Nghena endzeni

Hundzela eka leswi nga endzeni

“Va Tsaka Lava Khathalaka Hi Xilaveko Xa Vona Xa Moya”

“Va Tsaka Lava Khathalaka Hi Xilaveko Xa Vona Xa Moya”

 “Va Tsaka Lava Khathalaka Hi Xilaveko Xa Vona Xa Moya”

LOKO swinyenyana swi pfuka nimixo, hakanyingi swi rhanga hi ku yimbelela nkarhinyana kutani swi haha swi ya lava swakudya. Nimadyambu, swi tlhelela evuwiselweni bya swona swi fika swi yimbelela nkarhinyana ivi swi ya eku etleleni. Eka tinguva to karhi swa hlangana, swi tshikela mandza ivi swi kurisa mavondlo ya swona. Swiharhi swin’wana na swona swi endla tano hi ntumbuluko.

A swi tano hi vanhu. Kunene, ha dya, ha etlela naswona hi tswala vana, kambe vunyingi bya hina a hi eneriseki hi swilo sweswo ntsena. Hi lava ku tiva xivangelo xa ku va ka hina emisaveni. Hi lava ku tiva xikongomelo xa vutomi bya hina. Nakambe hi navela ku va ni ntshembo hi vumundzuku. Swilaveko sweswo swa nkoka swi kandziyisa mfanelo leyi kumekaka eka vanhu ntsena—ku nga vumoya, kumbe xilaveko ni mboyamelo wa ku rhandza swilo swa moya.

Hi Endliwe Hi Xifaniso Xa Xikwembu

Bibele yi hlamusela xivangelo xa ku va munhu a ri ni mboyamelo wa ntumbuluko wa ku rhandza swilo swa moya, loko yi ku: “Xikwembu xi ya emahlweni xi tumbuluxa munhu hi xifaniso xa xona, xi n’wi tumbuluxe hi xifaniso xa Xikwembu; xi va tumbuluxe va ri waxinuna ni waxisati.” (Genesa 1:27) Ku va hi endliwe “hi xifaniso xa Xikwembu” swi vula leswaku hambiloko hi onhiwe hi xidyoho ni ku nga hetiseki, hi nga swi kota ku kombisa timfanelo tin’wana ta Xikwembu. (Varhoma 5:12) Hi xikombiso, hi ni vutshila byo endla swilo. Nakambe hi ni vutlhari byo karhi, hi rhandza vululami naswona hi kota ku kombisana rirhandzu. Nakambe hi kota ku anakanyisisa hi swilo swa nkarhi lowu hundzeke ni ku kunguhata swa nkarhi lowu taka.—Swivuriso 4:7; Eklesiasta 3:1, 11; Mikiya 6:8; Yohane 13:34; 1 Yohane 4:8.

Mboyamelo wa hina wa ku rhandza swilo swa moya wu kombisiwa kahle hi ku navela ka hina ka ntumbuluko ka ku gandzela Xikwembu. Loko hi nga xi enerisi kahle xilaveko xa hina xa ku va ni vuxaka lebyinene ni Muvumbi wa hina, a hi nge swi koti ku kuma ntsako wa ntiyiso ni lowu khomelelaka.  Yesu u te: “Va tsaka lava khathalaka hi xilaveko xa vona xa moya.” (Matewu 5:3) Kambe hi fanele hi tivonela leswaku xilaveko xexo hi xi enerisa hi ntiyiso wa moya—ntiyiso malunghana ni Xikwembu, milawu ya xona ni xikongomelo xa xona hi vanhu. Xana hi nga wu kuma kwihi ntiyiso wa moya? Hi nga wu kuma eBibeleni.

“Rito Ra Wena I Ntiyiso”

Muapostola Pawulo u tsale a ku: “Matsalwa hinkwawo ma huhuteriwe hi Xikwembu naswona ma pfuna ku dyondzisa, ku tshinya, ku lulamisa swilo.” (2 Timotiya 3:16) Marito ya Pawulo ma pfumelelana ni ya Yesu, loyi a vulavuleke ni Xikwembu hi xikhongelo a ku: “Rito ra wena i ntiyiso.” Namuntlha hi tiva Rito rero ri ri Bibele yo Kwetsima, naswona i vutlhari ku kambisisa loko tidyondzo ni mahanyelo ya hina swi pfumelelana na rona.—Yohane 17:17.

Loko hi ringanisa tidyondzo ta hina ni Rito ra Xikwembu, hi ta va hi tekelela vanhu va muti wa khale wa Beriya, lava kumisiseke loko tidyondzo ta Pawulo ti pfumelelana ni Matsalwa hakunene. Ematshan’weni yo sola Vaberiya, Luka u va bumabumerile hikwalaho ka langutelo ra vona. U tsale a ku: “Va amukele rito hi mapfundza lamakulu ya mianakanyo, va kambisisa Matsalwa hi vukheta siku ni siku ku vona loko swilo leswi swi ri tano.” (Mintirho 17:11) Hikwalaho ka tidyondzo to kanetana ta vukhongeri ni ta mahanyelo leti andzaka namuntlha, i swa nkoka leswaku hi tekelela xikombiso xa Vaberiya lava a va ri ni mianakanyo leyi hlutekeke.

Ndlela yin’wana yo lemuka ntiyiso wa moya i ku kumisisa mukhuva lowu wu byi khumbaka ha wona vutomi bya vanhu. (Matewu 7:17) Hi xikombiso, ku hanya hi ntiyiso wa Bibele swi fanele swi endla munhu a va wanuna tlhelo tatana wo antswa, wansati tlhelo manana wo antswa, xisweswo va tisa ntsako lowu engetelekeke endyangwini ni ku va lava enerisekeke. Yesu u te: “Va tsaka lava twaka rito ra Xikwembu va tlhela va ri hlayisa!”—Luka 11:28.

Marito ya Yesu ma hi tsundzuxa leswi vuriweke hi Tata wakwe wa le tilweni, loko a byela Vaisrayele va khale a ku: “Mina Yehovha, ndzi Xikwembu xa wena, Loyi a ku dyondziselaka ku ku pfuna, Loyi a ku fambisaka endleleni leyi u faneleke u famba hi yona. Kunene loko a wu yingise swileriso swa mina! Kutani ku rhula ka wena a ku ta fana ni nambu, ni ku lulama ka wena a ku ta fana ni magandlati ya lwandle.” (Esaya 48:17, 18) Hinkwavo lava rhandzaka leswinene ni leswo lulama a va ta susumetiwa hi xikhutazo xo tano xa musa!

Van’wana Va Tsakela Ku ‘Nyangalatiwa Tindleve’

Xikwembu xi khutaze Vaisrayele hi marito wolawo, hileswi a va hambukisiwa hi mavunwa ya vukhongeri. (Pisalema 106:35-40) Na hina hi fanele hi tivonela leswaku hi nga hambukisiwi hi mavunwa. Malunghana ni lava va tivulaka Vakreste, Pawulo u tsale a ku: “Ku ta va ni nkarhi lowu va nga ta ka va nga tiyiseli eka dyondzo leyi hanyisaka, kambe, hi ku landza ku navela ka vona, va ta tihlengeletela vadyondzisi leswaku tindleve ta vona ti ta nyangalatiwa; naswona va ta hundzuluxela tindleve ta vona ekule ni ntiyiso.”—2 Timotiya 4:3, 4.

Varhangeri va vukhongeri va nyangalata vanhu tindleve hi ku ndhundhuzela mikhuva yo enerisa ku navela ko biha, yo tanihi ku va ni vuxaka bya rimbewu mi nga tekananga, vusodoma ni vudakwa. Bibele yi swi veka erivaleni leswaku lava va amukelaka swilo swo tano ni lava va swi endlaka “va nga ka va nga yi dyi ndzhaka ya mfumo wa Xikwembu.”—1 Vakorinto 6:9, 10; Varhoma 1:24-32.

 Kunene, ku hanya hi milawu ya Bibele swi lava xivindzi, ngopfu-ngopfu loko u hlekuriwa, kambe u nga hlula. Exikarhi ka Timbhoni ta Yehovha ku ni vo tala lava khale a va ri mahlonga ya swidzidzirisi, lava a va ri swidakwa, vaoswi, tinsula-voya, makhamba ni vahembi. Kambe va amukele Rito ra Xikwembu, kutani moya lowo kwetsima wu va pfuna ku hundzula vutomi bya vona leswaku va “famba hi mukhuva lowu fanelaka eka Yehovha.” (Vakolosa 1:9, 10; 1 Vakorinto 6:11) Tanihi leswi va endleke ku rhula ni Xikwembu, nakambe va kume ku rhula ka mianakanyo, naswona, hilaha hi nga ta vona hakona, va kume ntshembo wa ntiyiso hi vumundzuku.

Ntshembo Wa Mfumo

Ntshembo wa le Bibeleni wa ku rhula loku nga heriki loku nga ta kumiwa hi vanhu lava yingisaka wu ta hetisisiwa hi Mfumo wa Xikwembu. Eka xikhongelo xakwe xa xikombiso, Yesu u te: “Mfumo wa wena a wu te. Ku rhandza ka wena a ku endleke emisaveni, hilaha ku endlekaka hakona etilweni.” (Matewu 6:10) Ina, i Mfumo wa Xikwembu ntsena lowu nga endlaka leswaku ku rhandza ka Xikwembu ku endliwa emisaveni. Ha yini? Hikuva Mfumo wolowo wa le tilweni—hulumendhe leyi nga ehansi ka vulawuri bya Yesu Kreste—hi wona lowu Xikwembu xi wu tirhisaka ku kombisa leswaku hi xona hakunene lexi nga ni mfanelo yo fuma misava.—Pisalema 2:7-12; Daniyele 7:13, 14.

Tanihi Hosi eka Mfumo wolowo wa le tilweni, Yesu Kreste u ta kutsula vanhu lavanene evuhlongeni hinkwabyo, ku katsa ni le vuhlongeni bya xidyoho lexi dzikeke xa Adamu ni ndzhaka ya xona ya vuvabyi ni rifu. Nhlavutelo 21:3, 4 yi ri: “Waswivo! Ntsonga wa Xikwembu wu le vanhwini . . . Kutani [Yehovha Xikwembu u] ta sula mihloti hinkwayo ematihlweni ya vona, rifu a ri nge he vi kona, hambi ku ri ku kolola, ni xirilo ni xitlhavi a swi nge he vi kona. Swilo swo sungula swi hundzile.”

Ku rhula loku nga heriki ku ta funengeta misava hinkwayo. Ha yini hi tiyiseka hi sweswo? Xivangelo xa kona xi paluxiwa hi Esaya 11:9, leyi nge: “[Lava nga ehansi ka Mfumo] a va nge endli swo biha kumbe ku onha entshaveni ya mina hinkwayo yo kwetsima; hikuva kunene misava yi ta tala hi ku tiva Yehovha kukota mati lama funengetaka lwandle.” Ina, vanhu hinkwavo emisaveni va ta va ni vutivi lebyi pakanisaka malunghana ni Xikwembu naswona va ta yingisa xona. Xana ntshembo wolowo wa ku tsakisa? Loko swi  ri tano, sweswi i nkarhi wa ku sungula ku tswonga ‘vutivi byebyo bya risima malunghana na Yehovha.’

Xana U Ta Ri Yingisa Rungula Ra Mfumo?

Hi ku tirhisa Mfumo, Xikwembu xi ta herisa mintirho hinkwayo ya Sathana, xi dyondzisa vanhu tindlela ta xona to lulama. Kutani a swi hlamarisi leswi Yesu a a dyondzisa ngopfu hi Mfumo wolowo. U te: “Ndzi fanele ku vula mahungu lamanene ya mfumo wa Xikwembu, hikuva hi swona leswi ndzi rhumeriweke swona.” (Luka 4:43) Kreste u lerise vadyondzisiwa vakwe leswaku va tivisa van’wana rungula rero. (Matewu 28:19, 20) U te: “Mahungu lamanene lawa ya mfumo ma ta chumayeriwa emisaveni hinkwayo leyi akiweke leswaku byi va vumbhoni ematikweni hinkwawo; kutani hi kona makumu ma nga ta fika.” (Matewu 24:14) Makumu wolawo ma tshinela hi xihatla. Hikwalaho, i swa nkoka swinene leswaku vanhu va timbilu letinene va yingisela mahungu lamanene lama ponisaka vutomi!

Albert loyi ku vulavuriweke ha yena eka xihloko lexi hundzeke, u twe rungula ra Mfumo loko nsati wakwe kun’we ni n’wana wakwe wa jaha va sungula ku dyondza Bibele ni Timbhoni ta Yehovha. Eku sunguleni, Albert u kanakanile. U kale a kombela mufundhisi wa ka vona leswaku a endzela nsati wakwe ni n’wana wa yena a ya paluxa tidyondzo leti hoxeke ta Timbhoni. Kambe mufundhisi a nga lavanga ku ti nghena. Hiloko Albert a endla xiboho xa ku yingisela ntsena loko ku buriwa hi Bibele leswaku a ta xopaxopa swihoxo. Endzhaku ko yingisela siku rin’we ntsena, u hlanganyerile edyondzweni, a hisekela ku kuma leswi engetelekeke. Endzhaku u hlamuserile leswaku ha yini a cince langutelo rakwe. U te: “Se ndzi kume leswi a ndzi lava swona.”

Eku heteleleni Albert u sungule ku enerisa xilaveko xakwe xa moya, naswona a nga si tshama a tisola. Ntiyiso wa Bibele wu n’wi nyike leswi a a lava swona evuton’wini—ntlhantlho wa vuhomboloki ni manyala lama tateke misava, wu tlhela wu n’wi nyika ntshembo malunghana ni vumundzuku. Ntiyiso wa Bibele wu n’wi nyike ku rhula ka mianakanyo. Xana xilaveko xa wena xa moya xa enerisiwa? Ha yini u nga tinyiki nkarhinyana u kambisisa swivutiso leswi xaxametiweke ebokisini leri nga eka tluka 6? Loko u lava rungula leri engetelekeke, Timbhoni ta Yehovha ti ta tsakela ku ku pfuna.

[Bokisi/Xifaniso lexi nga eka tluka 6]

XANA XILAVEKO XA WENA XA MOYA XA ENERISIWA?

Xana wa eneriseka hi swakudya swa moya leswi u swi kumaka? Hi ku kombela leswaku u hlaya swivutiso leswi landzelaka ivi u fungha leswi u kotaka ku swi hlamula kahle.

□ Hi xihi Xikwembu xa ntiyiso, naswona vito ra xona i mani?

□ Yesu Kreste i mani? A xi ri xihi xivangelo xa ku fa ka yena? Xana rifu ra yena ri nga ku vuyerisa njhani?

□ Xana Diyavulosi u kona? Loko swi ri tano, xana u huma kwihi?

□ Ku humelela yini hi hina loko hi file?

□ Hi xihi xikongomelo xa Xikwembu hi misava ni vanhu?

□ Mfumo wa Xikwembu i yini?

□ Hi yihi milawu ya Xikwembu ya mahanyelo?

□ Endyangwini, hi byihi vutihlamuleri lebyi Xikwembu xi byi nyikeke wanuna ni wansati? Hi yihi misinya ya milawu ya Bibele leyi kondletelaka ntsako endyangwini?

Loko u nga tiyiseki hi tinhlamulo ta xin’wana xa swivutiso leswi, u nga kombela kopi ya broxara leyi nge I Yini Leswi Xikwembu Xi Swi Languteleke Eka Hina? Broxara leyi yi kandziyisiwe hi Timbhoni ta Yehovha hi tindzimi ta kwalomu ka 300, naswona yi ni tinhloko-mhaka ta 16 leti vulavulaka hi tidyondzo ta xisekelo ta le Bibeleni, kutani swivutiso hinkwaswo leswi nga laha henhla yi swi hlamula hi ku tirhisa Matsalwa.

[Swifaniso leswi nga eka tluka 4]

Ku hambana ni swiharhi, vanhu va ni xilaveko xa swilo swa moya

[Xifaniso lexi nga eka tluka 5]

“Va ta tihlengeletela vadyondzisi leswaku tindleve ta vona ti ta nyangalatiwa.”—2 Timotiya 4:3

[Xifaniso lexi nga eka tluka 7]

Ku rhula loku nga heriki ku ta tisiwa hi Mfumo wa Xikwembu lowu nga ehansi ka vulawuri bya Mesiya