Erkek: “Bence karım gereksiz şeylere para harcıyor, en azından ben aldığı şeylerin gereksiz olduğunu düşünüyorum. Ve hiçbir zaman para biriktiremiyor. Özellikle hesapta olmayan bir harcama yapmamız gerektiğinde bu büyük bir sorun yaratıyor. Hep aynı şey oluyor, eline para geçerse mutlaka harcıyor.”

Kadın: “Tamam, para biriktirmek konusunda pek iyi değilim, ama kocamın da mutfak giderlerine ve evin diğer ihtiyaçlarına ne kadar para gittiğinden haberi yok. Evde en çok ben vakit geçirdiğimden nelere ihtiyacımız olduğunun farkındayım. Bu yüzden yeni bir tartışmaya yol açacak olsa da ihtiyacımız olan şeyi alıyorum.”

PARA, evli çiftlerin sakince konuşmakta en çok zorlandığı konulardan biridir. Dolayısıyla birçok evlilikte tartışmaların başlıca nedeni olması şaşırtıcı değildir.

Para konusunda dengesiz bir görüşe sahip olan birçok çift stres ve gerginlik yaşıyor, kendilerine duygusal, hatta manevi yönden zarar vererek Tanrı’yla ilişkilerini bozuyorlar (1. Timoteos 6:9, 10). Parasal meselelerde bir anlaşmaya varamayan ve paralarını idareli kullanmayı başaramayan ana babalar daha çok çalışmak zorunda kalıyorlar. Bunun sonucunda da hem çocuklarını hem de birbirlerini ihtiyaç duydukları duygusal ve manevi destekten mahrum bırakıyorlar. Böyle ana babaların çocukları da çoğunlukla paralarını doğru şekilde kullanmayı öğrenemiyorlar.

Kutsal Kitap ‘para korunaktır’ der (Vaiz 7:12). Ancak paranın evliliğinize ve ailenize korunak olabilmesi için hem parayı idareli şekilde kullanmayı hem de bu konuyu eşinizle sakince konuşmayı öğrenmelisiniz. * Aslında bunu yaparsanız para konusu aranızda gerginliğe yol açmak yerine ilişkinizi güçlendirebilir.

Öyleyse para evlilikte neden bu kadar çok soruna yol açıyor? Para konusunda konuşmanın ilişkinize zarar vermek yerine yarar sağlaması için ne yapabilirsiniz?

Anlaşmazlıkların Kökeninde Ne Yatıyor Olabilir?

Parayla ilgili anlaşmazlıklar çoğu zaman maddi sorunlardan çok, güven eksikliği ya da gelecekle ilgili korkulardan kaynaklanır. Örneğin bir koca karısının harcadığı her kuruşu soruyorsa aslında karısının parayı idareli şekilde harcayacağına güvenmiyor olabilir. Bir kadın da kocasının yeterince para biriktirmediğinden yakınıyorsa aslında ileride herhangi bir olay yüzünden maddi sıkıntı çekmekten korkuyor olabilir.

Eşlerin yetişme tarzının farklı olması da sorun yaratabilir. Sekiz yıllık evli olan Matthew * şöyle diyor: “Karım parayı idareli şekilde kullanan bir aileden geliyor. Bu yüzden benim gibi korkuları yok. Benim babam bir sigara tiryakisiydi ve alkolikti. Aylarca işsiz kalırdı. Çoğu zaman  ihtiyacımız olan şeyleri alamazdık ve elimizdekilerle idare etmek zorunda kalırdık. Bu yüzden borca girmek beni her zaman korkutur. Hatta bazen bu korku, parayla ilgili meselelerde karıma karşı makul olmamı engelliyor.” Parayla ilgili anlaşmazlıklarınızın kökeninde ne yatıyor olursa olsun, paranın sorunlarınızı değil, mutluluğunuzu artırması için ne yapabilirsiniz?

Başarının Dört Sırrı

Kutsal Kitap bütçe yapmayı öğretmek için yazılmış bir kitap değildir. Fakat içindeki yararlı tavsiyeler çiftlerin parayla ilgili sorunlar yaşamasını önleyebilir. O halde bu tavsiyelere dayanan aşağıdaki önerileri denemeye ne dersiniz?

1. Para hakkında konuşurken sakinliğinizi koruyun.

‘Birbirine danışanlar hikmeti bulur’ (Özdeyişler 13:10). Yetişme tarzınızdan dolayı parasal konularda başkalarına, özellikle de eşinize danışmaktan çekiniyor olabilirsiniz. Fakat ‘hikmeti bulabilmek’ için bu önemli konuyu konuşmayı öğrenmelisiniz. Örneğin ana babanızın parayla ilgili tutumundan nasıl etkilenmiş olabileceğinizi eşinize anlatmayı deneyin. Aynı zamanda eşinizin de yetişme tarzının onun tutumunu nasıl etkilemiş olabileceğini anlamaya çalışın.

Para hakkında konuşmak için bir sorun çıkana dek beklemeniz gerekmez. Kutsal Kitap “İki adam sözleşip buluşmadan birlikte yola çıkar mı?” der (Amos 3:3). Bu ilke size nasıl yardımcı olabilir? Para hakkında konuşmak için özel bir zaman belirlerseniz yanlış anlaşılmadan kaynaklanabilecek sorunları en aza indirirsiniz.

DENEYİN: Aile bütçeniz hakkında konuşmak için bir zaman belirleyin. Bu, her ayın ilk günü ya da her hafta belirli bir gün olabilir. Konuşmanızı kısa tutun, örneğin 15 dakika ya da daha kısa sürebilir. İkinizin de rahat olacağı bir zaman seçin. Belirli zamanlarda, örneğin birlikte yemek yerken ya da çocuklarla beraber vakit geçirirken para hakkında konuşmamak konusunda anlaşın.

2. Paranızı nasıl harcayacağınıza birlikte karar verin.

“Birbirinize saygı göstermekte siz önce davranın” (Romalılar 12:10). Ailede sadece siz çalışıyorsanız kazandığınız parayı kendi paranız olarak değil, ailenizin parası olarak görerek eşinize saygı gösterebilirsiniz (1. Timoteos 5:8).

İkiniz de çalışıyorsanız, ne kadar para kazandığınızı, nelere harcadığınızı ve yapacağınız büyük harcamaları birbirinize anlatarak saygınızı gösterebilirsiniz. Bunları eşinizden saklarsanız aranızdaki güven sarsılabilir ve ilişkiniz zarar görebilir. Elbette harcayacağınız her kuruşu eşinize bildirmeniz gerekmez. Ama büyük bir harcama yapmadan önce eşinize danışırsanız onun görüşüne değer verdiğinizi göstermiş olursunuz.

DENEYİN: Birbirinize danışmadan harcayabileceğiniz bir miktar belirleyin. Bu 20 lira, 200 lira ya da uygun gördüğünüz başka bir miktar olabilir. Anlaştığınız limiti aşan bir harcama yapmak istediğinizde de mutlaka eşinizle konuşun.

3. Bütçenizi yazıya dökün.

‘Çalışkanın tasarıları hep bollukla sonuçlanır’ (Özdeyişler 21:5, Yeni Çeviri). Gelecekle ilgili planlar yapmak emeğinizin boşa gitmesini önler. Bu planlardan biri de aile bütçesi yapmaktır. Beş yıldır evli olan Nina şöyle diyor: “Gelirinizi ve tüm harcamalarınızı yazıya döktüğünüzde, neye ne kadar para gittiğini görmek sizi çok şaşırtabilir. Her şey apaçık ortada olduğunda tartışacak bir şey kalmaz.”

Bütçe yapma yönteminizin çok karmaşık olması gerekmez. 26 yıldır evli olan iki çocuk babası Darren şöyle diyor: “İlk başta bir zarf sistemi kullandık. Her hafta, o hafta için harcayacağımız parayı farklı zarflara bölüştürürdük. Mesela yiyecek için, eğlence için, hatta saç kesimi için ayrı bir zarfımız vardı. Bir zarftaki para bittiğinde diğerinden ödünç alırdık, ama aldığımız parayı mutlaka ilk fırsatta geri koyardık.” Faturalarınızı normalde nakit olarak  değil, kredi kartıyla ya da internet bankacılığı yoluyla ödüyorsanız, bir bütçe yapmanız ve harcamalarınızı takip etmeniz özellikle önemlidir.

DENEYİN: Tüm sabit harcamalarınızı bir kâğıda yazın. Kazandığınız paranın ne kadarını biriktireceğinize karar verin. Sonra yiyecek, elektrik, doğalgaz ve telefon faturası gibi aydan aya değişebilen giderlerinizi tahmini olarak yazın. Birkaç ay boyunca, yaptığınız harcamaların kaydını tutun. Gerekiyorsa yaşam tarzınızda değişiklikler yapın ki, sonradan borca girmeyin.

4. Kimin neyle ilgileneceğine karar verin.

“İki kişi bir kişiden iyidir, çünkü emeklerinin karşılığı güzel olur” (Vaiz 4:9, 10). Bazı ailelerde parasal meselelerle koca ilgilenir. Bazılarında ise bu sorumluluğu kadın başarılı şekilde yerine getirir (Özdeyişler 31:10-28). Birçok çift ise sorumluluğu paylaşmayı tercih eder. 21 yıldır evli olan Mario “Karımla bir ekip gibi çalışırız” diyor. “O, faturalarla ve küçük harcamalarla ilgilenir. Bense vergilere, aylık ödemelere ve kiraya bakarım. Birbirimizi yaptığımız ödemeler hakkında bilgilendiririz.” Hangi yöntemi kullanırsanız kullanın önemli olan işbirliği yapmaktır.

DENEYİN: Birbirinizin güçlü ve zayıf yanlarını hesaba katarak kimin hangi sorumluluğu alacağına karar verin. Bir iki ay sonra bu düzenlemenin nasıl gittiğine bakın. Gerekirse değişiklikler yapmaya hazır olun. Eşinizin yaptığı işin değerini daha iyi anlayabilmek için arada bir görev değişimi yapabilirsiniz. Örneğin alışverişi ya da fatura ödemelerini eşiniz yapıyorsa bunları bir süreliğine siz yapabilirsiniz.

Parayla İlgili Konuşmalarınız İlişkiniz Hakkında Ne Gösterir?

Para hakkında uygun tarzda konuşursanız aranızdaki sevgi azalmaz, aksine artar. 5 yıldır evli olan Leah bunun doğruluğunu kendi yaşamında gördü. Şöyle diyor: “Kocamla para hakkında dürüst ve açık şekilde konuşmayı öğrendik. Bu sayede şimdi bir ekip gibi çalışıyoruz ve sevgimiz giderek artıyor.”

Eşler parayı nasıl harcayacaklarını konuştuklarında ümitlerini ve hayallerini paylaşmış ve evliliklerine olan bağlılıklarını göstermiş olurlar. Büyük harcamalar yapmadan önce birbirlerine danıştıklarında, görüşlerine ve duygularına saygı göstermiş olurlar. Birbirlerine belirli bir miktarı harcama özgürlüğü tanıdıklarında da güvenlerini ifade etmiş olurlar. Bunları yapmak evliliği güçlendirir, çünkü bağlılık, saygı ve güven, sevgi dolu bir ilişkinin temelidir. Böyle bir ilişki elbette paradan kat kat daha değerlidir. O halde para yüzünden tartışarak böyle bir ilişkiyi bozmaya değer mi?

^ p. 7 Kutsal Kitap ‘koca karısının başıdır’ der. Kocaya verilen bu görevin kapsamına ailenin parasının nasıl kullanılacağına karar vermek ve karısına sevgiyle ve özverili şekilde davranmak girer (Efesoslular 5:23, 25).

^ p. 11 İsimler değiştirilmiştir.

KENDİNİZE SORUN . . .

  • Eşimle para konusunda en son ne zaman sakince konuştuk?

  • Eşimin ailemizin ekonomisi için yaptıklarını takdir ettiğimi göstermek için ne söyleyebilir ve ne yapabilirim?