Julani

Lutani pa menyu yachiŵi

Lutani pa vo ve mukati

Akaboni aku Yehova

Chitonga (Malawi)

Chigongwi cha Alinda—Chakusambira  |  August 2016

Tikhumbika Kusambiza Anyidu

Tikhumbika Kusambiza Anyidu

“Ndikupasengi ulongozi wamampha.”—NTHANTHI 4:2.

SUMU: 45, 44

1, 2. Ntchifukwa wuli tikhumbika kusambiza anyidu kuti achitengi vinandi pakuteŵete Chiuta?

YESU wapharazganga uthenga wamampha wa Ufumu mwaphamphu. Chinanga kuti venga viyo, iyu wayesesanga kusambiza anyaki kuti aphweriyengi mbereri zaku Chiuta kweniso kuti azisambizengi. (Mat. 10:5-7) Filipu nayu watangwanikanga ndi kupharazga, kweni tikayika cha kuti wawovyanga so ŵana ŵaki anayi anthukazi kuti apharazgengi mwalusu uneneska wa m’Malemba. (Mac. 21:8, 9) Kumbi kusambiza anyidu nkhwakukhumbika wuli mazuŵa nganu?

2 Pacharu chosi, chiŵerengeru cha ŵanthu wo azomera kusambira Bayibolu chikuwa. Ŵanthu wo tisambira nawu Bayibolu wo ŵechendabatiziki, atenere kuziŵa kukhumbika kwa kusambira Bayibolu pakuŵija. Yiwu atenere so kusambizika mo angapharazgiya kweniso mo angasambiziya ŵanthu anyaki. Mumipingu yidu, abali akhumbika kuchiskika kuti ayesesi kuja ateŵeti akovya kweniso ŵara. Mwakugwirisiya ntchitu “ulongozi wamampha,” Akhristu wo ŵe pa ubwezi wakukho ndi Chiuta, angawovya wo asambira nawu Bayibolu kuti achitengi vinandi pakuteŵete Chiuta.—Nthanthi 4:2.

 WOVYANI WO MUSAMBIRA NAWU KUTI AJE NDI ZERU ZA M’MAZU NGAKU CHIUTA

3, 4. (a) Kumbi Paulo wangukamba kuti kusambira Bayibolu pakutija kutovya wuli kuti tiyanduwengi mu upharazgi? (b) Kumbi tikhumbika dankha kuchitanji techendayambi kuchiska wo tisambira nawu Bayibolu kuti asambirengi pakuŵija?

3 Ntchifukwa wuli kusambira Bayibolu pakutija nkhwakukhumbika? Tisaniya kwamuka m’mazu ngo wakutumika Paulo wangulembe Akhristu a ku Kolose. Iyu wangulemba kuti: ‘Tingulekapu cha kukupempheriyani ndipuso kupempha kuti muliziŵi umampha khumbu [laku Chiuta] mu zeru zosi ndipuso kungaziŵa umampha malemba, kuti muchitengi vinthu vakuzomerezeka ndi Yehova vo vingamukondwesa, po mulutiriza kubala vipasu pa ntchitu yeyosi yamampha ndipuso kumuziŵa umampha Chiuta.’ (Ŵakol. 1:9, 10) Akhristu a ku Kolose atingi ‘achitengi vinthu vakuzomerezeka ndi Yehova vo vingamukondwesa’ chifukwa chakumuziŵa umampha Chiuta. Venivi vatingi viŵawovyengi kuti alutirizi “kubala vipasu pa ntchitu yeyosi yamampha,” ukongwa pa ntchitu yakupharazga uthenga wamampha. Munthu yo wateŵete Yehova wakhumbika kusambira Bayibolu nyengu zosi kuti wasambizengi umampha. Tingachita umampha kuwovya wo tisambira nawu Bayibolu kuziŵa fundu yeniyi.

4 Techendayambi kuwovya anyidu kuti ayanduwengi chifukwa chakusambira Bayibolu pakuŵija, tikhumbika kwamba ndisi kuziŵa kukhumbika kwa kulisambira. Kukamba uneneska, tikhumbika kusambira Bayibolu nyengu zosi. Mwaviyo, mungajifumba kuti: ‘Asani ŵeneku anyumba akonkhosa maŵanaŵanu ngakupambana ndi vo Bayibolu likamba pamwenga afumba mafumbu ngakusuzga, kumbi ndingafiska kuŵamuka kutuliya m’Bayibolu? Asani ndiŵerenga zaku Yesu, Paulo kweniso ŵanthu anyaki wo anguchita phamphu pakupharazga, kumbi ndilunguruka vo ndisambira ku ŵanthu ŵenaŵa po nditeŵete Yehova?’ Tosi tikhumbika kungaziŵa umampha Mazu ngaku Chiuta ndipuso ulongozi wo usanirika mwenimo. Asani tikambiya anyidu mo tiyanduliya chifukwa chakusambira Bayibolu pakutija, vingachitisa kuti nawu alisambirengi mwaphamphu kuti ayanduwi.

5. Kambani sachizu la mo mungawovye yo musambira nayu kuti wasambirengi Bayibolu pakuyija nyengu zosi.

5 Panyaki mungajifumba kuti, ‘Kumbi ndingamuwovya wuli yo ndisambira nayu kuti wasambirengi Bayibolu nyengu zosi?’ Chakwamba mungamulongo mo wanganozeke vo musambira nayu. Mungamukambiya kuti waŵerengi zinyaki mwa fundu zakukumaliya za mubuku lakuti, Kumbi Bayibolo Lisambizanji Weniukongwa? kweniso malemba ngo ngalimu. Muwovyeni kuti wanozekiyengi maunganu kuti wakamukengepu. Muchiskeni kuti waŵerengengi magazini nga Chigongwi cha Alinda kweniso Galamukani! Asani muchineneru chaki mwe Watchtower Library pamwenga Layibulare ya pa Intaneti, mulongoni mo wangayigwirisiya ntchitu kuti wasaniyi kwamuka kwa mafumbu ngo wangaŵa nangu ngakukwasana ndi Bayibolu. Venivi vingamuwovya kuziŵa kuti kusambira Bayibolu pakuyija nkhwakunoza.

6. (a) Kumbi mungamuwovya wuli yo musambira nayu kuti wayanjengi kusambira Bayibolu? (b) Ntchinthu wuli chingachitika asani yo musambira nayu wayamba kwanja kusambira Bayibolu?

 6 Mbuneneska kuti titenere cha kuchichiza munthu kuti waŵerengengi ndipuso wasambirengi Bayibolu. Munthu yo tisambira nayu wakhumbika kuti wayanjengi kusambira Bayibolu. Venivi vimuwovyengi kumuziŵa umampha Yehova. Kuti timuwovyi, tigwirisiyengi ntchitu nthowa zakusambiriya zo gulu laku Yehova lipereka. Asani pajumpha nyengu, yo musambira nayu Bayibolu wavwengi nge mo wakulemba sumu munyaki wanguvwiya. Iyu wangumba kuti: “Kundere kufupi ndi Chiuta nkhwamampha kwaku ini. Yehova yo ndi Ambuya kweniso Fumu Yira ndiyu malu ngangu ngakubisamaku.” (Sumu 73:28) Mzimu waku Yehova umuwovyengi yo musambira nayu chifukwa chakuti wasambira Bayibolu mwaphamphu.

ASAMBIZENI KUPHARAZGA KWENISO KUSAMBIZA

7. Kumbi Yesu wanguŵasambiza wuli akutumika ŵaki mo angapharazgiya uthenga wamampha? (Wonani chithuzi cho che papeji 25.)

7 Muchaputala 10 cha buku la Mateyu, mwe ulongozi wo Yesu wangupasa akutumika ŵaki 12. M’malu mwakuŵakambiya vinthu vinandi, iyu wanguŵakambiya fundu zimanavi zakukhumbika ukongwa. [1] Akutumika avwisiyanga Yesu wachiŵasambiza mo angachipharazgiya mwalusu. Pavuli paki, anguluta kuchipharazga. Chifukwa chakuti awonanga mo Yesu wapharazgiyanga, anguswera cha kuziŵa kusambiza uneneska wa m’Malemba. (Mat. 11:1) Tingawovya wo tisambira nawu kuti apharazgengi umampha. Sonu tikambisanengi nthowa ziŵi za mo tingaŵawovye.

8, 9. (a) Kumbi Yesu wakambisananga wuli ndi ŵanthu asani watiŵapharazgiya? (b) Kumbi tingaŵasambiza wuli wo ayamba sonu kupharazga kuti alondongi vo Yesu wachitanga pakukambisana ndi ŵanthu?

8 Mo angakambisiyana ndi ŵanthu. Yesu wayanjanga kukambisana ndi ŵanthu za Ufumu waku Chiuta. Mwakuyeruziyapu, wangukambisana ndi munthukazi yo wangukumana nayu pa chisimi chaku Yakobe cho chenga pafupi ndi tawuni ya Sukara. Munthukazi yo wanguvwisiya. (Yoh. 4:5-30) Yesu wangukambisana so ndi Mateyu yo waziŵikanga so kuti Levi, yo wenga wakukhomesa msonkhu. Mabuku nga uthenga wamampha ngakonkhosa vinandi cha vo angukambisana kweni ngalongo kuti Mateyu wanguzomera kuja wakusambira waku Yesu. Pa nyengu yo Mateyu wangunoza phwandu kunyumba kwaki, iyu ndi ŵanthu anyaki anguvwisiya vo Yesu wangukamba kwa nyengu yitali.—Mat. 9:9; Luka 5:27-39.

9 Nyengu yinyaki, Yesu wangukambisana ndi Natanaele yo waŵayanjanga cha ŵanthu a ku Nazarete. Chifukwa chakuti wangukambiskana nayu umampha, vinguchitisa kuti Natanaele wasinthi vo waŵanaŵananga. Iyu wangusankha kuti waziŵi vinandi vo Yesu yo wangutuwa ku Nazarete wasambizanga. (Yoh. 1:46-51) Mwaviyo, tikhumbika nadi kusambiza ŵanthu wo ayamba ŵaka kupharazga kuti akambisanengi umampha ndi ŵanthu kweniso mwakufwatuka. [2] Asani tingachita viyo, akondwengi kuwona kuti ŵanthu a mtima wamampha avwisiya chifukwa chakukambisana nawu umampha kweniso mwaulemu.

10-12. (a) Kumbi Yesu wachitanga wuli kuti ŵanthu wo waŵapharazgiyanga uthenga wamampha akhumbisisi kusambira? (b) Kumbi tingaŵawovya wuli apharazgi asonu kuti asambizengi mwalusu uneneska wa m’Bayibolu?

10 Mo angawovye ŵanthu wo akhumbisisa kusambira. Yesu wenga ndi nyengu yimanavi yakuti wachiti uteŵeti waki. Chinanga kuti venga viyo, wasaniyanga nyengu kuti wawovyi ŵanthu wo alongonga kuti akhumba kusambira uneneska. Mwakuyeruziyapu, iyu wangusambiza gulu la ŵanthu ndipu wanguma muboti wachiŵasambiza. Pa nyengu iyi, wanguchitisa kuti Petro wabayi somba zinandi mwakuziziswa. Ndipu wangumukambiya kuti: “Kwambiya sonu uŵengi mulovi wa ŵanthu.” Kumbi vo Yesu wanguchita ndipuso kukamba vingumuwovya wuli Petro? Iyu ndi anyaki wo wenga nawu ‘anguguziya maboti kumutunda, anguleka chechosi ndipu angulondo [Yesu].’—Luka 5:1-11.

 11 Nikodemo yo wenga ndi udindu mu Mphara Yikulu ya Milandu ya Sanihedirini, wangukondwa ndi vo Yesu wasambizanga. Iyu wakhumbanga kusambira vinandi kweni wawopanga vo ŵanthu atingi akambengi asani wangukambisana ndi Yesu ŵanthu wosi achiwona. Yesu wavwisanga mo vinthu vaŵiyanga ndipu wagwirisiyanga ntchitu umampha nyengu yaki. Iyu wangukambisana ndi Nikodemo usiku, kulivi ŵanthu. (Yoh. 3:1, 2) Kumbi tisambiranjipu pa nkhani zenizi? Mwana waku Chiuta wasaniyanga nyengu yakuwovye ŵanthu anyaki kuti aje ndi chivwanu chakukho. Nasi tikhumbika kuyesesa kuweriyaku ku ŵanthu wo tinguŵapharazgiya kweniso kusambiza ŵanthu wo akhumbisisa kusambira Bayibolu.

12 Asani tipharazga ndi wo ayamba sonu kupharazga, tingaŵawovya kuti asaziyeku lusu lawu pakusambiza ŵanthu uneneska. Tingaŵawovya kuti akumbukengi kuweriyaku ku ŵanthu wo awoneka kuti akhumba kusambira. Tingaŵapempha kuti tiluti nawu ku ŵanthu wo tinguŵapharazgiya kweniso wo tisambira nawu Bayibolu. Asani tichitengi venivi, tiŵawovyengi ndipuso tiŵachiskengi kuti awovyengi ŵanthu wo akhumbisisa kusambira Bayibolu kweniso achitisengi ŵija masambiru. Tiŵawovyengi so kuti aleki kuchita mphwayi, azizipizengi ndipuso alutirizi kupharazga mwaphamphu.—Ŵag. 5:22; wonani bokosi lakuti, “ Phamphu Ndakukhumbika.”

SAMBIZANI ASONU KUTI AWOVYENGI ABALI NDI AZICHI

13, 14. (a) Kumbi tisambiranji ku ŵanthu wo azumbulika m’Bayibolu wo angujipereka ukongwa kuti awovyi anyawu? (b) Kumbi tingaŵawovya wuli apharazgi asonu kweniso achinyamata kuti ayanjengi abali ndi azichi?

13 M’Bayibolu mwe nkhani zo zilongo kuti te ndi udindu ‘wakwanja abali ŵidu’ kweniso kuŵawovya. (Ŵerengani 1 Petro 1:22; Luka 22:24-27.) Mwana waku Chiuta wangupereka vosi vo wenga navu kusazapu umoyu waki kuti wawovyi anyaki. (Mat. 20:28) Dorka “wachitanga vinthu vinandi vamampha ndipuso waperekanga mphasu ku ŵanthu akavu.” (Mac. 9:36, 39) Mariya, muzichi yo wenga ku Roma, ‘wagwiranga ntchitu mwaphamphu’ kuti wawovyi abali ndi azichi mumpingu. (Ŵar. 16:6) Kumbi tingaŵawovya wuli apharazgi asonu kuti aziŵi kuti akhumbika kovya abali ndi azichi ŵawu mumpingu?

Sambizani apharazgi asonu kuti ayanjengi abali ndi azichi (Wonani ndimi 13, 14)

14 Abali ndi azichi wo ŵe pa ubwezi wakukho ndi Chiuta, angapempha apharazgi asonu kuti aluti nawu kuchiwona Akhristu wo atama pamwenga akukota. Asani mphakwenere, apapi angaluta ndi ŵana ŵawu kuchiwona Akhristu ŵenaŵa. Ŵara atenere kugwira ntchitu limoza ndi apharazgi asonu, yiwu atenere kuwonesesa kuti Akhristu akukota ŵe ndi chakurya chakukwana kweniso kuti nyumba zawu zinozeka. Asani achita viyo, achinyamata kweniso apharazgi asonu asambirengi kuwovya abali ndi azichi. Mwakuyeruziyapu, mura munyaki asani waluta kuchipharazga, wayanjanga kuchiwona abali ndi azichi wo aja muchigaŵa cho wapharazgangamu kuti waziŵi mo vinthu viliri pa umoyu wawu. Kanandi mura mwenuyu walutanga ndi munyamata yo wenga mupharazgi wasonu. Mwaviyo, munyamata yo wangusambira kuti wakhumbika kwanja abali ndi azichi wosi mumpingu.—Ŵar. 12:10.

15. Ntchifukwa wuli ŵara akhumbika kuyesesa kovya abali mumpingu?

15 Pakuti Yehova wagwirisiya ntchitu abali kuti asambizengi mumpingu, yiwu akhumbika kusambiza mwalusu. Asani ndimwi mura, kumbi mungavwisiya po mteŵeti wakovya wayesere kukamba nkhani yaki? Asani mwamuwovya, wangayamba kusambiza Mazu ngaku Chiuta mwalusu.—Neh. 8:8. [3]

16, 17. (a) Kumbi Paulo wanguchitanji kuti Timote waluti panthazi? (b) Kumbi ŵara angasambiza wuli ateŵeti akovya kuti aziphweriyengi abali ndi azichi kunthazi?

16 Mumpingu wachikhristu mukhumbika ŵara anandi kuti aphweriyengi mbereri ndipu abali wo angazigwira ntchitu yeniyi akhumbika kusambizika. Paulo wangukonkhosa mo tingasambiziya abali. Iyu wangukambiya Timote kuti: “Iwi . . . wamwana wangu, lutiriza kusaniya nthazi mu lisungu lo wenga wakwenere cha kulilonde lo Yesu Khristu  wangulilongo ndipuso vinthu vo unguvwa kwaku ini vo akaboni anandi anguvizomereza, vinthu venivi usambizi ŵanthu akugomezeka wo pavuli paki aŵengi akwenere kusambiza anyaki.” (2 Tim. 2:1, 2) Timote wangusambira vinandi pa nyengu yo wateŵetiyanga limoza ndi Paulo yo wenga mura. Pavuli paki, Timote wangugwirisiya ntchitu vo wangusambira kwaku Paulo pa kupharazga kweniso pa mauteŵeti nganyaki ngo wachitanga.—2 Tim. 3:10-12.

17 Paulo wangumuleka yija cha Timote kuti wajisambizi, m’malu mwaki wayendanga nayu kuti wamusambizi. (Mac. 16:1-5) Ŵara angalondo Paulo asani aluta limoza ndi ateŵeti akovya ku maulendu nga uliska asani mphakwenere. Asani ŵara achita viyo, awovyengi abali ŵenaŵa kuti awoni mo ŵara asambiziya, alongore chivwanu, azizipiziya kweniso kuti mbachanju. Venivi vingawovya ateŵeti akovya kuti aziŵi vo angazichita kunthazi asani azija aliska a “mskambu waku Chiuta.”—1 Pet. 5:2.

UMAMPHA WAKUSAMBIZA ANYIDU

18. Ntchifukwa wuli tikhumbika kusambiza anyidu mumpingu?

18 Kusambiza anyidu nkhwakukhumbika ukongwa chifukwa mumipingu yinandi mukhumbika chovyu kweniso kungawovya kuti yiwu ateŵete umampha Yehova. Vo Yesu ndi Paulo anguchita pakusambiza anyaki, vingatiwovya so mazuŵa nganu. Yehova wakhumba kuti ateŵeti ŵaki a mazuŵa nganu asambiziki mo angachitiya mauteŵeti ngo apasika. Chiuta watipasa udindu wakusambiza wo aleka kuziŵa vinandi kuti aje ndi lusu lo lingaŵawovya kugwira ntchitu zo angapasika mumpingu. Po vinthu vilutiriya kunangika mucharu ichi, tikhumbikengi kulutiriza kupharazga. Mwaviyo, tikhumbika kusambiza anyidu ndipu titenere kuchita venivi mwaliŵi.

19. Ntchifukwa wuli mukhumbika kugomeza kuti vo musambiza anyinu viŵawovyengi?

19 Kukamba uneneska kusambiza anyidu kukhumbika nyengu kweniso phamphu. Tingafipanga mtima cha, Yehova ndi Mwana waki wakwanjiwa atiwovyengi kweniso atipasengi zeru kuti tifiski kusambiza anyidu. Tikondwengi kuwona kuti wo titiŵasambiza ‘agwira ntchitu mwaphamphu kweniso atijipereka.’ (1 Tim. 4:10) Mwaviyo, tiyeni tilutirizi kuja ndi phamphu po tichita uteŵeti widu wakupaturika kwaku Yehova.

^ [1] (ndimi 7) Zinyaki mwa fundu zo Yesu wangukambiya akutumika ŵaki ndi izi: (1) Akapharazgi uthenga wa Ufumu waku Chiuta. (2) Akagutisikengi ndi vo Chiuta wakuŵapasa. (3) Angachiyambananga cha ndi ŵeneku anyumba. (4) Akathembengi Chiuta asani ŵanthu atiŵasuska. (5) Angachichitanga mantha cha.

^ [2] (ndimi 9) Buku lakuti, Pindulani ndi Sukulu ya Utumiki wa Mulungu, papeji 62 mpaka 64, le ndi masachizu ngamampha ukongwa nga mo tingakambisiyana ndi ŵanthu pakupharazga.

^ [3] (ndimi 15) Buku lakuti, Pindulani ndi Sukulu ya Utumiki wa Mulungu, papeji 52 mpaka 61, likonkhosa vo munthu wangachita kuti wakambengi nkhani mwalusu.