokisi/Xifaniso lexi nga eka tluka 6]

Nkucetelo Wa Yesu Ni Tidyondzo Ta Yena

Hi ku tirhisa xikhundlha xa yena tanihi muluvisi lonkulu, Zakiya a a fumile hi ku dyelela vambuyangwana a tlhela a va kanganyisa. Kambe u hundzule ndlela leyi a a hanya ha yona hi ku tirhisa tidyondzo ta Yesu.—Luka 19:1-10.

Sawulo wa le Tarso u tshike ku xanisa Vakreste kutani a hundzuka a va Mukreste, a va muapostola Pawulo.—Mintirho 22:6-21; Vafilipiya 3:4-9.

Vakreste van’wana va le Korinto a va ri ‘timbhisa, vagandzeri va swifaniso swa hava, vaoswi, vasodoma, makhamba, vanhu va makwanga, swidakwa, varhuketeri ni vadyeleri.’ Kambe, loko va dyondze Vukreste bya ntiyiso, va ‘hlantswiwile va basa, va kwetsimisiwa, va vuriwa lava lulameke hi vito ra Hosi ya vona Yesu Kreste.’—1 Vakorinto 6:9-11.

[Xifaniso lexi nga eka tluka 7]

Bibele yi nga ku kombisa ndlela leyi u nga humelelaka ha yona