Faka-Tonga
Ibolya Bartha: Naʻá Ku Ikunaʻi Hoku Husepānití “ʻo ʻIkai ʻAki ha Lea”
https://cms-imgp.jw-cdn.org/img/p/502400118/univ/art/502400118_univ_sqr_xl.jpg
lfs kupu 18

IBOLYA BARTHA | TALANOA KI HE MOʻUÍ

Naʻá Ku Ikunaʻi Hoku Husepānití “ʻo ʻIkai ʻAki ha Lea”

Naʻá Ku Ikunaʻi Hoku Husepānití “ʻo ʻIkai ʻAki ha Lea”

 Naʻe lahi ʻa e ngaahi meʻa lelei naʻá ne tohoakiʻi au kia Sihova. Naʻe maongo kiate au ʻa e ʻofa māfana ʻa ʻene kau Fakamoʻoní pea mo e founga ʻenau akoʻi ʻa e moʻoní mei he Tohi Tapú. Naʻá ku fiefia foki ke ʻiloʻi ʻoku tokanga moʻoni ʻa e ʻOtuá ki he kakaí pea ʻoku ʻi ai ha kahaʻu fakaofo kiate kinautolu. Kae kehe, naʻe ʻikai ke u maʻu ʻa e tui tatau mo hoku husepānití pea naʻe hoko eni ko ha pole.

Ko homa ʻaho malí

 Naʻe fāʻeleʻi au ʻi Lumēnia ʻi he 1952. ʻI he ʻuluaki taʻu ʻe 36 ʻo ʻeku moʻuí naʻe ʻikai ke u ʻiloʻi ko hai ʻa Sihova pea mo e meʻa naʻe akoʻi ʻe he Tohi Tapú. Neongo naʻe ʻosi papitaiso ʻeku faʻeé naʻe ʻikai ke ne longomoʻui ʻi he moʻoní, ʻi he ʻuhinga ko ení naʻe ʻikai ke u maʻu ʻa e ngaahi fakatahá. Tānaki atu ki aí, naʻe puleʻi faka-Kominiusi ʻa Lumēnia pea naʻe tapui ʻa hono pulusi ʻa e ʻū tohí mo e ngāue fakamalanga ʻa e Kau Fakamoʻoní. Ka ʻi he 1988, naʻá ku nofo mo hoku husepānití ʻa István ʻi he kolo ko Satu-Mare, pea naʻe hoko ai ha meʻa naʻá ne liliu ʻeku moʻuí.

Ko ha Fakaafe Naʻá Ku Tali

 ʻI he ʻaho ʻe taha naʻe ʻeva mai ai ʻeku faʻeé. Naʻá ne tala mai: “Te u ʻalu ʻo ʻeva ki hoku tokoua lahí, te ta ʻalú? Pea ta toki ʻalu ai pē ʻo fai ʻeta fakataú.” Koeʻuhí naʻe ʻikai haʻaku meʻa ʻe faí, naʻá ma ʻalu.

 ʻI heʻema aʻu ki he ʻapi ʻo e tokoua ʻeku faʻeé, naʻá ku toki ʻilo ai ʻoku fai ʻa e fakataha ʻa e Kau Fakamoʻoni ʻa Sihová ʻi hono ʻapí, ʻa ia naʻe kau nai ki ai ha toko hiva. Naʻá ku ʻilo foki ai naʻe toe longomoʻui mo faivelenga ʻeku faʻeé ʻi he moʻoní. Ko e meʻa naʻá ku fanongo ʻi he fakataha ko iá naʻe maongo loloto ia kiate au.

 ʻI he tuku ʻa e fakatahá naʻe haʻu ʻa e tokotaha faiakó ʻo ne fakafeʻiloaki mai ia. Naʻá ne pehē mai: “Ko hoku hingoa ko János, naʻá ku fakatokangaʻi mai naʻá ke tokanga ʻaupito ki he fakatahá. Naʻá ke saiʻia he meʻa naʻá ke fanongo aí?” Naʻá ku tala ange naʻe teʻeki ke u maʻu ha fakataha peheni ki muʻa pea ʻoku ou saiʻia ke toe haʻu ki ai. Naʻá ne ʻeke mai: “Te ke saiʻia ke ako ʻa e Tohi Tapú?” Ko ha fakaafe ia naʻá ku tali. Naʻá ku ongoʻi naʻe tohoakiʻi au ʻe he ʻOtuá ki he kakai ko ení.

 ʻI he ʻaho hokó, naʻe fakafeʻiloaki mai ʻe János ʻa Ida ʻa ia naʻá ku kamata ako Tohi Tapu mo ia. Ka naʻá ku ilifia pe ʻe anga-fēfē ha fakafeangai ʻa István kapau te ne ʻiloʻi ʻeku ako Tohi Tapú. Naʻá ku toutou feinga ke talanoa kiate ia fekauʻaki mo ia ka naʻe ʻikai pē te ne mahuʻingaʻia ai. Naʻá ku ʻiloʻi naʻe ʻikai pē ke ne saiʻia ʻi he meʻa naʻá ku faí.

 Neongo ia, naʻá ku hokohoko atu ʻeku ako Tohi Tapú pea papitaiso ʻi ʻAokosi 1989. Hili ha māhina ʻe fā mei ai, naʻe liua ʻa e puleʻanga faka-Kominiusi ʻi Lumēniá pea naʻe tāmateʻi honau takí.

Fakautuutu ʻa e Fakafepakí

 ʻI he liliu ʻa e puleʻangá naʻa mau tauʻatāina lahi ange. Naʻe fakaʻatā ʻa e Kau Fakamoʻoni ʻa Sihová ke nau fakataha mo malanga tauʻatāina. Ka ʻi hoku tuʻungá, naʻe hoko ʻa e tauʻatāina ko ení ke ne fakatupunga ha fakafepaki lahi ange. Naʻe tala mai ʻe István, “ʻOku ʻikai ke u tokanga au ki he meʻa ʻokú ke tui ki aí, kehe pē ke ʻoua naʻá ke ʻalu ʻo malanga mei he fale ki he fale.”

 Ko e moʻoni, naʻe ʻikai tuku heni ʻeku malangá. (Ngāue 4:20) Ko ia naʻá ku feinga ke hoko ʻo toe fakapotopoto ange. Ka ʻi he ʻaho ʻe taha, naʻe fakatokangaʻi au ʻe he ngaahi kaungāmeʻa ʻo István ʻi he malanga fale ki he falé, ko ia naʻa nau tala ia ki ai. ʻI heʻeku aʻu atu ki ʻapí, naʻe kaikaila mai hoku husepānití, “ʻOkú ke fakangalivaleʻi au mo hota fāmilí!” Naʻá ne ʻai ʻa e helé ki hoku kiá pea fakamanamanaʻi ke tāmateʻi au kapau te u kei malanga ai pē.

 Naʻá ku feinga ke fakaʻuhinga mo hoku husepānití pea fakapapauʻi ange kiate ia ʻeku ʻofá. Ko ʻeku ngaahi leá naʻá ne fakanonga ia ʻi ha kiʻi vahaʻa taimi. Kae kehe, ʻi heʻeku fakafisi ke kau ki he ouau mali fakalotu ʻo ha kāinga ofí, naʻá ne ʻita lahi ʻaupito. Naʻá ne lea mai ʻaki ha ngaahi lea taʻeʻofa.

 Ko e meʻa fakamamahí, naʻe feʻunga mo e taʻu ʻe 13 ʻeku kātekina ʻa e tōʻonga ʻiteʻita ʻa István. Lolotonga ʻa e vahaʻa taimi ko iá, naʻá ne fakamanamanaʻi ke veteʻi au. ʻI he taimi ʻe niʻihi naʻá ne lokaʻi au ʻi tuʻa. ʻI he taimi ʻe taha, naʻá ne tala mai ke faʻo ʻeku kató pea ʻalu.

 Ko e hā naʻá ne tokoniʻi au ke kātekina ʻa e ngaahi tuʻunga faingataʻa ko iá? Naʻá ku lotu ʻo kole kia Sihova ke ne tokoniʻi au ke hanganaki nonga, pea naʻá ku ongoʻi moʻoni ʻene tokoniʻi aú. (Saame 55:22) Naʻe hoko foki ʻa e fakatahaʻangá ko ha tokoni lahi. Naʻe fakalototoʻaʻi au ʻe he kau mātuʻá mo e fanga tuofāfine matuʻotuʻá ke ʻoua te u foʻi ʻi heʻeku ngāué. Naʻa nau fakamanatu mai ʻa e meʻa ʻoku leaʻaki ʻe he Tohi Tapú fekauʻaki mo e ngaahi uaifí ʻenau ikunaʻi mai honau ngaahi husepānití “ʻo ʻikai ʻaki ha lea” ka ʻi heʻenau hanganaki tuʻumaʻu pea mateaki kia Sihova. (1 Pita 3:1) ʻI he faai atu e taimí, naʻe hoko moʻoni ʻa e ngaahi lea ko ení.

Liliu ʻa e Tuʻungá

 ʻI he 2001, naʻe pā-kālava hoku husepānití pea ʻikai lava ke ne lue. Naʻá ne tokoto falemahaki ʻi ha māhina ʻe taha pea fakaakeake ʻi ha ngaahi uike. Lolotonga ʻa e vahaʻa taimi ko iá, naʻá ku ʻi hono tafaʻaki ʻi he taimi kotoa pē, ʻo fafanga ia, talanoa kiate ia pea fakapapauʻi ʻokú ne maʻu ʻa e meʻa kotoa ʻokú ne fiemaʻú.

 Naʻe ʻaʻahi mai ʻa e fanga tokouá ki hoku husepānití. Naʻá ne sio tonu ki he ʻofa mo e tokanga ʻa e fanga tokouá. Ko e tokolahi naʻa nau tokoni ʻi he ngaahi ngāue fakaʻapí. Pea naʻa mo e kau mātuʻá naʻa nau mateuteu maʻu pē ke fakafiemālieʻi mo poupouʻi kimaua.

 Naʻe maongo ki hoku husepānití ʻa e ngaahi ʻaʻahi ko ení pea naʻá ne fakaʻiseʻisa ʻi he meʻa naʻá ne fai mai kiate aú. Naʻá ne fakatokangaʻi naʻe halaʻatā ke ʻaʻahi mai ha taha hono ngaahi kaungāmeʻá. Ko ia ʻi heʻene ʻatā mei he falemahakí, naʻá ne pehē mai, “ʻOku ou loto ke ako Tohi Tapu pea hoko ko e taha ʻo e Kau Fakamoʻoni ʻa Sihová.” Naʻá ku fakatō loʻimata ʻi he fiefia!

 ʻI Mē 2005 naʻe papitaiso ai hoku husepānití. Koeʻuhí naʻe ʻikai lava ke ne lue, naʻe teke ia ʻe he fanga tokouá ʻi ha saliote ki he feituʻu faiʻanga papitaisó, pea hiki ia ki he loto vaí pea papitaiso ia. Naʻá ne hoko ko ha tokotaha malanga faivelenga. ʻOku ou maʻu ha ngaahi manatu melie ʻi heʻema ʻalu ʻi he malangá. He fakaofo ē! Sioloto atu ko e tangata naʻá ne fakafepakiʻi au ki muʻá ki hono malangaʻi ʻa e moʻoni ʻo e Folofola ʻa e ʻOtuá ʻokú ne ʻi hoku tafaʻakí ʻo malangaʻi ʻa e ongoongo leleí ki he niʻihi kehé!

 Naʻe ʻofa lahi hoku husepānití kia Sihova pea naʻá ne ngāueʻaki hono taimí ke ako maʻuloto ʻa e ngaahi veesi Fakatohitapú. Naʻá ne saiʻia ke vahevahe ʻa e ngaahi veesi ko iá mo e fanga tokouá pea ngāueʻaki ʻa e ngaahi faingamālie ko iá ke fakalototoʻaʻi kinautolu.

Fakataha mo e ngaahi kaungāmeʻa ʻi ha fakataha-lahi

 Naʻe fakaʻaʻau ke toe kovi ange ʻa e tuʻunga moʻui lelei ʻa hoku husepānití. Hili ha pā-kālava iiki naʻe ʻikai toe lava ke ne lea pea faai atu pē ʻo ne toka mohenga. Naʻe taʻofi ai heni ʻene tauhi kia Sihová? ʻIkai ʻaupito! Naʻe hokohoko atu ʻene lautohí mo ako ʻi he lahi taha te ne ala lavá. ʻI he ʻaʻahi ange hono ngaahi kaungāmeʻá, naʻá ne ngāueʻaki ha meʻangāue fakaʻilekitulōnika ke fetuʻutaki ai mo kinautolu pea fakaivimālohiʻi ʻenau tuí. Naʻe pehē ʻe ha tokoua ʻe taha: “Naʻá ku fiefia maʻu pē ʻi he sio kia István. ʻI heʻeku foki ki ʻapí naʻá ku ongoʻi fakaivifoʻou maʻu pē.”

 Ko e meʻa fakamamahí, naʻe mate hoku husepānití ʻi Tīsema 2015. Naʻe hoko eni ko ha meʻa fakamamahi kiate au he ko ha mole lahi. Ka ko hono moʻoní, naʻá ku maʻu ʻa e nonga moʻoni ʻo e ʻatamaí. Koeʻuhí ki muʻa pea mate hoku husepānití, naʻá ne hoko ko e kaumeʻa ʻo Sihova. Ko e taha ia ʻo e ngaahi meʻa fakafiefia taha ʻo ʻeku moʻuí. Ko hoku husepānití mo ʻeku faʻeé ʻokú na ʻi he manatu ʻa Sihová, pea ko ha meʻa fakafiefia ia ke toe sio pea talitali lelei kinaua ʻi he māmani foʻou māʻoniʻoni ʻa Sihová.

 Laka hake ‘i he taʻu ʻe 35 mei heʻema ʻaʻahi mo ʻeku faʻeé ki hono tokouá, ko ha ʻaʻahi fakangalongataʻa ia. Ko hoku taʻu fitungofulu tupu eni pea ngāue ko ha tāimuʻa tuʻumaʻu. ʻOku ʻikai lava ke u fakamatalaʻi ʻeku houngaʻia kia Sihova ʻi he ngaahi meʻa kotoa kuó ne fai maʻakú. (Saame 116:12) Naʻá ne tokoniʻi au ke hanganaki mateaki pea maʻu ʻa e nonga ʻi he hokosia ʻa e ngaahi fakafepakí. Pea neongo ʻa e fakafepakí, naʻá ku ʻiloʻi ai ko e ngaahi tuʻungá ʻe lava ke liliu. Neongo naʻe mātuʻaki taʻeʻamanekina, ka naʻe malava ke u ikuʻi hoku husepānití ʻo ʻikai ʻaki ha lea.