ናብ ትሕዝቶ ኺድ

ናብ ተወሳኺ ዝርዝር ኪድ

ናብ ትሕዝቶ ኺድ

ናይ የሆዋ መሰኻኽር

ትግርኛ

ንቕሑ!  |  ቍ. 1 2017

ፍሽኽታ—ጽቡቕ ህያብ

ፍሽኽታ—ጽቡቕ ህያብ

ሓደ ሰብ ፍሽኽ ምስ ዚብለካ፡ ንስኻኸ እንታይ ኢኻ እትገብር፧ መብዛሕትኡ ግዜ መሊስካ ፍሽኽ ኢኻ እትብሎ። ምናልባት እውን ሓጐስ ይስምዓካ ይኸውን። እወ፡ ፈታዊ ዀነ ዘይትፈልጦ ሰብ ብሓቂ ፍሽኽ ምስ ዚብለካ፡ እቲ ፍሽኽታ ናባኻ ይመሓላለፍ እዩ፣ ጽቡቕ ስምዒት እውን ይፈጥረልካ እዩ። ሓንቲ ማግዳሌንና ዝስማ ሰበይቲ፡ “ሕጂ ብህይወት ዘየሎ ጌኦርግ ዝስሙ ሰብኣየይ፡ ድሙቕ ፍሽኽታ እዩ ነይርዎ። ክጥምቶ ኸለኹ፡ ፍዅስ ይብለንን ቅሳነት ይስምዓንን ነይሩ” ዚብል ሓሳብ ሂባ ኣላ።

ልባዊ ፍሽኽታ ንኸም ሰሓቕን ሓጐስን ባህታን ዝኣመሰለ ኣወንታዊ ስምዒታት እዩ ዜመልክት። እወ፡ ሓንቲ ብሓልዮት ማሕበር ስነ ፍልጠት ስነ ኣእምሮ ኣብ ኢንተርነት እትሕተም ኦብዘርቨር እትብሃል መጽሔት ከም ዝበለቶ፡ “ፍሽኽታ ተፈጥሮና እዩ ዚመስል።” እታ ዓንቀጽ ከም ዝገለጸቶ፡ ካብ ዚውለዱ ነዊሕ ዘይገብሩ ሕጻናት እውን እንተ ዀኑ፡ “ኣብ ገጽ ዚንብብ መግለጺታት ብልክዕ ኪትርጕምዎ” ይኽእሉ እዮም። ኣስዕብ ኣቢላ እውን፡ “ሰባት ካብ ፍሽኽታ ኣገዳሲ ሓበሬታ ይረኽቡ ጥራይ ዘይኰነስ፡ በቲ ፍልጠት እቲ ንጠባዮም ይመርሕዎ እዮም” ትብል። *

ኣብ ሕቡራት መንግስትታት ኣመሪካ ኣብ ዩኒቨርሲቲ ሃቫርድ ዚዓይዩ ተመራመርቲ፡ ብዕድመ ዝደፍኡ ተሓከምቲ ኣብ ገጽ ሰብ ሞያ ክንክን ጥዕና ዜንብብዎ ፍሽኽታ ኺርእዩ ኸለዉ እንታይ ጽልዋ ኸም ዚህልዎ መጽናዕቲ ገይሮም ነይሮም። ኣብ ገጽ እቶም ሰብ ሞያ ክንክን ጥዕና “ለውሃትን ሓልዮትን ተገዳስነትን ርሕራሐን ኪንበብ ከሎ፡” እቶም ተሓከምቲ ዝያዳ ዕግበት ይስምዖም፡ ኣካላውን ኣእምሮኣውን ጥዕናኦም እውን ይመሓየሽ።  እቶም ሰብ ሞያ ሕክምና በቲ ኣብ ገጾም ዚንበብ መግለጺ ተቐረብቲ ምስ ዘይኰኑ ግና፡ ሕማቕ ሳዕቤናት እዩ ዜስዕብ።

ፍሽኽ ክትብል ከለኻ፡ ንርእስኻ እውን ኢኻ እትጠቅም ዘለኻ። መጽናዕትታት ከም ዚሕብሮ፡ ገለ ኻብቲ ጥቕምታት፡ ዝያዳ ርእሰ ምትእምማን፡ ዝያዳ ሓጐስ፡ ምንካይ ውጥረት ኪጥቀስ ይከኣል እዩ። ምጽዋግ ከኣ ኣሉታዊ ሳዕቤን እዩ ዘለዎ።

ፍሽኽታ “ንሞራለይ ክብ ኣቢልዎ”

እታ ኣቐዲማ እተጠቕሰት ማግዳሌና ናይ የሆዋ ምስክር እያ። ኣብ ካልኣይ ውግእ ዓለም፡ ስነ ሓሳብ ናዚ ምቕባል ብምእባያ፡ ምስ ካልኦት ኣባላት ስድራ ቤታ ናብቲ ኣብ ጀርመን ዚርከብ መዳጐኒ ደምበ ራቨንስብሩክ ተወስደት። ብዛዕባኡ ተዘክሮኣ ኽትገልጽ ከላ፡ “ሓድሓደ ግዜ እቶም ሓለውቲ ምስ ካልኦት እሱራት ከይንዘራረብ ይኽልክሉና ነይሮም። ነቲ ኣብ ገጽና ዚንበብ መግለጺታት ግና ኪቈጻጸርዎ ኣይክእሉን እዮም ነይሮም። ኣደይን ሓብተይን ፍሽኽ ኪብላ ምርኣየይ ጥራይ ንሞራለይ ክብ ኣቢልዎ፡ ክጻወር እውን ኣበርቲዑኒ” ትብል።

ብሰንኪ እቲ ኣብ ህይወት ዜጋጥመካ ጭንቀት፡ ፍሽኽ ዜብል ብዙሕ ከም ዘይብልካ ይስምዓካ ይኸውን። ስምዒታት ካብ ሓሳባት ከም ዚነቅል ግና ኣይትረስዕ። (ምሳሌ 15:15፣ ፊልጲ 4:8, 9) ስለዚ፡ ከቢድ ዚመስል እኳ እንተ ዀነ፡ ስለምንታይ ብዛዕባ ኣወንታውን ባህ ብዛዕባ ዜብልን ነገራት ዘይትሓስብ፧ * ንባብ መጽሓፍ ቅዱስን ጸሎትን ንብዙሓት ሰባት ከምኡ ኺገብሩ ሓጊዝዎም እዩ። (ማቴዎስ 5:3፣ ፊልጲ 4:6, 7) እታ “ሓጐስ” እትብል ቃልን ረባሕታኣን ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ብኣማእታት ሳዕ ትርከብ እያ። እሞ ደኣ ስለምንታይ መዓልቲ መዓልቲ ኻብ መጽሓፍ ቅዱስ ሓደ ወይ ክልተ ገጽ ዘይተንብብ፧ መን ይፈልጥ፡ ምናልባት ብዝያዳ ፍሽኽ ክትብል ትጅምር ትኸውን።

ብዘይካዚ፡ ካልኦት ፍሽኽ ኪብሉኻ ጥራይ ኣይትጸበ። ብተበግሶኻ ፍሽኽ በል፣ ንሰብ ቍሩብ ሓጐስ ክትውስኽ ፈትን። እወ፡ ፍሽኽታኻ እንታይ ምዃኑ ኣይትስሓቶ፣ ንዓኻን ንዚርእይዎ ሰባትን ጽቡቕ ስምዒት ዚፈጥር ህያብ ኣምላኽ እዩ።

^ ሕ.ጽ. 3 መጽሓፍ ቅዱስ ብምሳልያዊ ቛንቛ፡ ንኣምላኽ ፍሽኽ ከም ዚብል ገይሩ ገሊጽዎ ኣሎ። መዝሙር 119:135፡ “ንጊልያኻ ገጽካ ኣብርሃሉ” ትብል፣ እዚ ማለት እውን ሞገስካ ኣርእዮ ማለት እዩ።

^ ሕ.ጽ. 8 ኣብ ናይ ሕዳር 2013 ሕታም ንቕሑ!፡ ‘ኵሉ ጊዜ ደስ ዜብል መኣዲ’ ኣሎካዶ፧” ኣብ ዘርእስታ ዓንቀጽ ርአ።