ZORLUK

Dami altı yaşında küçük bir kızken babası beyin anevrizmasından hayatını kaybetti. Derrick de babasını dokuz yaşındayken bir kalp hastalığı nedeniyle yitirdi. Jeannie yedi yaşındayken annesi yumurtalık kanserine karşı bir yıldır verdiği mücadeleyi kaybetti. *

Bu üç çocuk ölüm acısıyla çok erken tanıştı. Sen de böyle bir acı yaşadıysan bu makale sana yardım edebilir. * Önce yas tutmakla ilgili bilmen gereken birkaç noktaya bakalım.

BİLMEN GEREKENLER

Yas tutmanın tek bir doğru yolu yoktur. Başka sözlerle sen acını başkalarından farklı şekilde yaşayabilirsin. Gençlerin ölüm acısıyla başa çıkmasına nasıl yardım edilebileceğini anlatan bir kitap şöyle diyor: “Ölüm acısıyla başa çıkmanın belli bir yöntemi ya da kuralı yoktur” (Helping Teens Cope With Death). En önemlisi acını bastırmaman. Neden?

Acıyı bastırmak sana zarar verebilir. Makalenin başında sözü edilen Jeannie şunları anlatıyor: “Güçlü olup kardeşim için ayakta durmayı kendime görev edindim. Ve bu, duygularımı derinlere gömmeme neden oldu. Hâlâ bana acı veren duyguları bastırma eğilimim var. Aslında bunun bana zarar verdiğinin farkındayım.”

Uzmanlar da aynı görüşte. Yas tutan gençleri anlatan bir kitap “Duygularınızı sonsuza dek inkâr edemez ya da bastıramazsınız” diyor. “Hiç ummadığınız bir anda duygusal bir patlama ya da bir sağlık sorunu olarak karşınıza çıkıverirler” (The Grieving Teen). Ayrıca kişi acıyı bastırmak için alkole ya da uyuşturucuya yönelebilir.

Yas tutarken karmaşık duygular yaşayabilirsin. Örneğin bazı insanlar kendilerini terk edilmiş hissederek ölen kişiye öfke duyar. Bazıları ise sevdiği kişinin ölmesine izin verdiği için Tanrı’yı suçlar. Birçok insan da hatalarının telafisi olmadığı için, kişiye söylediği ya da yaptığı şeylerden dolayı suçluluk duyar.

Evet, yas sürecinde karmaşık duygularla boğuşabilirsin. Peki teselli bulmana ve hayata devam etmene neler yardım eder?

 NE YAPABİLİRSİN?

Biriyle konuş. Bu zor dönemde kimseyle konuşmak içinden gelmeyebilir. Ama aileden birine ya da bir arkadaşına içini dökmen, duygularınla başa çıkabilmene yardım eder ve acı içinde kaybolup gitmene engel olur. Kutsal Kitaptaki ilke: Özdeyişler 18:24.

Duygularını kâğıda dök. Hayatını kaybeden annen ya da baban hakkında bir şeyler yaz. Mesela en güzel anılarınızı yazabilirsin. Onun değerli niteliklerini de yazabilir ve hangilerini örnek almak istediğini düşünebilirsin.

Eğer olumsuz duygulara kapılıyorsan, örneğin ölmeden önce ona kırıcı şeyler söylediğini bir türlü aklından çıkaramıyorsan, neler hissettiğini ve neden böyle hissettiğini yaz. “Babam ölmeden önceki gün onunla tartıştığım için kendimi suçlu hissediyorum” gibi.

Sonra da suçluluk duygularının makul olup olmadığını sorgula. Daha önce sözü edilen The Grieving Teen adlı kitap şöyle diyor: “İleride özür dileme fırsatı bulamayacağını bilmediğin için kendini suçlayamazsın. . . . . ‘İnsan özür dilemek zorunda kalacağı bir şeyi asla söylememeli ya da yapmamalı’ demek hiç gerçekçi değil.” Kutsal Kitaptaki ilke: Eyüp 10:1.

Sağlığına dikkat et. Yeterince dinlen, egzersiz yap ve sağlıklı beslen. Canın hiçbir şey yemek istemiyorsa, iştahın yerine gelene kadar ana öğünler yemek yerine gün boyu azar azar sağlıklı şeyler atıştır. Teselliyi abur cuburda ya da alkolde arama, bu her şeyi daha da zorlaştırmaktan başka bir işe yaramaz.

Dua ederek Tanrı’ya içini dök. Kutsal Kitap şöyle der: “Sen yükünü Yehova’ya bırak, O sana destek olur” (Mezmur 55:22). Dua etmek bir terapi yöntemi değildir, ‘tüm sıkıntılarımızda bizi teselli eden’ Tanrı’yla gerçek bir iletişim kurmaktır (2. Korintoslular 1:3, 4).

Tanrı yas tutanları Kutsal Kitap aracılığıyla da teselli eder. Bu kitabı inceleyerek ölülerin durumu ve dirilme ümidi hakkında bilgi almak ister misin? * Kutsal Kitaptaki ilke: Mezmur 94:19.

^ p. 4 Dami, Derrick ve Jeannie’nin yaşadıkları hakkında sonraki makalede daha fazla bilgi bulabilirsiniz.

^ p. 5 Bu makale anne veya babanın ölümünden söz etse de ele alınan ilkeler kardeşini ya da arkadaşını kaybetmiş biri için de geçerlidir.

^ p. 19 Gençler Soruyor: Sorular ve Pratik Cevaplar, 1. Kitap’ın 16. bölümüne bak. Bu kitabı www.jw.org sitesinin YAYINLAR kısmından ücretsiz olarak indirebilirsin.