“Bir arkadaşımın yanında kendimi hep değersiz hissederdim. O her şeyi sanki hiçbir çaba harcamadan kolaylıkla yapıyordu. Kendime sürekli ‘Neden bu kadar beceriksizim?’ diye soruyordum. Zaten beni en çok üzen kişi kendim oluyorum” (Ceren). *

KENDİNİ yetersiz hissettiğin için yeni şeyler yapmaktan çekiniyor musun? İyi niyetle söylenmiş olsa da, saygı duyduğun kişilerin sözleri yüzünden zaman zaman özgüvenini yitiriyor musun? Geçmişte yaptığın hatalar nedeniyle yaşadığın hayal kırıklığı aynı şeyi bir daha denemene engel oluyor mu? Bir konuda gerçekten yetersiz olsan da olmasan da tüm bu durumların üstesinden nasıl gelebilirsin?

Bu son sorunun cevabını bulmaktan büyük yarar göreceksin, çünkü hiçbir insan her konuda başarılı olamaz (Romalılar 3:23). Fakat azimli insanlar yaptıkları hataların üstesinden gelirler. Böyle biri hata yaptığında dengeli bir tutumu korur, kendini toparlar ve sonradan tekrar denemeye istekli olur. Ve bir dahaki sefere başarılı olma ihtimali daha yüksek olur! O halde senin şu üç durumda ne yapabileceğini görelim: başarısız olmaktan korktuğunda, kendini başarısız hissettiğinde ve gerçekten başarısız olduğunda.

→ BAŞARISIZ OLMAKTAN KORKTUĞUNDA

Bir konuda başarılı olma ihtimalinin çok az olduğunu düşündüğün için en kötü sonucu bekliyorsun ve denemekten bile çekiniyorsun.

Zorluğu belirle. Aşağıda, başarmayı çok istediğin, fakat denesen bile kesinlikle yapamayacağını düşündüğün hedefin yanına ✔ işareti koy.

  • Sınıf arkadaşlarının önünde inancını savunmak
  • Bir işe başvurmak
  • Topluluk önünde konuşmak
  • Bir spor yapmak
  • Şarkı söylemek ya da bir enstrüman çalmak
  • Diğer ․․․․․

İyice düşün. Yukarıda belirlediğin hedefle ilgili şu soruları cevaplayarak olası sonuçları düşün:

‘Sonucun ne olmasını isterdim?’

․․․․․

‘Ne olmasından korkuyorum?’

․․․․․

Şimdi de, başaramama riskine rağmen bunu neden denemeye değeceğini yaz.

․․․․․

Kutsal Kitaptan bir örnek. Yehova Tanrı, Musa’yı İsrail ulusuna önderlik etmesi için görevlendirmek  istediğinde, onun ilk tepkisi yaşanabilecek olumsuz şeyler üzerinde düşünmek oldu. O, Tanrı’ya “Sözümü dinlemezlerse ne olacak?” diye sordu. Sonra da kendi eksiklikleri üzerinde düşünmeye başladı. “Ben iyi konuşabilen biri değilim” dedi. “Ağzı dili tutuk bir adamım.” Yehova ona yardım edeceğini söyledikten sonra bile Musa şöyle yalvardı: “Ne olur başka birini gönder” (Çıkış 4:1, 10, 13). Fakat o sonunda bu görevi kabul etti ve her şey yolunda gitti. Tanrı’nın rehberliği sayesinde İsrail toplumuna 40 yıl önderlik etti.

Sen ne yapabilirsin? Kral Süleyman şöyle yazdı: “El attığın her işi var gücünle yap” (Vaiz 9:10). O halde, başarısızlık korkusunun sana engel olmasına izin vermektense, hedefine ulaşmak için elinden gelenin en iyisini yapmaya çalış. Ayrıca, umduğundan daha iyisini yapmayı başardığın bir şey hakkında düşün. Elde ettiğin bu başarıdan yeteneklerin hakkında neler öğrendin? Öğrendiklerin başarısızlık korkusunu yenmene nasıl yardım edebilir?

Öneri: İhtiyaç duyarsan, özgüvenini artırmana yardım etmeleri için anne babana ya da olgun bir arkadaşına danışabilirsin. *

→ KENDİNİ BAŞARISIZ HİSSETTİĞİNDE

Senin yapmak istediğin bir şeyi başka biri yapmayı başardığında, kendini onunla karşılaştırıp işe yaramaz biri olduğunu düşünüyorsun.

Zorluğu belirle. Kendini kiminle karşılaştırıyorsun? Onun hangi başarısı yüzünden kendini kötü hissediyorsun?

․․․․․

İyice düşün. O kişinin başarılı olması gerçekten de senin başarısız biri olduğun anlamına mı gelir? Yakın zamanda, başarılı olduğun fakat başkasının senden daha başarılı olduğu bir durumu aşağıya yaz. (Örneğin bu okuldaki bir sınav olabilir.)

․․․․․

Şimdi de, bunu denemeye neden değdiğini yaz.

․․․․․

 Kutsal Kitaptan bir örnek. Kain, kardeşi Habil’in Yehova’nın onayını kazandığını görünce “öfkelendi.” Yehova Kain’i kıskançlığı konusunda ciddi şekilde uyarmakla birlikte, Kendi onayını kazanmak isterse bunu başarabileceğine güvendiğini de ifade etti. Ona şöyle dedi: “İyi olanı yaparsan, gözümde yükselmez misin?” * (Başlangıç 4:6, 7).

Sen ne yapabilirsin? Sadece zihninde bile olsa başkalarıyla ‘yarışma.’ Bunun yerine onların başarılarını kabul et (Galatyalılar 5:26; Romalılar 12:15). Aynı zamanda, kendinle övünmeden sahip olduğun güzel yeteneklerin farkında ol. Kutsal Kitap şöyle der: “Her biriniz kendi yaptıklarını gözden geçirsin, o zaman . . . . kendi durumuna bakarak bir kıvanç nedeni bulabilecek” (Galatyalılar 6:4).

→ GERÇEKTEN BAŞARISIZ OLDUĞUNDA

Geçmişteki bir hatan yüzünden, yapmak istediğin şey için çaba harcamaya değmeyeceğini düşünüyorsun.

Zorluğu belirle. Cesaretini en çok kıran eksikliğin nedir?

․․․․․

Azimli biri yere düştüğünde, gerekirse yardım da alarak ayağa kalkar

İyice düşün. Yukarıya yazdığın eksikliğin gerçekten işe yaramaz biri olduğunu mu gösterir? Veya bir zayıflığa yenik düşmüş olman durumunun ümitsiz olduğu anlamına mı gelir? Yoksa sadece yardıma ihtiyacın olduğunu mu gösterir? Sportif bir faaliyet sırasında, örneğin kayak yaparken düşersen ayağa kalkmak için başka birinin yardımını kabul edersin. Aynı tutumu eksikliğin konusunda da göstermen iyi olmaz mı? Sorununu anlatabileceğin birinin adını aşağıya yaz. *

․․․․․

Kutsal Kitaptan bir örnek. Elçi Pavlus zaman zaman zayıflıkları yüzünden cesaretsizliğe kapılırdı. Hatta “Ne zavallı insanım!” diye yazmıştı (Romalılar 7:24). Bununla birlikte o kusurları yüzünden kendini işe yaramaz biri olarak görmedi. Şöyle dedi: “Bu değerli mücadeleyi sürdürdüm, koşuyu tamamladım ve iman yolundan ayrılmadım” (2. Timoteos 4:7).

Sen ne yapabilirsin. Hatalarına odaklanmaktansa iyi yönlerin üzerinde düşün. Yehova da senin iyi yönlerine bakıyor. Kutsal Kitap şöyle yazar: “Tanrı adaletsiz değil ki, . . . . Kendi ismine gösterdiğiniz sevgiyi ve yaptığınız işleri unutsun” (İbraniler 6:10; Mezmur 110:3).

Unutma ki, kimse kusursuz değildir. Herkes zaman zaman hata yapar. Eğer azimli olmayı öğrenirsen, yetişkin olduğunda da büyük yarar göreceğin bir nitelik geliştirmiş olacaksın. Özdeyişler 24:16’da şöyle der: “Doğru insan yedi kere düşse de kalkar.” Sen de böyle biri olabilirsin!

^ p. 3 İsim değiştirilmiştir.

^ p. 23 Daha fazla bilgi için Mayıs 2010 tarihli Uyanış! dergisinin 26-28. sayfalarına bak.

^ p. 31 Kain Yehova’nın öğüdüne kulak asmamayı tercih etti. Başkalarının başarılarını kıskanma eğilimin varsa, Kain’in hatasından ders alarak bu eğilimi kontrol altına alman gerekir (Filipililer 2:3).

^ p. 36 Ciddi bir günah işlemiş olan bir Şahidin bir cemaat ihtiyarıyla konuşması iyi olur (Yakup 5:14, 16).