เขียนโดยมาระโก 8:1-38

8  ใน​ช่วง​นั้น มี​คน​มาก​มาย​มา​หา​พระ​เยซู​อีก และ​อาหาร​ของ​พวก​เขา​ก็​หมด พระ​เยซู​จึง​เรียก​พวก​สาวก​มา​และ​บอก​ว่า  “สงสาร​คน​พวก​นี้​จริง ๆ+ เพราะ​พวก​เขา​อยู่​กับ​ผม​มา 3 วัน​แล้ว​และ​ตอน​นี้​ไม่​มี​อะไร​จะ​กิน+  ถ้า​ให้​พวก​เขา​กลับ​บ้าน​ทั้ง​ที่​ยัง​หิว*​แบบ​นี้ ก็​คง​จะ​หมด​แรง​กลาง​ทาง บาง​คน​ก็​อยู่​ไกล​มาก​ด้วย”  แต่​พวก​สาวก​บอก​ท่าน​ว่า “ใน​ที่​ห่าง​ไกล​แบบ​นี้ จะ​ไป​หา​อาหาร​ที่​ไหน​มา​ให้​คน​ทั้ง​หมด​นี้​กิน​อิ่ม​ได้?”  พระ​เยซู​ถาม​พวก​เขา​ว่า “พวก​คุณ​มี​ขนมปัง​อยู่​กี่​อัน?” พวก​เขา​ตอบ​ว่า “มี 7 อัน​ครับ”+  พระ​เยซู​บอก​ให้​ประชาชน​นั่ง​ลง​บน​พื้น แล้ว​หยิบ​ขนมปัง 7 อัน​มา อธิษฐาน​ขอบคุณ​พระเจ้า และ​หัก​ขนมปัง​ส่ง​ให้​สาวก​เอา​ไป​แจก สาวก​ก็​แจก​จ่าย​ให้​ประชาชน+  พวก​เขา​มี​ปลา​เล็ก ๆ สอง​สาม​ตัว​ด้วย พระ​เยซู​จึง​ขอบคุณ​พระเจ้า แล้ว​บอก​ให้​พวก​สาวก​แจก​จ่าย​ปลา​พวก​นั้น  ประชาชน​ได้​กิน​จน​อิ่ม และ​พวก​เขา​เก็บ​เศษ​อาหาร​ที่​เหลือ​ได้​เต็ม 7 ตะกร้า​ใหญ่+  ที่​นั่น​มี​ประมาณ 4,000 คน​ที่​เป็น​ผู้​ชาย เมื่อ​กิน​กัน​เสร็จ​แล้ว พระ​เยซู​ก็​ส่ง​พวก​เขา​กลับ​ไป 10  ทันที​หลัง​จาก​นั้น พระ​เยซู​ก็​ลง​เรือ​กับ​พวก​สาวก​และ​ไป​ถึง​เขต​ดาลมานูธา+ 11  ที่​นั่น​มี​พวก​ฟาริสี​มา​โต้​เถียง​กับ​ท่าน และ​ท้า​ให้​ท่าน​ทำ​การ​อัศจรรย์*​ใน​ท้องฟ้า​ให้​พวก​เขา​เห็น+ 12  พระ​เยซู​ถอน​หายใจ​และ​พูด​ว่า “ทำไม​คน​สมัย​นี้​ถึง​อยาก​เห็น​การ​อัศจรรย์​กัน​นัก+ ผม​จะ​บอก​ให้​รู้​ว่า เขา​จะ​ไม่​ได้​เห็น​การ​อัศจรรย์​อะไร​ทั้ง​นั้น”+ 13  พอ​พูด​จบ พระ​เยซู​ก็​ไป​จาก​พวก​เขา​และ​ลง​เรือ​ข้าม​ทะเลสาบ​ไป​อีก​ฝั่ง​หนึ่ง 14  แต่​พวก​สาวก​ลืม​เอา​อาหาร​ไป​ด้วย ใน​เรือ​มี​ขนมปัง​อยู่​แค่​อัน​เดียว+ 15  พระ​เยซู​เตือน​พวก​เขา​อย่าง​หนักแน่น​ว่า “คอย​ระวัง​ให้​ดี อย่า​ไป​รับ​เชื้อ​ของ​พวก​ฟาริสี​และ​ของ​เฮโรด​มา​ล่ะ”+ 16  แล้ว​พวก​เขา​ก็​เริ่ม​คุย​กัน​เรื่อง​ที่​ลืม​เอา​ขนมปัง​มา 17  พอ​พระ​เยซู​ได้​ยิน​เข้า ก็​พูด​กับ​พวก​เขา​ว่า “ทำไม​พวก​คุณ​ถึง​คุย​กัน​แต่​เรื่อง​ที่​ไม่​มี​ขนมปัง? คุณ​ยัง​ไม่​รู้​และ​ไม่​เข้าใจ​ความ​หมาย​ของ​เรื่อง​นี้​อีก​หรือ? ทำไม​คุณ​ถึง​ไม่​ยอม​เข้าใจ​อะไร​เลย? 18  ‘พวก​คุณ​มี​ตา​แต่​มอง​ไม่​เห็น มี​หู​แต่​ไม่​ได้​ยิน’ เหมือน​กัน​หรือ? จำ​ไม่​ได้​หรือ​ว่า 19  ตอน​ที่​ผม​หัก​ขนมปัง 5 อัน+เลี้ยง​ผู้​ชาย 5,000 คน​นั้น พวก​คุณ​เก็บ​อาหาร​ที่​เหลือ​ได้​เต็ม​กี่​ตะกร้า?” พวก​เขา​ตอบ​ว่า “12 ตะกร้า​ครับ”+ 20  “แล้ว​ตอน​ที่​ผม​หัก​ขนมปัง 7 อัน​เลี้ยง​ผู้​ชาย 4,000 คน​ล่ะ พวก​คุณ​เก็บ​เศษ​อาหาร​ที่​เหลือ​ได้​เต็ม​กี่​ตะกร้า​ใหญ่?” พวก​เขา​ตอบ​ว่า “7 ตะกร้า​ใหญ่​ครับ”+ 21  ท่าน​จึง​บอก​พวก​เขา​ว่า “เห็น​อย่าง​นี้​แล้ว พวก​คุณ​ยัง​ไม่​เข้าใจ​อีก​หรือ?” 22  เมื่อ​พระ​เยซู​กับ​พวก​สาวก​มา​ถึง​เมือง​เบธไซดา ผู้​คน​ก็​พา​ผู้​ชาย​ตา​บอด​คน​หนึ่ง​มา​หา​และ​อ้อน​วอน​ท่าน​ให้​แตะ​ตัว​เขา+ 23  พระ​เยซู​จูง​ผู้​ชาย​ตา​บอด​ออก​ไป​นอก​หมู่​บ้าน ท่าน​เอา​น้ำลาย​มา​แตะ​ที่​ตา​เขา+ วาง​มือ​บน​เขา แล้ว​ถาม​ว่า “เห็น​อะไร​บ้าง​ไหม?” 24  เขา​เงย​หน้า​ขึ้น​มอง*​และ​ตอบ​ว่า “ผม​เห็น​คน​ราง ๆ ครับ แต่​เหมือน​กับ​ต้น​ไม้​เดิน​ไป​เดิน​มา” 25  พระ​เยซู​วาง​มือ​บน​ตา​เขา​อีก​ครั้ง​หนึ่ง แล้ว​เขา​ก็​มอง​เห็น​ได้ ตา​เขา​หาย​เป็น​ปกติ​และ​มอง​เห็น​ทุก​อย่าง​ชัดเจน 26  พระ​เยซู​จึง​บอก​ให้​เขา​กลับ​บ้าน​และ​สั่ง​ว่า “ไม่​ต้อง​เข้า​ไป​ใน​หมู่​บ้าน​นะ” 27  พระ​เยซู​กับ​สาวก​เดิน​ทาง​ไป​ตาม​หมู่​บ้าน​ต่าง ๆ ใน​เขต​ซีซารียา​ฟีลิปปี ระหว่าง​ทาง ท่าน​ถาม​พวก​สาวก​ว่า “คน​เขา​พูด​กัน​ว่า​ผม​เป็น​ใคร?”+ 28  พวก​เขา​ตอบ​ท่าน​ว่า “บาง​คน​บอก​ว่า​เป็น​ยอห์น​ผู้​ให้​บัพติศมา+ บาง​คน​บอก​ว่า​เป็น​เอลียาห์+ แต่​ก็​มี​บาง​คน​บอก​ว่า​เป็น​หนึ่ง​ใน​พวก​ผู้​พยากรณ์” 29  แล้ว​ท่าน​ก็​ถาม​พวก​เขา​ว่า “แล้ว​พวก​คุณ​ล่ะ คิด​ว่า​ผม​เป็น​ใคร?” เปโตร​ตอบ​ว่า “ท่าน​เป็น​พระ​คริสต์”+ 30  แล้ว​พระ​เยซู​ก็​สั่ง​พวก​สาวก​ไม่​ให้​บอก​เรื่อง​นี้​กับ​ใคร+ 31  และ​ท่าน​เริ่ม​อธิบาย​ให้​พวก​เขา​รู้​ว่า ‘ลูก​มนุษย์’ จะ​ต้อง​ทน​ทุกข์​หลาย​อย่าง​เพราะ​น้ำ​มือ​ของ​พวก​ผู้​นำ​ชาว​ยิว​และ​พวก​ปุโรหิต​ใหญ่​กับ​พวก​ครู​สอน​ศาสนา พวก​นั้น​จะ​ไม่​ยอม​รับ​ท่าน​และ​ท่าน​จะ​ถูก​ฆ่า+ แต่​หลัง​จาก​นั้น 3 วัน​จะ​ฟื้น​ขึ้น​มา+ 32  พระ​เยซู​บอก​เรื่อง​นี้​อย่าง​ตรง​ไป​ตรง​มา เปโตร​ก็​ดึง​ตัว​ท่าน​มา​และ​ทัก​ท้วง​ท่าน+ 33  พระ​เยซู​หัน​ไป​มอง​พวก​สาวก​แล้ว​ตำหนิ​เปโตร​ว่า “หยุด​พูด​ได้​แล้ว ซาตาน! ที่​คุณ​คิด​อยู่​นี้​ไม่​ใช่​ความ​คิด​ของ​พระเจ้า แต่​เป็น​ความ​คิด​ของ​มนุษย์”+ 34  แล้ว​พระ​เยซู​เรียก​ฝูง​ชน​กับ​พวก​สาวก​เข้า​มา​และ​พูด​ว่า “ถ้า​ใคร​อยาก​ติด​ตาม​ผม ก็​ให้​คน​นั้น​เลิก​ใช้​ชีวิต​เพื่อ​ตัว​เอง ยอม​แบก​เสา​ทรมาน​ของ​ตัว​เอง แล้ว​ติด​ตาม​ผม​เรื่อย​ไป+ 35  เพราะ​คน​ที่​พยายาม​เอา​ตัว​รอด​จะ​เสีย​ชีวิต แต่​คน​ที่​ยอม​สละ​ชีวิต​เพื่อ​ผม​และ​เพื่อ​ข่าว​ดี​จะ​ได้​ชีวิต+ 36  ที่​จริง ถ้า​ใคร​ได้​เป็น​เจ้าของ​ทุก​สิ่ง​ทุก​อย่าง​ใน​โลก​แต่​ต้อง​เสีย​ชีวิต จะ​มี​ประโยชน์​อะไร​ล่ะ?+ 37  จริง ๆ แล้ว คน​เรา​จะ​เอา​อะไร​มา​แลก​กับ​ชีวิต​ของ​ตัว​เอง?+ 38  ใน​สมัย​ของ​คน​ที่​ไม่​ซื่อ​สัตย์​ต่อ​พระเจ้า​และ​ชั่ว​ช้า​นี้ ถ้า​ใคร​อาย​เพราะ​เป็น​สาวก​และ​เพราะ​คำ​สอน​ของ​ผม ‘ลูก​มนุษย์’ ก็​จะ​อาย​ที่​จะ​ยอม​รับ​เขา+​เมื่อ​ท่าน​มา​ด้วย​อำนาจ​ยิ่ง​ใหญ่​จาก​พระเจ้า​ผู้​เป็น​พ่อ พร้อม​กับ​พวก​ทูตสวรรค์​ผู้​บริสุทธิ์”+

เชิงอรรถ

หรือ “ไม่​ได้​กิน​อาหาร” “อด​อาหาร”
หรือ “ให้​หลักฐาน​ที่​เป็น​การ​อัศจรรย์”
หรือ “มอง​เห็น​ได้​อีก​ครั้ง”

ข้อมูลสำหรับศึกษา

รู้สึก​สงสาร: คำ​กริยา​กรีก สะพลางค์นิศอไม ที่​ใช้​ใน​สำนวน​นี้​เกี่ยว​ข้อง​กับ​คำ​ว่า “ลำไส้” (สะพลางค์นา) คำ​นี้​แสดง​ถึง​ความ​รู้สึก​ที่​อยู่​ใน​ส่วน​ลึก​ของ​ตัว​เรา ซึ่ง​เป็น​อารมณ์​ความ​รู้สึก​ที่​ลึกซึ้ง นี่​เป็น​หนึ่ง​ใน​คำ​กรีก​ที่​แสดง​ถึง​ความ​รู้สึก​สงสาร​ที่​แรง​กล้า​ที่​สุด

ตะกร้า: อาจ​เป็น​ตะกร้า​สาน​ใบ​เล็ก​ที่​มี​หู​ทำ​จาก​เชือก​ไว้​หิ้ว​หรือ​สะพาย​ไป​ได้​เวลา​เดิน​ทาง เชื่อ​กัน​ว่า​ตะกร้า​แบบ​นี้​จุ​ได้​ประมาณ 7.5 ลิตร—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 8:19, 20

ตะกร้า​ใหญ่: ใน​ข้อ​นี้​ลูกา​ใช้​คำ​กรีก สพูรีส ซึ่ง​เป็น​คำ​เดียว​กับ​ที่​มัทธิว​และ​มาระโก​ใช้​เมื่อ​พูด​ถึง​ตะกร้า 7 ใบ​ที่​ใช้​เก็บ​อาหาร​เหลือ​หลัง​จาก​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย 4,000 คน (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 15:37) คำ​นี้​หมาย​ถึง​ตะกร้า​ใหญ่​หรือ​กระบุง แต่​ตอน​ที่​เปาโล​เล่า​ให้​คริสเตียน​ใน​เมือง​โครินธ์​ฟัง​เกี่ยว​กับ​วิธี​ที่​เขา​หนี เขา​ใช้​คำ​กรีก ซาร์กาเน ที่​หมาย​ถึง​ตะกร้า​สาน หรือ “ตะกร้า​หวาย” ซึ่ง​ทำ​มา​จาก​เชือก​หรือ​กิ่ง​ไม้ คำ​กรีก​ทั้ง 2 คำ​นี้​สามารถ​ใช้​เพื่อ​หมาย​ถึง​ตะกร้า​ใหญ่​ชนิด​เดียว​กัน—2คร 11:32, 33

ตะกร้า​ใหญ่: หรือ “กระบุง” คำ​กรีก ส​พู​รี​ส ที่​ใช้​ใน​ข้อ​นี้​ดู​เหมือน​หมาย​ถึง​ตะกร้า​ที่​มี​ขนาด​ใหญ่​กว่า​ตะกร้า​ที่​ใช้​ก่อน​หน้า​นี้​ตอน​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 6:43) “ตะกร้า” ที่​ศิษย์​ของ​เปาโล​ให้​เขา​นั่ง​แล้ว​หย่อน​ลง​ทาง​ช่อง​หน้าต่าง​บน​กำแพง​เมือง​ดามัสกัส​ก็​มา​จาก​คำ​กรีก​เดียว​กัน​นี้—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ กจ 9:25

ประมาณ 4,000 คน​ที่​เป็น​ผู้​ชาย: เฉพาะ​มัทธิว​เท่า​นั้น​ที่​พูด​ถึง​การ​อัศจรรย์​ครั้ง​นี้​ว่า​มี​ผู้​หญิง​และ​เด็ก​รวม​อยู่​ด้วย (มธ 15:38) เป็น​ไป​ได้​ว่า​จำนวน​คน​ทั้ง​หมด​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​โดย​การ​อัศจรรย์​มี​มาก​กว่า 12,000 คน

มากาดาน: ทุก​วัน​นี้​ไม่​มี​เขต​ที่​เรียก​ว่า​มากาดาน​บริเวณ​รอบ​ทะเลสาบ​กาลิลี แต่​ผู้​เชี่ยวชาญ​บาง​คน​เชื่อ​ว่า​มากาดาน​น่า​จะ​เป็น​ที่​เดียว​กับ​มักดาลา ซึ่ง​ก็​คือ​กีร์เบต มัจดัล (มิกดัล) ที่​อยู่​ห่าง​จาก​เมือง​ทิเบเรียส​ไป​ทาง​ตะวัน​ตก​เฉียง​เหนือ​ประมาณ 6 กม. บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน (มก 8:10) เรียก​ที่​นี่​ว่า​ดาลมานูธา—ดู​ภาค​ผนวก ข​10

ดาลมานูธา: ชื่อ​นี้​ไม่​มี​ใน​หนังสือ​อื่น​ของ​คัมภีร์​ไบเบิล​และ​ไม่​พบ​ใน​หนังสือ​ทั่ว​ไป แต่​มี​อยู่​ใน​หนังสือ​ข่าว​ดี​ของ​มาระโก​เท่า​นั้น ถึง​แม้​ไม่​มี​ใคร​รู้​แน่ชัด​ว่า​ดาลมานูธา​อยู่​ที่​ไหน แต่​ดู​เหมือน​อยู่​ใกล้​ชายฝั่ง​ด้าน​ตะวัน​ตก​ของ​ทะเลสาบ​กาลิลี เพราะ​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ใน​หนังสือ​มัทธิว​เรียก​เขต​นี้​ว่า​มากาดาน (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 15:39) ดาลมานูธา​จึง​อาจ​เป็น​อีก​ชื่อ​หนึ่ง​ของ​มากาดาน

ถอน​หายใจ​ยาว ๆ: มาระโก​มัก​จะ​บันทึก​ความ​รู้สึก​ของ​พระ​เยซู เขา​อาจ​ได้​ข้อมูล​เหล่า​นี้​จาก​เปโตร​ซึ่ง​เป็น​คน​ที่​มี​อารมณ์​และ​ความ​รู้สึก​ลึกซึ้ง (ดู “บท​นำ​ของ​หนังสือ​มาระโก”) คำ​กริยา​กรีก​นี้​อาจ​หมาย​ถึง​การ​ถอน​หายใจ​และ​อธิษฐาน​ด้วย​ความ​ทุกข์​ใจ การ​ที่​พระ​เยซู​ทำ​อย่าง​นี้​แสดง​ว่า​ท่าน​เห็น​อก​เห็น​ใจ​ผู้​ชาย​คน​นี้​หรือ​ท่าน​รู้สึก​เจ็บ​ปวด​ที่​เห็น​มนุษย์​เจอ​ความ​ทุกข์ คำ​กริยา​กรีก​ที่​เกี่ยว​ข้อง​กับ​คำ​นี้​มี​อยู่​ที่ รม 8:22 ซึ่ง​บอก​ว่า​สิ่ง​ที่​พระเจ้า​สร้าง​ทั้ง​หมด​กำลัง “คร่ำครวญ”

ถอน​หายใจ: มาระโก​มัก​จะ​บันทึก​ความ​รู้สึก​และ​ปฏิกิริยา​ของ​พระ​เยซู (มก 3:5; 7:34; 9:36; 10:13-16, 21) คำ​กริยา​ที่​เขา​ใช้​ใน​ข้อ​นี้​มี​อยู่​ที่​เดียว​ใน​พระ​คัมภีร์​คริสเตียน​ภาค​ภาษา​กรีก คำ​นี้​แสดง​ถึง​อารมณ์​ความ​รู้สึก​ที่​แรง​กล้า และ​มี​การ​ใช้​คำ​กริยา​กรีก​อีก​คำ​หนึ่ง​ที่​เกี่ยว​ข้อง​กัน​ใน​บันทึก​ที่ มก 7:34 (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา) พระ​เยซู​ถอน​หายใจ​แบบ​นี้​เพื่อ​แสดง​ว่า​ท่าน​โกรธ​ที่​พวก​ฟาริสี​ท้า​ให้​ท่าน​ทำ​การ​อัศจรรย์​อีก พวก​เขา​เคย​เห็น​การ​อัศจรรย์​หลาย​อย่าง​ที่​แสดง​ถึง​ฤทธิ์​อำนาจ​ของ​ท่าน​มา​แล้ว​แต่​พวก​เขา​ก็​ไม่​สนใจ

เชื้อ: หรือ “ยีสต์” คัมภีร์​ไบเบิล​มัก​ใช้​เชื้อ​เป็น​ภาพ​แสดง​ถึง​ความ​เสื่อม​เสีย​และ​บาป ซึ่ง​ใน​ข้อ​นี้​หมาย​ถึง​คำ​สอน​และ​อิทธิพล​ไม่​ดี​ที่​ทำ​ให้​เสื่อม​เสีย (มธ 16:6, 11, 12; 1คร 5:6-8) ข้อ​นี้​ใน​ต้น​ฉบับ​ภาษา​เดิม​พระ​เยซู​พูด​ซ้ำ​คำ​ว่า “เชื้อ” 2 ครั้ง ซึ่ง​แสดง​ว่า​เชื้อ​ของ​เฮโรด​กับ​พรรค​พวก​ของ​เฮโรด​ต่าง​จาก​เชื้อ​ของ​ฟาริสี เฮโรด​กับ​พรรค​พวก​เกี่ยว​ข้อง​กับ​การ​เมือง​มาก​กว่า​ศาสนา ตัว​อย่าง​เช่น พวก​เขา​กับ​พวก​ฟาริสี​ส่ง​เสริม​ความ​คิด​เรื่อง​ชาติ​นิยม เห็น​ได้​จาก​ตอน​ที่​ทั้ง 2 กลุ่ม​ถาม​พระ​เยซู​เรื่อง​การ​จ่าย​ภาษี​เพื่อ​หา​ทาง​จับ​ผิด​ท่าน—มก 12:13-15

เฮโรด: สำเนา​พระ​คัมภีร์​เก่าแก่​บาง​ฉบับ​ใช้​คำ​ว่า “พวก​เฮโรเดียน”—ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “พรรค​พวก​ของ​เฮโรด

ตะกร้า: อาจ​เป็น​ตะกร้า​สาน​ใบ​เล็ก​ที่​มี​หู​ทำ​จาก​เชือก​ไว้​หิ้ว​หรือ​สะพาย​ไป​ได้​เวลา​เดิน​ทาง เชื่อ​กัน​ว่า​ตะกร้า​แบบ​นี้​จุ​ได้​ประมาณ 7.5 ลิตร—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 8:19, 20

ตะกร้า​ใหญ่: หรือ “กระบุง” คำ​กรีก ส​พู​รี​ส ที่​ใช้​ใน​ข้อ​นี้​ดู​เหมือน​หมาย​ถึง​ตะกร้า​ที่​มี​ขนาด​ใหญ่​กว่า​ตะกร้า​ที่​ใช้​ก่อน​หน้า​นี้​ตอน​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 6:43) “ตะกร้า” ที่​ศิษย์​ของ​เปาโล​ให้​เขา​นั่ง​แล้ว​หย่อน​ลง​ทาง​ช่อง​หน้าต่าง​บน​กำแพง​เมือง​ดามัสกัส​ก็​มา​จาก​คำ​กรีก​เดียว​กัน​นี้—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ กจ 9:25

ตะกร้า​ใหญ่: หรือ “กระบุง”—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 8:8, 19

ตะกร้า: ใน​บันทึก​เรื่อง​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ด้วย​การ​อัศจรรย์ 2 ครั้ง (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 6:43; 8:8, 20 และ​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มธ 14:20; 15:37; 16:9, 10) มี​การ​ใช้​คำ​ต่าง​กัน​อย่าง​เสมอ​ต้น​เสมอ​ปลาย​เมื่อ​พูด​ถึง​ตะกร้า​ที่​ใช้​เก็บ​เศษ​อาหาร​ที่​เหลือ ตอน​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน มี​การ​ใช้​คำ​กรีก คอฟินอส (“ตะกร้า”) ส่วน​ตอน​ที่​ท่าน​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย 4,000 คน มี​การ​ใช้​คำ​กรีก ส​พู​รี​ส (“ตะกร้า​ใหญ่”) นี่​แสดง​ให้​เห็น​ว่า​ผู้​เขียน​บันทึก​เหล่า​นั้น​อยู่​ใน​เหตุ​การณ์​หรือ​ได้​ข้อมูล​จาก​คน​ที่​น่า​เชื่อถือ​ซึ่ง​อยู่​ใน​เหตุ​การณ์

ตะกร้า​ใหญ่: หรือ “กระบุง” คำ​กรีก ส​พู​รี​ส ที่​ใช้​ใน​ข้อ​นี้​ดู​เหมือน​หมาย​ถึง​ตะกร้า​ที่​มี​ขนาด​ใหญ่​กว่า​ตะกร้า​ที่​ใช้​ก่อน​หน้า​นี้​ตอน​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 6:43) “ตะกร้า” ที่​ศิษย์​ของ​เปาโล​ให้​เขา​นั่ง​แล้ว​หย่อน​ลง​ทาง​ช่อง​หน้าต่าง​บน​กำแพง​เมือง​ดามัสกัส​ก็​มา​จาก​คำ​กรีก​เดียว​กัน​นี้—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ กจ 9:25

ตะกร้า: ใน​บันทึก​เรื่อง​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ด้วย​การ​อัศจรรย์ 2 ครั้ง (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 6:43; 8:8, 20 และ​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มธ 14:20; 15:37; 16:9, 10) มี​การ​ใช้​คำ​ต่าง​กัน​อย่าง​เสมอ​ต้น​เสมอ​ปลาย​เมื่อ​พูด​ถึง​ตะกร้า​ที่​ใช้​เก็บ​เศษ​อาหาร​ที่​เหลือ ตอน​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน มี​การ​ใช้​คำ​กรีก คอฟินอส (“ตะกร้า”) ส่วน​ตอน​ที่​ท่าน​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย 4,000 คน มี​การ​ใช้​คำ​กรีก ส​พู​รี​ส (“ตะกร้า​ใหญ่”) นี่​แสดง​ให้​เห็น​ว่า​ผู้​เขียน​บันทึก​เหล่า​นั้น​อยู่​ใน​เหตุ​การณ์​หรือ​ได้​ข้อมูล​จาก​คน​ที่​น่า​เชื่อถือ​ซึ่ง​อยู่​ใน​เหตุ​การณ์

ตะกร้า​ใหญ่: หรือ “กระบุง”—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 8:8, 19

ผู้​ชาย​ตา​บอด​คน​หนึ่ง: มาระโก​เป็น​ผู้​เขียน​หนังสือ​ข่าว​ดี​เพียง​คน​เดียว​ที่​บันทึก​ว่า​พระ​เยซู​รักษา​ผู้​ชาย​ตา​บอด​คน​นี้—มก 8:22-26

ซีซารียา​ฟีลิปปี: เป็น​เมือง​ที่​ตั้ง​อยู่​บริเวณ​ต้น​น้ำ​ของ​แม่น้ำ​จอร์แดน​ซึ่ง​อยู่​สูง​กว่า​ระดับ​น้ำ​ทะเล 350 เมตร เมือง​นี้​อยู่​ห่าง​จาก​ทะเลสาบ​กาลิลี​ไป​ทาง​ทิศ​เหนือ​ประมาณ 40 กม. และ​อยู่​ใกล้​เชิง​เขา​เฮอร์โมน​ทาง​ทิศ​ตะวัน​ตก​เฉียง​ใต้ ฟีลิป​ผู้​ปกครอง​แคว้น​ซึ่ง​เป็น​ลูก​ของ​เฮโรด​มหาราช​เป็น​คน​ตั้ง​ชื่อ​เมือง​นี้​เพื่อ​ให้​เกียรติ​กับ​จักรพรรดิ​โรมัน และ​เพื่อ​จะ​ไม่​ให้​สับสน​กับ​เมือง​ซีซารียา​ที่​เป็น​เมือง​ท่า จึง​มี​การ​เรียก​เมือง​นี้​ว่า​ซีซารียา​ฟีลิปปี ซึ่ง​หมาย​ความ​ว่า “ซีซารียา​ของ​ฟีลิป”—ดู​ภาค​ผนวก ข​10

ซีซารียา​ฟีลิปปี: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 16:13

ยอห์น: ตรง​กับ​ชื่อ​ภาษา​ฮีบรู​เยโฮฮานัน หรือ​โยฮานัน ซึ่ง​หมาย​ความ​ว่า “พระ​ยะโฮวา​แสดง​ความ​โปรดปราน, พระ​ยะโฮวา​กรุณา”

ผู้​ให้​บัพติศมา: หรือ “คน​จุ่ม” คำ​นี้​ดู​เหมือน​เป็น​ฉายา​ของ​ยอห์น​ซึ่ง​บอก​ให้​รู้​ว่า​ลักษณะ​เด่น​ของ​เขา​คือ​การ​ให้​บัพติศมา​ด้วย​การ​จุ่ม​ใน​น้ำ โยเซฟุส ฟลาวิอุส​นัก​ประวัติศาสตร์​ชาว​ยิว​ก็​เคย​เขียน​เกี่ยว​กับ “ยอห์น​ที่​มี​ฉายา​ว่า​ผู้​ให้​บัพติศมา” ด้วย

ผู้​ให้​บัพติศมา: หรือ “คน​จุ่ม” คำ​กรีก บาพทิโศ ใน​ข้อ​นี้​และ​ที่ มก 6:14, 24 อาจ​แปล​ได้​ว่า “คน​ที่​ให้​บัพติศมา” คำ​นี้​เมื่อ​อยู่​ใน​รูป​คำ​นาม​จะ​เป็น​คำ​ว่า บาพทิสเทส ซึ่ง​อยู่​ใน มก 6:25; 8:28 และ​ที่​หนังสือ​มัทธิว​กับ​ลูกา​ด้วย ถึง​แม้ 2 คำ​นี้​จะ​ต่าง​กัน​เล็ก​น้อย​แต่​ก็​มี​ความ​หมาย​เหมือน​กัน จึง​เป็น​เหตุ​ผล​ที่​ใน​ต้น​ฉบับ​ภาษา​กรีก​ที่ มก 6:24, 25 มี​การ​ใช้​ทั้ง​สอง​คำ​สลับ​กัน—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 3:1

เอลียาห์: ชื่อ​ภาษา​ฮีบรู แปล​ว่า “พระเจ้า​ของ​ผม​คือ​พระ​ยะโฮวา”

พระ​คริสต์: เปโตร​บอก​ว่า​พระ​เยซู​เป็น “พระ​คริสต์” (คำ​กรีก ฮอ ฆะริสท็อส) ซึ่ง​เป็น​ตำแหน่ง​ที่​มี​ความ​หมาย​เดียว​กับ​คำ​ว่า “เมสสิยาห์” (มา​จาก​คำ​ฮีบรู มาชีอัค) ทั้ง​สอง​คำ​แปล​ว่า “ผู้​ถูก​เจิม” แต่​คำ​ว่า “พระ​คริสต์” ใน​ข้อ​นี้​มีคำนำ​หน้า​นาม​ที่​เฉพาะ​เจาะจงใน​ภาษา​กรีก ซึ่ง​ดู​เหมือน​เป็น​วิธี​เน้น​ตำแหน่ง​ของ​พระ​เยซู​ที่​เป็น​เมสสิยาห์—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 1:1; 2:4

ลูก​มนุษย์: มี​การ​ใช้​คำ​นี้​ประมาณ 80 ครั้ง​ใน​หนังสือ​ข่าว​ดี​ทั้ง 4 เล่ม พระ​เยซู​ใช้​คำ​นี้​เมื่อ​พูด​ถึง​ตัว​ท่าน​เอง ดู​เหมือน​ท่าน​ใช้​คำ​นี้​เพื่อ​เน้น​ว่า​ท่าน​เป็น​มนุษย์​จริง​ ๆ ที่​เกิด​จาก​ผู้​หญิง​และ​มี​ค่า​เท่า​เทียม​กับ​อาดัม ท่าน​จึง​สามารถ​ไถ่​มนุษย์​จาก​บาป​และ​ความ​ตาย​ได้ (รม 5:12, 14, 15) คำ​นี้​ยัง​ทำ​ให้​รู้​ว่า​พระ​เยซู​เป็น​เมสสิยาห์​หรือ​พระ​คริสต์​ด้วย—ดนล 7:13, 14; ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์

ผู้​นำ: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “คน​สูง​อายุ” คำ​กรีก เพร็สบูเทะรอส ที่​ใช้​ใน​คัมภีร์​ไบเบิล​มัก​จะ​หมาย​ถึง​คน​ที่​มี​ตำแหน่ง​และ​หน้า​ที่​รับผิดชอบ​ใน​ชุมชน​หรือ​ใน​ชาติ ถึง​แม้​คำ​นี้​บาง​ครั้ง​หมาย​ถึง​คน​ที่​อายุ​มาก​กว่า​หรือ​คน​สูง​อายุ (เช่น​ที่ ลก 15:25; กจ 2:17) แต่​ก็​มี​ความ​หมาย​ใน​แง่​อื่น​ด้วย ใน​ข้อ​นี้​คำ​ว่า “ผู้​นำ” หมาย​ถึง​พวก​ผู้​นำ​ชาว​ยิว​ซึ่ง​คัมภีร์​ไบเบิล​มัก​พูด​ถึง​พวก​เขา​พร้อม​กับ​พวก​ปุโรหิต​ใหญ่​และ​ครู​สอน​ศาสนา สมาชิก​ศาล​แซนเฮดริน​ก็​ประกอบ​ด้วย​คน​จาก 3 กลุ่ม​นี้—มธ 21:23; 26:3, 47, 57; 27:1, 41; 28:12; ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “ผู้​นำ

ปุโรหิต​ใหญ่: คำ​กรีก​นี้​เมื่อ​อยู่​ใน​รูป​เอกพจน์​จะ​แปล​ว่า “มหา​ปุโรหิต” และ​หมาย​ถึง​หัวหน้า​ตัว​แทน​ของ​ประชาชน​เพื่อ​เข้า​เฝ้า​พระเจ้า แต่​ใน​ข้อ​นี้​คำ​กรีก​นี้​อยู่​ใน​รูป​พหูพจน์​ซึ่ง​หมาย​ถึง​กลุ่ม​คน​สำคัญ​ใน​คณะ​ปุโรหิต รวม​ทั้ง​อดีต​มหา​ปุโรหิต และ​อาจ​รวม​ถึง​หัวหน้า​ของ​กลุ่ม​ปุโรหิต 24 กลุ่ม​ด้วย

ครู​สอน​ศาสนา: ตอน​แรก​คำ​นี้​หมาย​ถึงผู้​คัด​ลอกพระ​คัมภีร์ แต่​ใน​สมัย​พระ​เยซู คำ​นี้​หมาย​ถึง​คน​ที่​เชี่ยวชาญ​และ​สอน​เรื่อง​กฎหมาย​ของ​โมเสส

ลูก​มนุษย์: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 8:20

ผู้​นำ: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “คน​สูง​อายุ” คำ​กรีก เพร็สบูเทะรอส ที่​ใช้​ใน​คัมภีร์​ไบเบิล​มัก​จะ​หมาย​ถึง​คน​ที่​มี​ตำแหน่ง​และ​หน้า​ที่​รับผิดชอบ​ใน​ชุมชน​หรือ​ใน​ชาติ ถึง​แม้​คำ​นี้​บาง​ครั้ง​หมาย​ถึง​คน​ที่​อายุ​มาก​กว่า​หรือ​คน​สูง​อายุ (เช่น​ที่ ลก 15:25; กจ 2:17) แต่​ก็​มี​ความ​หมาย​ใน​แง่​อื่น​ด้วย ใน​ข้อ​นี้​คำ​ว่า “ผู้​นำ” หมาย​ถึง​พวก​ผู้​นำ​ชาว​ยิว​ซึ่ง​คัมภีร์​ไบเบิล​มัก​พูด​ถึง​พวก​เขา​พร้อม​กับ​พวก​ปุโรหิต​ใหญ่​และ​ครู​สอน​ศาสนา สมาชิก​ศาล​แซนเฮดริน​ก็​ประกอบ​ด้วย​คน​จาก 3 กลุ่ม​นี้—มก 11:27; 14:43, 53; 15:1; ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 16:21 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัทพ์​คำ​ว่า “ผู้​นำ

ปุโรหิต​ใหญ่: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 2:4 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “ปุโรหิต​ใหญ่

ครู​สอน​ศาสนา: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 2:4 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “ครู​สอน​ศาสนา

สิ่ง​ที่​ชักจูง​คน​ให้​หลง​ทำ​ผิด: เชื่อ​กัน​ว่า​คำ​กรีก สคานดาลอน ที่​แปล​ใน​ข้อ​นี้​ว่า “สิ่ง​ที่​ชักจูง​คน​ให้​หลง​ทำ​ผิด” แต่​เดิม​หมาย​ถึง​กับดัก และ​บาง​คน​คิด​ว่า​หมาย​ถึง​แท่ง​ไม้​ที่​อยู่​ใน​กับดัก​ซึ่ง​มี​เหยื่อ​ล่อ​ผูก​ติด​อยู่ ต่อ​มา​มี​การ​ใช้​คำ​นี้​ใน​ความ​หมาย​ที่​กว้าง​ขึ้น คือ​หมาย​ถึง​อะไร​ก็​ตาม​ที่​เป็น​สิ่ง​กีด​ขวาง​ซึ่ง​ทำ​ให้​คน​เรา​สะดุด​หรือ​ล้ม​ลง และ​เมื่อ​ใช้​ใน​ความ​หมาย​เป็น​นัย คำ​นี้​หมาย​ถึง​การ​กระทำ​หรือ​สถานการณ์​ที่​ทำ​ให้​คน​เรา​ทำ​สิ่ง​ที่​ไม่​เหมาะ​สม ไม่​ถูก​ต้อง​ด้าน​ศีลธรรม หรือ​ทำ​ผิด ส่วน​คำ​กริยา สคานดาลิโศ ซึ่ง​ใน มธ 18:8, 9 แปล​ว่า “ทำ​ให้​หลง​ทำ​ผิด” ยัง​อาจ​แปล​ได้​ว่า “กลาย​เป็น​หลุมพราง, เป็น​ต้น​เหตุ​ให้​สะดุด”

ซาตาน: พระ​เยซู​ไม่​ได้​บอก​ว่า​เปโตร​เป็น​มาร​ซาตาน แต่​หมาย​ความ​ว่า​เขา​กำลัง​ทำ​ตัว​เป็น​ผู้​ต่อ​ต้าน​ซึ่ง​เป็น​ความ​หมาย​ของ​คำ​ฮีบรู ซาตาน พระ​เยซู​อาจ​กำลัง​บอก​ว่า​สิ่ง​ที่​เปโตร​ทำ​ใน​ตอน​นั้น​เป็น​การ​ยอม​ให้​ตัว​เขา​เอง​ได้​รับ​อิทธิพล​จาก​ซาตาน

หยุด​พูด​ได้​แล้ว: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ไป​อยู่​ข้าง​หลัง​ผม” ใน​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มธ 16:23 พระ​เยซู​พูด​อีก​ว่า “คุณ​กำลัง​ขัด​ขวาง​ผม” (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 18:7) ใน​ข้อ​นี้​พระ​เยซู​ตำหนิ​เปโตร​แรง​มาก ท่าน​ไม่​ยอม​ให้​อะไร​มา​ขัด​ขวาง​ท่าน​ไม่​ให้​ทำ​ตาม​ความ​ต้องการ​ของ​พ่อ คำ​พูด​ของ​พระ​เยซู​ยัง​เตือน​เปโตร​ให้​รู้​ว่า​ใน​ฐานะ​สาวก เขา​ควร​สนับสนุน​นาย​ของ​เขา

ซาตาน: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 16:23

เสา​ทรมาน: หรือ “เสา​ประหาร” คำ​กรีก สเทารอส ใน​วรรณกรรม​กรีก​โบราณ​มัก​หมาย​ถึง​เสา​หรือ​หลัก​ที่​ตั้ง​ตรง เมื่อ​ใช้​ใน​ความ​หมาย​เป็น​นัย บาง​ครั้ง​จะ​หมาย​ถึง​ความ​ทุกข์ ความ​อับอาย การ​ทรมาน และ​แม้​แต่​ความ​ตาย​ที่​คน​เรา​ต้อง​เจอ​เพราะ​เป็น​สาวก​ของ​พระ​เยซู—ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์

ติด​ตาม​ผม: หรือ​ที่​สำเนา​พระ​คัมภีร์​เก่าแก่​บาง​ฉบับ​ใช้​คำ​ว่า “ตาม​ผม​มา”

ให้​คน​นั้น​เลิก​ใช้​ชีวิต​เพื่อ​ตัว​เอง: หรือ “ให้​คน​นั้น​สละ​สิทธิ์​ทุก​อย่าง​ที่​เป็น​ของ​ตัว​เอง” นี่​แสดง​ว่า​คน​นั้น​เต็ม​ใจ​ปฏิเสธ​ตัว​เอง​อย่าง​เด็ดขาด หรือ​เต็ม​ใจ​ยก​สิทธิ์​ใน​การ​เป็น​เจ้า​ของ​ตัว​เอง​ให้​กับ​พระเจ้า ข้อ​ความ​ภาษา​กรีก​นี้​อาจ​แปล​ได้​ว่า “เขา​ต้อง​บอก​ว่า​ไม่​กับ​ตัว​เอง” ซึ่ง​เป็น​คำ​แปล​ที่​เหมาะ​เพราะ​ข้อ​ความ​นี้​อาจ​รวม​ถึง​การ​ไม่​ทำ​ตาม​ความ​ต้องการ​ของ​ตัว​เอง ไม่​ติด​ตาม​ความ​อยาก​ได้​อยาก​มี​หรือ​ความ​สะดวก​สบาย​ของ​ตัว​เอง (2คร 5:14, 15) มาระโก​ใช้​คำ​กริยา​กรีก​เดียว​กัน​นี้​เมื่อ​พูด​ถึง​เปโตร​ตอน​ที่​เขา​ปฏิเสธ​ว่า​ไม่​รู้​จัก​พระ​เยซู—มก 14:30, 31, 72

เสา​ทรมาน: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 16:24

ไม่​ซื่อ​สัตย์: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ชอบ​มี​ชู้” คือ​มี​ชู้​ใน​ความ​หมาย​เป็น​นัย​ซึ่ง​หมาย​ถึง​การ​ไม่​ซื่อ​สัตย์​ต่อ​พระเจ้า​โดย​การ​ละเมิด​สัญญา​ที่​ทำ​กับ​พระองค์ เมื่อ​ชาว​อิสราเอล​สมัย​โบราณ​ไป​นมัสการ​ศาสนา​เท็จ พวก​เขา​ก็​ละเมิด​สัญญา​ที่​เกี่ยว​กับ​กฎหมาย ซึ่ง​เป็น​เหมือน​การ​เล่นชู้​และ​ไม่​ซื่อ​สัตย์​ต่อ​พระเจ้า (ยรม 3:8, 9; 5:7, 8; 9:2; 13:27; 23:10; ฮชย 7:4) พระ​เยซู​ก็​ตำหนิ​ชาว​ยิว​ใน​สมัย​ของ​ท่าน​อย่าง​แรง​ด้วย​เหตุ​ผล​คล้าย ๆ กัน (มธ 12:39; 16:4) ถ้า​คริสเตียน​ที่​อยู่​ใต้​สัญญา​ใหม่​ทำ​ให้​ตัว​เอง​แปดเปื้อน​กับ​สิ่ง​ต่าง ๆ ใน​โลก​นี้ ก็​ถือ​ว่า​พวก​เขา​เล่นชู้​และ​ไม่​ซื่อ​สัตย์​ต่อ​พระเจ้า​เหมือน​กัน ทุก​คน​ที่​อุทิศ​ชีวิต​ให้​พระ​ยะโฮวา​ต้อง​คิด​ถึง​เรื่อง​นี้​ด้วย—ยก 4:4

วีดีโอและรูปภาพ

เหรียญ​ที่​ทำ​โดย​เฮโรด​อันทีพาส
เหรียญ​ที่​ทำ​โดย​เฮโรด​อันทีพาส

นี่​เป็น​ภาพ​เหรียญ​ทองแดง​ทั้ง 2 ด้าน ซึ่ง​เป็น​เหรียญ​ที่​ใช้​ใน​สมัย​ที่​พระ​เยซู​ทำ​งาน​รับใช้​บน​โลก เฮโรด​อันทีพาส​ผู้​ปกครอง​แคว้น​กาลิลี​และ​พีเรีย​เป็น​คน​สั่ง​ทำ​เหรียญ​นี้ ตอน​ที่​พวก​ฟาริสี​บอก​พระ​เยซู​ว่า​เฮโรด​อยาก​จะ​ฆ่า​ท่าน พระ​เยซู​อาจ​กำลัง​เดิน​ทาง​ผ่าน​แคว้น​พีเรีย​ซึ่ง​เป็น​เขต​ปกครอง​ของ​เฮโรด​เพื่อ​จะ​ไป​กรุง​เยรูซาเล็ม ท่าน​จึง​เรียก​เฮโรด​ว่า “หมา​จิ้งจอก” เนื่อง​จาก​ประชาชน​ที่​เฮโรด​ปกครอง​ส่วน​ใหญ่​เป็น​ชาว​ยิว เขา​จึง​ให้​มี​ภาพ​ทาง​ปาล์ม (หมาย​เลข 1) และ​พวงมาลัย (หมาย​เลข 2) บน​เหรียญ​ที่​เขา​ทำ​ขึ้น​เพื่อ​หลีก​เลี่ยง​ไม่​ให้​ชาว​ยิว​ขุ่นเคือง