Hamia kwenye habari

Hamia kwenye yaliyomo

Jina la Mungu Lilibadili Maisha Yangu!

Jina la Mungu Lilibadili Maisha Yangu!

 Jina la Mungu Lilibadili Maisha Yangu!

KAMA ILIVYOSIMULIWA NA SANDY YAZZIE TSOSIE

WAMORMON walipobisha mlango wetu mimi na dada zangu tulichekacheka na kusukumana tulipojaribu kujificha mvunguni mwa kitanda. * Mwishowe nilipofungua mlango niliwaambia kwa madharau kwamba sisi ni Wanavajo na hatukutaka kuongea nao juu ya dini yoyote ya wazungu.

Wazazi wetu walikuwa wamekwenda kununua mahitaji. Tulitarajia warudi jioni. Waliporudi waliambiwa kwamba nilikuwa nimeongea na Wamormon kwa madharau. Walinishauri ifaavyo nisitendee mtu yeyote kwa kukosa heshima tena. Tulifundishwa kuheshimu watu na kuwaonyesha urafiki. Siku moja mgeni asiyetarajiwa alifika. Wazazi wangu walimkaribisha yule mgeni ale kwanza, chakula walichopika nje kisha sisi tukala baadaye.

Maisha Kwenye Eneo la Wahindi Wekundu

Tuliishi huko Howell Mesa, Arizona, umbali wa kilometa 14 hivi kaskazini-magharibi ya Eneo la Hopi la Wahindi Wekundu, mbali sana na majiji na miji yenye watu wengi. Sehemu hiyo iliyomo kusini-magharibi mwa Marekani ni jangwa linalovutia, na marundo ya mawe mekundu yenye maumbo yasiyo ya kawaida yanatapakaa humo. Kuna nyanda nyingi za juu zenye miinuko mikali. Tuliposimama kwenye nyanda hizo tuliweza kuona kondoo zetu wakilisha kwa umbali wa kilometa nane. Jinsi nilivyopenda utulivu wa eneo hilo, mahali nilipozaliwa!

Nilipokwenda shule ya sekondari nilikuwa na uhusiano wa karibu na binamu zangu waliounga mkono Harakati ya Wahindi Wekundu wa Marekani (American Indian Movement, AIM). * Nilijivunia kuwa Mhindi Mwekundu na niliwaeleza wazungu maoni yangu juu ya ukandamizaji wa miaka mingi, ambao niliamini ulisababishwa na Shirika la Mambo ya Wahindi Wekundu (Bureau of Indian Affairs, BIA). Sikuonyesha chuki yangu waziwazi, kama vile binamu zangu walivyofanya. Niliificha moyoni. Hiyo ilifanya nichukie kila mmoja aliyekuwa na Biblia.

Nilifikiri kwamba Biblia iliwapa wazungu idhini ya kuchukua ardhi yetu, haki zetu na uhuru wetu wa kufanya ibada yetu takatifu! Hata niliiga sahihi ya baba yangu ili nipate ruhusa ya kutoshiriki katika ibada ya Kiprotestanti na Kikatoliki tulipolazimishwa kwenda kanisani nilipokuwa katika shule ya bweni. Shule hizo zilijaribu kutufanya tuwe sehemu ya jumuiya ya wazungu na kufanya tusahau kwamba sisi ni Wahindi Wekundu. Hata hatukuruhusiwa kuongea lugha yetu!

Tulistahi sana vitu vya asili na mazingira. Kila asubuhi tulikuwa tukiangalia upande wa mashariki, kutoa sala, na kutoa shukrani  kwa kunyunyiza chavua takatifu ya mahindi. * Nilizoezwa kuabudu hivyo kwa njia ya Wanavajo, na niliikubali ibada hiyo kwa moyo wote na kuionea fahari. Fundisho la Jumuiya ya Wakristo la kwenda mbinguni halikunivutia wala sikuamini moto wa mateso. Tamaa yangu ya moyoni ilikuwa kuishi duniani.

Tulipofunga shule nilifurahia kuwa pamoja na familia yetu yenye uhusiano wa karibu. Kazi yangu ya kila siku ilikuwa kusafisha nyumba yetu, kufuma, na kutunza kondoo. Sisi Wanavajo tumekuwa wafugaji wa kondoo kwa mamia ya miaka. Kila niliposafisha nyumba yetu (ona picha hapa chini), niliona kitabu kidogo chekundu cha Zaburi na vitabu kadhaa vya “Agano Jipya.” Nilikitupa huko na huko, bila kufikiria kamwe habari na maana yake. Lakini hakikupotea kamwe.

Ndoa—Matarajio na Matatizo

Baada ya kuhitimu shule ya sekondari nilipanga kuhudhuria shule ya ufundi huko Albuquerque, New Mexico. Hata hivyo, kabla sijaondoka nilijuana na yule mwanamume aliyenioa baadaye. Nilirudi kwenye eneo la Wanavajo, ambalo tunaliita Rez, ili niolewe. Wazazi wangu walioana miaka mingi mbeleni. Nilitaka kufuata mfano wao, kwa hiyo niliolewa. Nilipenda sana kazi ya nyumbani na kufurahia maisha yetu ya familia, hasa baada ya mwana wetu Lionel kuzaliwa. Mimi na mume wangu tulikuwa wenye furaha—hadi siku moja nilipopata habari iliyonivunja moyo kabisa.

Mume wangu alikuwa na mwanamke mwingine! Ndoa yetu ilivunjika kwa sababu ya uzinzi wake. Nilihuzunika sana na kuanza kumchukia mume wangu. Nilitaka kulipiza kisasi! Lakini wakati wa mapambano yetu ya talaka kuhusu haki ya kulea mwana wetu na utegemezaji wa kifedha, nilihuzunika na kujiona sifai kitu, nikapoteza tumaini kabisa. Ili kutuliza huzuni yangu nilikuwa nikikimbia kwa umbali wa kilometa nyingi. Nililia machozi bila sababu na kupoteza hamu ya chakula. Nilijihisi kuwa mpweke sana.

Baada ya muda nilianza kuwa na uhusiano wa kimapenzi pamoja na mwanamume mmoja aliyekuwa na matatizo ya ndoa kama yangu. Sote tulikuwa na uchungu moyoni. Alielewa hisia zangu na kunitegemeza kihisia. Nilimweleza maoni na mawazo yangu ya kindani juu ya maisha. Alisikiliza, na hilo lilionyesha kwamba alinijali. Tulipanga kufunga ndoa.

Baadaye niligundua kwamba hata yeye alikuwa na mwanamke mwingine! Ijapokuwa nilihisi uchungu sana nilivunja uhusiano wetu. Nilihisi nimekataliwa na nilivunjika moyo kabisa. Nikawa mwenye hasira kali, na nilitaka kulipiza kisasi, na kujiua. Nilijaribu kujiua mara mbili. Nilitaka tu kufa.

 Nasikia Juu ya Mungu wa Kweli kwa Mara ya Kwanza

Nililia sana nilipotoa sala kwa Mungu nisiyemjua. Hata hivyo, niliamini kwamba kuna Mungu aliyeumba ulimwengu huu wa ajabu. Nilivutiwa na machweo mazuri na kutafakari kuhusu upendo waYule aliyeturuhusu kufurahia mambo hayo ya ajabu. Nilikuja kumpenda mtu yule nisiyemjua. Nilikuwa nikimwambia Mungu hivi katika sala: “Ikiwa wewe upo, nisaidie, niongoze, na unipe furaha maishani tena.”

Wakati huohuo familia yetu, hasa baba yangu, walikuwa na wasiwasi. Wazazi wangu waliwaendea wachawi waniponye. Baba yangu alisema kwamba mchawi stadi hatozi malipo kamwe, naye huishi kulingana na imani yake. Mara kadhaa nilishiriki katika desturi ya ibada iitwayo Njia ya Wanavajo ya Kupata Baraka ili nifurahishe wazazi wangu.

Nilikaa siku nyingi katika nyumba yetu nikiwa na redio yangu karibu na kitanda changu. Niliudhika niliposikiliza kasisi akinishutumu kwa kuwa sikukubali Yesu moyoni mwangu! Nilichukizwa sana! Sikuweza tena kuvumilia dini ya wazungu wala dini yangu mwenyewe! Niliamua kumtafuta Mungu kivyangu.

Nilipokuwa nimejitenga niliona tena kile kitabu kidogo chekundu. Niligundua kwamba kilikuwa sehemu ya Biblia. Niliposoma kitabu cha Zaburi nilikuja kujua kuhusu mateso na huzuni ya Mfalme Daudi na nilifarijika. (Zaburi 38:1-22; 51:1-19) Lakini kwa sababu ya kujiona kuwa bora kuliko wazungu nilifuta kutoka akilini yote niliyoyasoma. Singeikubali dini ya wazungu kamwe.

Licha ya hali yangu ya kuvunjika moyo nilifaulu kumtunza mwana wangu vizuri. Alinitia moyo sana. Nilikuwa nikitazama vipindi vya dini kwenye televisheni vilivyotoa sala kwa niaba ya watu. Nilipiga simu namba 800 mara moja kuomba msaada. Niliposikia kwamba ilinibidi kutoa mchango wa dola 50 au 100 za Marekani ili sala itolewe kwa niaba yangu nilikata simu kwa hasira!

Kesi ya talaka mahakamani ilinivunja moyo, hasa nilipoona jinsi mume wangu alivyomdanganya hakimu aliyekuwa Mhindi Mwekundu. Ilichukua muda mrefu kumaliza mambo ya talaka yetu kwa sababu sote tulipigania haki ya kulea mwana wetu. Lakini nilishinda kesi hiyo. Baba yangu alikimya na kunisaidia kwa upendo wakati kesi ilipokuwa ikiendelea. Alitambua kwamba niliumia moyoni.

Nakutana na Mashahidi kwa Mara ya Kwanza

Niliamua kutohangaikia ya kesho. Pindi moja niliona familia moja ya Wanavajo ikiongea na majirani wangu. Niliwachungulia kwa siri. Wageni hao walikuwa wanakwenda nyumba hadi nyumba. Walikuja nyumbani mwangu pia. Sandra aliyekuwa Mnavajo alijitambulisha kama mmoja wa Mashahidi wa Yehova. Jina Yehova lilinivutia kuliko jambo lolote lingine. “Yehova ni nani?” niliuliza. Bila shaka dini yenu ni mpya. Kwa nini sikufundishwa jina la Mungu kanisani?”

Kwa fadhili alifungua Biblia na kunionyesha andiko la Zaburi 83:18 katika Biblia yake, ambalo linasema hivi: “Wajue ya kuwa Wewe, uitwaye jina lako YEHOVA, ndiwe peke yako Uliye juu, juu ya nchi yote.” Alieleza kwamba Mungu ana jina la binafsi na kwamba Mwana wake, Yesu Kristo, alikuwa shahidi wa Yehova. Alijitolea kunifundisha kuhusu Yehova na Yesu akaniachia kitabu cha Kweli Iongozayo Kwenye Uzima wa Milele. * Nilisisimuka na kusema: “Ndiyo. Ninataka kujaribu dini hii mpya!”

Nilisoma kitabu hicho usiku huo. Mafundisho yake yalikuwa mapya na tofauti. Kilieleza kusudi la maisha, kwa hiyo nilianza kupendezwa na maisha tena. Nilianza kujifunza Biblia na nilifurahi sana kuona kwamba maswali yangu yalijibiwa na Biblia. Niliamini yote ambayo nilijifunza. Yalipatana na akili, kwa hiyo bila shaka yalikuwa kweli!

Nilianza kumfundisha Lionel kweli za Biblia alipokuwa na umri wa miaka sita. Tulisali pamoja. Tulitiana moyo kwa wazo la kwamba Yehova anajali na tunahitaji kumtumaini. Nyakati nyingine sikuwa na nguvu ya kukabili magumu ya maisha. Hata hivyo, Lionel alinisaidia sana aliponikumbatia kwa mikono yake midogo na kusema, “Mama, usilie, Yehova atatutunza.” Maneno yake yalinifariji sana na kunitia nguvu niazimie  kuendelea kujifunza Biblia! Niliomba sikuzote Mungu aniongoze.

Jinsi Mikutano ya Kikristo Ilivyosaidia

Upendo kwa Yehova ulitusukuma kusafiri kilometa 240 kwenda na kurudi ili kuhudhuria mikutano ya Mashahidi wa Yehova huko Tuba City. Tulihudhuria mara mbili kila juma wakati wa majira ya joto na siku nzima ya Jumapili katika majira ya baridi kali kwa sababu ya hali mbaya ya hewa. Pindi moja gari letu lilipoharibika, tulisimamisha gari lingine kuomba lifti hadi Jumba la Ufalme. Safari hizo zilikuwa ndefu na zenye kuchosha, lakini niliona umuhimu wa kupata mafundisho ya kiroho kutoka kwa Yehova hasa Lionel aliposema kwamba hatupaswi kamwe kukosa mikutano isipokuwa tuwe tunakaribia kufa.

Mikutanoni, nilitiririkwa na machozi tulipoimba nyimbo za Ufalme juu ya kuishi milele bila mateso. Mashahidi wa Yehova walinifariji na kunitia moyo. Walituonyesha ukarimu kwa kutukaribisha nyumbani kwao kwa chakula cha mchana na viburudisho, na tulishiriki katika mafunzo ya Biblia ya familia zao. Walipendezwa na hali yetu na kutusikiliza. Hasa wazee walionyesha kwamba walituelewa na kutia nguvu imani yetu kwamba Yehova Mungu anatujali. Nilifurahi sana kupata marafiki wa kweli. Waliniburudisha na hata kulia pamoja nami nilipohisi siwezi kuendelea.—Mathayo 11:28-30.

Maamuzi Mawili Makubwa

Nilipoanza kuhisi kwamba nimeridhika na maandalizi ya Yehova, mpenzi wangu alirudi na kuomba msamaha. Bado nilimpenda na sikuweza kumkataa. Tulipanga kufunga ndoa. Nilifikiri kwamba kweli ingembadili. Jinsi nilivyokosea! Sikuwa na furaha. Dhamiri yangu ilinisumbua sana. Nilifadhaika sana kugundua kwamba hakutaka kukubali kweli.

Nilimwendea mzee mmoja. Alizungumza nami kwa kutumia Maandiko na kusali pamoja nami kuhusu uamuzi wangu. Nilielewa kwamba Yehova hangenitesa kamwe au kusababisha niumie, lakini wanadamu wasiokamilika wangeweza kufanya hivyo, hata tuwe tunawapenda kadiri gani. Niliona kwamba kuishi pamoja na mwanamume bila kufunga ndoa hakuleti usalama maishani. Nilifanya uamuzi. Haikuwa rahisi kuvunja uhusiano huo, na nilihisi uchungu sana. Ijapokuwa nilijua ningekuwa na matatizo ya kifedha, nilihitaji kumtumaini Yehova kwa moyo wote.

Nilimpenda Yehova, na kuamua kumtumikia. Nilionyesha nimejiweka wakfu kwa Yehova Mungu kwa ubatizo wa maji Mei 19, 1984. Mwana wangu Lionel pia ni Shahidi wa Yehova aliyebatizwa. Tulinyanyaswa sana na familia yangu na yule aliyekuwa mume wangu, lakini tuliendelea kumtumaini Yehova. Hatukukatishwa tamaa. Baada ya miaka 11, familia yangu waliacha kutupinga na wakakubali maisha yetu mapya.

Ninawapenda sana, na ninatamani wajifunze kuhusu Yehova ili wawe wenye furaha pia. Baba yangu alinitetea kwa ujasiri kwa sababu alijua jinsi nilivyokuwa nimeshuka moyo na kujaribu kujiua. Aliridhika kuona furaha yangu. Niliona kwamba kutoa sala kwa Yehova, kuhudhuria mikutano ya Mashahidi wa Yehova, na kufuata Neno la Mungu ni muhimu sana ili kushinda huzuni na kushuka moyo.

Tumaini la Wakati Ujao

Ninatazamia sana wakati ambapo mateso, kutokamilika, udanganyifu, na chuki hazitakuwapo tena. Ninawazia jinsi ardhi yetu ya  Wanavajo itakavyositawi kwa mimea mingi ajabu, na miti ya matunda iliyokuwapo zamani. Ninawazia pia jinsi watu wa makabila mbalimbali watakavyofanya kazi pamoja kubadili nchi zao kame ziwe paradiso maridadi kwa kutumia maji ya mito na mvua. Ninawazia jinsi tutakavyoishi pamoja na majirani wetu, Wahopi, na makabila mengineyo, badala ya kuwa maadui, kama vile ambavyo tumefanya hapo awali. Kwa sasa ninaweza kuona jinsi Neno la Mungu linavyowaunganisha watu wa makabila yote na ukoo wote. Wakati ujao nitaona familia na marafiki wakiishi pamoja na wapendwa wao waliofufuliwa. Watu watakuwa na furaha nyingi na tumaini la kuishi milele. Bila shaka kila mtu anataka kujifunza kuhusu tumaini hilo zuri ajabu!

Maendeleo ya Kiroho Katika Nchi ya Wanavajo

Nimefurahi sana kwamba kuna Jumba la Ufalme huko Tuba City na nimefurahi pia kuona ongezeko katika makutaniko manne huko Chinle, Kayenta, Tuba City, na Keams Canyon, katika makao ya Wanavajo na Wahopi. * Nilipojiandikisha katika Shule ya Huduma ya Kitheokrasi mwaka wa 1983, niliweza tu kuwazia kwamba siku moja mikutano hiyo ingefanywa katika Kinavajo. Jambo hilo si la kuwazia tena. Tangu mwaka wa 1998, shule hiyo imefanywa katika Kinavajo.

Kuwaelezea wengine juu ya jina la Mungu kumeniletea baraka zisizohesabika. Ninafurahia sana kuweza kusoma na kuwaambia wengine katika lugha yetu ya kienyeji mambo yanayojenga imani yanayopatikana katika broshua zifuatazo: Nihookáá’gi Hooláágóó liná Bahózhoóodoo! (Furahia Milele Maisha Duniani!), Ha’át’fíísh éí God Nihá yee Hool’a’? (Mungu Anataka Tufanye Nini?), na ile iliyotolewa hivi majuzi Ni Éí God Bik’is Dííleelgo Át’é! (Wewe Unaweza Kuwa Rafiki ya Mungu!) Ninashukuru jamii ya mtumwa mwaminifu mwenye busara kwa kuongoza kazi hiyo ya kufundisha Biblia kwa faida ya mataifa na makabila yote na lugha zote, kutia ndani Wanavajo, au Diné, kama wanavyojulikana katika Kinavajo—Mathayo 24:45-47.

Ninafanya kazi wakati wote ili kujiruzuku lakini ninashiriki utumishi wa painia msaidizi kwa ukawaida. Ninathamini useja wangu nami nataka kumtumikia Yehova bila kukengeushwa. Ninafurahi kuwaambia watu wangu na wengine, hasa wale wenye huzuni kwamba “BWANA yu karibu nao waliovunjika moyo, na waliopondeka roho huwaokoa.”—Zaburi 34:18.

Siamini tena kwamba Biblia ni dini ya wazungu. Neno la Mungu, Biblia, limeandikwa kwa wote wanaotaka kujifunza na kulifuata. Mashahidi wa Yehova watakapokutembelea, waruhusu wakuonyeshe jinsi ya kupata furaha ya kweli. Wanakuletea habari njema kuhusu jina la Mungu, Yehova, jina lililobadili maisha yangu!“Aoo,’ Diyin God bízhi’ Jiihóvah wolyé.” (“Naam, jina la Mungu ni Yehova.”)

[Maelezo ya Chini]

^ fu. 3 Soma toleo la Novemba 8, 1995 la gazeti la Amkeni!, kuhusu dini ya Mormon.

^ fu. 7 Shirika la AIM ni shirika linalotetea haki za raia lililoanzishwa na Mhindi mmoja Mwekundu katika mwaka wa 1968. Mara nyingi shirika hilo huchambua shirika la BIA, ambalo ni shirika la serikali lililoanzishwa mwaka wa 1824, eti kwa madhumuni ya kuendeleza masilahi ya Wahindi Wekundu nchini. Mara nyingi shirika la BIA liliwauzia watu wasio Wahindi Wekundu haki za kutumia madini, maji na haki nyinginezo kwenye makao ya Wahindi Wekundu.—World Book Encyclopedia.

^ fu. 9 Wanavajo huona chavua kuwa takatifu na wanaitumia katika sala na ibada, nayo inawakilisha uhai na kuzaliwa upya. Wanavajo huamini kwamba mwili hutakaswa mtu anaposafiri kwenye kijia kilichonyunyiziwa chavua.—The Encyclopedia of Native American Religions.

^ fu. 25 Kilichapishwa na Mashahidi wa Yehova lakini hakichapwi tena.

^ fu. 39 Ukitaka habari zaidi soma mfululizo wa makala “Wahindi wa Amerika—Wakati Wao Ujao Una Nini?” katika toleo la Septemba 8, 1996 la Amkeni!

[Picha katika ukurasa wa 21]

Nyumba ya kawaida ya Wanavajo

[Picha katika ukurasa wa 21]

Nikiwa na mwanangu Lionel

[Picha katika ukurasa wa 23]

Nikiwa na marafiki Warusi kwenye mkusanyiko wa kimataifa huko Moscow mwaka wa 1993

[Picha katika ukurasa wa 24]

Nikiwa na jamaa yetu ya kiroho ya Kutaniko la Kayenta, Arizona