«Гой, бизе иберилен Худайың адамы... бизден догулҗак чага нәме этмелидигимизи өвретсин». СЕР. 13:8

АЙДЫМЛАР: 19, 9

1. Манова өзүниң ата болҗакдыгы барадакы хабара нәхили гарады?

БИР аял ховсала дүшүп, янёлдашына үйтгешик тәзеликлери айдяр. Оларың чагасы болмаярды, эмма бу аяла Ехованың перишдеси гөрүнйәр. Ине, асла болмаҗак ялы гөрнен зат хакыката өврүлйәр: Манованың аялы чага гарашяр! Элбетде, Манова муңа дийсең бегенйәр, эмма ол герденине улы җогапкәрчилигиң йүкленендигине дүшүнйәр. Эйсем, азгын адамларың арасында яшаян бу әр-аял оглуна говы тербие берип, Худая гуллук этмеги өвредип билермикә? Манова Ехова ялбарып: «Гой, бизе иберилен Худайың адамы (перишдеси) янымыза ене-де гелсин хем-де бизден догулҗак чага нәме этмелидигимизи өвретсин» диййәр (Сер. 13:1—8).

2. Чага тербиесине нәмелер дегишли? (Шейле-де « Сизиң иң ваҗып Мукаддес Язгылар окувыңыз» диен чарчува середиң).

2 Эгер сизем эне-ата болсаңыз, Манованың ялбарышына говы дүшүнйәнсиңиз, себәби сизиң улы җогапкәрчилигиңиз бар. Сиз чагаңыза Ехованы танамага хем-де сөймәге көмек этмели (Сүл. тым. 1:8). Шол себәпли көп эне-аталар ызыгидерли машгала окувыны гечирйәр. Эмма Мукаддес Язгылардакы хакыкатлары чагаңызың аңына орнашдырмак үчин, хер хепде машгала окувыны гечирмек етерликли дәл (Канун таглыматы  6:6—9-нҗы аятлары окаң) *. Онда сиз чагаңыза хакыкаты өвретмек борҗуңызы нәдип ерине етирип билерсиңиз? Биз шу ве индики макалада эне-аталарың Исаның гөрелдесине нәдип эерип билйәндиги барада гүррүң эдерис. Иса ата болмаса-да, эне-аталар онуң шәгиртлерине сөйги, кичигөвүнлилик хем-де пайхаслылык билен тәлим беришинден көп затлары өвренип билер. Гелиң, шол хәсиетлериң херсине айратынлыкда середелиң.

ЧАГАЛАРЫҢЫЗЫ СӨЙҮҢ

3. Иса шәгиртлерине нәдип сөйги билдирди?

3 Иса шәгиртлерини сөййәндигини айтмага яйданмаярды (Яхя 15:9-ы окаң). Ол көпленч вагтыны шәгиртлери билен биле гечирип, олары сөййәндигини гөркезйәрди (Мар. 6:31, 32; Яхя 2:2; 21:12, 13). Иса диңе вагыз этмек билен башагай болуп, олары үнсден дүшүрмейәрди. Шол себәпли шәгиртлер Исаның олары сөййәндигине шүбхеленмейәрдилер. Сиз Исаның шәгиртлерине тәлим беришинден нәме өвренип билерсиңиз?

4. Сиз чагаларыңызы сөййәндигиңизи нәдип гөркезип билерсиңиз? (Макаланың башындакы сурата середиң).

4 Сизем чагаларыңызы сөййәндигиңизи айдып, олары хемише гыммат сайяндыгыңызы гөркезиң (Мат. 3:17; Титус 2:4). Австралияда яшаян Самуил шейле диййәр: «Мен чагакам, хер гүн агшам какам маңа „Мукаддес Язгылардан хекаялар“ китабыны окап берйәрди. Ол мениң сорагларыма җогап берйәрди ве ятмазымдан өң мени гуҗаклап, огшаярды. Соңра мен какамың өнүп-өсен машгаласында оңа шейле мәхириң сиңдирилмәндигини биленимде гаты хайран галдым. Эмма ол хемише маңа сөйги билдирмәге җан эдйәрди. Шейдип, биз бир-биримизе хас-да якынлашдык. Мен өзүми  дийсең рахат хем-де багтлы дуйярын». Эгер сизем чагаларыңызы сөййәндигиңизи йыгы-йыгыдан айтсаңыз, олара өзүни шейле дуймага көмек эдип билерсиңиз. Чагаларыңыз билен гүрлешип, ойнап я-да нахар эдинип, олара сөйгиңизи билдириң.

5, 6. а) Иса сөййән адамлары үчин нәме эдйәр? б) Догры тербие чагалара өзүниң сөйүлйәндигини дуймага ве ынамлы болмага нәдип көмек эдйәр? Дүшүндириң.

5 Иса: «Мен сөййәнлеримиң хеммесине кәйәп, тербие берйәндирин» дийди * (Ылх. 3:19). Шәгиртлер араларында кимиң улудыгы барада гайта-гайта җеделлешселер-де, Иса олар хич вагт дүзелмез дийип пикир этмеди. Шейле-де олар Исаның маслахатына эермәнлеринде, ол муңа совук-сала гарамады. Иса аматлы вагтда ве ерде олара сөйги хем-де мәхир билен кәйинч берди (Мар. 9:33—37).

6 Чагаларыңыза тербие берип, олары сөййәндигиңизи гөркезиң. Кәвагт нәмедир бир задың догрудыгыны я-да нәдогрудыгыны дүшүндирмек етерлик боляр. Кәбир ягдайларда болса, чага сизиң айдян затларыңыза гулак асмазлыгы мүмкин (Сүл. тым. 22:15). Шонда Исаның гөрелдесине эериң. Ерликли вагтда хем-де ерде чагаларыңыза сабырлылык билен гөркезме ве дүзедиш берип өвредиң. Олара сөйги хем-де мәхир билен тербие бериң. Гүнорта Африкада яшаян Элейн атлы уя шейле диййәр: «Эҗем билен какам маңа тербие беренлеринде дурнуксыз херекет этмейәрдилер. Олар өзүми нәдогры алып барсам, нәме болҗакдыгыны дуйдурсалар, хемише шоны хем эдйәрдилер. Эмма олар хич хачан гахар билен я-да себәбини дүшүндирмән темми бермейәрдилер. Шол себәпли мен өзүми ынамлы дуйярын. Мен өз чәгими билйәрин ве менден нәме талап эдилйәндигине дүшүнйәрин».

КИЧИГӨВҮНЛИ БОЛУҢ

7, 8. а) Иса дога эденде кичигөвүнлидигини нәдип гөркезди? б) Чагаларыңыз нәдип сизиң эдйән догаларыңыздан Ехова бил багламагы өвренип билер?

7 Шәгиртлер Исаның өлмезиниң өң янында: «Абба, Ата, Сениң үчин хемме зат мүмкин. Бу кәсәни Менден гечир; йөне Мениң ислегим дәл, Сениң ислегиң болсун» диен догасыны эшиденлеринде я-да бу барада биленлеринде, оларың өзүни нәхили дуяндыгыны гөз өңүне гетириң * (Мар. 14:36). Шәгиртлер Исаның бу ялбарма сөзлеринден бир ваҗып зады өврендилер: эгер Худайың кәмил Оглы Ехова дога эдип, кичигөвүнлилик билен көмек соран болса, онда олар хем шейле этмелиди.

8 Чагаларыңыз сизиң эдйән догаларыңыздан нәме өвренйәрлер? Догры, сиз диңе чагаларыңыза өвретмек барада дога этмейәрсиңиз. Эмма чагаларыңызың янында кичигөвүнлилик билен дога эдениңизде, олар Ехова бил багламагы өвренйәр. Бразилияда яшаян Ана уя шейле диййәр: «Бабам я мамам кеселләнде, я-да башга кынчылыклар боланда, эҗем билен какам бу ягдая дөз гелип, догры карара гелмек үчин, Еховадан гүйч ве акылдарлык сораярды. Олар хас агыр ягдайларда-да бар аладасыны Ехова табшырярды. Шейдип, менем Ехова бил багламагы өврендим». Чагаларыңыз билен дога эдениңизде, диңе олар барада дилег этмән, Ехованың сизе-де көмек этмегини сораң. Белки-де, Ехованың сизе конгресе гатнашмак үчин башлыгыңыздан ругсат сорамага көмек этмегини, гоңшыңыза вагыз этмек үчин батыргайлык бермегини я-да башга-да ягдайларда голдамагыны диләп билерсиңиз. Кичигөвүнлилик билен Худая бил баглаң, шонда чагаларыңызам шейле этмеги өвренер.

9. а) Иса шәгиртлериниң башгалара кичигөвүнлилик билен хызмат этмелидигини нәдип өвретди? б) Сиз башгалара хөвес билен хызмат этсеңиз чагаларыңыз нәме өвренер?

 9 Иса айдян сөзлери хем-де гөрелдеси билен шәгиртлериниң башгалара кичигөвүнлилик билен хызмат этмелидигини гөркезди (Лука 22:27-ни окаң). Ол ресулларына имандашлары билен гатнашанларында хем-де Ехова гуллук эденлеринде җанаямаз болмалыдыгыны өвретди. Сизем кичигөвүнли ве җанаямаз болуп, чагаларыңыза шейле этмеги өвредип билерсиңиз. Ики чагалы Деби уя шейле диййәр: «Мен янёлдашымың яшулы хөкмүнде башгалара вагт сарп эдйәндигине хич хачан гахарланмаярын. Себәби машгаламыза үнс бермели боланда, онуң хөкман голдаҗакдыгыны билйәрин» (1 Тим. 3:4, 5). Бу уямызың янёлдашы Пранас оңа гошулып: «Вагтың гечмеги билен, бизиң чагаларымыз конгреслере ве Худайың гурамасындакы бейлеки чәрелере гатнашмак иследилер. Олар рухы тайдан өсдүлер, дост тапындылар ве өзлериниң сөйүлйәндигини дуйярлар» диййәр. Хәзир бу машгаланың әхли агзалары Ехова долы вагтлы гуллук эдйәр. Эгер сиз хем кичигөвүнли болуп, җанаямазлык билен гуллук этсеңиз, чагаларыңыз башгалара хызмат этмеги өвренер.

ПАЙХАСЛЫ БОЛУҢ

10. Мәреке Исаны гөрмәге геленде, ол пайхаслыдыгыны нәдип гөркезди?

10 Иса дүшгүрлик билен адамларың нәмедир бир зады нәме үчин эдйәндигини аңшырып, пайхаслыдыгыны гөркезди. Бир гезек Җелиледе Исаны диңлән көп адамларың, гөрәймәге, онуң ызына эермәге гүйчли ислеги бар ялыды (Яхя 6:22—24). Эмма йүреклери билйән Иса шол адамларың онуң өвредйән затлары билен гызыкланман, эсасан, өз гарынларыны доюрмагың аладасыны эдйәндигине дүшүнйәрди (Яхя 2:25). Ол мунуң нәдогрудыгыны билип, сабырлылык билен дүзедиш берди ве оларың нәдип говуланып билҗекдигини дүшүндирди (Яхя 6:25—27-нҗи аятлары окаң).

Чагаңыз вагыз гуллугыны гызыклы ве пейдалы хасаплаярмы? (11-нҗи абзаца середиң)

11. а) Пайхаслы болмак сизе чагаңызың вагыз гуллугына гарайшыны билмәге нәдип көмек эдйәр? Мысал гетириң. б) Сиз нәдип вагыз гуллугыны чагаңыз үчин хас гызыклы ве пейдалы эдип билерсиңиз?

11 Сиз йүреклери билмесеңиз-де, пайхаслы болуп, чагаңызың вагыз гуллугына нәхили гараяндыгына гөз етирип билерсиңиз.  Көп эне-аталар чагалары билен вагза чыканларында, оларың бираз дынч алмагы хем-де гарбанмагы үчин гысгаҗык аракесме эдйәрлер. Эмма сиз дүшгүр болуп: «Чагам вагыз этмеги говы гөрйәрми я-да диңе дынч алмагы?» дийип ойланып билерсиңиз. Эгер вагыз гуллугының чагаңыз үчин хас гызыклы ве пейдалы болмалыдыгына гөз етирсеңиз, бу бабатда кәбир максатлары гойсаңыз говы болар. Чагаңыза вагыз гуллугына долы гатнашмага көмек этмек үчин угуртапыҗылык билен дүрли усуллары уланың.

12. а) Иса шәгиртлериниң ахлак тайдан арасса галмагы үчин пайхаслылык билен нәхили дуйдурыш берди? б) Исаның дуйдурышы нәме үчин вагтында берилди дийсе болар?

12 Иса гүнә элтйән нәдогры херекетлер барада дуйдурып, пайхаслыдыгыны гөркезди. Мысал үчин, онуң шәгиртлери ахлаксызлыгың гүнәдигине дүшүнйәрдилер. Эмма Иса олары ахлаксызлыга элтйән херекетлер барада дуйдурып: «Бир аяла азгын небис билен бакан адам өз йүрегинде эййәм онуң билен зына эдендир. Саг гөзүң сениң гүнә этмегиңе себәп болса, оны оюп чыкар-да ташла» дийди (Мат. 5:27—29). Бу сөзлер Рим хөкүмдарлыгы астында яшаян месихчилере түйс вагтында айдылыпды. Бир тарыхчының айтмагына гөрә, Рим театрларының оюнларында диңе азгынчылык гөркезилйәрди ве «хас веҗера сахналара шовхунлы эл чарпярдылар». Исаның өз шәгиртлерини ахлаксызлык этмәге итерҗек затлар барада сөйги билен дуйдурмагы, гөр, нәхили пайхаслы!

13, 14. Сиз чагаларыңызы ярамаз дынч алышдан нәдип горап билерсиңиз?

13 Сиз пайхаслы болуп, чагаларыңызы рухы тайдан горап билерсиңиз. Шу гүнлер хас яш чагалар хем порнографияның ве башга-да ахлаксыз затларың дузагына дүшйәрлер. Элбетде, месихчи эне-аталар чагаларына ярамаз дынч алшың эрбетдигини айдярлар. Муңа гарамаздан, пайхаслылык сизе чагаңызың порнография гөрмәге нәдип ислегиниң дөрәп билҗекдигине дүшүнмәге көмек эдер. Сиз өзүңизе шейле сораглары бериң: «Чагамы порнография гөрмәге нәме итерип билер? Ол мунуң өрән ховплудыгына дүшүнйәрми? Эгер порнография гөрмәге хөвес дөресе, ол мениң яныма чекинмән гелип, көмек сорап билерми?» Чагаңыз гаты яш болса-да сиз оңа: «Эгер ахлаксыз сайта гөзүң дүшүп, оны гөрмәге хөвес дөресе, мениң яныма гелип айт, болярмы?! Сен утанмагын, себәби мен саңа көмек этмек ислейәрин» дийип билерсиңиз.

14 Пайхаслылык сизе өз дынч алшыңызы хем сересаплы сайламага көмек эдер. Ёкарда агзалан Пранас доган шейле диййәр: «Эгер эне-аталар айдым-саз, кинофильмлер я-да китаплар бабатда кәбир өзгеришиклери этселер, бу тутуш машгала тәсир эдйәр. Сиз чагаларыңыза көп затлар барада энчеме гезек дүшүндирип билерсиңиз, эмма олар сизиң эдйән ишлериңизе середип, сизден гөрелде алярлар». Эгер чагаларыңыз дынч алшы үнсли сайлаяндыгыңызы гөрселер, онда олар хем шейле эдерлер (Рим. 2:21—24).

ХАК ХУДАЙ СИЗИ ЭШИДЕР

15, 16. а) Чагаларыңызы тербиелемәге Худайың көмек этҗекдигине нәме үчин ынамлы болуп билерсиңиз? б) Индики макалада нәме барада гүррүң эдерис?

15 Манова оглуны тербиелемек бабатда Худайдан көмек соранда нәме болды? «Худай Манованың сесини эшитди» (Сер. 13:9). Эне-аталар, Ехова сизи хем хөкман эшидер. Ол сизиң догаларыңыза җогап берип, чагаларыңызы кемала гетирмәге көмек эдер. Сиз чагаларыңыза сөйги, кичигөвүнлилик хем-де пайхаслылык билен тербие бермекде хас-да өкделешерсиңиз.

16 Ехова хас яш чагаларыны тербиелейән эне-аталара көмек эдиши ялы, етгинҗек чагаларыны тербиелейәнлери хем голдап билйәр. Биз индики макалада етгинҗек чагаларыңыза Ехова гуллук этмеги өвредениңизде, Исаның сөйги, кичигөвүнлилик хем-де пайхаслылык хәсиетлерине нәдип эерип билҗекдигиңизе середерис.

^ абзац 2 Канун таглыматы 6:6 Мениң бу гүнки буюрян шу сөзлерими йүрегиңизде саклаң. 7 Булары чагаларыңа хем өврет, өйде-де, ёлда-да, ятаныңда-тураныңда-да шулар хакда сөз сөзлегин. 8 Олары беллик хөкмүнде элиңе дак, маңлайыңа нышан эдип белле. 9 Олары җайыңың гапыларының сөелерине ве дервезелерине язып гой.

^ абзац 5 Мукаддес Язгылара гөрә, тербие бермек сөйги билен гөркезме, тәлим, дүзедиш, кәте болса темми бермеги аңладяр, эмма муны гахар билен этмели дәл.

^ абзац 7 Бир энциклопедияда шейле дийилйәр: «Исаның гүнлеринде „абба“ диен сөз, эсасан, геплешик дилинде уланылып, чагаларың өз какасына хормат хем-де мәхир билен йүзленип айдян сөзүди».