Nghena endzeni

Hundzela eka leswi nga endzeni

Makumu Ya Nyimpi

Makumu Ya Nyimpi

 Makumu Ya Nyimpi

‘Hi ni malembe ya 12 ntsena. A hi na matimba ya ku lawula tipolitiki ni ku herisa nyimpi, kambe hi lava ku hanya! Hi langutele ku rhula. Xana ku ta fika ha ha hanya?’—Ntlawa wa vana va xikolo lava endlaka ntangha nharhu

‘Hi lava ku ya exikolweni, hi endzela vanghana va hina ni maxaka hi nga chavi ku tlhakisiwa. Ndza tshemba leswaku hulumendhe yi ta hi yingisa. Hi lava vutomi byo antswa. Hi lava ku rhula.’—Alhaji, wa malembe ya 14 hi vukhale

MARITO lama khumbaka mbilu ma kombisa ntshembo lowu humaka embilwini wa vantshwa lava xanisekeke malembe yo tala hikwalaho ka nyimpi ya xin’wana-manana. Lexi va xi navelaka i ku hanya vutomi lebyi tolovelekeke. Kambe a swi olovi ku hetisisa swilo leswi vanhu va swi navelaka. Xana hi ta kala hi yi vona misava leyi nga riki na nyimpi?

Emalembeni ya sweswinyana, matiko yo tala ma endle matshalatshala yo herisa tinyimpi tin’wana ta xin’wana-manana hi ku sindzisa mintlawa leyi lwaka leswaku yi sayina ntwanano wa ku rhula. Matiko man’wana ma rhumele mavuthu yo hlayisa ku rhula leswaku ma ya hetisisa mintwanano yoleyo. Kambe matiko ma nga ri mangani ya le handle ma vona onge ma ta va ma tlanga hi mali loko ma ringeta ku seketela ntwanano lowu tsekatsekisiwaka hi mintlawa leyi lwaka ematikweni ya le kule, leyi venganaka swinene ni ku tshama yi tshwukiselane mahlo. Hakanyingi, nyimpi yi tlhela yi tlhekeka endzhaku ka mavhiki kumbe tin’hweti ti nga ri tingani ntwanano wa ku veka matlhari ehansi wu sayiniwile. Hilaha Huvo ya le Stockholm ya Vulavisisi bya ku Rhula eXikarhi ka Matiko yi kombisaka hakona, “swa tika ku fikelela ku rhula loko masocha ma ha navela ku ya emahlweni ni nyimpi.”

Hi nkarhi lowu fanaka, tinyimpi leti ti nga lawulekiki leti hlaseleke tindhawu to tala laha misaveni ti tsundzuxa Vakreste hi vuprofeta byin’wana bya le Bibeleni. Buku ya Nhlavutelo yi vulavula hi nkarhi wo nonon’hwa ematin’wini laha mugadi wa hanci wo fanekisela a a ta “susa ku rhula emisaveni.” (Nhlavutelo 6:4) Vuprofeta lebyi bya nyimpi leyi phikelelaka i xiphemu xa swilo leswi kombisaka leswaku sweswi hi hanya enkarhini lowu Bibele yi wu hlamuseleke tanihi ‘masiku yo hetelela.’ * (2 Timotiya 3:1) Kambe Rito ra Xikwembu ra hi tiyisekisa leswaku masiku lawa ya makumu i masungulo ya ku rhula.

Eka Pisalema 46:9 Bibele yi hlamusela leswaku loko ku ta va ni ku rhula ka xiviri ku fanele ku hela nyimpi, ku nga ri exiphen’wini xo karhi ntsena kambe emisaveni hinkwayo. Ku tlula kwalaho, pisalema leyi yi vula hi ku kongoma leswaku ku ta herisiwa matlhari ya le nkarhini wa Bibele—vurha ni fumu. Ni matlhari lama nga lo vuya namuntlha ma fanele ma herisiwa leswaku munhu a ta hanya hi ku rhula.

Kambe, kahle-kahle i rivengo ni makwanga leswi pfurhetelaka nyimpi, ku nga ri tikulu ni swibamu. Hakanyingi makwanga hi wona ma vangaka tinyimpi to tala, kasi rivengo hakanyingi  ri vanga madzolonga. Leswaku ku susiwa moya lowu wo biha etimbilwini ta vona, vanhu va fanele va cinca ndlela leyi va anakanyaka ha yona. Va fanele va dyondzisiwa ku hanya hi ku rhula. Hikwalaho, Esaya muprofeta wa khale u vule hi ku kongoma leswaku nyimpi yi ta hela ntsena loko vanhu ‘va nga ha dyondzi nyimpi.’—Esaya 2:4.

Hambiswiritano, sweswi hi hanya emisaveni leyi dyondzisaka vanhu lavakulu ni vana leswaku va nga teki ku rhula ku ri ka nkoka, kambe va ndhundhuzela nyimpi. Khombo ra kona ni vana va dyondzisiwa ku dlaya.

Va Dyondze Ku Dlaya

Loko Alhaji a ri ni malembe ya 14 hi vukhale u tshike ntirho wa vusocha. A a ri ni malembe ya khume ntsena loko masocha lama xandzukeleke mfumo ma n’wi khoma kutani ma n’wi letela ku lwa hi xibamu lexi vuriwaka AK-47. U joyinisiwe vusocha hi nkani, kutani a sungula ku phanga emitini ya vanhu leswaku a ta kuma swakudya a tlhela a hisetela tiyindlu. U dlayetele vanhu, van’wana a va tsemelela swirho. Namuntlha swa n’wi tikela Alhaji ku rivala leswi a swi voneke enyimpini ni ku hanya ku fana ni vaaka-tiko lavan’wana. Abraham, loyi na yena a a ri n’wana la nga socha u dyondze ku dlaya naswona a a nga swi lavi ku tlherisa xibamu xa yena. U te: “Loko va ndzi byela leswaku ndzi famba ndzi nga ri na xibamu xa mina, a ndzi swi tivi leswaku ndzi ta endla yini ni leswaku ndzi ta swi kuma njhani swakudya.”

Vana vo tlula 300 000 lava nga masocha—vafana ni vanhwanyana—va ha lwa naswona va fa etinyimpini ta xin’wana-manana ta misava leyi. Murhangeri un’wana wa masocha lama lwaka ni mfumo u te: “Va endla leswi va lerisiwaka swona; a va na mhaka ni ku tlhelela eka vasati va vona kumbe mindyangu ya vona; naswona a va chavi nchumu.” Kambe, vana lava va lava vutomi byo antswa naswona va fanele va byi kuma.

Ematikweni lama hluvukeke, swi nga ha tika ku anakanya hi xiyimo lexi chavisaka xa n’wana la nga socha. Nilokoswiritano, vana vo tala va le matikweni ya le Vupela-dyambu va dyondza ku lwa nyimpi emakaya ya ka vona. Hi ndlela yihi?

Anakanya hi José wa le dzonga-vuxa bya Spain. A a ri n’wana wa kondlo-a-ndzi-dyi loyi a a swi tsakela ku dyondza karati. Nchumu wa yena wa risima a ku ri savula leyi vuriwaka samurai leyi tata wakwe a n’wi xaveleke yona tanihi nyiko ya Khisimusi. Naswona a a rhandza mintlangu ya vhidiyo, ngopfu-ngopfu leyi nga ni madzolonga. Hi April 1, 2000, u ti encenyete hi xiviri tihanyi ta nghwazi leyi a yi rhandzaka eka vhidiyo ya yena. U dlaye tata wakwe, mana wakwe ni makwavo wakwe wa xisati hi tihanyi, a tirhisa yona savula leyi tata wakwe a n’wi nyikeke yona. U byele maphorisa a ku: “A ndzi lava ku va ndzexe emisaveni; a ndzi nga lavi leswaku vatswari va mina va karhateka hi mina.”

Loko a vulavula hi vuyelo bya vuhungasi lebyi nga ni madzolonga, mutsari tlhelo ndhuna ya masocha Dave Grossman u te: “Se hi fe mapfalo lerova loko munhu a twisiwa ku vava a tlhela a xanisiwa swa hi tsakisa: hi tsakisiwa hi swilo swo biha ematshan’weni ya ku swi venga. Hi dyondza ku dlaya naswona ha swi tsakela.”

Alhaji na José va dyondze ku dlaya. Havumbirhi bya vona a va nga tiyimiselanga ku va vadlayi, kambe ndzetelo wo karhi wu soholote mianakanyo ya vona. Ndzetelo wo tano—eka vana kumbe eka vanhu lavakulu—wu byala moya wa madzolonga ni wa nyimpi.

Ku Dyondza Ku Rhula Ematshan’weni Ya Nyimpi

Ku rhula loku nga heriki a ku nge vi kona loko vanhu va ha dyondza ku dlaya. Eka malembe-xidzana yo tala lama hundzeke, muprofeta Esaya u tsarile: “Kunene loko a wu yingise swileriso swa [Xikwembu]! Kutani ku rhula ka wena a ku ta fana ni nambu.” (Esaya 48:17, 18) Loko vanhu va va ni vutivi lebyi kongomeke hi Rito ra Xikwembu va tlhela va dyondza ku rhandza nawu wa Xikwembu, va sungula ku venga madzolonga ni nyimpi. Ni sweswi, vatswari va nga tiyiseka leswaku mintlangu leyi vana va vona va yi tlangaka a yi khutazi madzolonga. Vanhu lavakulu na vona va nga dyondza ku hlula rivengo ni makwanga. Timbhoni ta Yehovha ti swi xiye hi ku phindha-phindha leswaku Rito ra Xikwembu ri ni matimba ya ku hundzula vutomi bya vanhu.—Vaheveru 4:12.

Anakanya hi xikombiso xa Hortêncio. A a ri jaha loko a sindzisiwa ku ya va socha. U vula leswaku  ku leteriwa ku va socha a ku endleriwe ku “dzikisa ku navela ku dlaya vanhu van’wana ni ku nga chavi ku dlaya.” U lwe enyimpini ya xin’wana-manana ya le Afrika leyi tekeke malembe. Wa pfumela: “Nyimpi yi khumbe vumunhu bya mina. Ni namuntlha ndza ha swi tsundzuka hinkwaswo leswi ndzi swi endleke. Ndza tisola swinene hi swilo leswi ndzi sindzisiweke ku swi endla.”

Loko socha-kulobye ri vulavule na Hortêncio hi Bibele, yi khumbe mbilu yakwe. Xitshembiso xa Xikwembu lexi nga eka Pisalema 46:9 xo herisa mixaka hinkwayo ya tinyimpi xi n’wi tsakisile. Loko a ya a dyondza Bibele ni torha ra ku lwa a ri ya ri hela. Swi nga si ya kule, yena ni masocha-kulobye mambirhi va hlongoriwile evuthwini, kutani va nyiketela vutomi bya vona eka Yehovha Xikwembu. Hortêncio wa hlamusela: “Ntiyiso wa Bibele wu ndzi pfunile leswaku ndzi rhandza nala wa mina. Ndzi swi xiyile leswaku loko ndzi lwa enyimpini kahle-kahle a ndzi dyohela Yehovha, hikuva Xikwembu xi vula leswaku a hi fanelanga hi dlaya munhu-kulorhi. Leswaku ndzi kombisa rirhandzu leri, ndzi boheke ku cinca ndlela leyi ndzi anakanyaka ha yona naswona ndzi nga teki vanhu tanihi valala va mina.”

Mintokoto yoleyo ya xiviri yi kombisa leswaku dyondzo ya Bibele hakunene yi kondletela ku rhula. Leswi a swi hlamarisi. Muprofeta Esaya u kombise leswaku dyondzo ya Xikwembu yi fambisana swinene ni ku rhula. U profetile a ku: “Vana va wena hinkwavo va ta va vanhu lava dyondzisiwaka hi Yehovha, ku rhula ka vana va wena ku ta tala.” (Esaya 54:13) Muprofeta loyi u tlhele a wu vona ka ha ri emahlweni nkarhi lowu vanhu va matiko hinkwawo va nga ta khitikanela evugandzerini lebyi tengeke bya Yehovha Xikwembu leswaku va ta dyondza hi tindlela ta yena. Vuyelo a byi ta va byihi? “Va ta fula mabanga ya vona ma va swikomu ni mafumu ya vona ma va swikhutulo. Tiko a ri nge tlakuseli tiko rin’wana banga, naswona a va nge he dyondzi nyimpi.”—Esaya 2:2-4.

Hi ku pfumelelana ni vuprofeta byolebyo, Timbhoni ta Yehovha ti hlanganyela entirhweni wo dyondzisa emisaveni hinkwayo lowu se wu pfuneke vanhu va timiliyoni ku hlula rivengo leri ku nga rona ri vangaka tinyimpi.

Xitiyisekiso Xa Ku Rhula eMisaveni

Handle ka ku dyondzisa, Xikwembu xi simeke hulumendhe, kumbe ‘mfumo,’ lowu nga ta kota ku tisa ku rhula emisaveni hinkwayo. Xa nkoka swinene, Bibele yi hlamusela leswaku Mufumi la hlawuriweke hi Xikwembu, ku nga Yesu Kreste, i “Hosana ya Ku Rhula.” Yi tlhela yi hi tiyisekisa leswaku “ku tala ka ku fuma ka vuhosana ni ku rhula a swi nge vi na makumu.”—Esaya 9:6, 7.

Hi xihi xitiyisekiso lexi hi nga na xona xa leswaku ehansi ka vulawuri bya Kreste tinyimpi hinkwato ti ta herisiwa hilaha ku heleleke? Muprofeta Esaya wa engetela: “Ku hiseka ka Yehovha wa mavuthu ku ta swi endla.” (Esaya 9:7) Xikwembu xi tiyimisele ku hlayisa ku rhula loku nga heriki, naswona xi ni matimba yo endla tano. Yesu u xi tshemba hi ku hetiseka xitshembiso lexi. Hikwalaho, u dyondzise valandzeri vakwe ku khongelela Mfumo wa Xikwembu leswaku wu ta ni leswaku ku rhandza ka Xikwembu ku endliwa emisaveni. (Matewu 6:9, 10) Loko xikombelo xexo lexi humaka embilwini xi ta hetelela xi hlamuriwile, nyimpi a yi nge he pfuki yi ve kona emisaveni.

[Nhlamuselo ya le hansi]

^ par. 6 Leswaku u kuma nhlamuselo ya vumbhoni bya leswaku hi hanya emasikwini ya makumu, vona ndzima 11 ya buku leyi nge Vutivi Lebyi Yisaka eVuton’wini Lebyi Nga Heriki, leyi kandziyisiweke hi Timbhoni ta Yehovha.

[Xifaniso lexi nga eka tluka 7]

Dyondzo ya le Bibeleni yi kondletela ku rhula ka ntiyiso