เขียนโดยมัทธิว 14:1-36

14  ตอน​ที่​เฮโรด​ผู้​ปกครอง​แคว้น​ได้​ยิน​เรื่อง​ราว​ของ​พระ​เยซู+  เขา​พูด​กับ​พวก​ที่​ปรึกษา​ว่า “คน​นี้​ต้อง​เป็น​ยอห์น​ผู้​ให้​บัพติศมา​แน่​ ๆ เขา​ฟื้น​ขึ้น​จาก​ตาย​แล้ว นี่​แหละ​เขา​ถึง​ทำ​การ​อัศจรรย์​ได้”+  ก่อน​หน้า​นี้ เฮโรด​จับ​ยอห์น​ขัง​ไว้​ใน​คุก​เพราะ​เรื่อง​ของ​เฮโรเดียส​ที่​เคย​เป็น​ภรรยา​ฟีลิป​พี่​ชาย​ของ​เฮโรด​เอง+  ยอห์น​เคย​พูด​กับ​เฮโรด​หลาย​ครั้ง​ว่า “มัน​ผิด​นะ​ที่​ท่าน​เอา​เฮโรเดียส​มา​เป็น​ภรรยา”+  ถึง​แม้​เฮโรด​อยาก​จะ​ฆ่า​ยอห์น​แต่​ก็​กลัว​ประชาชน เพราะ​พวก​เขา​ถือ​ว่า​ยอห์น​เป็น​ผู้​พยากรณ์+  ใน​งาน​ฉลอง​วัน​เกิด​ของ​เฮโรด+ ลูก​สาว​ของ​เฮโรเดียส​ออก​มา​เต้น​รำ​ให้​เฮโรด​กับ​แขก​ดู ทำ​ให้​เฮโรด​ชอบ​ใจ​มาก+  เขา​ถึง​กับ​สาบาน​ว่า​จะ​ให้​ทุก​อย่าง​ที่​เธอ​ขอ  เธอ​จึง​ขอ​เฮโรด​ตาม​ที่​แม่​แนะ​นำ​โดย​พูด​ว่า “ดิฉัน​อยาก​ได้​หัว​ของ​ยอห์น​ผู้​ให้​บัพติศมา​ใส่​ถาด​มา​ให้​ค่ะ”+  คำ​ขอ​นี้​ทำ​ให้​กษัตริย์​เฮโรด​ลำบาก​ใจ แต่​ก็​ต้อง​ให้​ตาม​ที่​เธอ​ขอ​เพราะ​ได้​สาบาน​ไว้​ต่อ​หน้า​แขก​ที่​กิน​อาหาร​ด้วย​กัน 10  เขา​จึง​ใช้​คน​ให้​ไป​ตัด​หัว​ยอห์น​ใน​คุก 11  แล้ว​เอา​หัว​ของ​ยอห์น​ใส่​ถาด​มา​ให้​ลูก​สาว​ของ​เฮโรเดียส และ​เธอ​ก็​เอา​ไป​ให้​แม่ 12  พวก​สาวก​ของ​ยอห์น​มา​ยก​ศพ​เขา​ไป​ฝัง​และ​ไป​เล่า​เรื่อง​นี้​ให้​พระ​เยซู​ฟัง 13  พอ​พระ​เยซู​รู้​ข่าว​ก็​ลง​เรือ​ออก​จาก​ที่​นั่น​ไป​ใน​ที่​ห่าง​ไกล​ผู้​คน​เพราะ​อยาก​อยู่​ตาม​ลำพัง แต่​เมื่อ​ผู้​คน​ตาม​เมือง​ต่าง​ ๆ ​รู้​ว่า​พระ​เยซู​ไป​ไหน พวก​เขา​ก็​พา​กัน​เดิน​ไป​หา​ท่าน​ที่​นั่น+ 14  เมื่อ​พระ​เยซู​มา​ถึง​อีก​ฝั่ง​หนึ่ง ท่าน​เห็น​ผู้​คน​มาก​มาย​มาร​ออ​ยู่ ก็​รู้สึก​สงสาร​พวก​เขา+ ท่าน​จึง​รักษา​โรค​ให้​คน​ป่วย+ 15  พอ​ตก​เย็น พวก​สาวก​มา​หา​พระ​เยซู​และ​พูด​ว่า “แถว​นี้​ห่าง​ไกล​ผู้​คน​และ​ตอน​นี้​ก็​เย็น​แล้ว บอก​พวก​เขา​ให้​ไป​หา​ซื้อ​อะไร​กิน​ใน​หมู่​บ้าน​แถว​ ๆ ​นี้​ดี​กว่า”+ 16  แต่​พระ​เยซู​บอก​พวก​เขา​ว่า “ไม่​ต้อง​ให้​พวก​เขา​ไป​ไหน​หรอก พวก​คุณ​หา​อะไร​ให้​เขา​กิน​ก็​แล้ว​กัน” 17  พวก​สาวก​บอก​ท่าน​ว่า “พวก​เรา​มี​แค่​ขนมปัง 5 อัน​กับ​ปลา 2 ตัว” 18  พระ​เยซู​บอก​ว่า “เอา​มา​นี่​สิ” 19  ท่าน​สั่ง​ให้​ผู้​คน​นั่ง​ลง​บน​หญ้า แล้ว​ท่าน​ก็​หยิบ​ขนมปัง 5 อัน​กับ​ปลา 2 ตัว​มา พระ​เยซู​เงย​หน้า​มอง​ท้องฟ้า อธิษฐาน​ขอบคุณ​พระเจ้า+ แล้ว​หัก​ขนมปัง​ส่ง​ให้​พวก​สาวก และ​สาวก​ก็​แจก​จ่าย​ให้​ประชาชน 20  ทุก​คน​ได้​กิน​จน​อิ่ม แล้ว​สาวก​ก็​เก็บ​เศษ​อาหาร​ที่​เหลือ​ได้​เต็ม 12 ตะกร้า+ 21  คน​ที่​ได้​กิน​อาหาร มี​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน ไม่​นับ​ผู้​หญิง​และ​เด็ก+ 22  ทันที​หลัง​จาก​นั้น พระ​เยซู​ก็​ให้​พวก​สาวก​ลง​เรือ​ข้าม​ฟาก​ไป​ก่อน ส่วน​ท่าน​รอ​ส่ง​ประชาชน​อยู่​ที่​นั่น+ 23  เมื่อ​ผู้​คน​ไป​กัน​หมด​แล้ว พระ​เยซู​ขึ้น​ไป​อธิษฐาน​บน​ภูเขา​คน​เดียว+ พอ​ถึง​ตอน​ค่ำ ท่าน​ก็​ยัง​อยู่​ที่​นั่น​ตาม​ลำพัง 24  ตอน​นั้น เรือ​ของ​สาวก​ออก​ไป​ไกล​จาก​ฝั่ง​หลาย​ร้อย​เมตร​แล้ว และ​แล่น​ฝ่า​คลื่น​ทวน​ลม​อยู่ 25  ใน​ยาม 4 ของ​คืน​นั้น พระ​เยซู​เดิน​บน​น้ำ​มา​หา​พวก​เขา 26  เมื่อ​พวก​สาวก​เห็น​คน​เดิน​บน​น้ำ ก็​ตกใจ​กลัว​และ​พูด​กัน​ว่า “นั่น​อะไร​น่ะ!” แล้ว​พวก​เขา​ก็​ร้อง​เสียง​หลง​ด้วย​ความ​หวาด​กลัว 27  แต่​พระ​เยซู​รีบ​บอก​พวก​เขา​ว่า “ไม่​ต้อง​ตกใจ นี่​ผม​เอง ไม่​ต้อง​กลัว”+ 28  เปโตร​พูด​กับ​ท่าน​ว่า “อาจารย์ ถ้า​เป็น​ท่าน​จริง​ ๆ ขอ​ให้​ผม​เดิน​บน​น้ำ​ไป​หา​ท่าน​ได้​ไหม​ครับ?” 29  พระ​เยซู​พูด​ว่า “มา​สิ” เปโตร​ก็​ลง​จาก​เรือ​แล้ว​เดิน​บน​น้ำ​ไป​หา​ท่าน 30  แต่​เมื่อ​มอง​ที่​พายุ เขา​ก็​กลัว​และ​เริ่ม​จะ​จม เขา​ร้อง​ตะโกน​ว่า “อาจารย์ ช่วย​ผม​ด้วย!” 31  พระ​เยซู​รีบ​ยื่น​มือ​จับ​เปโตร​ไว้​และ​พูด​ว่า “คน​มี​ความ​เชื่อ​น้อย ทำไม​ต้อง​สงสัย​ด้วย?”+ 32  และ​เมื่อ​พระ​เยซู​กับ​เปโตร​ขึ้น​มา​อยู่​บน​เรือ​แล้ว พายุ​ก็​สงบ​ลง 33  สาวก​ที่​อยู่​ใน​เรือ​จึง​หมอบ​ลง​แสดง​ความ​เคารพ​และ​พูด​ว่า “อาจารย์ ท่าน​เป็น​ลูก​ของ​พระเจ้า​จริง​ ๆ”+ 34  แล้ว​พระ​เยซู​กับ​สาวก​ก็​ข้าม​มา​ถึง​ฝั่ง​เยนเนซาเรท+ 35  เมื่อ​คน​ที่​นั่น​รู้​ว่า​พระ​เยซู​มา​ก็​ส่ง​ข่าว​ไป​ทั่ว​บริเวณ​นั้น แล้ว​ผู้​คน​พา​คน​ป่วย​มา​หา​ท่าน 36  พวก​เขา​อ้อน​วอน​ขอ​แค่​ได้​แตะ​ชาย​เสื้อ​ชั้น​นอก​ของ​พระ​เยซู+ และ​ทุก​คน​ที่​ได้​แตะ​ก็​หาย​ป่วย

เชิงอรรถ

ข้อมูลสำหรับศึกษา

กษัตริย์​เฮโรด: คือ​เฮโรด​อันทีพาส​ลูก​ของ​เฮโรด​มหาราช (ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์​คำ​ว่า “เฮโรด”) มัทธิว​และ​ลูกา​เรียก​อันทีพาส​ด้วย​ตำแหน่ง​โรมัน​อย่าง​เป็น​ทาง​การ​ว่า “ผู้​ปกครอง​แคว้น” (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 14:1; ลก 3:1) เฮโรด​อันทีพาส​เป็น​ผู้​ปกครอง​แคว้น​กาลิลี​และ​พีเรีย แต่​คน​ส่วน​ใหญ่​มัก​เรียก​เขา​ว่า “กษัตริย์” มัทธิว​ก็​เคย​เรียก​เขา​แบบ​นี้​ครั้ง​หนึ่ง (มธ 14:9) แต่​มาระโก​เรียก​เฮโรด​ว่า​กษัตริย์​ตลอด​บันทึก​ของ​เขา—มก 6:22, 25-27

เฮโรด: คือ​เฮโรด​อันทีพาส​ลูก​ของ​เฮโรด​มหาราช—ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์

ผู้​ปกครอง​แคว้น: มา​จาก​คำ​กรีก​ที่​แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ผู้​ที่​ปกครอง​อาณา​เขต 1 ใน 4” คำ​นี้​หมาย​ถึง​ผู้​ปกครอง​แคว้น​เล็ก​ ๆ หรือ​เจ้านาย​ที่​ปกครอง​เขต​แดน​หนึ่ง​โดย​ได้​รับ​ความ​เห็น​ชอบ​จาก​รัฐบาล​โรมัน เขต​ปกครอง​ของ​เฮโรด​อันทีพาส​คือ​แคว้น​กาลิลี​และ​พีเรีย—เทียบ​กับ​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 6:14

ยอห์น: ตรง​กับ​ชื่อ​ภาษา​ฮีบรู​เยโฮฮานัน หรือ​โยฮานัน ซึ่ง​หมาย​ความ​ว่า “พระ​ยะโฮวา​แสดง​ความ​โปรดปราน, พระ​ยะโฮวา​กรุณา”

ผู้​ให้​บัพติศมา: หรือ “คน​จุ่ม” คำ​นี้​ดู​เหมือน​เป็น​ฉายา​ของ​ยอห์น​ซึ่ง​บอก​ให้​รู้​ว่า​ลักษณะ​เด่น​ของ​เขา​คือ​การ​ให้​บัพติศมา​ด้วย​การ​จุ่ม​ใน​น้ำ โยเซฟุส ฟลาวิอุส​นัก​ประวัติศาสตร์​ชาว​ยิว​ก็​เคย​เขียน​เกี่ยว​กับ “ยอห์น​ที่​มี​ฉายา​ว่า​ผู้​ให้​บัพติศมา” ด้วย

ยอห์น​ผู้​ให้​บัพติศมา: ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 3:1

เฮโรด: คือ​เฮโรด​อันทีพาส—ดู​ส่วน​อธิบาย​ศัพท์

จับ​ยอห์น​ขัง​ไว้​ใน​คุก: คัมภีร์​ไบเบิล​ไม่​ได้​บอ​กว่า​ยอห์น​ถูก​ขัง​ไว้​ที่​ไหน โยเซฟุส​บอ​กว่า​ยอห์น​ถูก​ขัง​และ​ถูก​ประหาร​ที่​ป้อม​มาแครัส​ซึ่ง​อยู่​ทาง​ฝั่ง​ตะวัน​ออก​ของ​ทะเล​เดดซี อาจ​เป็น​ได้​ว่า​ยอห์น​ถูก​ขัง​ไว้​ที่​นั่น​ระยะ​หนึ่ง (มธ 4:12) แต่​ตอน​ที่​ถูก​ประหาร ดู​เหมือน​ว่า​เขา​ถูก​ขัง​อยู่​ที่​เมือง​ทิเบเรียส​ทาง​ฝั่ง​ตะวัน​ตก​ของ​ทะเลสาบ​กาลิลี เหตุ​ผล​ที่​ลง​ความ​เห็น​อย่าง​นั้น​ได้​คือ (1) ดู​เหมือน​ว่า​ยอห์น​ถูก​ขัง​อยู่​ไม่​ไกล​จาก​ที่​ที่​พระ​เยซู​กำลัง​ประกาศ​ใน​แคว้น​กาลิลี เขา​ได้​ยิน​เกี่ยว​กับ​สิ่ง​ที่​พระ​เยซู​ทำ​และ​ส่ง​สาวก​ไป​หา​ท่าน (มธ 11:1-3) (2) มาระโก​บอก​ว่า “คน​สำคัญ​ ๆ ใน​แคว้น​กาลิลี” มา​ร่วม​งาน​วัน​เกิด​ของ​เฮโรด แสดง​ว่า​งาน​นั้น​จัด​ขึ้น​ที่​วัง​ของ​เฮโรด​ที่​เมือง​ทิเบเรียส และ​ยอห์น​น่า​จะ​ถูก​ขัง​ใกล้​กับ​ที่​จัด​งาน​เลี้ยง—มก 6:21-29; มธ 14:6-11

เฮโรเดียส​ที่​เคย​เป็น​ภรรยา​ฟีลิป​พี่​ชาย​ของ​เฮโรด: เฮโรด​อันทีพาส​หลง​เสน่ห์​เฮโรเดียส​ภรรยา​ของ​เฮโรด​ฟีลิป​ซึ่ง​เป็น​พี่​ชาย​ต่าง​แม่​ของ​เขา เฮโรเดียส​หย่า​กับ​ฟีลิป ส่วน​อันทีพาส​ก็​หย่า​กับ​ภรรยา​ตัว​เอง แล้ว​ทั้ง​สอง​คน​ก็​แต่งงาน​กัน ยอห์น​ผู้​ให้​บัพติศมา​ถูก​จับ​เพราะ​ตำหนิ​การ​แต่งงาน​ที่​ไม่​ถูก​ทำนอง​คลอง​ธรรม​นี้​ซึ่ง​ขัด​กับ​กฎหมาย​ของ​ชาว​ยิว

จับ​ยอห์น​ขัง​ไว้​ใน​คุก: คัมภีร์​ไบเบิล​ไม่​ได้​บอ​กว่า​ยอห์น​ถูก​ขัง​ไว้​ที่​ไหน โยเซฟุส​บอ​กว่า​ยอห์น​ถูก​ขัง​และ​ถูก​ประหาร​ที่​ป้อม​มาแครัส​ซึ่ง​อยู่​ทาง​ฝั่ง​ตะวัน​ออก​ของ​ทะเล​เดดซี อาจ​เป็น​ได้​ว่า​ยอห์น​ถูก​ขัง​ไว้​ที่​นั่น​ระยะ​หนึ่ง (มธ 4:12) แต่​ตอน​ที่​ถูก​ประหาร ดู​เหมือน​ว่า​เขา​ถูก​ขัง​อยู่​ที่​เมือง​ทิเบเรียส​ทาง​ฝั่ง​ตะวัน​ตก​ของ​ทะเลสาบ​กาลิลี เหตุ​ผล​ที่​ลง​ความ​เห็น​อย่าง​นั้น​ได้​คือ (1) ดู​เหมือน​ว่า​ยอห์น​ถูก​ขัง​อยู่​ไม่​ไกล​จาก​ที่​ที่​พระ​เยซู​กำลัง​ประกาศ​ใน​แคว้น​กาลิลี เขา​ได้​ยิน​เกี่ยว​กับ​สิ่ง​ที่​พระ​เยซู​ทำ​และ​ส่ง​สาวก​ไป​หา​ท่าน (มธ 11:1-3) (2) มาระโก​บอก​ว่า “คน​สำคัญ​ ๆ ใน​แคว้น​กาลิลี” มา​ร่วม​งาน​วัน​เกิด​ของ​เฮโรด แสดง​ว่า​งาน​นั้น​จัด​ขึ้น​ที่​วัง​ของ​เฮโรด​ที่​เมือง​ทิเบเรียส และ​ยอห์น​น่า​จะ​ถูก​ขัง​ใกล้​กับ​ที่​จัด​งาน​เลี้ยง—มก 6:21-29; มธ 14:6-11

วัน​เกิด: ดู​เหมือน​ว่า​เหตุ​การณ์​นี้​เกิด​ขึ้น​ที่​วัง​ของ​เฮโรด​อันทีพาส​ใน​เมือง​ทิเบเรียส​ซึ่ง​อยู่​ทาง​ตะวัน​ตก​ของ​ทะเลสาบ​กาลิลี เหตุ​ผล​หนึ่ง​ที่​สรุป​อย่าง​นี้​ก็​เพราะ​มาระโก​บันทึก​ว่า​มี​คน​สำคัญ ๆ ใน​แคว้น​กาลิลี​มา​ร่วม​งาน​นี้​ด้วย (ดูข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 14:3, 6) คัมภีร์​ไบเบิล​พูด​ถึง​งาน​ฉลอง​วัน​เกิด​แค่ 2 ครั้ง ครั้ง​หนึ่ง​คือ​ใน​ข้อ​นี้​ซึ่ง​เป็น​ตอน​ที่​ยอห์น​ถูก​ตัด​หัว และ​อีก​ครั้ง​หนึ่ง​คือ​งาน​วัน​เกิด​ของ​ฟาโรห์​แห่ง​อียิปต์​ซึ่ง​มี​การ​ประหาร​หัวหน้า​พนักงาน​ทำ​ขนมปัง​ของ​เขา (ปฐก 40:18-22) ทั้ง​สอง​เหตุ​การณ์​คล้าย​กัน​ตรง​ที่​มี​การ​เลี้ยง​ใหญ่​และ​มี​การ​ประหาร​ชีวิต​บาง​คน

งาน​ฉลอง​วัน​เกิด: ดู​เหมือน​ว่า​เหตุ​การณ์​นี้​เกิด​ขึ้น​ที่​วัง​ของ​เฮโรด​อันทีพาส​ใน​เมือง​ทิเบเรียส (ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 14:3; มก 6:21) คัมภีร์​ไบเบิล​พูด​ถึง​งาน​ฉลอง​วัน​เกิด​แค่ 2 ครั้ง ครั้ง​หนึ่ง​คือ​ใน​ข้อ​นี้​ซึ่ง​เป็น​ตอน​ที่​ยอห์น​ถูก​ตัด​หัว และ​อีก​ครั้ง​หนึ่ง​คือ​งาน​วัน​เกิด​ของ​ฟาโรห์​แห่ง​อียิปต์​ซึ่ง​มี​การ​ประหาร​หัวหน้า​พนักงาน​ทำ​ขนมปัง​ของ​เขา (ปฐก 40:18-22) ทั้ง​สอง​เหตุ​การณ์​คล้าย​กัน​ตรง​ที่​มี​การ​เลี้ยง​ใหญ่​และ​มี​การ​ประหาร​ชีวิต​บาง​คน

ผู้​ปกครอง​แคว้น: มา​จาก​คำ​กรีก​ที่​แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ผู้​ที่​ปกครอง​อาณา​เขต 1 ใน 4” คำ​นี้​หมาย​ถึง​ผู้​ปกครอง​แคว้น​เล็ก​ ๆ หรือ​เจ้านาย​ที่​ปกครอง​เขต​แดน​หนึ่ง​โดย​ได้​รับ​ความ​เห็น​ชอบ​จาก​รัฐบาล​โรมัน เขต​ปกครอง​ของ​เฮโรด​อันทีพาส​คือ​แคว้น​กาลิลี​และ​พีเรีย—เทียบ​กับ​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มก 6:14

กษัตริย์: เฮโรด​อันทีพาส​มี​ตำแหน่ง​โรมัน​อย่าง​เป็น​ทาง​การ​ว่า “ผู้​ปกครอง​แคว้น” อย่าง​ที่​เห็น​ได้​จากข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 14:1 แต่​คน​ส่วน​ใหญ่​มัก​เรียก​เขา​ว่า “กษัตริย์”

สาบาน: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “ให้​คำ​สาบาน” คำ​ว่า “คำ​สาบาน” ใน​ข้อ​นี้​อยู่​ใน​รูป​พหูพจน์ (ต่าง​จาก มธ 14:7 ที่​อยู่​ใน​รูป​เอกพจน์) ซึ่ง​อาจ​บ่ง​ชี้​ว่า​เฮโรด​เน้น​และ​ยืน​ยัน​คำ​สัญญา​ของ​เขา​โดย​สาบาน​หลาย​ครั้ง

รู้สึก​สงสาร: คำ​กริยา​กรีก สะพลางค์นิศอไม ที่​ใช้​ใน​สำนวน​นี้​เกี่ยว​ข้อง​กับ​คำ​ว่า “ลำไส้” (สะพลางค์นา) คำ​นี้​แสดง​ถึง​ความ​รู้สึก​ที่​อยู่​ใน​ส่วน​ลึก​ของ​ตัว​เรา ซึ่ง​เป็น​อารมณ์​ความ​รู้สึก​ที่​ลึกซึ้ง นี่​เป็น​หนึ่ง​ใน​คำ​กรีก​ที่​แสดง​ถึง​ความ​รู้สึก​สงสาร​ที่​แรง​กล้า​ที่​สุด

หา​อะไร​ให้​เขา​กิน: นี่​เป็น​การ​อัศจรรย์​อย่าง​เดียว​ของ​พระ​เยซู​ที่​มี​บันทึก​ใน​หนังสือ​ข่าว​ดี​ทั้ง 4 เล่ม—มธ 14:15-21; มก 6:35-44; ลก 9:10-17; ยน 6:1-13

ปลา: ใน​สมัย​คัมภีร์​ไบเบิล ปกติ​แล้ว​จะ​เอา​ปลา​ไป​ทำ​เป็น​อาหาร​โดย​การ​ย่าง​หรือ​หมัก​เกลือ​แล้ว​ตาก​แห้ง ผู้​คน​มัก​จะ​กิน​ปลา​กับ​ขนมปัง ดู​เหมือน​ว่า​ปลา​ที่​พระ​เยซู​ใช้​เลี้ยง​ผู้​คน​คือ​ปลา​ที่​หมัก​เกลือ​แล้ว​ตาก​แห้ง

อธิษฐาน​ขอบคุณ: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “กล่าว​อวยพร” คำ​นี้​น่า​จะ​หมาย​ถึง​การ​อธิษฐาน​เพื่อ​ขอบคุณ​และ​สรรเสริญ​พระเจ้า

หัก​ขนมปัง: ขนมปัง​ใน​สมัย​นั้น​มัก​เป็น​ก้อน​แบน​ ๆ ที่​อบ​จน​แข็ง จึง​เป็น​เรื่อง​ปกติ​ที่​จะ​หัก​ขนมปัง​ก่อน​กิน—มธ 15:36; 26:26; มก 6:41; 8:6; ลก 9:16

ตะกร้า: ใน​บันทึก​เรื่อง​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ด้วย​การ​อัศจรรย์ 2 ครั้ง (ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 14:20; 15:37; 16:10 และ​บันทึก​เหตุ​การณ์​เดียว​กัน​ที่ มก 6:43; 8:8, 19, 20) มี​การ​ใช้​คำ​ต่าง​กัน​อย่าง​เสมอ​ต้น​เสมอ​ปลาย​เมื่อ​พูด​ถึง​ตะกร้า​ที่​ใช้​เก็บ​เศษ​อาหาร​ที่​เหลือ ตอน​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน มี​การ​ใช้​คำ​กรีก คอฟินอส (แปล​ว่า “ตะกร้า”) ส่วน​ตอน​ที่​ท่าน​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย 4,000 คน มี​การ​ใช้​คำ​กรีก สพูรีส (แปล​ว่า “ตะกร้า​ใหญ่”) นี่​แสดง​ให้​เห็น​ว่า​ผู้​เขียน​บันทึก​เหล่า​นั้น​อยู่​ใน​เหตุ​การณ์​หรือ​ได้​ข้อมูล​จาก​คน​ที่​น่า​เชื่อถือ​ซึ่ง​อยู่​ใน​เหตุ​การณ์

ตะกร้า​ใหญ่: หรือ “กระบุง”—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 15:37; 16:9

ตะกร้า: อาจ​เป็น​ตะกร้า​สาน​ใบ​เล็ก​ที่​มี​หู​ทำ​จาก​เชือก​ไว้​หิ้ว​หรือ​สะพาย​ไป​ได้​เวลา​เดิน​ทาง เชื่อ​กัน​ว่า​ตะกร้า​แบบ​นี้​จุ​ได้​ประมาณ 7.5 ลิตร—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 16:9, 10

ไม่​นับ​ผู้​หญิง​และ​เด็ก: เฉพาะ​มัทธิว​เท่า​นั้น​ที่​พูด​ถึง​การ​อัศจรรย์​ครั้ง​นี้​ว่า​มี​ผู้​หญิง​และ​เด็ก​รวม​อยู่​ด้วย เป็น​ไป​ได้​ว่า​จำนวน​คน​ทั้ง​หมด​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​โดย​การ​อัศจรรย์​มี​มาก​กว่า 15,000 คน

หลาย​ร้อย​เมตร: แปล​ตรง​ตัว​ว่า “หลาย​สทาดิอ็อน” ซึ่ง 1 สทาดิอ็อน เท่า​กับ 185 เมตร หรือ 1/8 ไมล์​ของ​โรมัน

ยาม 4: คือ​ช่วง​ตี 3 ถึง​ดวง​อาทิตย์​ขึ้น​ประมาณ 6 โมง​เช้า เป็น​การ​แบ่ง​เวลา​ตาม​ระบบ​กรีก​และ​โรมัน​ที่​แบ่ง​เวลา​กลางคืน​เป็น 4 ช่วง​หรือ 4 ยาม สมัย​ก่อน​ชาว​ฮีบรู​เคย​แบ่ง​เวลา​กลางคืน​เป็น 3 ช่วง ช่วง​ละ 4 ชั่วโมง (อพย 14:24; วนฉ 7:19) แต่​ใน​สมัย​พระ​เยซู พวก​เขา​เอา​ระบบ​โรมัน​มา​ใช้

เคารพ: หรือ “คำนับ” เมื่อ​ใช้​คำ​กริยา​กรีก พะรอสคูเนะโอ กับ​พระ​หรือ​เทพเจ้า ก็​จะ​แปล​คำ​นี้​ว่า “นมัสการ” แต่​ใน​ท้อง​เรื่อง​นี้ พวก​โหร​กำลัง​ถาม​หา “เด็ก​ที่​เกิด​มา​ที่​จะ​เป็น​กษัตริย์ ของ​ชาว​ยิว” จึง​เห็น​ได้​ชัด​ว่า​พวก​เขา​มา​เคารพ​กษัตริย์​ที่​เป็น​มนุษย์ ไม่​ใช่​พระ มี​การ​ใช้​คำ​กรีก​นี้​ใน​ความ​หมาย​เดียว​กัน​นี้​ที่ มก 15:18, 19 ด้วย ใน​ข้อ​นั้น พวก​ทหาร​ล้อเลียน​พระ​เยซู​โดย “คำนับ” ท่าน​และ​เรียก​ท่าน​ว่า “กษัตริย์​ของ​ชาว​ยิว”—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 18:26

แสดง​ความ​เคารพ: หรือ “คำนับ, ให้​เกียรติ” พระ​คัมภีร์​ภาค​ภาษา​ฮีบรู​พูด​ถึง​บาง​คน​ที่​คำนับ​หรือ​ทำ​ความ​เคารพ​เมื่อ​พวก​เขา​เจอ​ผู้​พยากรณ์ กษัตริย์ หรือ​คน​อื่น​ ๆ ที่​เป็น​ตัว​แทน​ของ​พระเจ้า (1ซม 25:23, 24; 2ซม 14:4-7; 1พก 1:16; 2พก 4:36, 37) ดู​เหมือน​ว่า​ผู้​ชาย​โรค​เรื้อน​คน​นี้​รู้​ว่า​เขา​กำลัง​พูด​กับ​ตัว​แทน​ของ​พระเจ้า​ซึ่ง​มี​อำนาจ​รักษา​โรค​ให้​กับ​ผู้​คน จึง​เป็น​เรื่อง​เหมาะ​สม​ที่​เขา​จะ​คำนับ​พระ​เยซู​เพื่อ​แสดง​ว่า​เขา​เคารพ​ผู้​ที่​พระ​ยะโฮวา​แต่ง​ตั้ง​ให้​เป็น​กษัตริย์—มธ 9:18; สำหรับ​ข้อมูล​เพิ่ม​เติม​เกี่ยว​กับ​คำ​กรีก​นี้ ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 2:2

หมอบ​ลง: หรือ “คำนับ, ทำ​ความ​เคารพ” เมื่อ​ใช้​คำ​กริยา​กรีก พะรอสคูเนะโอ กับ​พระ​หรือ​เทพเจ้า ก็​จะ​แปล​คำ​นี้​ว่า “นมัสการ” แต่​ใน​ท้อง​เรื่อง​นี้ การ​หมอบ​ลง​ของ​ทาส​เป็น​การ​แสดง​ความ​นับถือ​และ​การ​ยอม​รับ​อำนาจ​ของ​คน​ที่​มี​ตำแหน่ง​สูง​กว่า​เขา—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 2:2; 8:2

หมอบ​ลง​แสดง​ความ​เคารพ: หรือ “คำนับ, ทำ​ความ​เคารพ” คน​เหล่า​นี้​ยอม​รับ​ว่า​พระ​เยซู​เป็น​ตัว​แทน​ของ​พระเจ้า พวก​เขา​แสดง​ความ​เคารพ​ท่าน​ไม่​ใช่​ใน​ฐานะ​พระ​หรือ​เทพเจ้า แต่​ใน​ฐานะ “ลูก​ของ​พระเจ้า”—ดู​ข้อมูล​สำหรับ​ศึกษา​ที่ มธ 2:2; 8:2; 18:26

เยนเนซาเรท:ที่​ราบ​ขนาด​เล็ก​ประมาณ 5 x 2.5 กม. ซึ่ง​อยู่​ริม​ชายฝั่ง​ทาง​ตะวัน​ตก​เฉียง​เหนือ​ของ​ทะเลสาบ​กาลิลี บันทึก​ที่ ลก 5:1 เรียก​ทะเลสาบ​กาลิลี​ว่า “ทะเลสาบ​เยนเนซาเรท”

วีดีโอและรูปภาพ

เหรียญ​ที่​ทำ​โดย​เฮโรด​อันทีพาส
เหรียญ​ที่​ทำ​โดย​เฮโรด​อันทีพาส

นี่​เป็น​ภาพ​เหรียญ​ทองแดง​ทั้ง 2 ด้าน ซึ่ง​เป็น​เหรียญ​ที่​ใช้​ใน​สมัย​ที่​พระ​เยซู​ทำ​งาน​รับใช้​บน​โลก เฮโรด​อันทีพาส​ผู้​ปกครอง​แคว้น​กาลิลี​และ​พีเรีย​เป็น​คน​สั่ง​ทำ​เหรียญ​นี้ ตอน​ที่​พวก​ฟาริสี​บอก​พระ​เยซู​ว่า​เฮโรด​อยาก​จะ​ฆ่า​ท่าน พระ​เยซู​อาจ​กำลัง​เดิน​ทาง​ผ่าน​แคว้น​พีเรีย​ซึ่ง​เป็น​เขต​ปกครอง​ของ​เฮโรด​เพื่อ​จะ​ไป​กรุง​เยรูซาเล็ม ท่าน​จึง​เรียก​เฮโรด​ว่า “หมา​จิ้งจอก” เนื่อง​จาก​ประชาชน​ที่​เฮโรด​ปกครอง​ส่วน​ใหญ่​เป็น​ชาว​ยิว เขา​จึง​ให้​มี​ภาพ​ทาง​ปาล์ม (หมาย​เลข 1) และ​พวงมาลัย (หมาย​เลข 2) บน​เหรียญ​ที่​เขา​ทำ​ขึ้น​เพื่อ​หลีก​เลี่ยง​ไม่​ให้​ชาว​ยิว​ขุ่นเคือง

ทะเลสาบ​กาลิลี​ฝั่ง​ตะวัน​ออก​เฉียง​เหนือ
ทะเลสาบ​กาลิลี​ฝั่ง​ตะวัน​ออก​เฉียง​เหนือ

จาก​มุม​นี้​จะ​เห็น​ทะเลสาบ​กาลิลี​และ​ที่​ราบ เชื่อ​กัน​ว่า​บริเวณ​นี้​เป็น​ที่​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน ไม่​นับ​ผู้​หญิง​และ​เด็ก

ปลา​และ​ขนมปัง
ปลา​และ​ขนมปัง

ปลา​ใน​อิสราเอล​มี​มาก​มาย​หลาย​ชนิด เช่น ปลา​จาน ปลา​คาร์พ ปลา​กะพง และ​ปลา​นิล ปกติ​แล้ว​มัก​จะ​เอา​ปลา​มา​ย่าง​หรือ​หมัก​เกลือ​แล้ว​ตาก​แห้ง ส่วน​ขนมปัง​จะ​ทำ​จาก​แป้ง​ข้าว​สาลี​หรือ​ข้าว​บาร์เลย์​บด​ใหม่​และ​อบ​ใหม่​ทุก​วัน ขนมปัง​มัก​จะ​เป็น​แบบ​ไม่​ใส่​เชื้อ (ภาษา​ฮีบรู มัทซาห์) ซึ่ง​ทำ​โดย​นวด​แป้ง​กับ​น้ำ​เท่า​นั้น

ตะกร้า
ตะกร้า

คัมภีร์​ไบเบิล​ใช้​หลาย​คำ​เมื่อ​พูด​ถึง​ตะกร้า เช่น เมื่อ​พูด​ถึง​ตะกร้า 12 ใบ​ที่​ใช้​เก็บ​เศษ​อาหาร​ที่​เหลือ​ตอน​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 5,000 คน มี​การ​ใช้​คำ​กรีก​ที่​แสดง​ให้​เห็น​ว่า​เป็น​ตะกร้า​สาน​ที่​มี​ขนาด​ค่อนข้าง​เล็ก แต่​เมื่อ​พูด​ถึง​ตะกร้า 7 ใบ​ที่​ใส่​เศษ​อาหาร​หลัง​จาก​ที่​พระ​เยซู​เลี้ยง​อาหาร​ผู้​ชาย​ประมาณ 4,000 คน ก็​มี​การ​ใช้​คำ​กรีก​อีก​คำ​หนึ่ง (มก 8:8, 9) ซึ่ง​เป็น​คำ​ที่​แสดง​ให้​เห็น​ว่า​เป็น​ตะกร้า​ขนาด​ใหญ่ ตะกร้า​ที่​ศิษย์​ของ​เปาโล​ให้​เขา​นั่ง​แล้ว​หย่อน​ลง​ทาง​ช่อง​หน้าต่าง​บน​กำแพง​เมือง​ดามัสกัส​ก็​มา​จาก​คำ​กรีก​เดียว​กัน​นี้—กจ 9:25