นี่​เป็น​บทความ​ตอน​ที่​หก​ใน​ชุด​บทความ​เจ็ด​ตอน​ซึ่ง​ลง​ติด​ต่อ​กัน​ใน “ตื่นเถิด!” ชุด​บทความ​นี้​จะ​พิจารณา​มหาอำนาจ​โลก​ทั้ง​เจ็ด​ใน​ประวัติศาสตร์​คัมภีร์​ไบเบิล. จุด​มุ่ง​หมาย​ก็​เพื่อ​แสดง​ให้​เห็น​ว่า​คัมภีร์​ไบเบิล​เป็น​หนังสือ​ที่​เชื่อถือ​ได้​และ​มี​ขึ้น​โดย​การ​ดล​ใจ​จาก​พระเจ้า และ​ข่าวสาร​ใน​พระ​คัมภีร์​ให้​ความ​หวัง​ที่​ว่า​ความ​ทุกข์​ซึ่ง​เกิด​จาก​การ​ที่​มนุษย์​ใช้​อำนาจ​อย่าง​โหด​ร้าย​เหนือ​เพื่อน​มนุษย์​จะ​สิ้น​สุด​ลง.

เปาโล​เคย​เดิน​ทาง​บน​ทางหลวง​แอปเปียน เวย์

พระ​เยซู​ได้​ก่อ​ตั้ง​ศาสนา​คริสเตียน และ​สาวก​ของ​พระองค์​ได้​แพร่​ศาสนา​นั้น​ใน​สมัย​จักรวรรดิ​โรมัน. ทุก​วัน​นี้​ใน​หลาย​ดินแดน เช่น บริเตน​และ​อียิปต์ คุณ​ยัง​คง​เห็น​ทาง​หลวง, ลำ​ราง​ส่ง​น้ำ, และ​อนุสาวรีย์​ต่างๆสมัย​โรมัน. สิ่ง​เหล่า​นั้น​มี​อยู่​จริง และ​ยัง​หลง​เหลือ​จน​ถึง​ทุก​วัน​นี้. มัน​เตือน​เรา​ด้วย​ว่า​พระ​เยซู​และ​เหล่า​อัครสาวก​ก็​เป็น​บุคคล​จริง เช่น​เดียว​กับ​คำ​สอน​และ​การ​กระทำ​ของ​พวก​เขา. ตัว​อย่าง​เช่น ถ้า​คุณ​เดิน​บน​ทาง​หลวง​แอปเปียน เวย์ คุณ​ก็​เดิน​ใน​เส้น​ทาง​เดียว​กับ​ที่​คริสเตียน​อัครสาวก​เปาโล​เคย​เดิน​ตอน​ที่​ท่าน​เดิน​ทาง​ไป​ยัง​กรุง​โรม.—กิจการ 28:15, 16

 ประวัติศาสตร์​ที่​เชื่อถือ​ได้

บันทึก​ของ​คัมภีร์​ไบเบิล​เกี่ยว​กับ​พระ​เยซู​และ​สาวก​ของ​พระองค์​อ้าง​ถึง​เหตุ​การณ์​ต่างๆทาง​ประวัติศาสตร์​ใน​ศตวรรษ​แรก. ขอ​สังเกต​ว่า​ลูกา ผู้​เขียน​คัมภีร์​ไบเบิล​ได้​ระบุ​ปี​ซึ่ง​มี​เหตุ​การณ์​สำคัญ​สอง​เหตุ​การณ์​เกิด​ขึ้น นั่น​คือ​การ​เริ่ม​งาน​รับใช้​ของ​โยฮัน​ผู้​ให้​บัพติสมา​และ​การ​รับ​บัพติสมา​ของ​พระ​เยซู ซึ่ง​ตอน​นั้น​พระองค์​ได้​กลาย​มา​เป็น​พระ​คริสต์ หรือ​พระ​มาซีฮา. ลูกา​เขียน​ว่า​เหตุ​การณ์​ทั้ง​สอง​เกิด​ขึ้น​ใน “ปี​ที่​สิบ​ห้า​แห่ง​รัชกาล​ของ​ซีซาร์​ทิเบริอุส [สากล​ศักราช 29] เมื่อ​ปอนติอุส​ปีลาต​เป็น​ผู้​ว่า​ราชการ​แคว้น​ยูเดีย เฮโรด​เป็น​ผู้​ครอง​แคว้น​แกลิลี.” (ลูกา 3:1-3, 21) ลูกา​ยัง​กล่าว​ถึง​ผู้​มี​ตำแหน่งสำคัญ​อีก​สี่​คน คือ​ฟิลิป (พี่​ชาย​ของ​เฮโรด), ลีซานีอัส, อันนาส, เคยาฟัส. ชื่อ​ของ​บุคคล​ทั้ง​เจ็ด​มี​หลักฐาน​ยืน​ยัน​จาก​นัก​ประวัติศาสตร์​ฝ่าย​โลก. แต่​ตอน​นี้ ขอ​ให้​เรา​พิจารณา​เพียง​ทิเบริอุส, ปีลาต, และ​เฮโรด.

ซีซาร์​ทิเบริอุส​เป็น​ชาว​โรมัน​ผู้​มี​ตำแหน่ง​สูง​คน​หนึ่ง​ซึ่ง​หนังสือ​กิตติคุณ​ของ​ลูกา​กล่าว​ถึง

ซีซาร์ทิเบริอุส​เป็น​ที่​รู้​จัก​กัน​ดี และ​ภาพ​ของ​เขา​เห็น​ได้​ใน​งาน​ศิลป์​ต่างๆ. สภา​สูง​ของ​โรม​แต่ง​ตั้ง​เขา​เป็น​จักรพรรดิ​เมื่อ​วัน​ที่ 15 กันยายน ส.ศ. 14 เมื่อ​พระ​เยซู​มี​พระ​ชนมายุ​ประมาณ 15 พรรษา.

คำ​จารึก​ซึ่ง​มี​ชื่อ​ของ​ปอนติอุส​ปีลาต

ชื่อ​ของ​ปอนติอุสปีลาต​ปรากฏ​อยู่​กับ​ชื่อ​ทิเบริอุส​ใน​บันทึก​ที่​เขียน​โดย​นัก​ประวัติศาสตร์​ชาว​โรมัน​ชื่อ​ทาซิทุส​ไม่​นาน​หลัง​จาก​คัมภีร์​ไบเบิล​เขียน​เสร็จ. เมื่อ​พูด​ถึง​คำ​ว่า “คริสเตียน” ทาซิทุส​เขียน​ว่า “คริสทุส ผู้​เป็น​ที่​มา​ของ​ชื่อ​คริสเตียน​นี้ ได้​รับ​โทษ​ประหาร​ชีวิต​ใน​ระหว่าง​รัชกาล​ของ​ทิเบริอุส โดย​น้ำ​มือ​ของ​ปอนติอุสปีลาตุส เจ้าเมือง​คน​หนึ่ง​ของ​เรา.”

เฮโรดอันทีพัส​เป็น​ที่​รู้​จัก​ใน​ฐานะ​ผู้​สร้าง​เมือง​ทิเบริแอส​ติด​ทะเล​แกลิลี. เขา​ยัง​ได้​พำนัก​อยู่​ที่​นั่น​ด้วย. เฮโรด​น่า​จะ​เป็น​ผู้​สั่ง​ตัด​ศีรษะ​โยฮัน​ผู้​ให้​บัพติสมา​ใน​เมือง​ทิเบริแอส.

นอก​จาก​นั้น คัมภีร์​ไบเบิล​ยัง​กล่าว​ถึง​เหตุ​การณ์​สำคัญ​สมัย​จักรวรรดิ​โรมัน​อีก​ด้วย. เกี่ยว​กับ​เวลา​การ​ประสูติ​ของ​พระ​เยซู พระ​คัมภีร์​บอก​ว่า “ครั้ง​นั้น​ซีซาร์​เอากุสตุส​ทรง​ออก​พระ​ราชกฤษฎีกา​ให้​ทุก​คน​ทั่ว​แผ่นดิน​ไป​จด​ทะเบียน​สำมะโนครัว (การ​จด​ทะเบียน​สำมะโนครัว​ครั้ง​แรก​นี้​มี​ขึ้น​เมื่อ​คีเรนิอุส​เป็น​ผู้​ว่า​ราชการ​แคว้น​ซีเรีย) คน​ทั้ง​ปวง​จึง​เดิน​ทาง​ไป​จด​ทะเบียน​ที่​เมือง​ของ​ตน.”—ลูกา 2:1-3

ทาซิทุส​และ​โยเซฟุส นัก​ประวัติศาสตร์​ชาว​ยิว​ต่าง​ก็​พูด​ถึง​คีเรนิอุส. กฤษฎีกา​ของ​ผู้​ว่า​ราชการ​โรมัน​ซึ่ง​เก็บ​รักษา​ไว้​ที่​ห้อง​สมุด​แห่ง​บริเตน​ได้​ยืน​ยัน​ว่า​การ​จด​ทะเบียน​สำมะโนครัว​ครั้ง​นั้น​เกิด​ขึ้น​จริง. เอกสาร​นั้น​กล่าว​ว่า “เนื่อง​จาก​ถึง​เวลา​ที่​จะ​ต้อง​มี​การ​สำรวจ​สำมะโนครัว จึง​จำเป็น​ต้อง​สั่ง​ให้​ทุก​คน​ที่​อาศัย​อยู่​นอก​เขต​ของ​ตน​ไม่​ว่า​ด้วย​เหตุ​ผล​ใด​ก็​ตาม​ให้​กลับ​มา​ที่​บ้าน​เกิด.”

คัมภีร์​ไบเบิล​ยัง​ได้​กล่าว​ถึง “การ​กันดาร​อาหาร . . . ใน​รัชกาล​ของ​คลาวดิอุส [จักรพรรดิ​โรมัน].” (กิจการ 11:28)  โยเซฟุส นัก​ประวัติศาสตร์​แห่ง​ศตวรรษ​แรก​ยืน​ยัน​เรื่อง​นี้. เขา​เขียน​ว่า “มี​การ​กันดาร​อาหาร​เกิด​ขึ้น​จริง​ใน​สมัย​นั้น และ​มี​คน​ตาย​มาก.”

นอก​จาก​นั้น ที่​กิจการ 18:2 คัมภีร์​ไบเบิล​กล่าว​ว่า “คลาวดิอุส​สั่ง​ให้​ชาว​ยิว​ทั้ง​หมด​ออก​ไป​จาก​กรุง​โรม.” เรื่อง​นี้​ได้รับ​การ​ยืน​ยัน​โดย​ชีวประวัติ​ของ​คลาวดิอุส​ซึ่ง​เขียน​ประมาณ ส.ศ. 121 โดย​นัก​ประวัติศาสตร์​ชาว​โรมัน​ชื่อ​ซูโทนิอุส. คลาวดิอุส “ขับ​ไล่​ชาว​ยิว​ทั้ง​หมด​ออก​ไป​จาก​กรุง​โรม” และ​กล่าว​ต่อ​ไป​ว่า เนื่อง​จาก​ชาว​ยิว​เป็น​ปฏิปักษ์​กับ​พวก​คริสเตียน ชาว​ยิว​จึง “ก่อ​ความ​วุ่นวาย​เรื่อยๆ.”

คัมภีร์​ไบเบิล​บอก​ว่า ใน​ช่วง​ที่​เกิด​การ​กันดาร​อาหาร​ซึ่ง​กล่าว​ไป​ก่อน​หน้า​นี้ เฮโรด​อะกริปปา แต่ง “ชุด​กษัตริย์” ปราศรัย​แก่​ประชาชน​ที่​ชื่นชม​เขา แล้ว​ประชาชน​ก็​ร้อง​ตอบ​ว่า “นี่​เป็น​เสียง​พระเจ้า ไม่​ใช่​เสียง​มนุษย์!” หลัง​จาก​นั้น คัมภีร์​ไบเบิล​บอก​ว่า​อะกริปปา “ถูก​หนอน​กัด​กิน​จน​ถึง​แก่​ความ​ตาย.” (กิจการ 12:21-23) โยเซฟุส​ได้​บันทึก​เรื่อง​นี้​เช่น​กัน แต่​เพิ่ม​ราย​ละเอียด​บาง​อย่าง. เขา​เขียน​ว่า​ระหว่าง​อะกริปปา​ปราศรัย เขา​สวม “ชุด​ที่​ทำ​ด้วย​เงิน​ทั้ง​ชุด.” เขา​กล่าว​อีก​ว่า ‘อะกริปปา​รู้สึก​เจ็บ​ปวด​ใน​ท้อง​อย่าง​หนัก. และ​เริ่ม​มี​อาการ​รุนแรง.’ เขา​สิ้น​ชีวิต​ใน​อีก​ห้า​วัน​ต่อ​มา ตาม​คำ​กล่าว​ของ​โยเซฟุส.

คำ​พยากรณ์​ที่​เชื่อถือ​ได้

คัมภีร์​ไบเบิล​ยัง​มี​คำ​พยากรณ์​ที่​น่า​ทึ่ง​ซึ่ง​เขียน​และ​สำเร็จ​ใน​สมัย​โรมัน. ตัว​อย่าง​เช่น เมื่อ​พระ​เยซู​ขี่​ลา​เข้า​กรุง​เยรูซาเลม พระองค์​ทรง​ร้องไห้​และ​บอก​ล่วง​หน้า​ว่า​กองทัพ​โรมัน​จะ​ทำลาย​กรุง​นี้. พระ​เยซู​ตรัส​ว่า “จะ​มี​เวลา​ที่​ศัตรู​ของ​เจ้า​จะ​สร้าง​กำแพง​เสา​แหลม​ล้อม​รอบ​เจ้า . . . พวก​เขา​จะ​ไม่​ปล่อย​ให้​เหลือ​ศิลา​ซ้อน​ทับ​กัน​อยู่​ภาย​ใน​เจ้า​เลย เพราะ​เจ้า​ไม่​ยอม​รับ​รู้​เรื่อง​เวลา​ที่​เจ้า​จะ​ถูก​ตรวจตรา.”—ลูกา 19:41-44

อย่าง​ไร​ก็​ตาม เหล่า​สาวก​ของ​พระ​เยซู​จะ​มี​โอกาส​หนี. โดย​วิธี​ใด? พระ​เยซู​ทรง​ให้​คำ​แนะ​นำ​ที่​เจาะจง​ล่วง​หน้า​แก่​พวก​เขา. พระองค์​เตือน​ว่า “เมื่อ​พวก​เจ้า​เห็น​กองทัพ​มา​ตั้ง​ค่าย​ล้อม​กรุง​เยรูซาเลม จง​รู้​ว่า​กรุง​นี้​ใกล้​จะ​ร้าง​เปล่า​แล้ว. เวลา​นั้น​ให้​คน​ที่​อยู่​ใน​แคว้น​ยูเดีย​เริ่ม​หนี​ไป​ยัง​ภูเขา ให้​คน​ที่​อยู่​ใน​กรุง [เยรูซาเลม] ออก​ไป.” (ลูกา 21:20, 21) ผู้​ติด​ตาม​พระ​เยซู​อาจ​สงสัย​ว่า ‘เรา​จะ​หนี​ออก​จาก​กรุง​ที่​ถูก​ล้อม​ได้​อย่าง​ไร?’

โยเซฟุส​บันทึก​สิ่ง​ที่​เกิด​ขึ้น. ใน ส.ศ. 66 เมื่อ​ผู้​ว่า​ราชการ​โรมัน​คน​หนึ่ง​ยึด​เงิน​จาก​คลัง​พระ​วิหาร​เพื่อ​ใช้​เป็น​ภาษี​ที่​พวก​ยิว​ติด​ค้าง​อยู่ พวก​กบฏ​ชาว​ยิว​สังหาร​กอง​กำลัง​ของ​พวก​โรมัน ซึ่ง​เท่า​กับ​เป็น​การ​ประกาศ​เอกราช. ต่อ​มา​ใน​ปี​นั้น เซสติอุส กัลลุส ผู้​ว่า​ราชการ​โรมัน​แห่ง​แคว้น​ซีเรีย ได้​เดิน​ทัพ​ลง​มา​ทาง​ใต้​พร้อม​กำลัง​พล 30,000 นาย โดย​มา​ถึง​กรุง​เยรูซาเลม​ใน​ช่วง​เทศกาล​ทาง​ศาสนา. กัลลุส​บุก​ทะลวง​ชาน​เมือง​และ​ถึง​กับ​เริ่ม​ขุด​ใต้​กำแพง​พระ​วิหาร ซึ่ง​เป็น​ที่​หลบ​หนี​ของ​พวก​กบฏ. ครั้น​แล้ว ดู​เหมือน​ไม่​มี​เหตุ​ผล กัลลุส​ได้​ถอน​ทัพ! ด้วย​ความ​ตื่นเต้น ชาว​ยิว​โจมตี​กองทัพ​ที่​กำลัง​ล่า​ถอย.

คริสเตียน​ผู้​ซื่อ​สัตย์​ไม่​หลง​ไป​กับ​เหตุ​การณ์​ที่​พลิก​ผัน. พวก​เขา​ตระหนัก​ว่า​ได้​เห็น​คำ​พยากรณ์​ที่​น่า​ทึ่ง​ของ​พระ​เยซู​สำเร็จ​เป็น​จริง​ที่​ว่า กองทัพ​ได้​มา​ตั้ง​ค่าย​ล้อม​รอบ​กรุง​นั้น​แล้ว! และ​ตอน​นี้​เนื่อง​จาก​กองทัพ​ได้​ล่า​ถอย คริสเตียน​ผู้​ซื่อ​สัตย์​จึง​ฉวย​โอกาส​หนี. หลาย​คน​ได้​ไป​ที่​เมือง​เพลลา เมือง​ของ​ชน​ต่าง​ชาติ​ซึ่ง​เป็น​กลาง​ทาง​การ​เมือง​ใน​เขต​ภูเขา​อีก​ฝั่ง​หนึ่ง​ของ​แม่น้ำ​จอร์แดน.

เกิด​อะไร​ขึ้น​กับ​กรุง​เยรูซาเลม? กองทัพ​โรมัน​ได้​ย้อน​กลับ​มา คราว​นี้​ภาย​ใต้​การ​นำ​ของ​เวสปาเชียน​และ​ทิทุส​บุตร​ชาย พร้อม​ด้วย​ทหาร​จำนวน 60,000 นาย. กองทัพ​มุ่ง​หน้า​สู่​กรุง​นั้น​ก่อน​เทศกาล​ปัศคา ส.ศ. 70 เป็น​การ​ปิด​ล้อม​ทั้ง​ผู้​อยู่​อาศัย​ใน​เมือง​และ​คน​ที่​มา​ร่วม​ฉลอง​เทศกาล​ไม่​ให้​หนี​รอด​ไป​ได้. กองทัพ​โรมัน​ได้​ตัด​โค่น​ต้น​ไม้​ทั่ว​เขต​นั้น​และ​สร้าง​กำแพง​เสา​แหลม​อย่าง​ที่​พระ​เยซู​ตรัส​ไว้​ล่วง​หน้า. หลัง​จาก​นั้น​ประมาณ​ห้า​เดือน กรุง​ก็​แตก.

ประตู​โค้ง​แห่ง​ทิทุส​ใน​กรุง​โรม​ซึ่ง​สร้าง​ขึ้น​เพื่อ​รำลึก​ถึง​การ​ทำลาย​กรุง​เยรูซาเลม ส.ศ. 70

ทิทุส​ออก​คำ​สั่ง​ให้​รักษา​พระ​วิหาร​ไว้ แต่​พวก​ทหาร​ได้​จุด​ไฟ​เผา และ​หิน​ทุก​ก้อน​ของ​พระ​วิหาร​ก็​ถูก​รื้อ​ถอน เป็น​ไป​ตาม​ที่​พระ​เยซู​ทำนาย​ไว้​ทุก​ประการ. ตาม​รายงาน​ของ​โยเซฟุส ชาว​ยิว​และ​ผู้​เปลี่ยน​มา​นับถือ​ศาสนา​ยิว​ราวๆ 1,100,000 คน​เสีย​ชีวิต ส่วน​ใหญ่​จาก​การ​อดอยาก​และ​โรค​ระบาด และ​อีก 97,000 คน​ถูก​จับ​เป็น​เชลย. หลาย​คน​ถูก​ส่ง​ไป​เป็น​ทาส​ที่​กรุง​โรม. ถ้า​คุณ​ไป​เยือน​กรุง​โรม​ทุก​วัน​นี้ คุณ​อาจ​ไป​ชม​โคลอสเซียม​ที่​มี​ชื่อเสียง ซึ่ง​ทิทุส​ได้​สร้าง​เสร็จ​หลัง​จาก​การ​รบ​ที่​ ยูเดีย. นอก​จาก​นั้น คุณ​อาจ​ไป​ดู​ประตู​โค้ง​แห่ง​ทิทุส ซึ่ง​ถูก​สร้าง​ขึ้น​เพื่อ​ระลึก​ถึง​การ​พิชิต​กรุง​เยรูซาเลม. ใช่​แล้ว คำ​พยากรณ์​ของ​คัมภีร์​ไบเบิล​เชื่อถือ​ได้​ใน​ทุก​ราย​ละเอียด. ดัง​นั้น เป็น​เรื่อง​สำคัญ​สัก​เพียง​ไร​ที่​เรา​จะ​ใส่​ใจ​สิ่ง​ที่​คัมภีร์​ไบเบิล​บอก​เกี่ยว​กับ​อนาคต!

ความ​หวัง​ที่​คุณ​เชื่อถือ​ได้

เมื่อ​พระ​เยซู​ยืน​ต่อ​หน้า​ปอนติอุส​ปีลาต ผู้​ว่า​ราชการ​ชาว​โรมัน พระองค์​ตรัส​ถึง​ราชอาณาจักร หรือ​รัฐบาล​ซึ่ง “ไม่​ได้เป็น​ส่วน​หนึ่ง​ของ​โลก​นี้.” (โยฮัน 18:36) ที่​จริง พระ​เยซูสอน​เหล่า​สาวก​ให้​อธิษฐาน​ขอ​ราชอาณาจักร​นั้น. พระองค์​ตรัส​ว่า “ข้า​แต่​พระ​บิดา​ของ​ข้าพเจ้า​ทั้ง​หลาย​ผู้​สถิต​ใน​สวรรค์ . . . ขอ​ให้​ราชอาณาจักร​ของ​พระองค์​มา​เถิด. ขอ​ให้​พระ​ประสงค์​ของ​พระองค์​สำเร็จ​บน​แผ่นดิน​โลก​เช่น​เดียว​กับ​ใน​สวรรค์.” (มัดธาย 6:9, 10) ขอ​สังเกต​ว่า​ราชอาณาจักร​ของ​พระเจ้า​จะ​ทำ​ให้​พระ​ประสงค์​ของ​พระองค์​สำเร็จ​บน​โลก ไม่​ใช่​มนุษย์​ที่​เย่อหยิ่ง​และ​ทะเยอทะยาน​จะ​ทำ​ให้​พระ​ประสงค์​นั้น​สำเร็จ.

พระ​เยซู​ปกครอง​เป็น​กษัตริย์​ใน​ราชอาณาจักร​ฝ่าย​สวรรค์​นั้น. และ​พระองค์​จะ​เปลี่ยน​แผ่นดิน​โลก​ให้​เป็น​อุทยาน เพื่อ​ให้​ประสาน​กับ​พระ​ประสงค์​แรก​เดิม​ของ​พระเจ้า.—ลูกา 23:​43

ราชอาณาจักร​ของ​พระเจ้า​จะ​เข้า​มา​แทรกแซง​กิจการ​ของ​มนุษย์​เมื่อ​ไร? พระ​เยซู​ซึ่ง​ถูก​ปลุก​ให้​คืน​พระ​ชนม์​แล้ว​ทรง​บอก​เป็น​นัย​ถึง​คำ​ตอบ​เมื่อ​พระองค์​ตรัส​แก่​อัครสาวก​โยฮัน ซึ่ง​ตอน​นั้น​ถูก​จำ​คุก​บน​เกาะ​ปัตโมส​ระหว่าง​รัชกาล​ของ​โดมิเชียน​จักรพรรดิ​ชาว​โรมัน น้อง​ชาย​ของ​ทิทุส. พระ​เยซู​เปิด​เผย​ว่า “มี​กษัตริย์​เจ็ด​องค์ ห้า​องค์​หมด​อำนาจ​ไป​แล้ว องค์​หนึ่ง​เป็น​อยู่ อีก​องค์​หนึ่ง​ยัง​ไม่​มา แต่​เมื่อ​มา​แล้ว​จะ​ต้อง​อยู่​ชั่ว​ขณะ​หนึ่ง.”—วิวรณ์ 17:10

เมื่อ​โยฮัน​เขียน​ข้อ​ความ​เหล่า​นี้ “กษัตริย์” หรือ​จักรวรรดิ​ห้า​จักรวรรดิ​สูญ​สิ้น​อำนาจ​ไป​แล้ว ได้​แก่​อียิปต์, อัสซีเรีย, บาบิโลน, มิโด-เปอร์เซีย, และ​กรีซ. จักรวรรดิ​ที่ “เป็น​อยู่” หรือ​ดำรง​อยู่​ใน​สมัย​อัครสาวก​โยฮัน​คือ​โรม. ฉะนั้น เหลือ​เพียง​จักรวรรดิ​เดียว ซึ่งก็คือมหาอำนาจสุดท้ายแห่งประวัติศาสตร์คัมภีร์ไบเบิล. มหาอำนาจ​นั้น​คือ​ชาติ​ใด? จะ​ปกครอง​นาน​เท่า​ไร? จะ​มี​การ​พิจารณา​คำ​ถาม​เหล่า​นี้​ใน​ตื่นเถิด! ฉบับ​หน้า.