เขียนโดยมาระโก 13:1-37

13  ตอน​ที่​พระ​เยซู​กำลัง​เดิน​ออก​จาก​วิหาร สาวก​คน​หนึ่ง​บอก​ท่าน​ว่า “ดู​นี่​สิ​อาจารย์ อาคาร​และ​ก้อน​หิน​พวก​นี้​สวย​จริง ๆ เลย”+  แต่​พระ​เยซู​บอก​เขา​ว่า “อาคาร​ใหญ่​โต​โอ่อ่า​ที่​พวก​คุณ​เห็น​อยู่​นี้​จะ​ถูก​ทำลาย​จน​สิ้น​ซาก ไม่​เหลือ​หิน​ซ้อน​ทับ​กัน​แม้​แต่​ก้อน​เดียว”+  เมื่อ​พระ​เยซู​นั่ง​อยู่​บน​ภูเขา​มะกอก​ตรง​จุด​ที่​มอง​เห็น​วิหาร​ได้ เปโตร ยากอบ ยอห์น และ​อันดรูว์​มา​ถาม​ท่าน​เป็น​ส่วน​ตัว​ว่า  “ช่วย​บอก​หน่อย​ได้​ไหม​ครับ​ว่า เรื่อง​นี้​จะ​เกิด​ขึ้น​เมื่อไหร่ และ​จะ​มี​อะไร​เป็น​สัญญาณ​บอก​ให้​รู้​ว่า​สิ่ง​เหล่า​นี้​ใกล้​จะ​ถึง​จุด​จบ?”+  พระ​เยซู​จึง​บอก​พวก​เขา​ว่า “ระวัง​ไว้ อย่า​ให้​ใคร​มา​หลอก​ได้+  หลาย​คน​จะ​มา​แอบ​อ้าง​ชื่อ​ผม​และ​บอก​ว่า ‘ฉัน​เป็น​พระ​คริสต์’ และ​จะ​ทำ​ให้​คน​มาก​มาย​เข้าใจ​ผิด  คุณ​จะ​ได้​ยิน​เสียง​การ​สู้​รบ​และ​ข่าว​สงคราม​ใน​ที่​ต่าง ๆ อย่า​ตกใจ​กลัว ทั้ง​หมด​นี้​จะ​ต้อง​เกิด​ขึ้น​แน่นอน แต่​นั่น​ยัง​ไม่​ใช่​จุด​จบ+  “จะ​มี​การ​สู้​รบ​กัน​ระหว่าง​ประเทศ​ต่อ​ประเทศ​และ​อาณาจักร​ต่อ​อาณาจักร+ จะ​เกิด​แผ่นดิน​ไหว​ใน​ที่​ต่าง ๆ และ​จะ​เกิด​การ​ขาด​แคลน​อาหาร​หลาย​แห่ง+ นี่​เป็น​แค่​ตอน​เริ่ม​ต้น​ของ​ความ​ทุกข์​เหมือน​ตอน​เจ็บ​ท้อง​ใกล้​คลอด+  “ระวัง​ตัว​ให้​ดี จะ​มี​คน​จับ​คุณ​ไป​ขึ้น​ศาล+ คุณ​จะ​ถูก​เฆี่ยน​ใน​ที่​ประชุม​ของ​เขา+ และ​จะ​ต้อง​ยืน​ต่อ​หน้า​ผู้​ว่า​ราชการ​และ​กษัตริย์​เพราะ​คุณ​เป็น​สาวก​ของ​ผม แล้ว​คุณ​จะ​ได้​บอก​พวก​เขา​ให้​รู้​ความ​จริง+ 10  แต่​ก่อน​ที่​จุด​จบ​จะ​มา​ถึง จะ​ต้อง​มี​การ​ประกาศ​ข่าว​ดี​กับ​คน​ทุก​ชาติ​ก่อน+ 11  ตอน​ที่​พวก​เขา​จับ​คุณ​ไป ไม่​ต้อง​กังวล​ว่า​จะ​พูด​อะไร แต่​ให้​พูด​ไป​ตาม​ที่​พลัง​บริสุทธิ์​ของ​พระเจ้า​จะ​บอก​คุณ​ใน​ตอน​นั้น เพราะ​จริง ๆ แล้ว ไม่​ใช่​ตัว​คุณ​เอง​ที่​พูด แต่​เป็น​พลัง​ของ​พระเจ้า+ 12  นอก​จาก​นี้ พี่​จะ​ทำ​ให้​น้อง​ถูก​ฆ่า น้อง​ก็​จะ​ทำ​กับ​พี่​แบบ​เดียว​กัน พ่อ​จะ​ทำ​ให้​ลูก​ถูก​ฆ่า และ​ลูก​จะ​ต่อ​ต้าน​พ่อ​แม่​และ​จะ​ทำ​ให้​พ่อ​แม่​ถูก​ฆ่า+ 13  ทุก​คน​จะ​เกลียด​ชัง​คุณ​เพราะ​คุณ​เป็น​สาวก​ของ​ผม+ แต่​คน​ที่​อด​ทน+​จน​ถึง​ที่​สุด+จะ​ได้​รับ​การ​ช่วย​ให้​รอด+ 14  “จะ​มี​สิ่ง​น่า​รังเกียจ​ที่​ทำ​ให้​เกิด​ความ​รก​ร้าง​ว่าง​เปล่า+มา​อยู่​ใน​ที่​ที่​ไม่​ควร​อยู่ (คน​อ่าน​ต้อง​สังเกต​ให้​ดี​ถึง​จะ​เข้าใจ​ได้) เมื่อ​เห็น​สิ่ง​นั้น​แล้ว ให้​คน​ที่​อยู่​ใน​แคว้น​ยูเดีย​เริ่ม​หนี​ไป​ที่​ภูเขา+ 15  คน​ที่​อยู่​บน​ดาดฟ้า​อย่า​กลับ​เข้า​ไป​เก็บ​ข้าวของ​ใน​บ้าน+ 16  และ​คน​ที่​อยู่​ใน​ไร่​นา​อย่า​กลับ​ไป​เอา​ข้าวของ​ที่​บ้าน เช่น เสื้อ​ชั้น​นอก 17  ช่วง​เวลา​นั้น​จะ​น่า​กลัว​มาก​สำหรับ​ผู้​หญิง​ท้อง​และ​แม่​ลูก​อ่อน​ที่​กำลัง​ให้​นม​ลูก+ 18  ให้​คุณ​อธิษฐาน​บ่อย ๆ เพื่อ​ตอน​ที่​ต้อง​หนี​จะ​ไม่​ตรง​กับ​ฤดู​หนาว 19  เพราะ​ตอน​นั้น​จะ​มี​ความ​ทุกข์​ยาก​ลำบาก+อย่าง​ที่​ไม่​เคย​เกิด​ขึ้น​นับ​ตั้ง​แต่​พระเจ้า​สร้าง​โลก และ​จะ​ไม่​เกิด​ขึ้น​อีก​เลย+ 20  ที่​จริง ถ้า​พระ​ยะโฮวา​ไม่​ทำ​ให้​ช่วง​เวลา​นั้น​สั้น​ลง จะ​ไม่​มี​ใคร​รอด​เลย แต่​เพื่อ​เห็น​แก่​คน​ที่​พระองค์​เลือก​ไว้ พระองค์​จะ​ทำ​ให้​ช่วง​เวลา​นั้น​สั้น​ลง+ 21  “ใน​ตอน​นั้น ถ้า​มี​ใคร​บอก​พวก​คุณ​ว่า ‘ดู​สิ พระ​คริสต์​อยู่​นี่’ หรือ ‘ดู​สิ พระ​คริสต์​อยู่​นั่น’ อย่า​ไป​หลง​เชื่อ​เขา+ 22  เพราะ​จะ​มี​พระ​คริสต์​ปลอม​และ​ผู้​พยากรณ์​เท็จ+มา​ทำ​การ​อัศจรรย์​และ​แสดง​ปาฏิหาริย์ พวก​เขา​จะ​พยายาม​หลอก​แม้​แต่​คน​ที่​พระเจ้า​เลือก​ไว้​แล้ว 23  ระวัง​ให้​ดี+ ผม​เตือน​ทุก​สิ่ง​ทุก​อย่าง​ไว้​ล่วง​หน้า​แล้ว 24  “หลัง​จาก​ความ​ทุกข์​ยาก​ลำบาก​ใน​เวลา​นั้น ดวง​อาทิตย์​จะ​มืด​ไป ดวง​จันทร์​จะ​ไม่​ส่อง​แสง+ 25  ดวง​ดาว​จะ​ตก​จาก​ฟ้า และ​สิ่ง​ที่​มี​อำนาจ​ใน​ฟ้า​สวรรค์​จะ​สั่น​สะเทือน 26  แล้ว​ผู้​คน​จะ​เห็น ‘ลูก​มนุษย์’+ มา​บน​เมฆ​ใน​ท้องฟ้า​ด้วย​อำนาจ​ยิ่ง​ใหญ่​และ​รัศมี​แรง​กล้า+ 27  แล้ว​ท่าน​จะ​ส่ง​พวก​ทูตสวรรค์​ออก​ไป​รวบ​รวม​คน​ที่​พระเจ้า​เลือก​ไว้​จาก​ทั้ง​สี่​ทิศ จาก​สุด​ขอบ​โลก​จน​ถึง​สุด​ขอบ​ฟ้า+ 28  “ดู​ต้น​มะเดื่อ​เป็น​ตัว​อย่าง​สิ เมื่อ​มัน​แตก​กิ่ง​อ่อน​และ​ผลิ​ใบ คุณ​ก็​รู้​ว่า​ใกล้​จะ​ถึง​ฤดู​ร้อน​แล้ว+ 29  คล้าย​กัน เมื่อ​คุณ​เห็น​เหตุ​การณ์​ทั้ง​หมด​นี้ คุณ​ก็​จะ​รู้​ว่า ‘ลูก​มนุษย์’ มา​ใกล้​แล้ว ที่​จริง​ท่าน​อยู่​ตรง​ประตู​แล้ว+ 30  ผม​จะ​บอก​ให้​รู้​ว่า คน​รุ่น​นี้​จะ​ไม่​ตาย​ไป​ก่อน​ที่​เหตุ​การณ์​ทั้ง​หมด​นี้​จะ​เกิด​ขึ้น+ 31  ฟ้า​สวรรค์​และ​โลก​จะ​สูญ​สิ้น​ไป+ แต่​คำ​พูด​ของ​ผม​จะ​ไม่​มี​วัน​สูญ​หาย​ไป​เลย+ 32  “วัน​เวลา​นั้น​ไม่​มี​ใคร​รู้ แม้​แต่​ทูตสวรรค์​หรือ​ผม​เอง​ที่​เป็น​ลูก​ของ​พระเจ้า​ก็​ไม่​รู้ มี​แต่​พระเจ้า​ผู้​เป็น​พ่อ​เท่า​นั้น​ที่​รู้+ 33  ให้​คอย​สังเกต​และ​ตื่น​ตัว​อยู่​เสมอ+ เพราะ​คุณ​ไม่​รู้​ว่า​เวลา​ที่​พระเจ้า​กำหนด​ไว้​จะ​มา​ถึง​เมื่อไหร่+ 34  เรื่อง​นี้​เปรียบ​เหมือน​กับ​ผู้​ชาย​คน​หนึ่ง​ที่​กำลัง​เดิน​ทาง​ไป​ต่าง​ประเทศ เขา​ฝาก​บ้าน​ให้​พวก​ทาส​ดู​แล+ มอบหมาย​งาน​ให้​แต่​ละ​คน และ​สั่ง​ยาม​ให้​คอย​เฝ้า​ประตู​บ้าน​ไว้​ให้​ดี+ 35  ดัง​นั้น ให้​เฝ้า​ระวัง​อยู่​เสมอ เพราะ​คุณ​ไม่​รู้​ว่า​เจ้าของ​บ้าน​จะ​มา​ตอน​ไหน+ อาจ​จะ​มา​ตอน​เย็น ตอน​เที่ยง​คืน ก่อน​ดวง​อาทิตย์​ขึ้น หรือ​ตอน​เช้า​ตรู่+ 36  เพื่อ​ตอน​ที่​เขา​กลับ​มา​อย่าง​กะทันหัน เขา​จะ​ไม่​พบ​ว่า​คุณ​นอน​หลับ​อยู่+ 37  สิ่ง​ที่​ผม​สั่ง​พวก​คุณ​ไว้​ผม​ก็​สั่ง​กับ​ทุก ๆ คน​ด้วย คือ ให้​เฝ้า​ระวัง​อยู่​เสมอ”+

เชิงอรรถ

ข้อมูลสำหรับศึกษา

ไม่​เหลือ​หิน​ซ้อน​ทับ​กัน​แม้​แต่​ก้อน​เดียว: คำ​พยากรณ์​ของ​พระ​เยซู​เกิด​ขึ้น​จริง​อย่าง​น่า​ทึ่ง​ใน​ปี ค.ศ. 70 ตอน​ที่​กองทัพ​โรมัน​ทำลาย​กรุง​เยรูซาเล็ม​และ​วิหาร เมือง​ทั้ง​เมือง​พัง​ราบ​เป็น​หน้า​กลอง​เหลือ​แค่​กำแพง​เมือง​บาง​ส่วน

ไม่​เหลือ​หิน​ซ้อน​ทับ​กัน​แม้​แต่​ก้อน​เดียว: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:2

ตรง​จุด​ที่​มอง​เห็น​วิหาร​ได้: หรือ “ตรง​ข้าม​กับ​วิหาร” มาระโก​บอก​ให้​รู้​ว่า​สามารถ​มอง​เห็น​วิหาร​ได้​จาก​ภูเขา​มะกอก ซึ่ง​เป็น​คำ​อธิบาย​ที่​ไม่​จำเป็น​สำหรับ​ผู้​อ่าน​ชาว​ยิว​ส่วน​ใหญ่—ดู “บท​นำ​ของ​หนังสือ​มาระโก

จุด​จบ: หรือ “จุด​จบ​สุด​ท้าย” คำ​กรีก​ที่​ใช้​ใน​ข้อ​นี้ (เท​ะ​ลอส) ต่าง​จาก​คำ​กรีก​ที่​แปล​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย” (ซูนเทะเล่อา) ใน มธ 24:3 และ​ต่าง​จาก​คำ​กริยา​กรีก​ที่​แปล​ว่า “จุด​จบ” (ซูนเทะเล่โอ) ใน มก 13:4—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:3; มก 13:4 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย​ของ​โลก​นี้

ที่​สุด: หรือ “จุด​จบ​สุด​ท้าย”—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 13:7

จุด​จบ: มา​จาก​คำ​กริยา​กรีก ซูนเทะเล่โอ ซึ่ง​เกี่ยว​ข้อง​กับ​คำ​นาม ซูนเทะเล่อา ที่​มี​ความ​หมาย​ว่า “ร่วม​กัน​จบ, ประกอบ​รวม​กัน​จน​จบ, จบ​ด้วย​กัน” และ​มี​คำ​กริยา​นี้​อยู่​ใน​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มธ 24:3 ด้วย (คำ​กรีก ซูนเทะเล่อา ยัง​มี​อยู่​ที่ มธ 13:39, 40, 49; 28:20; ฮบ 9:26) คำ​นี้​หมาย​ถึง​ช่วง​เวลา​ที่​มี​เหตุ​การณ์​หลาย​อย่าง​เกิด​ขึ้น​ซึ่ง​จะ​นำ​ไป​สู่ “จุด​จบ” สุด​ท้าย​ที่​พูด​ถึง​ใน มก 13:7, 13 สำหรับ​คำ​ว่า “จุด​จบ” ใน​ข้อ​คัมภีร์ 2 ข้อ​นี้​มี​การ​ใช้​คำ​กรีก​อีก​คำ​หนึ่ง​คือ เท​ะ​ลอส—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 13:7, 13 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย​ของ​โลก​นี้

ฉัน​เป็น​พระ​คริสต์: หรือ​เป็น​เมสสิยาห์—เทียบ​กับ​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มธ 24:5

สมัย​สุด​ท้าย: มา​จาก​คำ​กรีก ซูนเทะเล่อา ที่​มี​ความ​หมาย​ว่า “ร่วม​กัน​จบ, ประกอบ​รวม​กัน​จน​จบ, จบ​ด้วย​กัน” (มธ 13:39, 40, 49; 28:20; ฮบ 9:26) คำ​นี้​หมาย​ถึง​ช่วง​เวลา​ที่​มี​เหตุ​การณ์​หลาย​อย่าง​เกิด​ขึ้น​ซึ่ง​จะ​นำ​ไป​สู่ “จุด​จบ” สุด​ท้าย​ที่​พูด​ถึง​ใน มธ 24:6, 14 สำหรับ​คำ​ว่า “จุด​จบ” ใน​ข้อ​คัมภีร์ 2 ข้อ​นี้​มี​การ​ใช้​คำ​กรีก​อีก​คำ​หนึ่ง​คือ เทะลอส—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:6, 14 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย​ของ​โลก​นี้

จุด​จบ: มา​จาก​คำ​กริยา​กรีก ซูนเทะเล่โอ ซึ่ง​เกี่ยว​ข้อง​กับ​คำ​นาม ซูนเทะเล่อา ที่​มี​ความ​หมาย​ว่า “ร่วม​กัน​จบ, ประกอบ​รวม​กัน​จน​จบ, จบ​ด้วย​กัน” และ​มี​คำ​กริยา​นี้​อยู่​ใน​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มธ 24:3 ด้วย (คำ​กรีก ซูนเทะเล่อา ยัง​มี​อยู่​ที่ มธ 13:39, 40, 49; 28:20; ฮบ 9:26) คำ​นี้​หมาย​ถึง​ช่วง​เวลา​ที่​มี​เหตุ​การณ์​หลาย​อย่าง​เกิด​ขึ้น​ซึ่ง​จะ​นำ​ไป​สู่ “จุด​จบ” สุด​ท้าย​ที่​พูด​ถึง​ใน มก 13:7, 13 สำหรับ​คำ​ว่า “จุด​จบ” ใน​ข้อ​คัมภีร์ 2 ข้อ​นี้​มี​การ​ใช้​คำ​กรีก​อีก​คำ​หนึ่ง​คือ เท​ะ​ลอส—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 13:7, 13 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย​ของ​โลก​นี้

จุด​จบ: หรือ “จุด​จบ​สุด​ท้าย” คำ​กรีก​ที่​ใช้​ใน​ข้อ​นี้ (เท​ะ​ลอส) ต่าง​จาก​คำ​กรีก​ที่​แปล​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย” (ซูนเทะเล่อา) ใน มธ 24:3 และ​ต่าง​จาก​คำ​กริยา​กรีก​ที่​แปล​ว่า “จุด​จบ” (ซูนเทะเล่โอ) ใน มก 13:4—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:3; มก 13:4 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย​ของ​โลก​นี้

สู้​รบ: หรือ “ถูก​กระตุ้น, ถูก​ปลุก​เร้า” คำ​กรีก​ที่​ใช้​ใน​ข้อ​นี้​ถ่ายทอด​แนว​คิด​เกี่ยว​กับ “การ​เคลื่อน​ไป​หา​ด้วย​เจตนา​ร้าย” และ​อาจ​แปล​ได้​อีก​ว่า “ลุก​ขึ้น​ต่อ​สู้” หรือ “เข้า​สู่​สงคราม”

คน​ทุก​ชาติ: คำ​นี้​แสดง​ให้​เห็น​ขอบ​เขต​ของ​งาน​ประกาศ ทำ​ให้​พวก​สาวก​รู้​ว่า​พวก​เขา​จะ​ไม่​ได้​ประกาศ​กับ​เพื่อน​ร่วม​ชาติ​ชาว​ยิว​เท่า​นั้น คำ​กรีก​ที่​แปล​ว่า “ชาติ” (เอ็ธนอส) เมื่อ​ใช้​ใน​ความ​หมาย​กว้าง ๆ จะ​หมาย​ถึง​กลุ่ม​คน​ที่​เกี่ยว​ข้อง​กัน​ทาง​สาย​เลือด​และ​ใช้​ภาษา​เดียว​กัน เชื้อชาติ​หรือ​กลุ่ม​คน​แบบ​นี้​มัก​จะ​อาศัย​อยู่​ใน​พื้น​ที่​ที่​มี​เขต​แดน​ชัดเจน

สู้​รบ: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:7

ประเทศ: คำ​กรีก เอ็ธนอส มี​ความ​หมาย​กว้าง อาจ​หมาย​ถึง​ผู้​คน​ที่​อาศัย​ใน​เขต​ปกครอง​หนึ่ง​หรือ​ดินแดน​หนึ่ง เช่น ใน​ประเทศ​หนึ่ง และ​ยัง​หมาย​ถึง​กลุ่ม​ชาติ​พันธุ์​หนึ่ง​ได้​ด้วย—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 13:10

ความ​ทุกข์​เหมือน​ตอน​เจ็บ​ท้อง​ใกล้​คลอด: ความ​หมาย​ตรง​ตัว​ของ​คำ​กรีก​นี้​คือ​ความ​เจ็บ​ปวด​อย่าง​รุนแรง​เหมือน​ตอน​คลอด​ลูก แม้​บาง​ครั้ง​คำ​นี้​หมาย​ถึง​ความ​ทุกข์​และ​ความ​เจ็บ​ปวด​ทั่ว ๆ ไป แต่​เมื่อ​ใช้​ใน​ท้อง​เรื่อง​นี้​ทำ​ให้​คิด​ถึง​การ​เจ็บ​ท้อง​คลอด เพราะ​ปัญหา​และ​ความ​ทุกข์​ที่​มี​บอก​ไว้​ล่วง​หน้า​จะ​เกิด​ถี่​ขึ้น รุนแรง​ขึ้น และ​ยาว​นาน​ขึ้น แล้ว​หลัง​จาก​นั้น​ก็​จะ​เกิด “ความ​ทุกข์​ยาก​ลำบาก” ที่​บอก​ไว้​ใน มก 13:19

ศาล​สูง: หมาย​ถึง​ศาล​แซนเฮดริน​ซึ่ง​เป็น​คณะ​ผู้​พิพากษา​ที่​อยู่​ใน​กรุง​เยรูซาเล็ม ศาล​นี้​ประกอบ​ด้วย​มหา​ปุโรหิต และ​พวก​ผู้​นำ​กับ​ครู​สอน​ศาสนา 70 คน สำหรับ​ชาว​ยิว​คำ​ตัดสิน​ของ​ศาล​นี้​ถือ​เป็น​ที่​สิ้น​สุด—ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “แซนเฮดริน

ศาล​แซนเฮดริน: คือ​ศาล​สูง​ของ​ชาว​ยิว​ใน​กรุง​เยรูซาเล็ม คำ​กรีก​ที่​แปล​ว่า “แซนเฮดริน” (ซูนเอ็ดริออน ) มี​ความ​หมาย​ตรง​ตัว​ว่า “นั่ง​ลง​กับ” แม้​มี​การ​ใช้​คำ​นี้​ใน​ความ​หมาย​ทั่ว​ ๆ ไป​เพื่อ​หมาย​ถึง​ที่​ประชุม​หรือ​การ​ประชุม แต่​ใน​อิสราเอล​คำ​นี้​อาจ​หมาย​ถึง​คณะ​ผู้​พิพากษา​หรือ​ศาล​ที่​ตัดสิน​คดี​ทาง​ศาสนา—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 5:22 และส่วน​อธิบาย​ศัพท์; ดู​ภาค​ผนวก ข​12 เพื่อ​จะ​เห็น​ตำแหน่ง​ที่​น่า​จะ​เป็น​ศาล​แซนเฮดริน

ศาล: คำ​กรีก ซู​น​เอ็ด​ริ​ออน ที่​แปล​ว่า “ศาล” ใน​ข้อ​นี้​อยู่​ใน​รูป​พหูพจน์ พระ​คัมภีร์​คริสเตียน​ภาค​ภาษา​กรีก​มัก​ใช้​คำ​นี้​เพื่อ​หมาย​ถึง​ศาล​แซนเฮดริน​ซึ่ง​เป็น​ศาล​สูง​ของ​ชาว​ยิว​ใน​กรุง​เยรูซาเล็ม (ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “แซนเฮดริน” และข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 5:22; 26:59) แต่​ก็​มี​การ​ใช้​คำ​นี้​ใน​ความ​หมาย​ทั่ว ๆ ไป​ด้วย​เพื่อ​หมาย​ถึง​ที่​ประชุม​หรือ​การ​ประชุม และ​ใน​ข้อ​คัมภีร์​นี้ หมาย​ถึง​ศาล​ท้องถิ่น​ซึ่ง​อยู่​ใน​ที่​ประชุม​ของ​ชาว​ยิว ศาล​ท้องถิ่น​เหล่า​นี้​มี​อำนาจ​ตัดสิน​ลง​โทษ​โดย​การ​เฆี่ยน​และ​ขับ​ไล่​ออก​จาก​ชุมชน—มธ 10:17; 23:34; ลก 21:12; ยน 9:22; 12:42; 16:2

ข่าว​ดี: คำ​กรีก อืออางเกะลิออน มา​จาก​คำ​ว่า อือ หมาย​ถึง “ดี” และ อางเกะลอส หมาย​ถึง “คน​ที่​นำ​ข่าว​มา​ให้, คน​ที่​ประกาศ” (ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์) คัมภีร์​ไบเบิล​ภาษา​ไทย​บาง​ฉบับ​แปล​คำ​นี้​ว่า “กิตติคุณ” และ​มี​การ​แปล​คำ​กรีก​อีก​คำ​หนึ่ง​ที่​เกี่ยว​ข้อง​กัน​ว่า “ผู้​ประกาศ​ข่าว​ดี” (คำ​กรีก อืออางเกะลิสเทส)—กจ 21:8; อฟ 4:11; 2ทธ 4:5

ข่าว​ดี: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:14

คน​ทุก​ชาติ: คำ​นี้​แสดง​ให้​เห็น​ขอบ​เขต​ของ​งาน​ประกาศ ทำ​ให้​พวก​สาวก​รู้​ว่า​พวก​เขา​จะ​ไม่​ได้​ประกาศ​กับ​เพื่อน​ร่วม​ชาติ​ชาว​ยิว​เท่า​นั้น คำ​กรีก​ที่​แปล​ว่า “ชาติ” (เอ็ธนอส) เมื่อ​ใช้​ใน​ความ​หมาย​กว้าง ๆ จะ​หมาย​ถึง​กลุ่ม​คน​ที่​เกี่ยว​ข้อง​กัน​ทาง​สาย​เลือด​และ​ใช้​ภาษา​เดียว​กัน เชื้อชาติ​หรือ​กลุ่ม​คน​แบบ​นี้​มัก​จะ​อาศัย​อยู่​ใน​พื้น​ที่​ที่​มี​เขต​แดน​ชัดเจน

จับ​คุณ​ไป: คำ​กริยา​กรีก อาโก ที่​ใช้​ใน​ข้อ​นี้​เป็น​คำ​ทาง​กฎหมาย​ที่​มี​ความ​หมาย​ว่า “จับ​กุม, ควบคุม​ตัว” คำ​นี้​ยัง​บ่ง​ชี้​ว่า​มี​การ​ใช้​กำลัง​ด้วย

จุด​จบ: หรือ “จุด​จบ​สุด​ท้าย” คำ​กรีก​ที่​ใช้​ใน​ข้อ​นี้ (เท​ะ​ลอส) ต่าง​จาก​คำ​กรีก​ที่​แปล​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย” (ซูนเทะเล่อา) ใน มธ 24:3 และ​ต่าง​จาก​คำ​กริยา​กรีก​ที่​แปล​ว่า “จุด​จบ” (ซูนเทะเล่โอ) ใน มก 13:4—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:3; มก 13:4 และ​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “สมัย​สุด​ท้าย​ของ​โลก​นี้

อด​ทน: คำ​กริยา​กรีก​ที่​แปล​ว่า “อด​ทน” (ฮู​พอ​เม​ะ​โน ) มี​ความ​หมาย​ตรง​ตัว​ว่า “อยู่​ต่อ ๆ ไป​ภาย​ใต้” มัก​มี​การ​ใช้​คำ​นี้​เพื่อ​หมาย​ถึง​การ “อยู่​ต่อ​ไป​แทน​ที่​จะ​หนี, ยืนหยัด, บากบั่น, ไม่​ท้อ​ถอย” (มธ 10:22; รม 12:12; ฮบ 10:32; ยก 5:11) ใน​ท้อง​เรื่อง​นี้ คำ​นี้​หมาย​ถึง​การ​ทำ​หน้า​ที่​สาวก​ของ​พระ​คริสต์​ต่อ​ไป​ไม่​ว่า​จะ​เจอ​การ​ต่อ​ต้าน​หรือ​ปัญหา​ใด ๆ ก็​ตาม—มก 13:11-13

ที่​สุด: หรือ “จุด​จบ​สุด​ท้าย”—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 13:7

แคว้น​ยูเดีย: คือ​แคว้น​หนึ่ง​ซึ่ง​เป็น​เมือง​ขึ้น​ของ​โรม

ไป​ที่​ภูเขา: ยูเซบิอุส​นัก​ประวัติศาสตร์​ใน​ศตวรรษ​ที่ 4 บอก​ว่า คริสเตียน​ใน​ยูเดีย​และ​เยรูซาเล็ม​หนี​ข้าม​แม่น้ำ​จอร์แดน​ไป​ที่​เมือง​เพลลา​ซึ่ง​อยู่​แถบ​เทือก​เขา​ของ​เขต​เดคาโปลิส

ดาดฟ้า: หลังคา​บ้าน​สมัย​นั้น​จะ​เป็น​เหมือน​ดาดฟ้า​ที่​แบน​ราบ​และ​ใช้​ประโยชน์​ได้​หลาย​อย่าง เช่น เก็บ​ของ (ยชว 2:6) พักผ่อน (2​ซม 11:2) นอน​หลับ (1​ซม 9:26) และ​ฉลอง​เทศกาล​เพื่อ​นมัสการ​พระเจ้า (นหม 8:16-18) จึง​ต้อง​มี​กฎหมาย​สั่ง​ให้​ทำ​แนว​กั้น​รอบ​ดาดฟ้า (ฉธบ 22:8) ปกติ​แล้ว จะ​มี​บันได​ที่​สร้าง​ไว้​นอก​ตัว​บ้าน หรือ​บันได​พาด​สำหรับ​ขึ้น​ลง​ดาดฟ้า​โดย​ไม่​ต้อง​เข้า​ไป​ใน​บ้าน คำ​พูด​นี้​ของ​พระ​เยซู​เตือน​ว่า​เป็น​เรื่อง​เร่ง​ด่วน​ที่​จะ​ต้อง​หนี

ฤดู​หนาว: ใน​ฤดู​นี้​จะ​มี​ฝน​ตก​หนัก น้ำ​ท่วม และ​อากาศ​หนาว​เย็น ซึ่ง​ทำ​ให้​ยาก​ที่​จะ​เดิน​ทาง​และ​หา​อาหาร​หรือ​ที่​พัก—อสร 10:9, 13

ถ้า​พระ​ยะโฮวา​ไม่​ทำ​ให้​ช่วง​เวลา​นั้น​สั้น​ลง: พระ​เยซู​กำลัง​อธิบาย​ให้​พวก​สาวก​รู้​ว่า​พ่อ​ของ​ท่าน​จะ​ทำ​อะไร​ใน​ช่วง​ความ​ทุกข์​ยาก​ลำบาก​ครั้ง​ใหญ่ ใน​คำ​พยากรณ์​นี้​พระ​เยซู​ใช้​คำ​คล้าย​กับ​ที่​ใช้​ใน​คำ​พยากรณ์​หลาย​ข้อ​ใน​พระ​คัมภีร์​ภาค​ภาษา​ฮีบรู ซึ่ง​ข้อ​เหล่า​นั้น​มี​การ​ใช้​ชื่อ​พระเจ้า (อสย 1:9; 65:8; ยรม 46:28 [26:28, ฉบับ​เซปตัวจินต์]; อมส 9:8) ถึง​แม้​ใน​ข้อ​นี้​สำเนา​พระ​คัมภีร์​ภาษา​กรีก​ส่วน​ใหญ่​ใช้​คำ​ว่า “องค์​พระ​ผู้​เป็น​เจ้า” (คำ​กรีก คู​ริ​ออ​ส) แต่​มี​เหตุ​ผล​หนักแน่น​ที่​จะ​เชื่อ​ว่า​ใน​ข้อ​ความ​ต้น​ฉบับ​เคย​มี​ชื่อ​ของ​พระเจ้า​อยู่ ก่อน​จะ​ถูก​แทน​ที่​ด้วย​ตำแหน่ง​องค์​พระ​ผู้​เป็น​เจ้า ดัง​นั้น พระ​คัมภีร์​ฉบับ​นี้​จึง​ใช้​ชื่อ​พระ​ยะโฮวา​ใน​ข้อ​นี้

พระ​คริสต์: คำ​กรีก ฮอ ฆะริสท็อส ซึ่ง​เป็น​ตำแหน่ง​ที่​มี​ความ​หมาย​เดียว​กับ​คำ​ว่า “เมสสิยาห์” (มา​จาก​คำ​ฮีบรู มาชีอัค) ทั้ง​สอง​คำ​แปล​ว่า “ผู้​ถูก​เจิม” โยเซฟุส​นัก​ประวัติศาสตร์​ชาว​ยิว​บอก​ว่า​ใน​ศตวรรษ​แรก​มี​บาง​คน​อ้าง​ตัว​ว่า​เป็น​ผู้​พยากรณ์​หรือ​ผู้​กอบ​กู้​อิสรภาพ และ​สัญญา​ว่า​จะ​ปลด​ปล่อย​ประชาชน​ให้​พ้น​จาก​การ​กดขี่​ของ​โรม หลาย​คน​ที่​ติด​ตาม​เชื่อ​ว่า​คน​เหล่า​นี้​น่า​จะ​เป็น “เมสสิยาห์”

ฉัน​เป็น​พระ​คริสต์: หรือ​เป็น​เมสสิยาห์—เทียบ​กับ​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มธ 24:5

พระ​คริสต์​ปลอม: หรือ “เมสสิยาห์​ปลอม” คำ​กรีก พะซือดอฆริสท็อส มี​เฉพาะ​ใน​ข้อ​คัมภีร์​นี้​และ​ใน​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มธ 24:24 คำ​นี้​หมาย​ถึง​ใคร​ก็​ตาม​ที่​อ้าง​ตัว​ว่า​เป็น​พระ​คริสต์​หรือ​เมสสิยาห์ (แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ผู้​ถูก​เจิม”)—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:5; มก 13:6

เห็น: คำ​กริยา​กรีก​ที่​แปล​ว่า “เห็น” มี​ความ​หมาย​ตรง​ตัว​ว่า “เห็น​บาง​สิ่ง, มอง​ดู” แต่​ใน​ความ​หมาย​เป็น​นัย​คำ​นี้​ยัง​หมาย​ถึง “เข้าใจ, มอง​ออก”—อฟ 1:18

ลูก​มนุษย์: มี​การ​ใช้​คำ​นี้​ประมาณ 80 ครั้ง​ใน​หนังสือ​ข่าว​ดี​ทั้ง 4 เล่ม พระ​เยซู​ใช้​คำ​นี้​เมื่อ​พูด​ถึง​ตัว​ท่าน​เอง ดู​เหมือน​ท่าน​ใช้​คำ​นี้​เพื่อ​เน้น​ว่า​ท่าน​เป็น​มนุษย์​จริง​ ๆ ที่​เกิด​จาก​ผู้​หญิง​และ​มี​ค่า​เท่า​เทียม​กับ​อาดัม ท่าน​จึง​สามารถ​ไถ่​มนุษย์​จาก​บาป​และ​ความ​ตาย​ได้ (รม 5:12, 14, 15) คำ​นี้​ยัง​ทำ​ให้​รู้​ว่า​พระ​เยซู​เป็น​เมสสิยาห์​หรือ​พระ​คริสต์​ด้วย—ดนล 7:13, 14; ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์

เห็น: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:30

ลูก​มนุษย์: ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 8:20

เมฆ: เมฆ​น่า​จะ​บดบัง​การ​มอง​เห็น​แทน​ที่​จะ​ช่วย​ให้​เห็น​ชัด​ขึ้น แต่​คน​ที่​สังเกต​จะ “เห็น” ด้วย​ตา​แห่ง​ความ​เข้าใจ—กจ 1:9

ทั้ง​สี่​ทิศ: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ลม​ทั้ง​สี่” สำนวน​นี้​หมาย​ถึง​ทิศ​ทั้ง​สี่​ตาม​เข็มทิศ คือ เหนือ ใต้ ออก ตก ซึ่ง​ก็​คือ “ทุก​ทิศ​ทุก​ทาง, ทุก​หน​ทุก​แห่ง”—ยรม 49:36; อสค 37:9; ดนล 8:8

ตัว​อย่าง: หรือ “บทเรียน”—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 13:3

ฟ้า​สวรรค์​และ​โลก​จะ​สูญ​สิ้น​ไป: ข้อ​คัมภีร์​อื่น ๆ ช่วย​ให้​เห็น​ว่า​ฟ้า​สวรรค์​และ​โลก​จะ​คง​อยู่​ตลอด​ไป (ปฐก 9:16; สด 104:5; ปญจ 1:4) ดัง​นั้น คำ​พูด​ของ​พระ​เยซู​ใน​ข้อ​นี้​เป็น​อติพจน์​หรือ​คำ​พูด​เกิน​จริง หมาย​ความ​ว่า​ถึง​แม้​สิ่ง​ที่​เป็น​ไป​ไม่​ได้​จะ​เกิด​ขึ้น เหมือน​ที่​ฟ้า​สวรรค์​และ​โลก​จะ​สูญ​สิ้น​ไป แต่​คำ​พูด​ของ​พระ​เยซู​จะ​ยัง​เป็น​จริง​แน่นอน (เทียบ​กับ มธ 5:18) นอก​จาก​นั้น ฟ้า​สวรรค์​และ​โลก​ใน​ข้อ​นี้​ยัง​อาจ​มี​ความ​หมาย​เป็น​นัย คือ​เป็น​สิ่ง​เดียว​กับ​ที่ วว 21:1 เรียก​ว่า “ฟ้า​สวรรค์​เก่า​และ​โลก​เก่า”

คำ​พูด​ของ​ผม​จะ​ไม่​มี​วัน​สูญ​หาย​ไป​เลย: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “คำ​พูด​ของ​ผม​จะ​ไม่​ไม่​สูญ​หาย​ไป” การ​ใช้​คำ​ว่า “ไม่” 2 ครั้ง​ใน​ภาษา​กรีก​เป็น​การ​เน้น​ว่า​การ​กระทำ​นั้น​ไม่​มี​ทาง​เกิด​ขึ้น​ได้​เลย ซึ่ง​ใน​ข้อ​นี้​เน้น​ให้​เห็น​ว่า​คำ​พูด​ของ​พระ​เยซู​จะ​คง​อยู่​ตลอด​ไป ถึง​แม้​ว่า​สำเนา​พระ​คัมภีร์​ภาษา​กรีก​บาง​ฉบับ​ใช้​คำ​ว่า “ไม่” แค่​ครั้ง​เดียว แต่​สำเนา​พระ​คัมภีร์​ที่​เก่าแก่​ที่​สุด​หลาย​ฉบับ​ใช้​คำ​ว่า “ไม่” 2 ครั้ง​เหมือน​กับ​ใน​ฉบับ​นี้

ยาม . . . เฝ้า​ประตู: ใน​สมัย​โบราณ​คน​เฝ้า​ประตู​จะ​อยู่​ที่​ทาง​เข้า​เมือง หรือ​ทาง​เข้า​วิหาร และ​บาง​ครั้ง​ก็​อยู่​ที่​หน้า​บ้าน​ส่วน​ตัว​ด้วย นอก​จาก​จะ​คอย​เช็ค​ว่า​มี​การ​ปิด​ประตู​ตอน​กลางคืน​แล้ว คน​เหล่า​นี้​ยัง​ทำ​หน้า​ที่​เป็น​ยาม​ด้วย (2ซม 18:24, 26; 2พก 7:10, 11; อสธ 2:21-23; 6:2; ยน 18:16, 17) การ​ที่​พระ​เยซู​เปรียบ​คริสเตียน​เป็น​เหมือน​ยาม​ที่​เฝ้า​ประตู​บ้าน​เป็น​การ​เน้น​ว่า​พวก​เขา​ต้อง​ตื่น​ตัว​และ​เฝ้า​คอย​การ​พิพากษา​ของ​ท่าน​ที่​จะ​เกิด​ขึ้น​ใน​อนาคต—มก 13:26

เฝ้า​ระวัง​อยู่​เสมอ: คำ​กรีก​นี้​มี​ความ​หมาย​หลัก​ว่า “ตื่น​ตัว​อยู่​เสมอ” แต่​ใน​หลาย​ท้อง​เรื่อง​ก็​อาจ​แปล​ได้​ว่า “ระวัง​ให้​ดี, เฝ้า​ระวัง” มัทธิว​ใช้​คำ​นี้​ที่ มธ 24:43; 25:13; 26:38, 40, 41 และ​ที่ มธ 24:44 เขา​เชื่อม​โยง​คำ​นี้​กับ​ความ​จำเป็น​ที่​ต้อง “เตรียม​พร้อม”—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 26:38

เฝ้า​ระวัง: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ตื่น​ตัว​อยู่​เสมอ” ก่อน​หน้า​นี้​พระ​เยซู​เน้น​ว่า​พวก​สาวก​ต้อง​ตื่น​ตัว​ทาง​ความ​เชื่อ​เพราะ​พวก​เขา​ไม่​รู้​ว่า​วัน​เวลา​ที่​ท่าน​จะ​มา​คือ​เมื่อ​ไร (ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:42; 25:13) ใน​ข้อ​นี้​และ​ที่ มธ 26:41 พระ​เยซู​กระตุ้น​เตือน​อีก​โดย​เชื่อม​โยง​การ​ตื่น​ตัว​ทาง​ความ​เชื่อ​กับ​การ​อธิษฐาน​อยู่​เรื่อย​ ๆ คำ​กระตุ้น​เตือน​คล้าย​กัน​นี้​มี​อยู่​ตลอด​ใน​พระ​คัมภีร์​คริสเตียน​ภาค​ภาษา​กรีก แสดง​ให้​เห็น​ว่า​การ​ตื่น​ตัว​ทาง​ความ​เชื่อ​เป็น​เรื่อง​สำคัญ​มาก​สำหรับ​คริสเตียน​แท้—1คร 16:13; คส 4:2; 1ธส 5:6; 1ปต 5:8; วว 16:15

คอย​เฝ้า​ระวัง​ไว้: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ตื่น​ตัว​อยู่​เสมอ” ก่อน​หน้า​นี้​พระ​เยซู​เน้น​ว่า​พวก​สาวก​ต้อง​ตื่น​ตัว​ทาง​ความ​เชื่อ​เพราะ​พวก​เขา​ไม่​รู้​ว่า​วัน​เวลา​ที่​ท่าน​จะ​มา​คือ​เมื่อ​ไร (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:42; 25:13; มก 13:35) ใน​ข้อ​นี้​และ​ที่ มก 14:38 พระ​เยซู​กระตุ้น​เตือน​อีก​โดย​เชื่อม​โยง​การ​ตื่น​ตัว​ทาง​ความ​เชื่อ​กับ​การ​อธิษฐาน​อยู่​เรื่อย ๆ คำ​กระตุ้น​เตือน​คล้าย​กัน​นี้​มี​อยู่​ตลอด​ใน​พระ​คัมภีร์​คริสเตียน​ภาค​ภาษา​กรีก แสดง​ให้​เห็น​ว่า​การ​ตื่น​ตัว​ทาง​ความ​เชื่อ​เป็น​เรื่อง​สำคัญ​มาก​สำหรับ​คริสเตียน​แท้—1คร 16:13; คส 4:2; 1ธส 5:6; 1ปต 5:8; วว 16:15

ยาม 4: คือ​ช่วง​ตี 3 ถึง​ดวง​อาทิตย์​ขึ้น​ประมาณ 6 โมง​เช้า เป็น​การ​แบ่ง​เวลา​ตาม​ระบบ​กรีก​และ​โรมัน​ที่​แบ่ง​เวลา​กลางคืน​เป็น 4 ช่วง​หรือ 4 ยาม สมัย​ก่อน​ชาว​ฮีบรู​เคย​แบ่ง​เวลา​กลางคืน​เป็น 3 ช่วง ช่วง​ละ 4 ชั่วโมง (อพย 14:24; วนฉ 7:19) แต่​ใน​สมัย​พระ​เยซู พวก​เขา​เอา​ระบบ​โรมัน​มา​ใช้

ก่อน​ไก่​ขัน: หนังสือ​ข่าว​ดี​ทั้ง 4 เล่ม​มี​ข้อ​ความ​นี้ แต่​เฉพาะ​เรื่อง​ราว​ใน​มาระโก​เพิ่ม​ราย​ละเอียด​ว่า​ไก่​ขัน 2 ครั้ง (มธ 26:74, 75; มก 14:30, 72; ลก 22:34, 60, 61; ยน 13:38; 18:27) หนังสือ​มิชนาห์​บอก​ว่า​มี​การ​เลี้ยง​ไก่​ใน​กรุง​เยรูซาเล็ม​สมัย​พระ​เยซู​ซึ่ง​เป็น​การ​สนับสนุน​บันทึก​นี้​ใน​คัมภีร์​ไบเบิล ไก่​ที่​พูด​ถึง​ใน​ข้อ​นี้​น่า​จะ​ขัน​ก่อน​เช้า​มืด

ก่อน​ไก่​ขัน: หนังสือ​ข่าว​ดี​ทั้ง 4 เล่ม​มี​ข้อ​ความ​นี้ แต่​เฉพาะ​เรื่อง​ราว​ใน​มาระโก​เพิ่ม​ราย​ละเอียด​ว่า​ไก่​ขัน 2 ครั้ง (มธ 26:34, 74, 75; มก 14:72; ลก 22:34, 60, 61; ยน 13:38; 18:27) หนังสือ​มิชนาห์​บอก​ว่า​มี​การ​เลี้ยง​ไก่​ใน​กรุง​เยรูซาเล็ม​สมัย​พระ​เยซู​ซึ่ง​เป็น​การ​สนับสนุน​บันทึก​นี้​ใน​คัมภีร์​ไบเบิล ไก่​ที่​พูด​ถึง​ใน​ข้อ​นี้​น่า​จะ​ขัน​ก่อน​เช้า​มืด—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 13:35

ไก่​ขัน: หนังสือ​ข่าว​ดี​ทั้ง 4 เล่ม​พูด​ถึง​เหตุ​การณ์​นี้ แต่​เฉพาะ​มาระโก​เท่า​นั้น​ที่​บอก​ว่า​ไก่​ขัน​เป็น​ครั้ง​ที่​สอง (มธ 26:34, 74, 75; มก 14:30; ลก 22:34, 60, 61; ยน 13:38; 18:27) หนังสือ​มิชนาห์​บอก​ว่า​มี​การ​เลี้ยง​ไก่​ใน​กรุง​เยรูซาเล็ม​สมัย​พระ​เยซู​ซึ่ง​เป็น​การ​สนับสนุน​บันทึก​นี้​ใน​คัมภีร์​ไบเบิล ไก่​ที่​พูด​ถึง​ใน​ข้อ​นี้​น่า​จะ​ขัน​ก่อน​เช้า​มืด—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 13:35

เฝ้า​ระวัง​อยู่​เสมอ: คำ​กรีก​นี้​มี​ความ​หมาย​หลัก​ว่า “ตื่น​ตัว​อยู่​เสมอ” แต่​ใน​หลาย​ท้อง​เรื่อง​ก็​อาจ​แปล​ได้​ว่า “ระวัง​ให้​ดี, เฝ้า​ระวัง” มาระโก​ยัง​ใช้​คำ​นี้​ที่ มก 13:34, 37; 14:34, 37, 38 ด้วย—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 24:42; 26:38; มก 14:34

ตอน​เย็น: ข้อ​นี้​พูด​ถึง​การ​แบ่ง​เวลา​ตาม​ระบบ​กรีก​และ​โรมัน​ที่​แบ่ง​เวลา​กลางคืน​เป็น 4 ช่วง ช่วง​ละ 3 ชั่วโมง ตั้ง​แต่ 6 โมง​เย็น​จน​ถึง 6 โมง​เช้า (ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​อื่น ๆ ใน​ข้อ​นี้​ด้วย) สมัย​ก่อน​ชาว​ฮีบรู​เคย​แบ่ง​เวลา​กลางคืน​เป็น 3 ยาม​หรือ 3 ช่วง ช่วง​ละ 4 ชั่วโมง (อพย 14:24; วนฉ 7:19) แต่​ใน​สมัย​พระ​เยซู​มี​การ​เอา​ระบบ​โรมัน​มา​ใช้ คำ​ว่า “ตอน​เย็น” ใน​ข้อ​นี้​หมาย​ถึง​ช่วง​แรก คือ​ตั้ง​แต่​ดวง​อาทิตย์​ตก​จน​ถึง​ประมาณ 3 ทุ่ม—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 14:25

ตอน​เที่ยง​คืน: หมาย​ถึง​ช่วง​ที่ 2 ของ​เวลา​กลางคืน​ตาม​การ​แบ่ง​เวลา​แบบ​กรีก​และ​โรมัน คือ​ตั้ง​แต่​ประมาณ 3 ทุ่ม​จน​ถึง​เที่ยง​คืน—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​คำ​ว่า​ตอน​เย็น​ใน​ข้อ​นี้

ก่อน​ดวง​อาทิตย์​ขึ้น: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ตอน​ไก่​ขัน” นี่​เป็น​ชื่อ​ที่​ใช้​เรียก​ช่วง​ที่ 3 ของ​เวลา​กลางคืน​ตาม​การ​แบ่ง​เวลา​แบบ​กรีก​และ​โรมัน คือ​ตั้ง​แต่​เที่ยง​คืน​จน​ถึง​ประมาณ​ตี 3 (ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ก่อน​หน้า​นี้) น่า​จะ​เป็น​ช่วง​เวลา​นี้​เอง​ที่ “ไก่​ขัน” (มก 14:72) คน​ทั่ว​ไป​ใน​ดินแดน​ฝั่ง​ตะวัน​ออก​ของ​ทะเล​เมดิเตอร์เรเนียน​ยอม​รับ​กัน​มา​นาน​แล้ว​ว่า​เสียง​ไก่​ขัน​เป็น​เครื่อง​บอก​เวลา​อย่าง​หนึ่ง—ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 26:34; มก 14:30, 72

ตอน​เช้า​ตรู่: หมาย​ถึง​ช่วง​ที่ 4 ของ​เวลา​กลางคืน​ตาม​การ​แบ่ง​เวลา​แบบ​กรีก​และ​โรมัน คือ​ตั้ง​แต่​ประมาณ​ตี 3 จน​ถึง​ดวง​อาทิตย์​ขึ้น—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ก่อน​หน้า​นี้

วีดีโอและรูปภาพ

หิน​จาก​ซาก​ปรัก​หัก​พัง​บน​ภูเขา​ที่​วิหาร​ตั้ง​อยู่
หิน​จาก​ซาก​ปรัก​หัก​พัง​บน​ภูเขา​ที่​วิหาร​ตั้ง​อยู่

มี​การ​พบ​หิน​เหล่า​นี้​ทาง​ทิศ​ใต้​ของ​กำแพง​กรุง​เยรูซาเล็ม​ด้าน​ตะวัน​ตก เชื่อ​กัน​ว่า​หิน​เหล่า​นี้​เป็น​ส่วน​หนึ่ง​ของ​ซาก​ปรัก​หัก​พัง​บน​ภูเขา​ที่​วิหาร​ตั้ง​อยู่​ซึ่ง​หลง​เหลือ​มา​จาก​ศตวรรษ​แรก หิน​เหล่า​นี้​ถูก​ทิ้ง​ไว้​เพื่อ​เตือน​ใจ​ถึง​ความ​พินาศ​ของ​กรุง​เยรูซาเล็ม​และ​วิหาร​ที่​ถูก​ทำลาย​โดย​พวก​โรมัน

ภูเขา​มะกอก
ภูเขา​มะกอก

ภูเขา​มะกอก (หมาย​เลข 1) เป็น​เทือก​เขา​หินปูน​ที่​ทอด​ยาว​อยู่​ทาง​ตะวัน​ออก​ของ​กรุง​เยรูซาเล็ม และ​มี​หุบเขา​ขิดโรน​คั่น​ระหว่าง​ภูเขา​มะกอก​กับ​กรุง​นี้ ภูเขา​ที่​วิหาร​ตั้ง​อยู่ (หมาย​เลข 2) อยู่​ตรง​ข้าม​กับ​เนิน​เขา​ลูก​หนึ่ง​ซึ่ง​มี​จุด​สูง​ที่​สุด​ประมาณ 812 เมตร จุด​นี้​เอง​คือ​บริเวณ​ที่​คัมภีร์​ไบเบิล​เรียก​ว่า​ภูเขา​มะกอก ซึ่ง​เป็น​ที่​ที่​พระ​เยซู​อธิบาย​ให้​พวก​สาวก​ฟัง​เรื่อง​สัญญาณ​ที่​บอก​ให้​รู้​ว่า​ท่าน​ประทับ​อยู่