Fetela kwa tshedimosetsong

Fetela go diteng

A Petere E ne E le Mopapa wa Ntlha?

A Petere E ne E le Mopapa wa Ntlha?

“Cardinal Jorge Mario Bergoglio, S.J., o ne a tlhophiwa go nna Mopapa yo Mogolo e leng motlhatlhami wa bo265 wa ga Petere.”—VATICAN INFORMATION SERVICE, VATICAN CITY, MARCH 13, 2013.

“Bishopo wa Roma o tshwanelwa ke go newa maemo a a kwa godimo mo Kerekeng ya lefatshe lotlhe ka gonne ke ene motlhatlhami wa ga Moitshepi Petere, yo o neng a newa tshwanelo eo ke Jesu Keresete.”—THE PRIMACY OF THE BISHOP OF ROME DURING THE FIRST THREE CENTURIES, 1903, KA VINCENT ERMONI.

“Jaanong, fa mongwe a ka re . . . Mopapa wa Roma ga se motlhatlhami wa ga Petere yo o Segofaditsweng, motho yo o ke motlhanogi.”—THE FIRST VATICAN COUNCIL, JULY 18, 1870.

BAKATOLIKI ba le bantsi ba dumela gore molao wa 1870 o o neng wa dirwa ke Lekgotla la ntlha la Vatican, o ka se fetolwe e bile batho ba tshwanetse go o ikobela. Le fa go ntse jalo, potso e e tshwanetseng go bodiwa ke gore, A ke thuto e e tswang mo Baebeleng? Mo godimo ga moo, a tota Mopapa Francis ke motlhatlhami wa ga moaposetoloi Petere? A gone Petere e ne e le mopapa wa ntlha?

“MO LEFIKENG LENO KE TLA AGA PHUTHEGO YA ME”

Molao wa 1870 wa Lekgotla la Vatican o ne o theilwe mo tlhalosong ya lone ya Mathaio 16:16-19 le Johane 21:15-17. Dipuisano tse re balang ka tsone magareng ga Jesu le Petere le mo dipegong dingwe tsa Baebele, di bontsha gore moaposetoloi Petere o ne a na le seabe sa botlhokwa mo hisitoring ya Bokeresete jwa bogologolo. Tota e bile, lekgetlho la ntlha fa ba kopana, Jesu o ne a bolelelapele gore Petere o ne a tla nna le dinonofo tse di molemo, tse di tshwanang le leje. (Johane 1:42) A mme Keresete o ne a naya Petere maemo a a kwa godimo?

Mo go Mathaio 16:17, 18, Jesu o raya Petere a re: “Ke go raya ke re, o Petere [yo leina la gagwe le rayang “Lefika”], mme mo lefikeng leno ke tla aga [kereke] ya me.” * A Jesu o ne a raya gore “kereke” kgotsa phuthego ya gagwe e ne e tla agiwa mo go Petere? A Petere o ne a tla nna moeteledipele wa balatedi ba bangwe botlhe ba ga Jesu? Baaposetoloi ba ba neng ba le teng fa Jesu a bua le Petere, ba ne ba tlhaloganya jang mafoko a ga Jesu? Baebele e re bolelela gore ka makgetlho a le mmalwa moragonyana, ba ne ba ngangisana ka go re ke mang yo o neng a le mogolo mo go bone. (Mathaio 20:20-27; Mareko 9:33-35; Luke 22:24-26) Fa e le gore Jesu o ne a setse a neile Petere maemo a a kwa godimo, a go ne go ka tsoga potso ya gore ke mang yo o neng a le mogolo mo go bone?

Petere ene o ne a tlhaloganya mafoko a ga Jesu jang? E re ka Petere e ne e le Moiseraele, a ka tswa a ne a tlwaetse boporofeti jwa Sehebera jo bo buang ka “leje” kgotsa “sekhutlo.” (Isaia 8: 13, 14; 28:16; Sekarea  3:9) Fa Petere a ne a nopolela badumedi ka ene lekwalo lengwe, o ne a tlhalosa gore “sekhutlo” se go boleletsweng pele ka sone e ne e le Morena Jesu Keresete, e leng Mesia. Petere o ne a dirisa lefoko la Segerika e leng pe’tra (lone lefoko le le fitlhetsweng mo go se Jesu a neng a se bua mo go Mathaio 16:18) mo go Keresete fela.—1 Petere 2:4-8.

Moaposetoloi Paulo e ne e le mongwe wa balatedi ba ba ikanyegang ba ga Jesu. A Paulo o ne a dumela gore Jesu o ne a neile Petere maemo a a kwa godimo? Fa Paulo a lemoga maemo a Petere a neng a na le one mo phuthegong ya bogologolo ya Bokeresete, o ne a kwala gore Petere e ne le mongwe wa “ba ba neng ba bonala e le dipilara.” Go ya ka Paulo, go ne go na le ‘dipilara’ di le dintsi. (Bagalatia 2:9) Mo godimo ga moo, fa Petere a ka bo a tlhomilwe ke Jesu go nna tlhogo ya phuthego, goreng baobamedi ka ene ba ne ba ka mo tsaya kgotsa ba akanya gore ke pilara?

Fa Paulo a ne a kwala ka ditsela tse di sa tshwaneng tse Petere a neng a tshwara batho ka tsone, o ne a bua jaana ka tlotlo mme a tlhamaletse: “Ka emelelana le ene re lebane difatlhego, ka gonne o ne a le molato.” (Bagalatia 2:11-14) Paulo o ne a sa akanye gore Keresete o ne a agile kereke kgotsa phuthego ya gagwe mo go Petere kgotsa mo go ope fela wa batho ba ba nang le boleo. Go farologana le seo, o ne a dumela gore Jesu Keresete e ne e le ene motheo wa phuthego. Paulo o ne a tlhaloganya gore ‘lefika [e] ne [e] le Keresete.’—1 Bakorintha 3:9-11; 10:4.

“O PETERE . . . ”

Re ka tlhaloganya jang mafoko a a reng: “O Petere, mme mo lefikeng leno ke tla aga phuthego ya me”? Gore re tlhaloganye mafoko a a nopotsweng, re tlhoka go bala pego ya one yotlhe. Jesu le Petere ba ne ba bua ka eng? Jesu o ne a fetsa go botsa barutwa gagwe jaana: “Lona lwa re ke mang?” Petere o ne a araba jaana a sa belaele: “O Keresete, Morwa Modimo yo o tshedileng.” Jesu o ne a akgola Petere a bo a oketsa ka gore o tla aga “kereke” kgotsa phuthego ya gagwe mo ‘lefikeng’ le le thata, lone le Petere a neng a bontshitse tumelo mo go lone—e bong Jesu ka boene.—Mathaio 16:15-18.

Re ka tlhaloganya jang mafoko a ga Jesu a a reng: “O Petere, mme mo lefikeng leno ke tla aga [kereke] ya me”?

 Go dumalana le seno, “Borara ba Kereke” ba le bantsi ba ne ba kwala gore lefika le go buiwang ka lone mo go Mathaio 16:18, ke Keresete. Ka sekai, Augustine wa lekgolo la botlhano la dingwaga o ne a kwala jaana: “Morena o rile: ‘Mo lefikeng leno ke tla aga kereke ya me,’ ka gonne Petere o ne a fetsa go mo raya a re: ‘O Keresete Morwa wa Modimo yo o tshelang.’ Ke gone ka moo mo lefikeng leno, o neng wa re, ke tla aga Kereke ya me.” Gangwe le gape Augustine o ne a re “Lefika (Petra) e ne e le Keresete.”

Augustine le ba bangwe ba ne ba tla tsewa e le batlhanogi fa ba ne ba ka atlholwa ka thuto ya segompieno ya Katoliki. Tota e bile, moitsebodumedi wa Mo-Switzerland e bong Ulrich Luz, a re Lekgotla la Vatican la 1870 le ne le tla kgala kgopolo eno e baithuti ba Baebele ba dumalanang ka yone le re ke batlhanogi.

MOPAPA—A KE MOTLHATLHAMI WA GA PETERE?

Moaposetoloi Petere o ne a sa itse lefoko “mopapa.” Tota e bile, ka lekgolo la borobongwe la dingwaga, bobishopo ba e seng Baroma ba ne ba simolola go ipitsa jalo. Le fa go ntse jalo, lereo leo le ne le sa dirisiwe semolao go fitlha ka lekgolo la bo11 la dingwaga. Mo godimo ga moo, ga go Mokeresete ope wa bogologolo yo o neng a akanya gore maemo a go tsewang gore a ne a neilwe Petere a ne a newa batlhatlhami bape. Le fa go ntse jalo, moithuti wa Mojeremane e bong Martin Hengel o ne swetsa ka gore “ga go na bosupi bope jwa bogologolo kgotsa jwa bodumedi jo bo bontshang gore bomopapa ba neilwe ‘maemo.’”

Kwa bokhutlong: A Petere e ne e le mopapa wa ntlha? A o ne a na le batlhatlhami? A molao wa maemo a bomopapa ba Katoliki o tswa mo Baebeleng? Karabo e e opang kgomo lonaka ya dipotso tseno ke nnyaa. Le fa go ntse jalo, boammaaruri ke gore Jesu o ne a aga kereke ya gagwe, phuthego ya gagwe, ya boammaaruri mo go ene Jesu. (Baefeso 2:20) Potso ya botlhokwa e mongwe le mongwe a ka ipotsang yone ke gore, A ke setse ke bone phuthego eo ya boammaaruri?

^ ser. 8 Ditemana tsotlhe tse di mo setlhogong seno di tswa mo New American Bible ya Katoliki, e e mo website ya semolao ya Vatican.